III KK 428/12

Sygn. akt III KK 428/12

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 9 stycznia 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Dorota Rysińska (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Michał Laskowski

SSN Zbigniew Puszkarski

Protokolant Teresa Jarosławska

w sprawie P. T.

w przedmiocie wyroku łącznego

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w trybie art. 535 § 5 k.p.k.,

w dniu 9 stycznia 2013 r.

kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego (PG IV

KSU….)

od wyroku Sądu Rejonowego w G.

z dnia 24 lipca 2012 r.,

uchyla zaskarżony wyrok w zaskarżonej części dotyczącej

orzeczenia o łącznej karze grzywny.

UZASADNIENIE

Prokurator Generalny zaskarżył kasacją, wniesioną na korzyść skazanego,

prawomocny wyrok łączny Sądu Rejonowego w G. z dnia 24 lipca 2012 r., którym

to wyrokiem objęto uprzednie skazania P. T. wyrokami wydanymi przez ten Sąd: 1)

2

w dniu 7 grudnia 2009 r. – w sprawie XI K 235/09, 2) w dniu 18 lutego 2010 r. – w

sprawie II K 263/09 oraz 3) w dniu 25 lipca 2011 r. – w sprawie II K 435/11.

Umarzając postępowanie, na podstawie art. 572 k.p.k., w części dotyczącej

trzeciego z wymienionych wyroków, Sąd Rejonowy zaskarżonym kasacją wyrokiem

wymierzył skazanemu, biorąc za podstawę pozostałe skazania, łączne kary 2 lat i 3

miesięcy pozbawienia wolności oraz 160 stawek dziennych grzywny w kwocie 10 zł

za stawkę. Przytoczonemu wyrokowi Prokurator Generalny zarzucił rażące i mające

istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art.

85 k.k., art. 86 § 1 k.k. oraz art. 71 § 2 k.k. polegające na połączeniu grzywny

orzeczonej wobec P.T. na podstawie art. 71 § 1 k.k. wyrokiem Sądu Rejonowego z

dnia 7 grudnia 2009 r., z grzywną orzeczoną wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 18

lutego 2010 r. sygn. II K 263/09 na podstawie art. 280 § 1 k. w zw. z art. 33 § 1, 2 i

3 k.k., pomimo braku przesłanek do takiego połączenia, gdyż kara grzywny

wymierzona wyrokiem sygn. XI K 235/09 nie podlegała wykonaniu ze względów

przewidzianych w art. 71 § 2 k.k. wobec prawomocnego zarządzenia wykonania

warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności. Na podstawie tak

sformułowanego zarzutu autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w

części dotyczącej orzeczenia o łącznej karze grzywny.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja zasługuje na uwzględnienie w całej rozciągłości.

Już z zawartego w części wstępnej wyroku łącznego opisu skazań, objętych

poszczególnymi wyrokami jednostkowymi i rozważanych jako podstawa tego

rozstrzygnięcia wynikało, że wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 7 grudnia 2009 r.,

sygn. akt XI K 235/09 (pkt. 1), P. T. został skazany na karę roku pozbawienia

wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres próby 3 lat oraz na

karę grzywny w wymiarze 100 stawek dziennych po 10 zł każda, przy czym – jak

jednocześnie wskazano w owej komparycji – wykonanie kary pozbawienia wolności

zostało postanowieniem z dnia 13 marca 2012 r. zarządzone, a kara ta, na

podstawie art. 71 § 2 k.k., uległa skróceniu o 50 dni. Wymieniona okoliczność,

dotycząca prawomocnego zarządzenia wykonania opisanej kary pozbawienia

wolności, znajduje jednoznaczne potwierdzenie w aktach sprawy, a bezsporne jest

także i to, że karę grzywny, wymierzoną opisanym wyrokiem, orzeczono wobec

oskarżonego na podstawie art. 71 § 1 k.k.

3

Powyższe ustalenia, przyjęte w podstawie wydanego wyroku łącznego,

powinny były doprowadzić Sąd Rejonowy do wniosku o braku podstaw do

orzeczenia łącznej kary grzywny w ferowanym wyroku łącznym. Oczywiste było

bowiem, że grzywna wymierzona opisanym wyrokiem jednostkowym, jako ściśle

związana z orzeczeniem o warunkowym zawieszeniu kary pozbawienia wolności

(której wykonanie zarządzono), w ogóle nie podlega już wykonaniu na podstawie

art. 71 § 2 k.k. Skoro zatem w podstawie wyroku łącznego znalazły się dwa wyroki

jednostkowe, z których tylko drugi, wydany przez Sąd Rejonowy w dniu 18 lutego

2010 r., sygn. akt II K 263/09 (pkt. 2), zawiera skazanie na karę grzywny,

orzeczoną na podstawie art. 33 § 1, 2 i 3 k.k., to nie ulega wątpliwości, że w

sprawie zabrakło podstawowej przesłanki łączenia kar, sprowadzającej się do

uprzedniego, przynajmniej dwukrotnego skazania na kary tego samego rodzaju lub

podlegające łączeniu. Jednolite w omawianej kwestii stanowisko Sądu

Najwyższego przekonuje (zob. wyrok SN z dnia 10 listopada 2011 r., II KK 225/11,

lex 1084718, i przywołane tam judykaty), że nie ma prawnej możliwości połączenia

grzywny, co do której – wobec zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności

warunkowo zawieszonej – odpadła przesłanka będąca podstawą orzeczenia tej

grzywny z grzywną orzeczoną na innej podstawie (podlegającą wykonaniu).

W powyższym świetle zarzut kasacji jawi się jako oczywiście zasadny.

Uchybienie przez Sąd Rejonowy wskazanym w tym zarzucie przepisom prawa

materialnego miało charakter rażący, w rozumieniu art. 523 § 1 k.p.k., i wywarło

istotny wpływ na treść wyroku łącznego w zaskarżonej części. W następstwie tego

uchybienia doszło bowiem do wymierzenia P. T. kary łącznej grzywny, której

rozmiar przekroczył wymiar tej kary jednostkowej – 80 stawek dziennych po 10 zł

każda, wynikającej z wyroku opisanego w pkt. 2 – która podlegała wykonaniu.

Stwierdzenie tej wady wyroku łącznego pozwalało, a zarazem nakazywało

podzielenie wniosku kasacyjnego o uchylenie zaskarżonego wyroku w części

dotyczącej rozstrzygnięcia o łącznej karze grzywny, co nie wywołuje już

konieczności wydania orzeczenia następczego. Samo bowiem uchylenie

wymienionego rozstrzygnięcia prowadzi do usunięcia stanu naruszającego prawo a

jednocześnie do przywrócenia sytuacji, w której orzeczenia nieobjęte karą łączną

podlegają odrębnemu wykonaniu.

4

Z tych wszystkich względów, uznając że kasacja kwalifikowała się do

uwzględnienia w trybie określonym przepisem art. 535 § 5 k.p.k., Sąd Najwyższy

orzekł, jak w wyroku.