§ 1

1. Magazyn bazowy, w którym są przechowywane materiały wybuchowe i amunicja zaklasyfikowane do podklasy 1.1 i 1.5 oraz do klas 3 i 4.1, lokalizuje się wyłącznie w wolnostojącym obiekcie budowlanym, usytuowanym w bezpiecznej odległości od innych obiektów znajdujących się w jego otoczeniu.

2. Magazyn bazowy, w którym są przechowywane materiały wybuchowe i amunicja zaklasyfikowane do podklasy 1.1 i 1.5 oraz do podklasy 4.1, lokalizuje się w jednokondygnacyjnym obiekcie budowlanym.

3. Magazyn bazowy stanowi odrębną strefę pożarową, oddzieloną od innych budynków lub innych części budynku elementami oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej co najmniej REI 120 lub pasami wolnego terenu o szerokości nie mniejszej niż 20 m. Otwory w elementach oddzielenia przeciwpożarowego zamyka się drzwiami przeciwpożarowymi lub innymi zamknięciami przeciwpożarowymi o klasie odporności ogniowej co najmniej EI 60.

4. Bezpieczna odległość, o której mowa w ust. 1, oznacza minimalną dopuszczalną odległość (L ) między magazynem bazowym a innymi obiektami w jego otoczeniu, przy której nadciśnienie fali uderzeniowej (P ) powstającej przy wybuchu zgromadzonych w magazynie materiałów wybuchowych i amunicji o masie (M) nie przekracza wielkości dopuszczalnych dla tych obiektów, określonych liczbowo w ust. 18 w tabeli 1.

5. Minimalna dopuszczalna odległość, o której mowa w ust. 4, jest nie mniejsza niż odległość od innych budynków usytuowanych w otoczeniu magazynu bazowego wynikająca ze względów bezpieczeństwa pożarowego, określona w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane.

6. Minimalną dopuszczalną odległość, o której mowa w ust. 4, określa się z uwzględnieniem:

1) masy netto przechowywanego w magazynie bazowym materiału wybuchowego, w tym materiału wybuchowego zawartego w amunicji, oraz zdolności do generowania fali uderzeniowej w otoczeniu w przypadku wybuchu tego materiału wybuchowego;

2) konstrukcji magazynu bazowego, w tym istniejących osłon i obwałowań;

3) ewentualnych uwarunkowań propagacji fali uderzeniowej wokół magazynu bazowego;

4) wrażliwości materiału wybuchowego i amunicji znajdujących się w magazynie bazowym, w stosunku do którego jest wyznaczana minimalna dopuszczalna odległość;

5) zastosowanych dodatkowych zabezpieczeń magazynu bazowego i obiektów znajdujących się w jego otoczeniu. 7. Wzorcowy materiał wybuchowy, przyjmowany jako materiał odniesienia do określenia parametrów innych materiałów wybuchowych zdolnych w przypadku ich wybuchu do generowania fali uderzeniowej w otoczeniu, stanowi heksogen krystaliczny.

8. Zdolność danego materiału wybuchowego i amunicji do generowania fali uderzeniowej w otoczeniu, o której mowa w ust. 6 pkt 1, określa się porównawczo w stosunku do heksogenu krystalicznego, o którym mowa w ust. 7, za pomocą współczynnika zagrożenia (R ).

Współczynnik zagrożenia R wyznacza się doświadczalnie w drodze badań modelowych lub oblicza według wzoru: 𝑅 = 4,71 × 10−4 × (𝑄 × 𝑉)0,5 gdzie poszczególne symbole oznaczają:

Q – ciepło właściwe wybuchu danego materiału wybuchowego w kJ/kg,

V – objętość właściwą produktów wybuchu danego materiału wybuchowego w dm³/kg.

9. Wrażliwość materiału wybuchowego, o której mowa w ust. 6 pkt 4, określa współczynnik wrażliwości (R ) obliczany według wzoru:

𝑅 = (𝑅 × 𝑅 )0,5 gdzie poszczególne symbole oznaczają:

R – współczynnik wrażliwości mechanicznej danego materiału wybuchowego,

R – współczynnik wrażliwości termicznej danego materiału wybuchowego.

W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 6 lit. a rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 3.

10. Współczynniki R i R , o których mowa w ust. 9, oblicza się według wzorów:

1) 𝑅 = 0,076 × (𝑆 × 𝑆 )0,5 gdzie poszczególne symbole oznaczają:

S – dolną granicę wrażliwości na tarcie danego materiału wybuchowego, wyrażoną w niutonach (N), oznaczoną według Polskiej Normy zharmonizowanej,

S – dolną granicę wrażliwości na uderzenie danego materiału wybuchowego, wyrażoną w dżulach (J), oznaczoną według Polskiej Normy zharmonizowanej;

2) 𝑅 = 39,02 × log 𝑇 /373 gdzie T oznacza temperaturę rozkładu danego materiału wybuchowego, wyrażoną w kelwinach (K), oznaczoną według Polskiej Normy zharmonizowanej.

11. Do obliczenia współczynnika R , o którym mowa w ust. 9, dodatkowo stosuje się następujące zasady:

1) jeżeli materiał wybuchowy ma współczynnik wrażliwości mechanicznej (R ) mniejszy lub równy 1, współczynnik wrażliwości oprócz wartości liczbowej otrzymuje znak „M”;

2) jeżeli materiał wybuchowy charakteryzuje się wrażliwością na uderzenie wyższą od 50 J i jednocześnie wrażliwością na tarcie wyższą od 353 N, do obliczenia współczynnika wrażliwości mechanicznej według wzoru, o którym mowa w ust. 10 pkt 1, przyjmuje się wartości S = 50 J i S = 353 N;

3) jeżeli materiał wybuchowy nie ulega rozkładowi podczas ogrzewania do temperatury 673 K, do obliczania współczynnika wrażliwości termicznej według wzoru, o którym mowa w ust. 10 pkt 2, przyjmuje się wartość T = 673 K. 12. Równoważnik masy heksogenu (G) przechowywanego w magazynie bazowym materiału wybuchowego zdolnego w przypadku wybuchu do generowania fali uderzeniowej w otoczeniu, zwany dalej równoważnikiem heksogenowym, wyznacza się doświadczalnie, w drodze badań modelowych, lub określa według wzoru:

𝐺 = 𝑅 × 𝑀 gdzie M oznacza masę netto materiału wybuchowego przechowywanego w magazynie, wyrażoną w kg.

W przypadku przechowywania w magazynie bazowym kilku różnych materiałów wybuchowych do obliczeń według powyższego wzoru przyjmuje się sumę równoważników heksogenowych tych materiałów.

13. Nadciśnienie fali uderzeniowej (P ), wyrażone w kilopaskalach (kPa), stanowiące funkcję odległości czoła fali (L) od miejsca ewentualnego wybuchu oraz równoważnika heksogenowego (G) przechowywanych materiałów wybuchowych określa się według wzoru:

𝑃 = 980 × (𝐿 × 𝐺−1/3) lub wyznacza się doświadczalnie, przeprowadzając badania modelowe.

14. W przypadku łącznego przechowywania materiałów wybuchowych zaklasyfikowanych do podklasy 1.1 lub 1.5 z innymi materiałami wybuchowymi lub amunicją, przy wyznaczaniu minimalnej dopuszczalnej odległości (L ) uwzględnia się sumę równoważników heksogenowych przechowywanych materiałów wybuchowych.

15. Magazyn bazowy, w którym jest przechowywany materiał wybuchowy w stanie niewybuchowym, zaklasyfikowany do klasy 3 lub 4.1, uznaje się za niestwarzający zagrożenia z powodu generowania fali uderzeniowej, jeżeli spełnione są następujące warunki:

1) lokalizacja i konstrukcja magazynu bazowego wykluczają możliwość wybuchu przechowywanego materiału wybuchowego i amunicji w przypadku wybuchu materiału wybuchowego lub amunicji przechowywanych w sąsiednim obiekcie;

2) w trakcie przechowywania materiałów wybuchowych i amunicji w magazynie bazowym są przestrzegane specjalne warunki bezpieczeństwa określone przez wytwórcę tych materiałów wybuchowych i amunicji, uniemożliwiające wybuch przechowywanego materiału wybuchowego lub amunicji w przypadku pożaru w obiekcie magazynowym. 16. Magazyny bazowe dzieli się na:

1) nieobwałowane;

2) obwałowane.

17. Na równi z magazynem bazowym obwałowanym traktuje się magazyn bazowy:

1) osłonięty murami lub innymi osłonami, w tym wynikającymi z ukształtowania terenu, o podobnej skuteczności;

2) posiadający elementy konstrukcyjne, które zapewniają zlokalizowanie skutków ewentualnego wybuchu przechowywanego materiału wybuchowego lub amunicji w obrębie tego obiektu, w tym zabezpieczają przed przeniesieniem detonacji na materiały wybuchowe znajdujące się w sąsiednich pomieszczeniach lub obiektach magazynowych, jeżeli są osłonięte odpowiednimi osłonami od strony przegród odciążających.

18. Dopuszczalne wielkości nadciśnienia fali uderzeniowej (P ) dla różnych obiektów, w stosunku do których jest wyznaczana minimalna dopuszczalna odległość od magazynu bazowego, określa tabela 1.

Tabela 1. Dopuszczalne wielkości nadciśnienia fali uderzeniowej dla różnych obiektów

Dopuszczalna wiel- kość nadciśnienia

Rodzaj zagrożonego obiektu, w stosunku do którego jest wyznaczana

Lp. fali uderzeniowej (P ) minimalna dopuszczalna odległość (L ) w kilopaskalach

(kPa)

Magazyn materiałów wybuchowych i amunicji przechowywanych

1 w opakowaniach transportowych; budynek służący do produkcji 80 kPa materiałów wybuchowych bez stałej obsady.

Budynek typu bunkrowego ze stałą obsadą, służący do produkcji

2 materiałów wybuchowych, a także obiekt towarzyszący oraz magazyn 60 kPa półfabrykatów.

Budynek produkcyjny, inny niż wymieniony w wierszach oznaczonych liczbami porządkowymi 1 i 2, w tym obiekty o przeznaczeniu

3 higieniczno-sanitarnym, laboratoryjnym, pomocniczym, a także droga 35 kPa dojazdowa do zakładu, ogrodzenie zewnętrzne zakładów, lokalna droga poza obszarem zabudowanym, napowietrzna linia wysokiego napięcia.

Obiekt niewymieniony w wierszach oznaczonych liczbami porządko- wymi 1–3, w tym:

1) obszar zabudowy rozproszonej; 5 kPa

2) obszar zabudowy zwartej; 3 kPa

4

3) autostrada i droga o dużym natężeniu ruchu; 3 kPa

4) pozostałe obiekty, tj. niestanowiące elementu zabudowy zwartej lub 5 kPa rozproszonej, a także niebędące autostradą lub drogą o dużym natę- żeniu ruchu.

Obiekt użyteczności publicznej, w którym gromadzi się duża liczba lu-

5 dzi, taki jak: miejsce kultu, szpital, placówka oświatowo-wychowawcza, 1 kPa plac i hala targowa, obiekt rekreacyjno-sportowy itp.

19. Minimalną dopuszczalną odległość (L ) od nieobwałowanego magazynu bazowego do innych zagrożonych obiektów znajdujących się w jego otoczeniu, wyrażoną w metrach (m), określa się według wzoru:

𝐿 = 38,25 × 𝑃 −0,529 × 𝐺1/3 lub wyznacza się doświadczalnie, przeprowadzając badania modelowe, uwzględniając kryteria określone w ust. 18 w tabeli 1.

20. Minimalną dopuszczalną odległość (L ) od obwałowanego magazynu bazowego do innych zagrożonych obiektów znajdujących się w jego otoczeniu, wyrażoną w metrach, określa się według wzorów:

1) przy odległości od 10 m do 80 m:

𝐿 = 14,96 × 𝑃 −0,629 × 𝐺0,396

2) przy odległości od 80 m do 500 m:

𝐿 = 3,693 × 𝑃 −1 × 𝐺0,63 + 27,1

3) przy odległości powyżej 500 m – według wzoru określonego w ust. 19 lub wyznacza doświadczalnie, przeprowadzając badania modelowe, uwzględniając kryteria określone w ust. 18 w tabeli 1.

21. Za odległość między magazynem bazowym a wymienionymi w ust. 18 w tabeli 1 w wierszach oznaczonych liczbami porządkowymi 1–4 zagrożonymi obiektami przyjmuje się najmniejszą odległość między ścianami obiektów lub między ścianą magazynu a poboczem drogi.

22. Dla zagrożonych obiektów wymienionych w ust. 18 w tabeli 1 w wierszach oznaczonych liczbami porządkowymi 1–3, w których przechowuje się materiał wybuchowy o współczynniku wrażliwości (R ) nie większym niż 2 lub nie większym niż 5 ze znakiem „M”, minimalna dopuszczalna odległość od magazynu stwarzającego zagrożenie wynosi:

1) co najmniej 20 m, jeżeli równoważnik heksogenowy (G) przechowywanych materiałów wybuchowych wynosi nie mniej niż 10 kg i nie więcej niż 1000 kg;

2) co najmniej 60 m, jeżeli równoważnik heksogenowy (G) przechowywanych materiałów wybuchowych wynosi ponad 1000 kg, lecz nie więcej niż 5000 kg;

3) odległość obliczoną według wzorów podanych w ust. 19 i 20, jeżeli równoważnik heksogenowy (G) przechowywanych materiałów wybuchowych wynosi ponad 5000 kg.

23. W przypadku gdy obiekty, o których mowa w ust. 18 w tabeli 1 w wierszach oznaczonych liczbami porządkowymi 1–3, są obwałowane, z uwzględnieniem ust. 17 pkt 1, obliczoną w stosunku do tych obiektów minimalną dopuszczalną odległość można zmniejszyć o 30 %.

24. W przypadku przechowywania materiału wybuchowego w wydzielonych pomieszczeniach (komorach) magazynu bazowego, między którymi nie może nastąpić przeniesienie detonacji, minimalną dopuszczalną odległość oblicza się dla pomieszczenia, w którym przechowywany jest materiał wybuchowy o największym równoważniku heksogenowym (G). 25. W przypadku gdy w wyniku wybuchu materiału wybuchowego lub amunicji przechowywanych w magazynie bazowym jest możliwy rozrzut odłamków o dużej masie, minimalna dopuszczalna odległość tego magazynu od obiektów wymienionych w ust. 18 w tabeli 1 w wierszach oznaczonych liczbami porządkowymi 1–3 wynosi co najmniej 180 m, w przypadku obiektów wymienionych w wierszu oznaczonym liczbą porządkową 4 – co najmniej 275 m, a w przypadku obiektów wymienionych w wierszu oznaczonym liczbą porządkową 5 – co najmniej 400 m. Za odłamek o dużej masie uznaje się odłamek o masie powyżej 1 kg, który uderzając w zagrożony obiekt, jest w stanie naruszyć jego konstrukcję.