IV KK 100/13

Sygn. akt IV KK 100/13

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 24 kwietnia 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Józef Dołhy (przewodniczący)

SSN Jacek Sobczak (sprawozdawca)

SSN Józef Szewczyk

Protokolant Jolanta Grabowska

w sprawie S. B.

skazanego za czyn z art. 178a§ 2 kk

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 kpk

w dniu 24 kwietnia 2013 r.,

kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego

od wyroku Sądu Rejonowego w M.

z dnia 5 czerwca 2012 r.,

uchyla wyrok Sądu Rejonowego w M. i sprawę

przekazuje temu Sądowi do ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE

S. B. został oskarżony o to, że w dniu 2 kwietnia 2012 r. około godziny

17.45 w miejscowości M. kierował rowerem w ruchu lądowym po drodze

publicznej, znajdując się w stanie nietrzeźwości, przy stwierdzonej zawartości

alkoholu w wydychanym powietrzu urządzeniem Alco-Sensor IV; I badanie

0,88mg/l, II badanie 0,95 mg/l, tj. o czyn z art. 178a § 2 k.k. Wraz z aktem

2

oskarżenia do Sądu Rejonowego został skierowany przez prokuratora

wniosek w trybie art. 335 § 1 k.p.k. o rozpoznanie przedmiotowej sprawy bez

przeprowadzenia rozprawy i wymierzenie oskarżonemu kary: 1 roku i 6

miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania tej

kary na okres próby lat 2; oraz grzywny w ilości 50 stawek dziennych przy

przyjęciu wysokości jednej stawki na kwotę 10 zł (art. 71 § 1 k.k.); orzeczenie

środka karnego w postaci zakazu prowadzenia rowerów na okres 2 lat;

świadczenie pieniężne w wysokości 300 zł na rzecz Funduszu Pomocy

Pokrzywdzonym oraz pomocy Postpenitencjarnej (art. 49 § 2 k.k.); poniesienie

kosztów i opłat sądowych (k. 24).

Sąd Rejonowy w M. wyrokiem z dnia 5 czerwca 2012 r.,– zgodnie z

wnioskiem prokuratora – skazał ww. oskarżonego za zarzucany mu czyn i

wymierzył mu za to karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, której

wykonanie na mocy art. 69 § 1 k.k. i art. 70 § 1 pkt 1 k.k. warunkowo zawiesił

na okres próby lat 2; na zasadzie art. 71 § 1 k.k. orzeczono wobec skazanego

wnioskowaną: grzywnę, nadto orzeczono zakaz prowadzenia rowerów,

świadczenie pieniężne, rozstrzygnięto także o kosztach sądowych (k. 35).

Wyrok powyższy nie został zaskarżony przez strony i uprawomocnił się

13 czerwca 2012 r.

Prokurator Generalny zaskarżył wyrok Sądu Rejonowego w M. na

korzyść S. B. zarzucając mu rażące i mające istotny wpływ na treść

orzeczenia naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, tj. art. 343 § 7

k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k., polegające na uwzględnieniu przez Sąd

sprzecznego z wymogami prawa wniosku prokuratora o skazanie S. B. za

czyn z art. 178a § 2 k.k. bez przeprowadzenia rozprawy i wydanie wyroku

zgodnego z tym wnioskiem, w następstwie czego doszło do rażącego

naruszenia przepisów prawa materialnego – art. 178a § 2 k.k., poprzez

orzeczenie kary pozbawienia wolności powyżej górnej granicy ustawowego

zagrożenia.

Prokurator w konkluzji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i

przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w M. do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

3

Kasacja okazała się zasadna, co skutkowało jej uwzględnieniem w

trybie art. 535 § 5 k.p.k.

Rację ma Prokurator Generalny twierdząc, że zaskarżone orzeczenie

zapadło z rażącym naruszeniem przepisów prawa wskazanych w zarzucie

kasacyjnym. Sąd Najwyższy wielokrotnie podnosił, że nie zyskuje aprobaty

sposób procedowania sądów sprowadzający się do bezkrytycznego

akceptowania wniosku prokuratorskiego o skazanie bez przeprowadzenia

rozprawy, szczególnie gdy zawiera on propozycje niezgodnych z prawem

rozstrzygnięć. Skierowanie wniosku prokuratora w trybie art. 335 § 1 k.p.k.,

nie zwalnia bowiem sądu od obowiązku kontroli jego formalnej i materialnej

poprawności, a zakresem tej weryfikacji winna zostać objęta kwestia

dopuszczalności postulowanych przez prokuratora rozstrzygnięć.

W przedmiotowej sprawie nie ulega najmniejszej wątpliwości, że

umieszczony w akcie oskarżenia, uzgodniony z oskarżonym wniosek o

skazanie bez rozprawy, zwierał postulat wymierzenia S. B. za przypisany czyn

z art. 178a § 2 k.k. kary 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z

warunkowym zawieszeniem wykonania tej kary na okres próby lat 2, a także

grzywny, zakazu prowadzenia roweru, świadczenia pieniężnego,

rozstrzygnięcia o kosztach procesu i wniosek w uzgodnionym kształcie został

w pełni zaaprobowany przez Sąd meriti, o czym świadczy część

dyspozytywna wydanego rozstrzygnięcia. Rzecz jednak w tym, że wniosek

prokuratora w zakresie proponowanej kary pozbawienia wolności nie spełniał

wymogów prawa materialnego – czego nie dostrzegł orzekający Sąd -

albowiem postulował wymierzenie kary powyżej ustawowego zagrożenia

przewidzianego za czyn z art. 178a § 2 k.k. Sąd Rejonowy uznając S. B.

winnym popełnienia zarzucanego mu przestępstwa mógł wymierzyć mu: karę

grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

Wymierzając ww. oskarżonemu karę 1 roku i 6 miesięcy w sposób oczywisty

obraził powołany wyżej przepis.

Poprawna weryfikacja wniosku i dostrzeżenie tej oczywistej wady przez

procedujący Sąd skutkować powinna bądź poddaniem pod rozwagę stron

modyfikacji w tym zakresie wniosku, bądź to – w przypadku braku konsensusu

4

– skierowanie sprawy do rozpoznania na zasadach ogólnych (art. 343 § 7

k.p.k.). W tym miejscu zauważyć należy, że na posiedzeniu w dniu 5 czerwca

2012 r. nie był obecny prokurator i oskarżony, a zatem skoro do modyfikacji

wniosku nie mogło dojść z uwagi na niestawiennictwo stron (k. 34), to wydanie

wyroku skazującego w trybie konsensualnym uchybiło obowiązkowi, który

spoczywał na sądzie stosownie do wymogów określonych w art. 343 § 7 k.p.k.

Wreszcie stwierdzić należy, że uwzględnienie wniosku obarczonego wadą

prawną powieloną przez orzekający Sąd doprowadziło do obrazy przepisu

prawa materialnego, tj. art. 178a § 2 k.k.

W toku ponownego rozpoznania sprawy Sąd Rejonowy uwzględni

powyższe uwagi oraz fakt, że w sprawie nadal istnieje wniosek o skazanie bez

rozprawy, lecz jego uwzględnienie będzie zależne od dokonanej modyfikacji i

stanowiska w tym zakresie stron procesowych.

Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji

wyroku.