V KK 223/13

Sygn. akt V KK 223/13

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 16 października 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Piotr Hofmański (przewodniczący)

SSN Andrzej Stępka (sprawozdawca)

SSN Dariusz Świecki

Protokolant Joanna Sałachewicz

przy udziale prokuratora Prokuratury Generalnej Barbary Nowińskiej,

w sprawie J. G.

oskarżonego z art. 177 § 1 kk

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie

w dniu 16 października 2013 r.,

kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść oskarżonego

od wyroku Sądu Okręgowego w P.

z dnia 21 lutego 2013 r.,

utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w T.

z dnia 12 grudnia 2012 r.,

uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi

Okręgowemu w P. do ponownego rozpoznania w postępowaniu

odwoławczym.

2

UZASADNIENIE

J. G. został oskarżony o przestępstwo z art. 177 § 1 k.k. Po rozpoznaniu

sprawy Sąd Rejonowy wyrokiem z dnia 12 grudnia 2012 r., uniewinnił go od

zarzutu popełnienia tego czynu.

Apelację od tego wyroku na niekorzyść oskarżonego wniósł prokurator. Po jej

rozpoznaniu Sąd Okręgowy, wyrokiem z dnia 21 lutego 2013 r., utrzymał

zaskarżony wyrok w mocy uznając apelację za oczywiście bezzasadną.

Kasację od tego wyroku na niekorzyść oskarżonego G. wniósł Prokurator

Generalny. Na podstawie art. 523 § 1 k.p.k., art. 526 § 1 k.p.k. i art. 537 § 1 i 2 k.p.k.

zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, a mianowicie

art. 113 k.p.k. i art. 418 § 1 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k., polegające na

niepodpisaniu wydanego przez Sąd odwoławczy wyroku przez jednego z sędziów

biorących udział w jego wydaniu i ogłoszeniu, co stanowi bezwzględną przyczynę

odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 6 in fine k.p.k. W konkluzji wniósł o uchylenie wyroku

Sądu Okręgowego i przekazanie sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania

w postępowaniu odwoławczym.

Po rozpoznaniu kasacji Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Należało przyznać rację Prokuratorowi Generalnemu, że wyrok Sądu

Okręgowego w P. zapadł z rażącym naruszeniem przepisów prawa wskazanych w

kasacji. Nie ulega wątpliwości, że brak podpisu na orzeczeniu (wyroku lub

postanowieniu), choćby tylko jednego z sędziów orzekających w sprawie, jest

rażącym uchybieniem, gdyż narusza art. 113 k.p.k. stanowiąc bezwzględny powód

odwoławczy wskazany w art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k. Ujawnienie tego uchybienia

powoduje, niezależnie od granic środka odwoławczego oraz niezależnie od wpływu

tego uchybienia na treść orzeczenia, jego uchylenie z tego tylko powodu. Art. 113

k.p.k. stanowi, iż orzeczenie podpisują wszyscy członkowie składu orzekającego,

nie wyłączając przegłosowanego, chyba że orzeczenie zamieszczono w protokole.

Natomiast zgodnie z art. 418 § 1 k.p.k., ogłoszenie wyroku następuje po jego

podpisaniu. Analiza akt przedmiotowej sprawy dowodzi jednoznacznie, że wydany

w dniu 21 lutego 2013 roku w postępowaniu odwoławczym wyrok Sądu

Okręgowego w P., nie został podpisany przez jednego z członków trzyosobowego

3

składu sędziowskiego, biorącego udział w jego wydaniu, i mimo tego został

ogłoszony przez jego Przewodniczącego (k. 127 – 128).

Z treści pisma sędziego Sądu Okręgowego E. T., z dnia 14 marca 2013 roku

wynika, iż brak podpisu jednego z sędziów był efektem pomyłki, polegającej na

podpisaniu wyroku przez Przewodniczącego - sędziego M. M., zarówno w miejscu

przeznaczonym na jego podpis, jak i w miejscu, gdzie podpis winna złożyć sędzia

Sądu Okręgowego M. G. Omyłka ta została zauważona dopiero po sporządzeniu

uzasadnienia wyroku, pod którym podpis złożyli wszyscy członkowie składu

orzekającego (kserokopia w/w pisma wraz z pismem przewodnim Wiceprezesa

Sądu Okręgowego w P. z dnia 24 czerwca 2013 roku w aktach sprawy).

Uchybienie to doprowadziło do sytuacji, że do ogłoszenia wyroku doszło

pomimo tego, iż nie był on podpisany przez wszystkich członków składu

orzekającego. Jak słusznie podkreślił Prokurator Generalny, wyrok Sądu

odwoławczego został wydany i ogłoszony z naruszeniem art. 113 k.p.k. i art. 418 §

1 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k., zaś bezpośrednim skutkiem naruszenia przez Sąd

tych przepisów jest zaistnienie bezwzględnej przesłanki odwoławczej określonej w

art. 439 § 1 pkt 6 in fine k.p.k. Należy podkreślić, że obowiązujące przepisy nie

dopuszczają możliwości uzupełnienia orzeczenia po jego ogłoszeniu poprzez

złożenie brakujących pod nim podpisów, i to niezależnie od przyczyn tego braku.

Uchybienie to nie może być w żaden sposób konwalidowane, co w konsekwencji

wprost obliguje - zgodnie z art. 439 § 1 pkt 6 in fine k.p.k. - do uchylenia orzeczenia

(por.: wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 1 października 1976 r., III KZ 95/76,

OSNKW 1976, z. 12, poz. 148, z dnia 26 sierpnia 1985 r., V KRN 571/85, OSNPG

1986, Nr 6, poz. 85, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2012 r.,

III KK 354/12, Lex Nr 1228567).

Zatem mając na uwadze wszystkie podniesione powyżej okoliczności, Sąd

Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Sądowi Okręgowemu w P.

do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. W postępowaniu tym

Sąd rozpozna wszystkie zarzuty i wnioski apelacji prokuratora, zgodnie z art. 433 §

2 k.p.k., a następnie wyda stosowny wyrok, który ogłosi po podpisaniu przez

wszystkich członków składu orzekającego (art. 113 k.p.k. i art. 418 § 1 k.p.k. w zw.

z art. 458 k.p.k.).

4

SSN Piotr Hofmański

SSN Andrzej Stępka

SSN Dariusz Świecki