Art. 28

1. Powiatowy lekarz weterynarii w przypadku konieczności wprowadzenia środków zwalczania chorób określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1 lit. a–c, na obszarze przekraczającym obszar jego właściwości niezwłocznie informuje o tym właściwego wojewódzkiego lekarza weterynarii.

2. Informacja, o której mowa w ust. 1, zawiera co najmniej:

1) określenie choroby;

2) określenie obszaru objętego ograniczeniami;

3) uzasadnienie wprowadzenia określonych środków zwalczania choroby.

3. Wojewoda w przypadku, o którym mowa w ust. 1, na wniosek wojewódzkiego lekarza weterynarii wprowadza, w drodze rozporządzenia – aktu prawa miejscowego, środki zwalczania chorób określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1 lit. a–c.

4. Środkami zwalczania chorób określonymi w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1 lit. a–c, wprowadzanymi zgodnie z ust. 3, są w szczególności:

1) określenie obszaru, na którym występuje choroba lub zagrożenie jej wystąpienia, oraz sposobu oznakowania tego obszaru;

2) czasowe ograniczenie przemieszczania się osób lub przemieszczania pojazdów;

3) czasowy zakaz organizowania:

a) widowisk lub zgromadzeń,

b) targów, wystaw, pokazów lub konkursów zwierząt, polowań i odłowów zwierząt łownych;

4) czasowy nakaz zawieszenia prowadzenia określonej działalności;

5) zakaz utrzymywania, chowu lub hodowli zwierząt z gatunków podatnych na chorobę;

6) czasowy zakaz dokarmiania zwierząt łownych;

7) ograniczenie przemieszczania albo zakaz przemieszczania zwierząt niektórych gatunków, zwłok zwierzęcych, produktów lub pasz i innych przedmiotów, które mogą spowodować rozprzestrzenianie się choroby;

8) nakaz zaopatrywania zwierząt lub produktów w świadectwa zdrowia wystawiane przez urzędowego lekarza weterynarii;

9) nakaz zgłaszania powiatowemu lekarzowi weterynarii przez posiadaczy zwierząt miejsc, w których przebywają zwierzęta z gatunków podatnych na chorobę;

10) nakaz przeprowadzenia zabiegów na zwierzętach, w tym szczepień;

11) nakaz oczyszczania, odkażania, deratyzacji i dezynsekcji miejsc przebywania zwierząt lub miejsc przechowywania i przetwarzania zwłok zwierzęcych, produktów i pasz, a także oczyszczania i odkażania środków transportu;

12) nakaz wykonania odstrzału sanitarnego zwierząt na określonym obszarze, w tym nakaz wykonania przez dzierżawców lub zarządców obwodów łowieckich odstrzału sanitarnego zwierząt dzikich;

13) nakaz zgłaszania przez dzierżawców lub zarządców obwodów łowieckich przypadków padnięć lub podejrzenia wystąpienia choroby u określonych gatunków zwierząt lub nakaz dostarczania odstrzelonych zwierząt łownych do określonych miejsc;

14) nakaz zagospodarowania w określony sposób tusz odstrzelonych lub upolowanych zwierząt łownych, zwłok tych zwierząt lub produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego pozyskanych od tych zwierząt;

15) nakaz:

a) zamykania przez zarządców dróg publicznych przejść dla zwierząt znajdujących się w pasach drogowych lub

b) wykonywania przez zarządców dróg publicznych przeszkód technicznych, w tym budowy, utrzymania lub usunięcia ogrodzeń lub zabezpieczeń technicznych, lub

c) wykładania przez zarządców dróg publicznych mat dezynfekcyjnych i ich utrzymywania po wyłożeniu w stanie zapewniającym skuteczne działanie produktu biobójczego lub używania urządzeń zapewniających skuteczną dezynfekcję;

16) nakaz wykonania przez zarządców przejść granicznych określonych działań lub zastosowania na przejściach granicznych określonego sprzętu, urządzeń i materiałów;

17) nakaz podjęcia określonych działań w celu zabezpieczenia zakładu przed czynnikiem chorobotwórczym;

18) nakaz pobierania próbek do badań laboratoryjnych i określenie sposobu ich pobierania;

19) nakaz odłowu zwierząt dzikich i określenie sposobu jego przeprowadzenia oraz nakaz określonego postępowania z odłowionymi zwierzętami, w tym ich uśmiercenia i zagospodarowania produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego;

20) nakaz określonego sposobu postępowania przez podmioty prowadzące odłów zwierząt łownych lub wyłapywanie bezdomnych zwierząt z odłowionymi lub wyłapanymi zwierzętami;

21) nakaz poszukiwania, zbierania, usuwania lub unieszkodliwiania padłych zwierząt zgodnie z rozporządzeniem nr 1069/2009 lub zgodnie z przepisami Unii Europejskiej wydanymi na podstawie rozporządzenia nr 1069/2009;

22) nakaz przewozu zwierząt lub transportu zwłok zwierzęcych przez przewoźników lub podmioty zajmujące się transportem zwłok zwierzęcych do wskazanych miejsc;

23) nakaz wykonywania na określonym obszarze ogrodzeń ograniczających lub zatrzymujących migrację zwierząt z terenów leśnych przez właściwego nadleśniczego Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe;

24) nakaz zastosowania określonej technologii przez podmioty prowadzące działalność w zakresie produkcji, przetwarzania lub dystrybucji produktów lub pasz;

25) nakaz utrzymywania zwierząt, w tym ich karmienia lub pojenia, w określony sposób;

26) nakaz dokumentowania w określony sposób przeprowadzenia określonych czynności, w tym oczyszczania, odkażania, deratyzacji lub dezynsekcji;

27) nakaz oznakowania w określony sposób zwierząt i produktów pochodzenia zwierzęcego.

5. Podmiotowi, który poniósł koszty związane z realizacją nakazów, o których mowa w ust. 4 pkt 13 i 14, pkt 15 lit. c oraz pkt 16, 21 i 24, przysługuje ze środków budżetu państwa zwrot kosztów faktycznie poniesionych w związku z realizacją tych nakazów.

6. W przypadku wydania nakazów, o których mowa w ust. 4 pkt 12, 19 i 21–23, właściciele lub posiadacze gruntów, których dotyczą te nakazy, oraz inne osoby mają obowiązek powstrzymania się od podejmowania czynności utrudniających lub uniemożliwiających realizację tych nakazów.

7. W przypadku wydania nakazu, o którym mowa w ust. 4 pkt 21, w zakresie niezbędnym do jego wykonania nie stosuje się nakazów, zakazów i ograniczeń wynikających z ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody.

8. W przypadku wydania nakazu, o którym mowa w ust. 4 pkt 21, na obszarze parku narodowego, ten nakaz wykonuje dyrektor parku narodowego jako organ ochrony przyrody wyznaczony zgodnie z ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody.

9. Przepis ust. 5 stosuje się odpowiednio do nadleśniczego Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe, w przypadku gdy poniesione przez niego koszty związane z realizacją nakazu, o którym mowa w ust. 4 pkt 23, nie zostały pokryte ze środków funduszu leśnego zgodnie z art. 58 ust. 3a pkt 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2025 r. poz. 567 i 1795) ze względu na wyczerpanie się tych środków.

10. Niezwłocznie po spełnieniu warunków określonych w art. 68 ust. 1 rozporządzenia 2016/429 wojewoda uchyla na wniosek wojewódzkiego lekarza weterynarii wydane rozporządzenie, o którym mowa w ust. 3.