Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 2 kwietnia 2004 r. w sprawie sposobów i warunków bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających azbest

§ 1.

Rozporzàdzenie okreÊla: z usuwaniem wyrobów zawierajàcych azbest;

1) obowiàzki wykonawcy prac polegajàcych na bez-

7) nara˝eniu na dzia∏anie azbestu — oznacza to narapiecznym u˝ytkowaniu i usuwaniu wyrobów za-

˝enie w czasie wykonywania pracy na zawieszone wierajàcych azbest; w powietrzu respirabilne w∏ókna azbestu lub py∏

2) sposoby i warunki bezpiecznego u˝ytkowania oraz azbestowy, bez wzgl´du na ich pochodzenie; usuwania wyrobów zawierajàcych azbest;

8) odpadach pozostajàcych w kontakcie z azbestem

3) warunki przygotowania do transportu i transportu — oznacza to odpady tych wyrobów, które w okrewyrobów i odpadów zawierajàcych azbest do sie u˝ytkowania przylega∏y do wyrobów zawieramiejsca ich sk∏adowania; jàcych azbest i nara˝one by∏y na d∏ugotrwa∏e przenikanie w∏ókien i py∏u azbestu, w szczególnoÊci

4) wymagania, jakim powinno odpowiadaç oznako- we∏ny mineralnej. wanie wyrobów i odpadów zawierajàcych azbest.

§ 3.

1. Bezpieczne u˝ytkowanie wyrobów zawiera-

§ 2.

Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o: jàcych azbest o g´stoÊci obj´toÊciowej równej lub

1) zak∏adzie lub warsztacie zamkni´tym — oznacza to wi´kszej ni˝ 1000 kg/m³ jest mo˝liwe po stwierdzeniu wszystkie miejsca, w których Êwiadczone sà us∏u- braku widocznych uszkodzeƒ mogàcych stwarzaç wagi w zakresie usuwania cz´Êci zamiennych zawie- runki dla emisji azbestu do Êrodowiska. rajàcych azbest lub inne us∏ugi w zakresie wyro-

2. U˝ytkujàc wyroby, o których mowa w ust. 1, nabów zawierajàcych azbest; le˝y przestrzegaç wymagaƒ w zakresie ochrony Êrodo-

2) obiekcie — oznacza to: wiska.

a) obiekt budowlany, o którym mowa w art. 3

3. Wykorzystywanie azbestu lub wyrobów zawiepkt 1, rajàcych azbest w sposób umo˝liwiajàcy emisj´ azbe-

b) budynek mieszkalny jednorodzinny, o którym stu do Êrodowiska jest niedopuszczalne. mowa w art. 3 pkt 2a,

c) tymczasowy obiekt budowlany, o którym mowa § 4. 1. W∏aÊciciel, u˝ytkownik wieczysty lub zarzàdw art. 3 pkt 5 ca nieruchomoÊci, a tak˝e obiektu, urzàdzenia budowlanego, instalacji przemys∏owej lub innego miejsca ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo budowlane zawierajàcego azbest, przeprowadza kontrole stanu (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 oraz z 2004 r. tych wyrobów w terminach wynikajàcych z oceny sta- Nr 6, poz. 41); nu tych wyrobów.

3) odpadach zawierajàcych azbest — oznacza to odpa-

2. Z przeprowadzonej kontroli okresowej sporzàdy zaliczane do odpadów niebezpiecznych w rozu- dza si´ w dwóch egzemplarzach ocen´ stanu i mo˝limieniu przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. woÊci bezpiecznego u˝ytkowania wyrobów zawierajào odpadach (Dz. U. Nr 62, poz. 628, z póên. zm. ); cych azbest, zwanà dalej „ocenà”. Wzór oceny okreÊla

4) miejscu zawierajàcym azbest — oznacza to tak˝e za∏àcznik nr 1 do rozporzàdzenia. miejsce, gdzie znajdujà si´ wyroby zawierajàce azbest; 3. Podmioty, o których mowa w ust. 1, przechowujà jeden egzemplarz oceny ∏àcznie z dokumentacjà

5) planie bezpieczeƒstwa i ochrony zdrowia — ozna- miejsca zawierajàcego azbest, obiektu, urzàdzenia bucza to plan sporzàdzany zgodnie z przepisami wy- dowlanego lub instalacji przemys∏owej, drugi egzemdanymi na podstawie art. 21a ust. 1—4 ustawy plarz oceny przekazujà w∏aÊciwemu organowi nadzoz dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo budowlane; ru budowlanego, w terminie 30 dni od daty sporzàdzenia oceny.

———————

§ 5.

W celu bezpiecznego u˝ytkowania wyrobów Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej kieruje zawierajàcych azbest nale˝y: dzia∏em administracji rzàdowej — gospodarka, na podsta- wie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporzàdzenia Prezesa Rady Mini- 1) wyroby niezakwalifikowane do wymiany w ocenie, strów z dnia 7 stycznia 2003 r. w sprawie szczegó∏owego o której mowa w § 4 ust. 2, zabezpieczyç przez: zakresu dzia∏ania Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki

Spo∏ecznej (Dz. U. Nr 1, poz. 5). a) zabudow´ (zamkni´cie) przestrzeni, w której Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. znajdujà si´ wyroby zawierajàce azbest, szczelz 2002 r. Nr 41, poz. 365, Nr 113, poz. 984 i Nr 199, nà przegrodà bez naruszenia samego wyrobu poz. 1671 oraz z 2003 r. Nr 7, poz. 78. lub

b) pokrywanie wyrobów lub powierzchni zawiera- 5) okreÊlenie liczby pracowników, którzy przebywaç jàcych azbest szczelnà pow∏okà z g∏´boko pene- b´dà w kontakcie z azbestem, trujàcych Êrodków wià˝àcych azbest, posiadajà-

6) obowiàzanie wykonawcy prac do przed∏o˝enia nocych odpowiednià aprobat´ technicznà; wego zg∏oszenia w przypadku zmiany warunków

2) wyeliminowaç jakàkolwiek obróbk´ mechanicznà prowadzenia robót. przy pracach zabezpieczajàcych.

4. W∏aÊciciel, u˝ytkownik wieczysty lub zarzàdca

§ 6.

1. Wykonawca prac polegajàcych na zabezpie- nieruchomoÊci obowiàzany jest zg∏osiç prace polegaczaniu i usuwaniu wyrobów zawierajàcych azbest, jàce na zabezpieczaniu lub usuwaniu wyrobów zawieobowiàzany jest do: rajàcych azbest do w∏aÊciwego organu administracji architektoniczno-budowlanej.

1) uzyskania odpowiednio zezwolenia, pozwolenia, decyzji zatwierdzenia programu gospodarowania § 7. 1. Wyroby zawierajàce azbest zakwalifikowane odpadami niebezpiecznymi albo z∏o˝enia organo- zgodnie z ocenà do wymiany na skutek nadmiernego wi informacji o sposobie gospodarowania odpa- zu˝ycia lub uszkodzenia powinny byç usuni´te przez dami niebezpiecznymi; w∏aÊciciela, u˝ytkownika wieczystego lub zarzàdc´

2) przeszkolenia przez uprawnionà instytucj´ zatrud- nieruchomoÊci, urzàdzenia budowlanego, instalacji nianych pracowników, osób kierujàcych lub nad- przemys∏owej lub innego miejsca zawierajàcego zorujàcych prace polegajàce na zabezpieczaniu azbest. i usuwaniu wyrobów zawierajàcych azbest w za-

2. Usuwane wyroby zawierajàce azbest powinny byç kresie bezpieczeƒstwa i higieny pracy przy zabez- zastàpione wyrobami niezawierajàcymi tego surowca. pieczaniu i usuwaniu tych wyrobów oraz prze- strzegania procedur dotyczàcych bezpiecznego

3. Usuwanie wyrobów zawierajàcych azbest o g´- post´powania;³ stoÊci obj´toÊciowej mniejszej ni˝ 1000 kg/m lub za-

3) opracowania przed rozpocz´ciem prac szczegó∏o- wierajàcych krokidolit powinno odbywaç si´ pod stawego planu prac usuwania wyrobów zawierajà- ∏ym nadzorem technicznym prawid∏owoÊci wykonycych azbest, obejmujàcego w szczególnoÊci: wania prac ze strony wykonawcy robót oraz przy zachowaniu okreÊlonych w planie prac warunków

a) identyfikacj´ azbestu w przewidzianych do usu- ochrony pracowników i Êrodowiska. ni´cia materia∏ach, na podstawie udokumento- wanej informacji od w∏aÊciciela lub zarzàdcy

4. Prawid∏owoÊç prowadzenia prac polegajàcych obiektu albo te˝ na podstawie badaƒ przepro- na usuwaniu wyrobów, o których mowa w ust. 3, powadzonych przez akredytowane laboratorium, twierdza si´ wynikiem badania jakoÊci powietrza prze-

b) informacje o metodach wykonywania planowa- prowadzonego przez akredytowane laboratorium. nych prac,

§ 8.

1. W celu zapewnienia warunków bezpiecznego

c) zakres niezb´dnych zabezpieczeƒ pracowników usuwania wyrobów zawierajàcych azbest z miejsca ich oraz Êrodowiska przed nara˝eniem na szkodli- wyst´powania, wykonawca prac obowiàzany jest do: woÊç emisji azbestu, w tym problematyk´ okre-

Êlonà przepisami dotyczàcymi planu bezpie- 1) izolowania od otoczenia obszaru prac przez stosoczeƒstwa i ochrony zdrowia, wanie os∏on zabezpieczajàcych przenikanie azbestu do Êrodowiska;

d) ustalenie niezb´dnego dla rodzaju wykonywa- nych prac monitoringu powietrza; 2) ogrodzenia terenu prac z zachowaniem bezpiecz-

4) posiadania niezb´dnego wyposa˝enia techniczne- nej odleg∏oÊci od traktów komunikacyjnych dla go i socjalnego zapewniajàcego prowadzenie osób pieszych, nie mniejszej ni˝ 1 m, przy zastosookreÊlonych planem prac oraz zabezpieczeƒ pra- waniu os∏on zabezpieczajàcych przed przenikacowników i Êrodowiska przed nara˝eniem na dzia- niem azbestu do Êrodowiska;

∏anie azbestu.

3) umieszczenia w strefie prac w widocznym miejscu 2. Wykonawca prac, przed przystàpieniem do prac tablic informacyjnych o nast´pujàcej treÊci: „Uwapolegajàcych na zabezpieczeniu lub usuni´ciu wyro- ga! Zagro˝enie azbestem”; w przypadku prowadzebów zawierajàcych azbest z obiektu, urzàdzenia bu- nia prac z wyrobami zawierajàcymi krokidolit treÊç dowlanego lub instalacji przemys∏owej, a tak˝e z tere- tablic informacyjnych powinna byç nast´pujàca: nu prac, obowiàzany jest do zg∏oszenia tego faktu w∏a- „Uwaga! Zagro˝enie azbestem — krokidolitem”; Êciwemu organowi nadzoru budowlanego oraz w∏a-

4) zastosowania odpowiednich Êrodków technicz- Êciwemu okr´gowemu inspektorowi pracy. nych ograniczajàcych do minimum emisj´ azbestu 3. Zg∏oszenie, o którym mowa w ust. 2, powinno do Êrodowiska; zawieraç w szczególnoÊci:

5) zastosowania w obiekcie, gdzie prowadzone sà

1) rodzaj lub nazw´ wyrobów zawierajàcych azbest prace, odpowiednich zabezpieczeƒ przed pylewed∏ug grup wyrobów okreÊlonych w odr´bnych niem i nara˝eniem na azbest, w tym uszczelnienia przepisach, otworów okiennych i drzwiowych, a tak˝e innych

2) termin rozpocz´cia i planowanego zakoƒczenia zabezpieczeƒ przewidzianych w planie bezpieczeƒprac, stwa i ochrony zdrowia;

3) adres obiektu, urzàdzenia budowlanego lub insta-

6) codziennego usuwania pozosta∏oÊci py∏u azbestolacji przemys∏owej, wego ze strefy prac przy zastosowaniu podciÊnie-

4) kopi´ aktualnej oceny stanu wyrobów zawierajà- niowego sprz´tu odkurzajàcego lub metodà czyszcych azbest, czenia na mokro;

7) izolowania pomieszczeƒ, w których zosta∏y prze- 2. Wyroby i odpady zawierajàce azbest powinny kroczone dopuszczalne wartoÊci st´˝eƒ py∏u azbe- zostaç odpowiednio oznakowane, zgodnie z za∏àcznistowego dla obszaru prac, w szczególnoÊci izolo- kiem nr 2 do rozporzàdzenia. wania pomieszczeƒ w przypadku prowadzenia

3. Transport wyrobów i odpadów zawierajàcych prac z wyrobami zawierajàcymi krokidolit; azbest, dla których przepisy o transporcie towarów

8) stosowania zespo∏u szczelnych pomieszczeƒ, niebezpiecznych nie ustalajà szczególnych warunków w których nast´puje oczyszczenie pracowników przewozowych, nale˝y wykonaç w sposób uniemo˝liz azbestu (komora dekontaminacyjna), przy usu- wiajàcy emisj´ azbestu do Êrodowiska, w szczególnowaniu py∏u azbestowego przekraczajàcego do- Êci przez: puszczalne wartoÊci st´˝eƒ;

1) szczelne opakowanie w foli´ polietylenowà o gru-

9) zapoznania pracowników bezpoÊrednio zatrudnio- boÊci nie mniejszej ni˝ 0,2 mm wyrobów i odpanych przy pracach z wyrobami zawierajàcymi azbest dów o g´stoÊci obj´toÊciowej równej lub wi´kszej lub ich przedstawicieli z planem prac, a w szczegól- ni˝ 1000 kg/m³; noÊci z wymogami dotyczàcymi bezpieczeƒstwa i hi- gieny pracy w czasie wykonywania prac. 2) zestalenie przy u˝yciu cementu, a nast´pnie po utwardzeniu szczelne opakowanie w foli´ poliety- 2. Prace zwiàzane z usuwaniem wyrobów zawiera- lenowà o gruboÊci nie mniejszej ni˝ 0,2 mm odpajàcych azbest prowadzi si´ w sposób uniemo˝liwiajà- dów zawierajàcych azbest o g´stoÊci obj´toÊciocy emisj´ azbestu do Êrodowiska oraz powodujàcy wej mniejszej ni˝ 1000 kg/m³; zminimalizowanie pylenia poprzez:

3) szczelne opakowanie odpadów pozostajàcych

1) nawil˝anie wodà wyrobów zawierajàcych azbest w kontakcie z azbestem i zakwalifikowanych jako przed ich usuwaniem lub demonta˝em i utrzymy- odpady o g´stoÊci obj´toÊciowej mniejszej ni˝ wanie w stanie wilgotnym przez ca∏y czas pracy; 1000 kg/m³ w worki z folii polietylenowej o grubo- Êci nie mniejszej ni˝ 0,2 mm, a nast´pnie umiesz-

2) demonta˝ ca∏ych wyrobów (p∏yt, rur, kszta∏tek) bez czenie w opakowaniu zbiorczym z folii polietylenojakiegokolwiek uszkadzania, tam gdzie jest to tech- wej i szczelne zamkni´cie; nicznie mo˝liwe;

4) utrzymywanie w stanie wilgotnym odpadów za-

3) odspajanie materia∏ów trwale zwiàzanych z pod∏o- wierajàcych azbest w trakcie ich przygotowywania ˝em przy stosowaniu wy∏àcznie narz´dzi r´cznych do transportu; lub wolnoobrotowych, wyposa˝onych w miejsco- we instalacje odciàgajàce powietrze; 5) oznakowanie opakowaƒ zgodnie z za∏àcznikiem nr 2 do rozporzàdzenia;

4) prowadzenie kontrolnego monitoringu powietrza w przypadku stwierdzenia wyst´powania przekro- 6) magazynowanie przygotowanych do transportu czeƒ najwy˝szych dopuszczalnych st´˝eƒ py∏u opakowaƒ w osobnych miejscach zabezpieczoazbestu w Êrodowisku pracy, w miejscach prowa- nych przed dost´pem osób niepowo∏anych. dzonych prac, w tym równie˝ z wyrobami zawiera- jàcymi krokidolit; 4. Przed za∏adowaniem przygotowanych odpadów zawierajàcych azbest Êrodek transportu powinien byç

5) codzienne zabezpieczanie zdemontowanych wyro- oczyszczony z elementów umo˝liwiajàcych uszkodzebów i odpadów zawierajàcych azbest oraz ich ma- nie opakowaƒ w trakcie transportu. gazynowanie na wyznaczonym i zabezpieczonym miejscu.

5. ¸adunek odpadów zawierajàcych azbest powi- 3. Po wykonaniu prac, o których mowa w ust. 2, nien byç tak umocowany, aby w trakcie transportu nie wykonawca prac ma obowiàzek z∏o˝enia w∏aÊcicielo- by∏ nara˝ony na wstrzàsy, przewracanie lub wypadwi, u˝ytkownikowi wieczystemu lub zarzàdcy nieru- ni´cie z pojazdu. chomoÊci, urzàdzenia budowlanego, instalacji prze- mys∏owej lub innego miejsca zawierajàcego azbest pi- 6. Usuwane odpady zawierajàce azbest powinny semnego oÊwiadczenia o prawid∏owoÊci wykonania byç sk∏adowane na sk∏adowiskach odpadów niebezprac oraz o oczyszczeniu terenu z py∏u azbestowego, piecznych lub na wydzielonych cz´Êciach sk∏adowisk z zachowaniem w∏aÊciwych przepisów technicznych odpadów innych ni˝ niebezpieczne i oboj´tne. i sanitarnych.

§ 11.

Pierwszej kontroli, o której mowa w § 4 4. OÊwiadczenie, o którym mowa w ust. 3, prze- ust. 1, nale˝y dokonaç w terminie do 6 miesi´cy od chowuje si´ przez okres co najmniej 5 lat. dnia wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia.

§ 9.

Pomieszczenia w zak∏adzie lub warsztacie za-

§ 12.

Traci moc rozporzàdzenie Ministra Gospodarmkni´tym, w którym prowadzona jest dzia∏alnoÊç ki z dnia 14 sierpnia 1998 r. w sprawie sposobów bezw kontakcie z wyrobami zawierajàcymi azbest, powin- piecznego u˝ytkowania oraz warunków usuwania wyny zostaç odpowiednio oznakowane, zgodnie z za∏àcz- robów zawierajàcych azbest (Dz. U. Nr 138, poz. 895). nikiem nr 2 do rozporzàdzenia, a tak˝e powinna zostaç umieszczona w widocznym miejscu instrukcja bez-

§ 13.

Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie piecznego post´powania i ochrony przed nara˝eniem

14 dni od dnia og∏oszenia. na py∏ azbestowy.

§ 10.

1. Do transportu wyrobów i odpadów zawie- rajàcych azbest stosuje si´ odpowiednio przepisy Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej: o przewozie towarów niebezpiecznych. J. Hausner Za∏àcznik nr 1 WZÓR

Za∏àcznik nr 2 WZÓR

OZNAKOWANIA WYROBÓW, ODPADÓW I OPAKOWA¡ ZAWIERAJÑCYCH AZBEST

LUB WYROBY ZAWIERAJÑCE AZBEST, A TAK˚E MIEJSC ICH WYST¢POWANIA

Wszystkie wyroby zawierajàce azbest lub ich opakowania powinny byç oznakowane w nast´pujàcy sposób:

a) oznakowanie zgodne z podanym wzorem powinno posiadaç wymiary: co najmniej 5 cm wysokoÊci (H) i 2,5 cm szerokoÊci,

b) oznakowanie powinno sk∏adaç si´ z dwóch cz´Êci: górnej (h = 40 % H) zawierajàcej liter´ „a” w bia∏ym kolorze na czarnym tle, dolnej (h = 60 % H) zawierajàcej wyraêny i czytelny napis w bia∏ym lub czarnym kolorze na czerwonym tle,

c) jeÊli wyrób zawiera krokidolit, zwrot „zawiera azbest” powinien byç zastàpiony zwrotem „zawiera krokidolit/azbest niebieski”.