III KK 252/12

Sygn. akt III KK 252/12

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 5 lutego 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Andrzej Tomczyk

SSA del. do SN Jacek Błaszczyk

Protokolant Jolanta Włostowska

przy udziale prokuratora Prokuratury Generalnej Małgorzaty Wilkosz-Śliwy

w sprawie A. B.

skazanego z art. 178 a § 1 kk

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie

w dniu 5 lutego 2013 r.,

kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego od

wyroku Sądu Rejonowego w L.

z dnia 19 kwietnia 2012 r.,

uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi

Rejonowemu w L. do ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE

2

Prokurator Rejonowy w L. skierował do Sądu Rejonowego w L. akt

oskarżenia przeciwko A. B. zarzucając mu czyn określony w art. 178a § 1 k.k.

polegający na tym, że „w dniu 11 października 2011 r. w L., będąc w stanie

nietrzeźwości, posiadając w wydychanym powietrzu alkohol o stężeniu 0,91 mg/l,

zas we krwi 1,6 promila, prowadził po drodze publicznej pojazd marki Fiat Punto o

nr …”. Do aktu oskarżenia dołączony został, uzgodniony z oskarżonym, wiosek, o

którym mowa w art. 335 § 1 k.p.k., o wydanie wyroku skazującego bez

przeprowadzenia rozprawy i wymierzenie wyżej wymienionemu kary roku

pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby

3 lat oraz grzywny w wymiarze 50 stawek dziennych przy ustaleniu wysokości

jednej stawki na kwotę 10 zł, a nadto orzeczenie zakazu prowadzenia wszelkich

pojazdów mechanicznych na okres roku i świadczenia pieniężnego w wysokości

100 zł oraz oddanie oskarżonego w okresie próby (jako podstawę powołano art. 67

§ 2 k.k.) pod dozór kuratora.

Wydanym na posiedzeniu wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2012 r., Sąd Rejonowy

uznał A. B. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, tj. przestępstwa

określonego w art. 178a § 1 k.k. i za to skazał go:

1. na podstawie art. 178a § 1 k.k. na karę roku pozbawienia wolności,

której wykonanie, na podstawie art.. 69 § 1 i 2 k.k. oraz art. 70 § 2 k.k.

warunkowo zawiesił na okres próby 3 lat;

2. na podstawie art. 71 § 1 k.k. orzekł grzywnę w wymiarze 50 stawek

dziennych i na podstawie art. 33 § 3 k.k. ustalił wysokość jednej stawki na

kwotę 10 zł;

3. na podstawie art. 42 § 2 k.k. i art. 43 § 1 pkt 1 k.k. orzekł środek karny

w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres

roku;

4. na podstawie art. 49 § 2 k.k. orzekł od oskarżonego świadczenie

pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy

Postpenitencjarnej w kwocie 100 zł.

Nadto w wyroku zawarto rozstrzygnięcie o koszach sądowych.

Orzeczenie to uprawomocniło się w dniu 27 kwietnia 2012 r.

W dniu 11 lipca 2012 r. kasację w tej sprawie, na niekorzyść skazanego A.

B., wniósł – na podstawie art. 521 § 1 k.p.k. – Prokurator Generalny. Zaskarżając

powołane wyżej orzeczenie w całości i zarzucając „rażące i mające istotny wpływ

3

na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego – art. 343 § 6 i 7 k.p.k.

w zw. z art. 335 § 1 k.p.k., polegające na uwzględnieniu przez sąd wniosku

prokuratora o skazanie A. B. bez przeprowadzenia rozprawy i orzeczenie

uzgodnionej z oskarżonym kary i środków karnych, zawierającego wniosek o

orzeczenie obligatoryjnego oddania A. B. pod dozór kuratora w okresie próby i

wydaniu wyroku niezgodnego z tym wnioskiem, z obrazą przepisów prawa

materialnego – art. 73 § 2 k.k., polegającą na nieorzeczeniu wobec A. B.

obligatoryjnego dozoru kuratora”, autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego

wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Pomimo zastrzeżeń co do podniesionego w kasacji zarzutu naruszenia

prawa procesowego, kasacja Prokuratora Generalnego – wniesiona na niekorzyść

skazanego z zachowaniem terminu określonego w art. 524 § 3 k.p.k. – zasługuje na

uwzględnienie.

W realiach procesowych niniejszej sprawy trudno mówić o naruszeniu przez

sąd meriti przepisów art. 343 § 6 i 7 k.p.k., skoro dołączony do aktu oskarżenia

wniosek prokurator, o którym mowa w art. 335 § 1 k.p.k., zawierał wszystkie

wymagane przepisami prawa karnego materialnego elementy, w tym przede

wszystkim te mające charakter obligatoryjny. Wprawdzie jako podstawę prawną

orzeczenia dozoru oskarżyciel publiczny błędnie powołał art. 67 § 2 k.k., nie ulega

jednak wątpliwości, że o orzeczenie takiego dozoru (na co zgodził się oskarżony –

k. 16v), obligatoryjnego w wypadku młodocianego – takim był w chwili wyrokowania

oskarżony A. B., ur. w dniu 2 marca 1993 r. – wnosił.

Istniała więc podstawa do uwzględnienia tego wniosku i wydania wyroku (art.

343 § 6 k.p.k.), a tym samym trudno mówić o ujawnieniu się powodów

powodujących konieczność rozpoznania sprawy na zasadach ogólnych (art. 343 §

7 k.p.k.).

Rację ma natomiast autor nadzwyczajnego środka zaskarżenia, gdy

wskazuje na rażące naruszenie – w poddanym kontroli kasacyjnej wyroku –

przepisu prawa materialnego, tj. art. 73 § 2 k.k., tak bowiem określić należy brak

odrzeczenia wobec młodocianego sprawcy przestępstwa umyślnego (w tym

wypadku występku z art. 178a § 1 k.k.), któremu wykonanie kary pozbawienia

wolności warunkowo zawieszono, obligatoryjnego dozoru i to niezależnie od tego,

w jakim trybie orzeczenie takie zapadło. Naruszenie takie ma przy tym niewątpliwie

4

istotny wpływ na treść wyroku w aspekcie całości orzeczenia o karze, a następnie

istotny wpływ na przebieg próby warunkowo zawieszonego wykonania kary

pozbawienia wolności. Dozór, jako środek związany z poddaniem sprawcy próbie,

ma bowiem na celu wychowawczo-społeczną kontrolę nad przebiegiem

resocjalizacji skazanego w okresie próby, co jest szczególnie istotne w przypadku

sprawcy młodocianego.

Trafność zarzutu we wskazanym wyżej zakresie implikowała orzeczenie

kasatoryjne i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej

instancji. Zakres uchylenia zaskarżonego orzeczenia – w całości – był natomiast

podyktowany konsensualnym trybem rozstrzygnięcia sprawy. Skoro oskarżony

wyraził zgodę na wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzenia rozprawy, ma

on prawo, aż do wydania takiego wyroku, wypowiedzieć się co do wszystkich jego

elementów, a nawet, jeżeli propozycje prokuratora uzna za niekorzystną, cofnąć

wyrażoną wcześniej zgodę na rozpoznanie sprawy w zaproponowanym przez

oskarżyciela publicznego trybie.

Procedując powtórnie Sąd Rejonowy może skierować sprawę na

posiedzenie, o jakim mowa w art. 343 k.p.k., nadal bowiem istnieje w sprawie

wniosek o skazanie oskarżonego bez przeprowadzenia rozprawy.