Art. 1

W ustawie z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 2024 r. poz. 1799) wprowadza się następujące zmiany:

1) art. 1 otrzymuje brzmienie:

„Art. 1. Ustawa określa:

1) zasady i podstawy rzetelnego, obiektywnego, profesjonalnego i niezależnego prowadzenia badań statystycznych, których wyniki mają charakter oficjalnych danych statystycznych;

2) organizację i tryb prowadzenia badań, o których mowa w pkt 1, oraz zakres związanych z nimi obowiązków;

3) zasady i podstawy prowadzenia:

a) krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej,

b) krajowego rejestru urzędowego podziału terytorialnego kraju.”;

2) w art. 2:

a) pkt 11b otrzymuje brzmienie:

„11b) osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą – osobę fizyczną będącą przedsiębiorcą w rozumieniu art. 4 ust. 1 lub 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2025 r. poz. 1480), osobę fizyczną prowadzącą indywidualne gospodarstwo rolne lub inną osobę fizyczną prowadzącą działalność na własny rachunek, z wyjątkiem prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego na własne potrzeby lub działalności polegającej na produkcji wyrobów lub świadczeniu usług na własne potrzeby;”,

b) po pkt 12 dodaje się pkt 12a–12c w brzmieniu:

„12a) rejestr REGON – krajowy rejestr urzędowy podmiotów gospodarki narodowej;

12b) rejestr TERYT – krajowy rejestr urzędowy podziału terytorialnego kraju;

12c) numer identyfikacyjny REGON – numer identyfikacyjny podmiotu w rejestrze REGON;”,

c) pkt 14 otrzymuje brzmienie:

„14) standardy klasyfikacyjne – hierarchicznie usystematyzowane podziały lub zbiory:

a) działalności wykonywanej przez podmioty gospodarki narodowej,

b) wyrobów i usług występujących w obrocie gospodarczym,

c) obiektów budowlanych,

d) obiektów majątku trwałego;”;

3) w art. 13 w ust. 3 pkt 1 otrzymuje brzmienie:

„1) stosowania standardów klasyfikacyjnych, numeru identyfikacyjnego REGON i oznaczeń kodowych przyjętych w rejestrze TERYT;”;

Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela, ustawę z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, ustawę z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne, ustawę z dnia 6 grudnia 1996 r. o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, ustawę z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym, ustawę z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy, ustawę z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych, ustawę z dnia 6 marca 2018 r. o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy oraz ustawę z dnia 6 grudnia 2018 r. o Krajowym Rejestrze Zadłużonych.

4) w art. 25 w ust. 1 pkt 10 otrzymuje brzmienie:

„10) prowadzenie krajowych rejestrów urzędowych: rejestru REGON i rejestru TERYT;”;

5) art. 28 otrzymuje brzmienie:

„Art. 28. 1. Badania statystyczne mogą być prowadzone z udziałem rachmistrzów spisowych, rzeczoznawców i ankieterów statystycznych.

2. Zadaniem rachmistrzów spisowych jest zbieranie danych statystycznych w spisach powszechnych.

3. Zasady i tryb powoływania rachmistrzów spisowych określa ustawa, o której mowa w art. 9 ust. 1.

4. Zadaniem rzeczoznawców jest przygotowywanie opinii i ocen dotyczących określonego przedmiotu badań statystycznych.

5. Rzeczoznawcą może być osoba pełnoletnia, która posiada co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe, nieskazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub umyślne przestępstwo skarbowe, korzystająca z pełni praw publicznych, posiadająca wiedzę specjalistyczną w dziedzinie stanowiącej przedmiot badań statystycznych, w którego zakresie przygotowuje opinie i oceny.

6. Rzeczoznawca wykonuje czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.

7. Zadaniem ankieterów statystycznych jest zbieranie danych w badaniach statystycznych innych niż spisy powszechne.

8. Ankieterem statystycznym może być osoba pełnoletnia, która posiada co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe, nieskazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub umyślne przestępstwo skarbowe, korzystająca z pełni praw publicznych.

9. Ankieter statystyczny może wykonywać czynności w ramach stosunku pracy lub na podstawie umów cywilnoprawnych.

10. Ankieter statystyczny w czasie wykonywania czynności jest obowiązany do posiadania i okazywania legitymacji, która jest wydawana przez dyrektora urzędu statystycznego.

11. Legitymacja ankietera statystycznego zawiera informacje dotyczące:

1) imienia i nazwiska ankietera statystycznego;

2) numeru ankietera statystycznego;

3) upoważnienia do zbierania przez ankietera statystycznego danych w badaniach statystycznych;

4) numeru i daty ważności legitymacji;

5) organu wydającego legitymację;

6) danych kontaktowych urzędu, w którym ankieter statystyczny jest zatrudniony;

7) przetwarzania danych osobowych i tajemnicy statystycznej.

12. Legitymacja ankietera statystycznego podlega wymianie, zwrotowi lub unieważnieniu.

13. Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, przypadki, w których legitymacja ankietera statystycznego podlega wymianie, zwrotowi lub unieważnieniu, tryb postępowania w przypadku utraty legitymacji, a także wzór legitymacji ankietera statystycznego, mając na uwadze konieczność zapewnienia sprawnego postępowania przy wymianie, zwrocie, unieważnieniu lub utracie legitymacji ankietera statystycznego oraz konieczność właściwej identyfikacji posiadacza tej legitymacji.

14. Rachmistrzom spisowym i ankieterom statystycznym w czasie wykonywania czynności określonych odpowiednio w ust. 2 i 7 przysługuje ochrona prawna przewidziana dla funkcjonariuszy publicznych.”;

6) w art. 30 w ust. 1 w pkt 1 wyrazy „numeru identyfikacyjnego krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej, o którym mowa w art. 41 ust. 1 pkt 1,” zastępuje się wyrazami „numeru identyfikacyjnego REGON”;

7) użyte w art. 35a w ust. 3 i w art. 35aa, w różnym przypadku, wyrazy „krajowy rejestr urzędowy podmiotów gospodarki narodowej” zastępuje się użytymi w odpowiednim przypadku wyrazami „rejestr REGON”;

8) art. 40 otrzymuje brzmienie:

„Art. 40. 1. Prezes Głównego Urzędu Statystycznego, w porozumieniu z właściwymi organami administracji państwowej:

1) opracowuje podstawowe do określenia przebiegu i opisu procesów gospodarczych i społecznych:

a) standardy klasyfikacyjne:

– Polską Klasyfikację Działalności (PKD),

– Polską Klasyfikację Wyrobów i Usług (PKWiU),

– Polską Klasyfikację Obiektów Budowlanych (PKOB),

– Klasyfikację Środków Trwałych (KŚT),

b) wzajemne relacje między dotychczasowymi i nowymi albo zmienianymi standardami klasyfikacyjnymi,

c) interpretacje standardów klasyfikacyjnych;

2) wskazuje okres równoczesnego stosowania dotychczasowego i nowego albo zmienianego standardu klasyfikacyjnego.

2. Standardy klasyfikacyjne stosuje się w statystyce publicznej, ewidencji i dokumentacji oraz rachunkowości, a także w rejestrach urzędowych i systemach informacyjnych administracji publicznej.

3. W przypadku Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) wzajemne relacje między dotychczasową i nową albo zmienianą klasyfikacją obejmują:

1) wzajemne relacje wieloznaczne;

2) wzajemne relacje jednoznaczne;

3) szczegółowe interpretacje wzajemnych relacji wieloznacznych.

4. Prezes Głównego Urzędu Statystycznego, opracowując standardy klasyfikacyjne, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, uwzględnia:

1) potrzeby użytkowników danego standardu klasyfikacyjnego;

2) adekwatność długości okresu równoczesnego stosowania dotychczasowego i nowego albo zmienianego standardu klasyfikacyjnego do zakresu wprowadzanych zmian.

5. W przypadku Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) Prezes Głównego Urzędu Statystycznego uwzględnia również konieczność:

1) zachowania zgodności metodologicznej, pojęciowej, zakresowej i kodowej Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) z klasyfikacją działalności określoną w przepisach prawa Unii Europejskiej;

2) zapewnienia poszczególnym rejestrom urzędowym możliwości automatycznego przeklasyfikowania wskazanych przedmiotów działalności;

3) zapewnienia podmiotom gospodarki narodowej możliwości wykorzystania wzajemnych relacji między dotychczasową i nową albo zmienianą klasyfikacją do samodzielnego określenia wykonywanych rodzajów działalności. 6. W przypadku Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) Prezes Głównego Urzędu Statystycznego uwzględnia również konieczność zachowania zgodności metodologicznej, pojęciowej, zakresowej i kodowej Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) z klasyfikacją produktów według działalności określoną w przepisach prawa Unii Europejskiej. 7. Rada Ministrów wprowadza, w drodze rozporządzenia, standardy klasyfikacyjne, wzajemne relacje między dotychczasowym i nowym albo zmienianym standardem klasyfikacyjnym oraz okres równoczesnego stosowania dotychczasowego i nowego albo zmienianego standardu klasyfikacyjnego, o których mowa w ust. 1, mając na uwadze zachowanie wymagań określonych w ust. 4–6.”;

9) po art. 40 dodaje się art. 40a i art. 40b w brzmieniu:

„Art. 40a. W przypadku Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) wzajemne relacje między dotychczasową i nową albo zmienianą klasyfikacją umożliwiają:

1) podmiotom wykonującym działalność gospodarczą dokonanie zmiany wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym albo w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej lub rejestrze REGON w zakresie dotyczącym zmiany przedmiotu działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) przed upływem okresu równoczesnego stosowania dotychczasowej i nowej albo zmienianej klasyfikacji;

2) automatyczne przeklasyfikowanie przedmiotu działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) w Krajowym Rejestrze Sądowym oraz we wpisach w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i w rejestrze REGON po upływie okresu równoczesnego stosowania dotychczasowej i nowej albo zmienianej klasyfikacji.