II PK 43/13

Sygn. akt II PK 43/13

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 6 sierpnia 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący)

SSN Bogusław Cudowski (sprawozdawca)

SSN Maciej Pacuda

Protokolant Grażyna Grabowska

w sprawie z powództwa W. S.

przeciwko Wojewódzkiemu Szpitalowi dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w […]

o zapłatę nagrody jubileuszowej,

po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw

Publicznych w dniu 6 sierpnia 2013 r.,

skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w […]

z dnia 8 października 2012 r.,

uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego

rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego

Sądowi Okręgowemu.

UZASADNIENIE

2

Pozwany Wojewódzki Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych, w imieniu

którego działał Marszałek Województwa […], złożył skargę o wznowienie

postępowania zakończonego prawomocnym nakazem zapłaty w postępowaniu

upominawczym z 1 września 2010 r. wydanym przez Sąd Rejonowy w sprawie z

powództwa W. S. o nagrodę jubileuszową. Skarżący powoływał się na podstawę

wznowieniową określoną w art. 401 pkt 2 k.p.c. – brak należytej reprezentacji.

Sąd I instancji wyrokiem z 31 maja 2012 r. uchylił zaskarżony nakaz zapłaty i

powództwo oddalił oraz zasądził od powoda na rzecz pozwanego koszty procesu.

Wyrok ten został wydany na podstawie następujących ustaleń. 30 sierpnia 2010 r.

do Sądu Rejonowego wpłynął pozew W. S., Dyrektora Wojewódzkiego Szpitala dla

Nerwowo i Psychicznie Chorych, w którym domagał się zasądzenia od pracodawcy

18.000 zł wraz z odsetkami ustawowymi od 2 października 2008 r. tytułem nagrody

jubileuszowej. 1 września 2010 r. wydano w tej sprawie nakaz zapłaty w

postępowaniu upominawczym. Orzeczenie to zostało doręczono pod adres

pozwanego pracodawcy. Przesyłkę odebrała osoba upoważniona do odbioru

korespondencji u pozwanego. Od nakazu zapłaty nie wniesiono sprzeciwu,

orzeczenie uprawomocniło się, ale nie zostało złożone do akt osobowych powoda.

Marszałek Województwa zlecił we wrześniu 2011 r. kontrolę u pozwanego w

zakresie gospodarki finansowej i działalności statutowej. Jednym z elementów tej

kontroli była poprawność wynagradzania powoda, jako kierownika jednostki. Wyniki

kontroli ujawniły fakt wypłaty nagrody jubileuszowej na podstawie wskazanego

wyżej nakazu zapłaty. Powód po rozmowie z kontrolującą jednostkę D. J. 25

września 2011 r. sporządził wyjaśnienia, w których wskazał na fakt wydania

powyższego nakazu zapłaty. 6 października 2011 r. pracownik upoważniony przez

Marszałka Województwa […] do kontroli – D. J. sporządziła notatkę służbową

zawierającą informację o treści nakazu zapłaty.

Skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym nakazem

zapłaty została przez Marszałka Województwa działającego w imieniu pozwanego

Wojewódzkiego Szpitala dla Nerwowo i Psychicznie Chorych wniesiona do Sądu

(za pośrednictwem poczty) 23 grudnia 2011 r. Sąd I instancji uznał, że pozwany

zachował termin trzymiesięczny na złożenie skargi o wznowienie postępowania,

3

gdyż o nakazie zapłaty dowiedział się w dniu złożenia przez powoda wyjaśnień na

piśmie, tj. 25 września 2011 r. Nadana 23 grudnia 2011 r. w urzędzie pocztowym

skarga o wznowienie postępowania została wniesiona w terminie. Odnosząc się do

kwestii organu właściwego do reprezentacji strony pozwanej w sporze z powodem

piastującym równocześnie funkcję organu zarządzającego pozwaną jednostką,

Sąd I instancji zważył, że wydany nakaz zapłaty został doręczony do

niewłaściwego adresata, gdyż wykładnia przepisów ustawy z dnia 5 czerwca 1998

r. o samorządzie województwa oraz obowiązującej w dacie orzekania ustawy z

dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej powinna być taka, że w

sporze z kierownikiem zakładu opieki zdrowotnej zakład pracy powinien być

reprezentowany przez właściwy organ założycielski. Sąd podkreślił, że to

marszałek województwa reprezentuje województwo na zewnątrz oraz jest

zwierzchnikiem służbowym kierowników samorządowych jednostek

organizacyjnych. Sąd Rejonowy doszedł do wniosku, że pozwany nie był należycie

reprezentowany w postępowaniu, w którym wydano nakaz zapłaty, gdyż zostało

ono przeprowadzone bez zawiadomienia Marszałka Województwa, jako organu

wyłącznie właściwego do reprezentacji pozwanego w sprawie z powództwa

kierownika wojewódzkiej jednostki samorządowej, jaką jest Wojewódzki Szpital dla

Nerwowo i Psychicznie Chorych. Z tego powodu przeprowadzone postępowanie, w

którym wydano nakaz zapłaty dotknięte jest wadą nieważności.

Rozpoznając sprawę w zakresie zakreślonym przez podstawę wznowienia

Sąd I instancji stwierdził natomiast, że powodowi, jako podmiotowi podlegającemu

przepisom ustawy z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących

niektórymi podmiotami prawnymi, nie należy się nagroda jubileuszowa, gdyż art. 5

ust. 1 wymienionej ustawy nie wymienia tego świadczenia jako należnego

kierownikom samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej, mimo że w

ust. 3 przewiduje możliwość przyznania takiej osobie nagrody rocznej. Prawo do

nagrody rocznej stanowi odmienne świadczenie od nagrody jubileuszowej. Nie

stanowi również podstawy prawnej przyznania powodowi prawa od nagrody

jubileuszowej regulamin wynagradzania obowiązujący u pozwanego pracodawcy,

gdyż ten wewnętrzny akt prawny nie może, zgodnie z przepisami Kodeksu pracy,

określać warunków wynagradzania pracowników zarządzających w imieniu

4

pracodawcy zakładem pracy oraz osób zarządzających zakładem pracy na innej

podstawie niż stosunek pracy. Powód jest pracownikiem kierującym jednoosobowo

zakładem pracy i dlatego obowiązuje go ustawowe ograniczenie zastosowania

przepisów regulaminu wynagradzania. Ze względu na powyższe Sąd Rejonowy

uchylił zaskarżony nakaz zapłaty i powództwo oddalił.

Apelację od wyroku Sądu Rejonowego wniósł powód, zaskarżając

orzeczenie w całości i wnosząc o jego uchylenie oraz zasądzenie kosztów

zastępstwa procesowego. Wyrokowi zarzucono naruszenie art. 410 § 1 k.p.c. w

związku z art. 401 pkt 2 k.p.c. przez przyjęcie, że pozwany był nienależycie

reprezentowany oraz pozbawiony możliwości działania a także, że zachował

trzymiesięczny termin na wniesienie skargi o wznowienie. W apelacji

sformułowano również zarzut naruszenia prawa materialnego (przepisu art. 5 ust.

1 i 3 ustawy o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi

przez uznanie, że kierownikowi samodzielnego publicznego zakładu opieki

zdrowotnej przysługuje wyłącznie wynagrodzenie miesięczne, z pominięciem

innych świadczeń płacowych wynikających z przepisów szczególnych. W ramach

powołanej podstawy zarzucono także niezastosowanie art. 62a pkt 1 ustawy o

zakładach opieki zdrowotnej jako podstawy prawnej przyznania powodowi nagrody

jubileuszowej.

Sąd Okręgowy wyrokiem z 8 października 2012 r. zmienił zaskarżony wyrok

w ten sposób, że zasądził od pozwanego 18.000 zł tytułem nagrody jubileuszowej

oraz 1.817 zł tytułem zwrotu kosztów procesu i 930 zł kosztów za II instancję.

W uzasadnieniu stwierdzono przede wszystkim, że zachodziły podstawy do

rozpoznania sprawy na nowo, w granicach zakreślonych podstawą wznowienia,

sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem Sądu Rejonowego z 1 września

2010 r. Sąd Okręgowy uznał za prawidłowe rozstrzygnięcie Sądu pierwszej

instancji w kwestii dochowania terminu wskazanego w art. 407 § 1 k.p.c. oraz, że

skarga ta opierała się na ustawowej podstawie wznowienia, w tym przypadku na

podstawie wskazanej w treści art. 401 pkt 2 k.p.c. - nieważność postępowania

spowodowana nienależytą reprezentacją strony pozwanej.

W konsekwencji należało merytorycznie rozpoznać sprawę w granicach,

jakie zostały zakreślone podstawą wznowienia (art. 412 § 1 k.p.c.). Zakres

5

ponownego rozpoznania sprawy przed Sądem Rejonowym sprowadzał się do

oceny zasadności przyznania powodowi prawa do nagrody jubileuszowej. Sąd ten

przyjął, że powód nie nabył tego prawa, gdyż ustawodawca wyłączył możliwość

jego przyznania kierownikom samodzielnych publicznych zakładów opieki

zdrowotnej (art. 5 ust. 1 i 3 ustawy o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi

podmiotami prawnymi (Dz.U. z 2000 r. Nr 26, poz. 306)). Nie może także powód

domagać się świadczenia jubileuszowego na podstawie regulaminu

wynagradzania, skoro jest on pracownikiem zarządzającym w imieniu pracodawcy

zakładem pracy, do którego nie odnoszą się przepisy tego wewnętrznego aktu

prawa pracy. Powyższej oceny prawnej Sąd Okręgowy nie podziela.

Podstawowe znaczenie ma prawidłowa wykładnia przepisów o

wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi (w rozumieniu

ustawy z dnia 3 marca 2000 r.) oraz wyjaśnienie charakteru prawnego nagrody

jubileuszowej. Zasady przyznawania nagrody jubileuszowej regulowały przepisy art.

62a ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz.U. z

2007 r. Nr 14, poz. 89 ze zm.), zgodnie z którą za długoletnią pracę pracownikowi

zatrudnionemu w samodzielnym publicznym zakładzie opieki zdrowotnej

przysługują nagrody jubileuszowe w wysokości uzależnionej bezpośrednio od

ogólnego stażu pracowniczego. Wskazana ustawa uchylona została przez art. 220

pkt 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej; aktualnie

odpowiednikiem cytowanego wyżej przepisu jest art. 62 ustawy o działalności

leczniczej (Dz.U. Nr 112, poz. 654).

Sąd Okręgowy podkreślił, że skoro przepis art. 62a ustawy o zakładach

opieki zdrowotnej nie rozróżnia kategorii pracowników uprawnionych do nagrody

jubileuszowej, wyraźnie określając tylko, że należy się ona pracownikom

samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej, to brak jest podstaw do

wyłączenia tego świadczenia wobec pracownika zatrudnionego na stanowisku

kierownika. Ograniczenie takie wprost nie zostało wyrażone, a skoro przepis art.

62a ustawy o zakładach opieki zdrowotnej ma charakter przepisu przewidującego

szczególne uprawnienie pracownicze, które w żaden sposób nie jest uzależnione

od decyzji pracodawcy, powinno dotyczyć każdej osoby spełniającej dwa kryteria o

charakterze obiektywnym, tj. kryterium podmiotowe – bycie pracownikiem

6

samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej – oraz kryterium

przedmiotowe – osiągnięcie w trakcie zatrudnienia pracowniczego w

samodzielnym publicznym zakładzie opieki zdrowotnej wymaganego stażu pracy.

Nagroda jubileuszowa, wynikająca co prawdy ze stosunku pracy i zaliczania do

kategorii świadczeń z nim związanych (wynagrodzenie za pracę), na podstawie art.

62a ustawy o zakładach opieki zdrowotnej należy się z mocy prawa każdemu

pracownikowi, który spełnił dwa powyższe warunki.

Sąd nie podziela stanowiska zaprezentowanego w uzasadnieniu

zaskarżonego wyroku Sądu I instancji, że kierownikowi samodzielnego

publicznego zakładu opieki zdrowotnej, ze względu na przepisy art. 5 ust. 1 i 3

ustawy o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi,

należy się wyłącznie wynagrodzenie miesięczne, a jedyny wyjątek od tej reguły

dotyczy nagrody rocznej. Sąd Najwyższy w wyroku z 16 lutego 2005 r., I PK

174/04, OSNP 2005 nr 20, poz. 319, podniósł, że ustawa kominowa zawiera

uregulowania o charakterze wyjątkowym, których nie można wykładać

rozszerzająco. Ustawa wprowadza odstępstwa od podstawowych zasad

kształtowania treści umowy o pracę. Ustawa, jak wynika z jej tytułu, dotyczy

wynagradzania wskazanych w niej osób zajmujących kierownicze stanowiska, co

obejmuje zasady przyznawania im wynagrodzenia miesięcznego, świadczeń

dodatkowych i nagród rocznych. Reguluje one zatem korzyści uzyskiwane przez

„osobę kierującą”. W szczególności do takich korzyści odnosi się również termin

„świadczenia dodatkowe”, tj. świadczenia bytowe, socjalne, komunikacyjne oraz

ubezpieczenia majątkowe i osobowe - inne bądź wyższe niż ustalone w

regulaminach wynagradzania, zakładowych i ponadzakładowych układach

zbiorowych pracy oraz w odrębnych przepisach, przysługujące z tytułu zatrudnienia.

Taki charakter świadczeń dodatkowych potwierdza również ich wyliczenie zawarte

w § 2 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 21 stycznia 2003 r. w

sprawie szczegółowego wykazu świadczeń dodatkowych, które mogą być

przyznane osobom kierującym niektórymi podmiotami prawnymi, oraz trybu ich

przyznawania (Dz.U. Nr 14, poz. 139).

Nagroda jubileuszowa nie jest świadczeniem dodatkowym określonym w

cytowanych wyżej przepisach. Sąd Najwyższy w wyroku z 2 grudnia 2008 r., III PK

7

35/08, LEX nr 510978, pozawynagrodzeniowe świadczenia wynikające z

regulaminów i układów i przysługujące ex lege, nie są dodatkowymi w rozumieniu

ustawy z 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami

prawnymi zwana ustawą kominową. Nie są bowiem ani inne, ani wyższe, niż

ustalone w prawie. Nie muszą być przyznawane. Cechą zaś świadczenia

dodatkowego jest jego przyznanie, rozumiane w tym sensie, że wykreowane przez

osobę uprawnioną do takich czynności. W ocenie Sądu odwoławczego nagroda

jubileuszowa, aczkolwiek zaliczana do składników wynagrodzenia za pracę, nie

jest jednak przyznawana przez pracodawcę w taki sposób jak wynagrodzenie

zasadnicze oraz nie podlega ukształtowaniu w sposób odmienny od zasad

określonych w ustawie o zakładach opieki zdrowotnej. Z tego powodu wyłączone

jest ryzyko nadużyć polegających na nadmiernym wynagradzaniu osób

piastujących stanowiska kierownicze w podmiotach sfery publicznej. Prawo do

nagrody jubileuszowej na podstawie ustawy o zakładach opieki zdrowotnej

stanowi prawo podmiotowe wynikające bezpośrednio z przepisu ustawowego. W

ocenie Sądu przepisy ustawy kominowej nie stanowią zamkniętego katalogu

świadczeń pracowniczych należnych kierownikowi samodzielnego publicznego

zakładu opieki zdrowotnej, dopuszczając możliwość otrzymania świadczenia

przewidzianego w przepisach ustaw szczególnych. Takim właśnie świadczeniem

jest nagroda jubileuszowa.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł pozwany, skarżąc wyrok z

całości. Zarzucono naruszenie:

1) art. 62a ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej

(Dz.U. z 2007 r. Nr 14, poz. 89 ze zm., dalej ustawa o zoz) „przez niewłaściwe

zastosowanie i uznanie, iż: a) skoro przepis ten nie rozróżnia kategorii

pracowników uprawnionych do nagrody jubileuszowej, wyraźnie określając jedynie,

że należy się ona pracownikom samodzielnych publicznych zakładów opieki

zdrowotnej, to brak jest podstaw do wyłączenia tego świadczenia wobec

pracownika zatrudnionego na stanowisku kierownika zakładu opieki zdrowotnej,

b) stanowi on podstawę uzyskania przez kierownika samodzielnego publicznego

zakładu opieki zdrowotnej nagrody jubileuszowej, pomimo treści art. 9 ustawy o

zoz, w myśl którego ustalanie okresów uprawniających do nagrody jubileuszowej, o

8

której mowa w art. 62a, a także szczegółowe zasady ich obliczania i wypłacania

regulują przepisy o wynagrodzeniu obowiązujące u danego pracodawcy, które to

regulacje wewnętrzne na podstawie przepisu art. 24126

§ 2 k.p. w związku z 772

§ 5

k.p. nie mają zastosowania do osób zarządzających zakładem pracy, a takim

podmiotem jest kierownik samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej,

c) stanowi on podstawę zasądzenia na rzecz kierownika samodzielnego

publicznego zakładu opieki zdrowotnej nagrody jubileuszowej pomimo

uregulowania kwestii wynagradzania kierowników samodzielnych publicznych

zakładów opieki zdrowotnej całościowo w ustawie z dnia 3 marca 2000 roku o

wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi (Dz.U. z 2000 r.

Nr 26, poz. 306)”,

2) art. 24126

§ 2 k.p. w związku z 772

§ 5 k.p. przez zasądzenie na rzecz

powoda nagrody jubileuszowej na zasadach zawartych w Regulaminie

Wynagradzania obowiązującym w pozwanym szpitalu, pomimo ustawowego

zakazu określania w regulaminie wynagradzania warunków wynagradzania

pracowników zarządzających zakładem pracy,

3) art. 1 pkt 16 w związku z art. 2 pkt 10 w związku z 5 ust. 1 i 3 oraz w

związku z art. 12 ustawy z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących

niektórymi podmiotami prawnymi przez przyjęcie, że przepisy te nie stanowią

wyłącznej podstawy wynagradzania kierowników zakładów opieki zdrowotnej,

4) art. 5 ust. 2 w związku z art. 11 ustawy z dnia 3 marca 2000 r. o

wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi przez przyjęcie,

że nagroda jubileuszowa nie stanowi świadczenia dodatkowego w rozumieniu art.

11 ust. 1 ustawy, pomimo wymienienia jej w wydanym na podstawie art. 11 ust. 3

Rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 21 stycznia 2003 roku w sprawie

szczegółowego wykazu świadczeń dodatkowych, które mogą być przyznane

osobom kierującym niektórymi podmiotami prawnymi oraz trybu ich przyznawania

(Dz.U. z 2003 r. Nr 14, poz. 139).

Wniesiono o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego z 8 października 2012 r. w

całości oraz przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania

i orzeczenia o kosztach procesu według norm przepisanych z uwzględnieniem

kosztów postępowania kasacyjnego.

9

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna okazała się mieć uzasadnione podstawy.

Ustalenia faktyczne Sądów obu instancji nie były sporne.

Problemem spornym było natomiast prawo do nagrody jubileuszowej

powoda. Nagroda ta przysługiwała pracownikom samodzielnych publicznych

zakładów opieki zdrowotnej z mocy art. 62a ustawy z dnia 30 sierpnia o zakładach

opieki zdrowotnej (j.t. Dz.U. z 2007 r. Nr 14, poz. 89 ze zm.), zastąpionym obecnie

przez art. 62 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz.U. Nr

112, poz. 654). Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcie sporu ma interpretacja

przepisów tzw. ustawy kominowej (ustawa z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu

osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi, j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 254 –

dalej ustawa). Z przepisu art. 2 pkt 10 ustawy jednoznacznie wynika, że ma ona

zastosowanie do kierowników samodzielnych publicznych zakładów opieki

zdrowotnej. Pozostaje to w korelacji do regulacji art. 1 pkt 16 ustawy stanowiącego,

że ustawa ma zastosowanie do samodzielnych publicznych zakładów opieki

zdrowotnej.

Natomiast art. 5 ust. 1 ustawy stanowi, że osobom, o których mowa w art. 2,

niezależnie od podstawy nawiązania stosunku pracy lub rodzaju umowy

cywilnoprawnej stanowiącej podstawę zatrudnienia przysługuje, z zastrzeżeniem

ust. 2 i 3 wyłącznie wynagrodzenie miesięczne. Z przepisu zaś art. 5 ust. 2 wynika,

że osobom, o których mowa w art. 2 pkt 1-4 mogą być przyznane świadczenia

dodatkowe. Stanowisko powoda nie mieści się w grupie stanowisk wymienionych w

tym przepisie. Wynika więc z tego, że przysługuje mu wyłącznie wynagrodzenie

miesięczne.

W kwestii świadczeń dodatkowych należy uwzględnić także uregulowania

zawarte w art. 11 ustawy oraz w Rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia

21 stycznia 2003 r. w sprawie szczegółowego wykazu świadczeń dodatkowych,

które mogą być przyznane osobom kierującym niektórymi podmiotami prawnymi,

oraz trybu ich przyznawania, (Dz.U. Nr 14, poz. 139). Zgodnie z § 1 rozporządzenia

ma ono zastosowanie jedynie do osób, o których mowa w art. 2 pkt 1-4 ustawy.

10

Wśród świadczeń dodatkowych jest wymieniona nagroda jubileuszowa

przyznawana nie częściej niż co 5 lat. Może więc zostać przyznana, jako

świadczenie dodatkowe, jedynie osobom wymienionym w art. 2 pkt 1-4 ustawy.

Zasadnicze znaczenie dla definicji świadczenia dodatkowego ma jednak

przepis art. 11 ust. 1 ustawy. Zgodnie z nim świadczeniami dodatkowymi są

świadczenia bytowe, socjalne, komunikacyjne oraz ubezpieczenia majątkowe inne

bądź wyższe niż ustalone w regulaminach wynagradzania, zakładowych i

ponadzakładowych układach zbiorowych pracy oraz w odrębnych przepisach. Tak

więc świadczenie dodatkowe to świadczenie inne bądź wyższe niż wynika to z

przepisów prawa pracy, a ponadto nie może ono przysługiwać ex lege – musi

zostać przyznane (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 grudnia 2008 r., III PK 35/08,

OSNP 2010, nr 11-12, poz. 130). Czynność przyznająca świadczenie wynikające z

ustawy należy do czynności kierowniczego stosowania prawa i ma charakter

deklaratoryjny. Decyzja ta w istocie dotyczy spełnienia warunków nabycia takiego

świadczenia i jest czynnością ewidencyjną ze strony podmiotu zatrudniającego (tak.

M. Święcicki: Prawo pracy, Warszawa 1968, s. 427). Wynika z tego, że nagroda

jubileuszowa wynikająca z przepisów ustawy nie jest świadczeniem dodatkowym w

rozumieniu ustawy kominowej, gdyż nie jest przyznawana i nie jest ani inna ani

wyższa. W tym zakresie należy zgodzić się z ustaleniem dokonanym w

zaskarżonym wyroku przez Sąd Okręgowy.

Nie powinno jednak ulegać wątpliwości, że przepisy ustawy, w tym art. 5,

mają charakter ściśle bezwzględnie obowiązujący (wyrok Sądu Najwyższego z dnia

2 września 2003 r., I PK 290/02, OSNP 2004, nr 17, poz. 299) oraz lex specialis w

stosunku do przepisów przyznających prawo do nagrody jubileuszowej. W związku

z powyższym należy odpowiedzieć na pytanie, czy nagroda jubileuszowa mieści się

w pojęciu „wynagrodzenia miesięcznego” użytego przez ustawodawcę w przepisie

art. 5 ust. 1 ustawy. Odpowiedź jest oczywista – nagroda jubileuszowa, choć należy

przyjąć o jej wynagrodzeniowym charakterze, nie jest z całą pewnością składnikiem

wynagrodzenia miesięcznego, co wynika wprost z wykładni językowej. Nie można

bowiem zasadnie twierdzić, że nagroda jubileuszowa przysługująca w 5 letnich

okresach czasowych mieści się w pojęciu wynagrodzenia miesięcznego. Na tej

podstawie należy przyjąć, że ustawowa nagroda jubileuszowa nie przysługuje

11

kierownikowi samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej ze względu na

ograniczenie wynikające z przepisu art. 5 ust. 1 ustawy (por. glosę A. Rzeteckiej -

Gil do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 2 grudnia 2008 r., III PK 35/08, LEX/el.

2009). Pogląd o ściśle bezwzględnie obowiązującym charakterze przepisów ustawy

kominowej, a w konsekwencji o prawie dyrektora samodzielnego publicznego

zakładu opieki zdrowotnej jedynie do wynagrodzenia przewidzianego w tej ustawie

był już wcześniej prezentowany przez Sąd Najwyższy (zob. wyroki z dnia 16

sierpnia 2005 r., I PK 16/05, OSNP 2006, nr 11-12, poz. 183, czy z dnia 2 września

2003 r., I PK 290/02, OSNP 2004, nr 17, poz. 299). Wynika z tego, że przepis art. 5

ustawy wyłącza możliwość nabycia prawa przez kierownika samodzielnego zakładu

opieki zdrowotnej nie tylko świadczeń dodatkowych wymienionych w

rozporządzeniu, ale i wszystkich innych świadczeń, które mają charakter

wynagrodzenia za pracę (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 października

2009 r., II PK 109/09, LEX nr 558294).

Na podstawie powyższego należy przyjąć, że nagroda jubileuszowa może

stanowić świadczenie dodatkowe (§ 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia) pod warunkiem,

że nie wynika z przepisu prawa pracy i została przyznana, np. w umowie o pracę.

W takiej sytuacji wchodziłaby ona w limit ograniczeń ustawy. Jednak taka nagroda

jubileuszowa nie może zostać przyznana kierownikowi samodzielnego publicznego

zakładu opieki zdrowotnej. Tak więc kierownikowi samodzielnego publicznego

zakładu opieki zdrowotnej oprócz wynagrodzenia miesięcznego może zostać

przyznana (fakultatywnie) jedynie nagroda roczna oraz odprawa w razie odwołania

ze stanowiska (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 16 sierpnia 2006 r., I PK

16/05, OSNP 2006, nr 11-12, poz. 183 oraz z dnia 12 czerwca 2013 r., III PK 73/12,

niepublikowany).

Z powyższych względów, wobec braku wniosku skarżącego o uchylenie

zaskarżonego wyroku i orzeczenia co istoty sprawy, orzeczono jak w sentencji.

12