III KK 256/13

Sygn. akt III KK 256/13

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 4 września 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Dorota Rysińska (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Michał Laskowski

SSN Jarosław Matras

Protokolant Teresa Jarosławska

w sprawie M. S. i G. Ś.

skazanych z art. 293 § 1 k.k. w zw. z art. 291 § 2 k.k. i art. 12 k.k.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w trybie art. 535 § 5 k.p.k.,

w dniu 4 września 2013 r.,

kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego

od wyroku Sądu Rejonowego w L.

z dnia 4 stycznia 2012 r. r.

uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt. 6

k.p.k. w zw. z art. 101 § 1 pkt. 4 k.k. umarza postępowanie karne

prowadzone przeciwko M. S. i G. Ś. o przestępstwa z art. 293 § 1

k.k. w zw. z art. 291 § 2 k.k. i art. 12 k.k., a kosztami procesu w

sprawie obciąża Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

Prokurator oskarżył M. S. i G. Ś. o to, że w okresie od 2000 r. do dnia 16

2

marca 2005 r. w Ł., działając w warunkach czynu ciągłego, każdy z nich nabył od

nieustalonych osób pochodzące z kradzieży i wymienione w zarzutach programy

komputerowe (M. S. - osiem sztuk, G. Ś. 58 sztuk), tj. o przestępstwo z art. 291 § 1

k.k. w zw. z art. 293 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. W sprawie został oskarżony

również J. E. T., lecz jego sprawa została rozpoznana odrębnie.

Wyrokiem nakazowym z dnia 4 stycznia 2012 r. Sąd Rejonowy uznał M. S. i

G. Ś. za winnych popełnienia zarzuconych im czynów, z tym, że uznał, iż każdy z

nich stanowi wypadek mniejszej wagi i za przestępstwa te, na podstawie art. 293 §

1 k.k. w zw. z art. 291 § 2 k.k., skazał obu oskarżonych na kary grzywny w

wysokości po 100 stawek dziennych, ustalając stawkę dzienną na kwotę 20 zł, na

podstawie art. 415 § 4 k.p.k. zasądził na rzecz poszczególnych pokrzywdzonych:

od oskarżonego M. S. łączną kwotę 2650 zł, a od oskarżonego G. Ś. łączną kwotę

4564 zł – wraz z ustawowymi odsetkami, na mocy zaś art. 293 § 2 k.k. orzekł

przepadek na rzecz Skarbu Państwa przez zniszczenie przedmiotów konkretnie

wymienionych w kolejnych wykazach dowodów rzeczowych.

Wyrok ten w stosunku do obu oskarżonych uprawomocnił się bez

wniesienia sprzeciwu i jego zaskarżenia w trybie zwykłym.

Obecnie wyrok ten zaskarżył Prokurator Generalny wniesioną na korzyść

oskarżonych M. S. i G. Ś. kasacją, w której orzeczeniu temu zarzucił „rażące

naruszenie przepisów prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 101 § 1 pkt 4

k.k. w zw. z art. 102 k.k., polegające na skazaniu M. S. i G. Ś., mimo istnienia

ujemnej przesłanki procesowej z art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k., za popełnienie przestępstw

z art. 293 § 1 k.k. w zw. z art. 291 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., których karalność

ustała, co stanowi bezwzględną przesłankę odwoławczą określoną w art. 439 § 1

pkt 9 k.p.k.” Podnosząc powyższe, skarżący wniósł o uchylenie wyroku w

zaskarżonej części i umorzenie postępowania wobec oskarżonych M. S. i G. Ś. na

podstawie art. 537 § 2 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym.

Dokonując oceny zachowań M. S. i G. Ś. na płaszczyźnie art. 293 § 1 k.k.

w zw. z art. 291 § 2 k.k. – innej, niż proponowana w akcie oskarżenia, gdzie jako

naruszony wskazano art. 291 § 1 k.k. – Sąd Rejonowy przeoczył, że przyjęcie

3

przytaczanej kwalifikacji prawnej przypisanych oskarżonym czynów rodzi dalsze

skutki prawne, wiążące się z przedawnieniem ich karalności. Skoro bowiem

przestępstwa określone w wymienionych przepisach jako wypadek mniejszej wagi,

są zagrożone karą grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do

roku, to na uwadze mieć należało treść art. 101 § 1 pkt 4 k.k. Przepis ten stanowi,

że karalność takiego przestępstwa ustaje, jeżeli od jego popełnienia upłynęło 5 lat,

chyba że – jak wynika z unormowania art. 102 k.k. – w okresie tym wszczęto

postępowanie przeciwko osobie; wówczas bowiem karalność popełnionego

przestępstwa ustaje z upływem 5 lat od zakończenia tego okresu. Nadmienić

jedynie wypada, że w realiach sprawy, z uwagi na treść art. 2 ustawy z dnia 3

czerwca 2005 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny (Dz. U. Nr 132, poz. 1109),

ustanawiającego regułę intertemporalną, nie ma znaczenia treść poprzednich

regulacji dotyczących przedawnienia, obowiązujących przed wejściem, z dniem 3

sierpnia 2005 r., w życie tej ustawy.

Uwzględnienie powyższego nakazywało wziąć pod uwagę, że dokonanie

omawianych przestępstw zostało oskarżonym przypisane w okresie od 2000 roku

do dnia 16 marca 2005 r., gdy tymczasem zarzuty ich popełnienia zostały im

przedstawione w postanowieniach z dnia 14 marca 2011 r. (k. 144 i k. 154 - 155),

ogłoszonych: M. S. w dniu 19 kwietnia 2011 r., a G. Ś. w dniu 25 marca 2011 r.

Zestawienie przytaczanych dat – przy zważeniu, iż za istotny dla ustalenia czasu

popełnienia czynu ciągłego traktuje się czas ostatniego z wchodzących w jego

skład zachowań – nie pozostawiało więc wątpliwości, że postępowanie karne

wszczęto przeciwko obu oskarżonym po upływie okresu 5 lat, biegnącego od

chwili popełnienia przypisanych im przestępstw. Nastąpiło to zatem po ustaniu

karalności za te czyny.

W powyższym świetle, Prokurator Generalny trafnie podnosi w kasacji, że

do wydania wyroku nakazowego, skazującego M. S. i G. S. za przestępstwa,

których karalność ustała, nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa materialnego -

art. 101 § 1 pkt 4 k.k. w zw. z art. 102 k.k., co stanowi bezwzględną przyczynę

odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt. 6 k.p.k.

Stwierdzenie powyższego nakazywało zatem uchylenie zaskarżonego kasacją

wyroku i umorzenie prowadzonego przeciwko oskarżonym postępowania karnego.

4