Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej.
Rozdział 7 — Prawa i obowiązki strażaków
Art. 61
ObowiązujeBrzmienie według tekstu jednolitego Dz.U. 2025 poz. 1312 z 30 września 2025. Późniejsze nowelizacje ustawy (5) według swojej treści tego artykułu nie zmieniają — dopasowanie automatyczne, przed powołaniem się sprawdź akty zmieniające.
1. Strażak jest obowiązany do noszenia w czasie służby:
1) umundurowania;
2) środków ochrony indywidualnej;
3) ekwipunku osobistego;
4) oznak.
Dodany przez art. 6 ustawy z dnia 1 października 2024 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1473 i 1717), która weszła w życie z dniem 5 października 2024 r. Przez art. 4 ustawy z dnia 21 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1717), która weszła w życie z dniem 26 listopada 2024 r.
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2025 r. poz. 620, 622, 769, 820, 1083, 1160 i 1216. 2. Umundurowanie i oznaki są prawnie zastrzeżone wyłącznie dla strażaka.
3. Umundurowanie i ekwipunek osobisty, w tym ich przedmioty, oraz środki ochrony indywidualnej i oznaki strażak otrzymuje bezpłatnie.
4. Umundurowanie i środki ochrony indywidualnej zapewniają identyfikację Państwowej Straży Pożarnej jako formacji ratowniczej oraz spełniają warunki zapewniające bezpieczeństwo i higienę służby strażaków.
5. Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia:
1) rodzaje, wzory, normy należności, okresy używalności oraz sposób noszenia umundurowania, w tym jego przedmiotów, i środków ochrony indywidualnej,
2) rodzaje, normy należności oraz okresy używalności ekwipunku osobistego, w tym jego przedmiotów,
3) sposób realizacji norm należności umundurowania i ekwipunku osobistego, w tym ich przedmiotów, oraz środków ochrony indywidualnej,
4) rodzaje, wzory oznak oraz sposób ich noszenia,
5) sposoby i okoliczności noszenia orderów, odznaczeń i odznak,
6) rodzaje umundurowania, w tym przedmioty umundurowania, wydane w naturze albo w formie równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie,
7) sposób ustalania i obliczania równowartości umundurowania i ekwipunku osobistego, w tym ich przedmiotów, oraz środków ochrony indywidualnej, które podlegają zwrotowi,
8) przypadki, w których strażak zwolniony ze służby może nosić umundurowanie,
9) okres używalności umundurowania i ekwipunku osobistego, w tym ich przedmiotów, oraz środków ochrony indywidualnej, podlegających zwrotowi w przypadku zwolnienia strażaka ze służby
– biorąc pod uwagę potrzebę należytego zaopatrzenia strażaka w umundurowanie, środki ochrony indywidualnej i ekwipunek osobisty, a także zapewnienie właściwego ubioru, wyposażenia oraz identyfikacji strażaka.
6. Strażakowi, któremu nie wydano w naturze umundurowania, przysługuje równoważnik pieniężny w zamian za umundurowanie.
7. Strażakowi przysługuje ryczałt za pranie chemiczne umundurowania wydanego w naturze.
8. Strażak zwolniony ze służby jest obowiązany zwrócić pobraną nienależną część równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie, chyba że zwolnienie nastąpiło z tytułu nabycia prawa do emerytury lub renty na podstawie ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2024 r. poz. 1121, 1243, 1562 i 1871).
9. Minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia:
1) wartości pieniężne umundurowania, w tym jego przedmiotów, stanowiące podstawę do określenia wysokości równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie,
2) sposób ustalania wysokości równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie,
3) tryb i sposób przyznawania, zwrotu i wypłaty równoważnika w zamian za umundurowanie,
4) terminy wypłacania równoważnika w zamian za umundurowanie,
5) wysokość i terminy wypłaty ryczałtu za pranie chemiczne umundurowania wydanego w naturze
– biorąc pod uwagę wartość umundurowania wydanego w naturze, a także normy należności umundurowania.
Jak powołać ten przepis
art. 61 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1312 z późn. zm.)
Na podstawie tego przepisu wydano (2)
Obowiązujące akty, które w podstawie prawnej powołują Art. 61 — według danych Sejmu (ELI), od najnowszego.
- Dz.U. 2021 poz. 1796 (art. 61 ust. 9) — Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 2021 r. w sprawie otrzymywania przez strażaków Państwowej Straży Pożarnej równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowan...
- Dz.U. 2021 poz. 1795 (art. 61 ust. 5) — Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 września 2021 r. w sprawie umundurowania strażaków Państwowej Straży Pożarnej
Pomijamy 1 akt zmieniający — ich treść weszła do aktów, które zmieniły.
Treść według tekstu jednolitego
Ustawa była zmieniana. Obecne brzmienie ogłoszono jako tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 1312, 30 września 2025.
Po ogłoszeniu tego tekstu ustawę zmieniono jeszcze 5 razy. Tych zmian poniższa treść nie zawiera — sprawdź akty zmieniające na stronie aktu.
Zmiany, których ta treść nie zawiera (5)
- Dz.U. 2025 poz. 1366 · w życiu od 14 października 2025 — zmienia art. 37r, 67, 74
- Dz.U. 2026 poz. 252 · w życiu od 3 kwietnia 2026 — zmienia art. 93, 97f
- Dz.U. 2026 poz. 646 · w życiu od 29 maja 2026 — zmienia art. 37r, 37u
- Dz.U. 2026 poz. 821 · w życiu od 23 czerwca 2026 — zmienia art. 106
- Dz.U. 2026 poz. 1123 · wejdzie w życie 1 stycznia 2028 — zmienia art. 105b, 105e
Lexeva pokazuje treść przepisu, nie udziela porad prawnych. Moc prawną ma wyłącznie tekst ogłoszony w dzienniku urzędowym.