II KK 23/13

Sygn. akt II KK 23/13

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 19 lutego 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Krzysztof Cesarz (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Małgorzata Gierszon

SSN Roman Sądej

Protokolant Anna Janczak

w sprawie A. M.

skazanej z art. 284 § 2 kk w zw. z art. 12 kk

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 kpk

w dniu 19 lutego 2013 r.,

kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego

na korzyść skazanej

od wyroku Sądu Rejonowego w W.

z dnia 20 kwietnia 2011 .

na podstawie art. 537 § 2 kpk i art. 632 pkt 2 kpk uchyla

zaskarżony wyrok i umarza postępowanie o zarzucony

oskarżonej czyn, zaś kosztami procesu obciąża Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w W. wyrokiem nakazowym z dnia 11 marca 2011 r., który

uprawomocnił się w dniu 19 maja 2011 r. uznał A. M. za winną czynu

wyczerpującego dyspozycję art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., polegającego na

tym, że od 8 czerwca 2010 r. do 29 lipca 2010 r. w W. przy ul. D. na Poczcie

2

Polskiej nr …, działając czynem ciągłym, dokonała przywłaszczenia powierzonego

jej mienia w łącznej kwocie 3020,81 zł., poprzez przyjęcie i potwierdzenie

odciskiem imiennie przydzielonego datownika czterech wpłat, a następnie nie

zarachowanie ich na rachunki bankowe zgodnie z danymi zawartymi na dowodach

wpłat, czym działała na szkodę Poczty Polskiej S.A. i na podstawie art. 284 § 2 k.k.

w zw. z art. 58 § 3 k.k. wymierzył oskarżonej karę 10 miesięcy ograniczenia

wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele

społeczne w rozmiarze 20 godzin miesięcznie i podjął inne rozstrzygnięcia.

Następnie wyrokiem nakazowym z dnia 20 kwietnia 2011 r., Sąd ten skazał

A. M. na podstawie art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., za to, że działając w

wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w krótkich odstępach czasu:

- w dniu 12 czerwca 2010 r. w W., przy ul. Ś. będąc pracownikiem Poczty

Polskiej, zatrudnionym na stanowisku asystenta, przywłaszczyła powierzone jej

mienie w postaci pieniędzy w kwocie 752,50 zł w ten sposób, że dokonała od

klienta przyjęcia wymienionej kwoty, posługując się imiennym datownikiem i

podpisem, a następnie pobranych pieniędzy nie zaksięgowała w kasie, czym

działała na szkodę spółki - Poczta Polska S.A.,

- w dniu 5 lipca 2010 r. w W., przy ul. D. w Urzędzie Pocztowym W. …,

będąc pracownikiem Poczty Polskiej, zatrudnionym na stanowisku asystenta,

przywłaszczyła powierzone jej mienie w postaci pieniędzy w kwocie 406,28 zł w ten

sposób, że dokonała od klienta przyjęcia wymienionej kwoty, posługując się

imiennym datownikiem i podpisem, a następnie pobranych pieniędzy nie

zaksięgowała w kasie, czym działała na szkodę spółki -Poczta Polska S.A.,

- w dniu 13 lipca 2010 r. w W., przy ul. D. w Urzędzie Pocztowym W., będąc

pracownikiem Poczty Polskiej, zatrudnionym na stanowisku asystenta,

przywłaszczyła powierzone jej mienie w postaci pieniędzy w kwocie 396,53 zł w ten

sposób, że dokonała od klienta przyjęcia wymienionej kwoty, posługując się

imiennym datownikiem i podpisem, a następnie pobranych pieniędzy nie

zaksięgowała w kasie, czym działała na szkodę spółki - Poczta Polska S.A,

a następnie na podstawie art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 58 § 3 k.k. wymierzył

oskarżonej karę 6 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania

nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin

miesięcznie, po czym zobowiązał ją do naprawienia całości szkody w kwocie

1555,31 zł, orzekł o dowodach rzeczowych i kosztach postępowania.

3

Wyrok uprawomocnił się z dniem 28 czerwca 2011 r.

Kasację od całości wyroku na korzyść skazanej złożył Prokurator Generalny,

zarzucając „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów

prawa procesowego, to jest art. 500 § 1 i § 3 k.p.k., polegające na wydaniu wyroku

nakazowego po uprzednim uznaniu, że zebrany w postępowaniu przygotowawczym

materiał dowodowy wskazuje, iż okoliczności czynu i wina oskarżonej nie budzą

wątpliwości, pomimo tego, że okres objęty zarzutem aktu oskarżenia z art. 284 § 2

k.k. w zw. z art. 12 k.k., w powiązaniu z wyjaśnieniami oskarżonej, treścią

zawiadomienia pokrzywdzonej instytucji o popełnieniu przestępstwa i informacją z

Krajowego Rejestru Karnego powinny doprowadzić sąd do powzięcia wątpliwości w

przedmiocie, czy przeciwko A. M. nie toczy się już równoległe postępowanie karne

co do tego samego czynu, a w konsekwencji nie zachodzi negatywna przesłanka

procesowa w art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. nakazująca obligatoryjne umorzenie

przedmiotowego postępowania, jako później wszczętego”.

Prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie

postępowania karnego przeciwko A. M. na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. w zw. z

art. 537 § 2 k.p.k.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja, wywiedziona na korzyść skazanej jest oczywiście zasadna w

całości i dlatego mogła być uwzględniona na posiedzeniu (art. 535 § 5 k.p.k.).

Rzeczywiście doszło do rażącego naruszenia art. 500 § 3 k.p.k. przez

zaniechanie zbadania, czy występują wskazane w tym przepisie przesłanki do

wydania wyroku nakazowego. Wątpliwości co do możliwości takiego wyrokowania

powinny wzbudzić okoliczności przytoczone w uzasadnieniu skargi, to jest

zawiadomienie Policji przez pokrzywdzonego, figurujące na 1. karcie akt, o

niezarachowaniu przez A. M. kolejnych (podkr. – SN) wpłat, wyjaśnienia

oskarżonej o takich jej zachowaniach już od maja 2010 r. czy orzekanie w niniejszej

sprawie przez ten sam skład Sądu, jak w sprawie X K … . Załączenie akt tej

ostatniej sprawy doprowadziłoby do ujawnienia, że toczy się wcześniej wszczęte

postępowanie co do tego samego czynu tej samej osoby. Bowiem wszystkie

zachowania, objęte zarzutem postawionym w tej sprawie, mieściły się w ramach

czasowych czynu ciągłego ze sprawy X K …, realizowały ten sam z góry powzięty

zamiar i były identyczne. Nie budzi przy tym wątpliwości utrwalone i aprobowane,

również przez obecny składu Sądu Najwyższego, stanowisko, że skazanie za czyn

4

ciągły (art. 12 k.k.) stoi na przeszkodzie ze względu na treść art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.,

ponownemu postępowaniu o później ujawnione zachowania, będące elementami

tego czynu, które nie były przedmiotem wcześniejszego osądzenia (zob. uchwały: z

dnia 21 listopada 2001 r., I KZP 29/01 – OSNKW 2002, z. 1 - 2, poz. 2, z dnia 15

czerwca 2007 r., I KZP 15/07 – OSNKW 2007, z. 7-8, poz. 55, wyrok z dnia 5

stycznia 2011 r., V KK 64/10 – OSNKW 2011, z. 2, poz. 14).

Dostrzeżenie tej sytuacji procesowej w niniejszej sprawie powinno

skutkować umorzeniem postępowania o zarzucany w niej czyn na podstawie art. 17

§ 1 pkt 7 in fine k.p.k. (Rzeczą prokuratora było niedopuszczenie do

uprawomocnienia się wyroku w sprawie X K … bez objęcia nim zachowań

zarzuconych w niniejszej sprawie).

Skoro postępowanie o ten czyn już się nie toczy, a jednocześnie nie

wystąpiło uchybienie z art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k., bo zaskarżony wyrok został wydany

zanim uprawomocnił się wyrok w sprawie X K …, podstawą uchylenia

zaskarżonego wyroku było stwierdzenie zarzuconego w kasacji rażącego

naruszenia art. 500 § 3 k.p.k., mającego oczywisty wpływ na treść wyroku.

Dopiero po uchyleniu wyroku zaistniał stan przewidziany w art. 439 § 1 pkt 8

k.p.k., co rodziło konieczność umorzenia postępowania na podstawie art. 537 § 2

k.p.k.