II KK 309/13

Sygn. akt II KK 309/13

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 15 listopada 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Kazimierz Klugiewicz (przewodniczący)

SSN Przemysław Kalinowski (sprawozdawca)

SSN Jarosław Matras

Protokolant Ewa Oziębła

w sprawie W. Z.

skazanego z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 64 § 2 kk

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 kpk

w dniu 15 listopada 2013 r.,

kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego

od wyroku zaocznego Sądu Rejonowego w W.

z dnia 3 stycznia 2013 r.,

uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę W.

Z. Sądowi Rejonowemu w

W. do ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy wyrokiem zaocznym z dnia 3 stycznia 2013 r. uznał W.Z. za

winnego tego, że:

2

1. w dniu 7 stycznia 2012 r. w W. przed sklepem P., działając w warunkach

powrotu do przestępstwa określonych w art. 64 § 2 kk, dokonał kradzieży

płaszcza męskiego o wartości 430 zł na szkodę M. T., tj. popełnienia

przestępstwa z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 64 § 2 kk i skazał go za to na

podstawie powołanych przepisów;

2. w dniu 21 maja 2012 r. w W. przed sklepem P., działając w warunkach

powrotu do przestępstwa określonych w art. 64 § 2 kk, usiłował dokonać

kradzieży marynarki męskiej o wartości 390 zł na szkodę M. T., lecz

zamierzonego celu nie osiągnął z uwagi na interwencję pracowników sklepu i

ochrony obiektu, tj. popełnienia przestępstwa z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 278

§ 1 kk w zw. z art. 64 § 2 kk i skazał go za to na podstawie powołanych

przepisów;

3. w dniu 8 czerwca 2012 r. w W. przed sklepem P., działając w warunkach

powrotu do przestępstwa określonych w art. 64 § 2 kk, usiłował dokonać

kradzieży marynarki męskiej o wartości 390 zł oraz koszuli męskiej o wartości

140 zł na szkodę M. T., lecz zamierzonego celu nie osiągnął z uwagi na

interwencję pracowników sklepu i ochrony obiektu, tj. popełnienia

przestępstwa z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 64 § 2 kk i

skazał go za to na podstawie powołanych przepisów; - przyjmując, że opisane

wyżej przestępstwa zostały popełnione w krótkich odstępach czasu i w

podobny sposób, wobec czego stanowią ciąg przestępstw – przy

zastosowaniu art. 91 § 1 kk w zw. z art. 64 § 2 kk – na podstawie art. 278 § 1

kk i art. 14 § 1 kk w zw. z art. 278 § 1 kk – Sąd Rejonowy wymierzył

ówcześnie oskarżonemu W. Z. karę 3 lat pozbawienia wolności i zaliczył na jej

poczet okres rzeczywistego pozbawienia wolności oskarżonego w tej sprawie.

Powyższe rozstrzygnięcie nie zostało zaskarżone i uprawomocniło się bez

postępowania odwoławczego.

Obecnie, kasację od powyższego wyroku na korzyść osk. W. Z. wniósł

Prokurator Generalny zarzucając orzeczeniu Sądu Rejonowego rażące naruszenie

prawa materialnego mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 64 § 2 kk,

polegające na błędnym uznaniu, że osk. W. Z. przypisanych mu czynów z art. 278

§ 1 kk i z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 278 § 1 kk dopuścił się w warunkach powrotu do

3

przestępstwa określonych w powołanym przepisie, podczas gdy prawidłowa ocena

uprzedniej karalności w/w oskarżonego wskazuje, że działał on w warunkach

recydywy zwykłej przewidzianych w art. 64 § 1 kk.

Na podstawie tak sformułowanego zarzutu autor kasacji wniósł o uchylenie

zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego

rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył co następuje.

Kasacja wniesiona na korzyść osk. W. Z. przez Prokuratora Generalnego

okazała się zasadna w całej rozciągłości, co przemawiało za jej rozpoznaniem i

uwzględnieniem sformułowanego w niej zarzutu oraz wniosku na posiedzeniu

przeprowadzonym w oparciu o przepis art. 535 § 5 k.p.k. Jak słusznie podniósł

skarżący, przepis art. 64 § 2 k.k. określa warunki oraz konsekwencje prawne

recydywy specjalnej wielokrotnej, która jest kwalifikowaną postacią recydywy

zwykłej, przewidzianej w art. 64 § 1 k.k. Ustawowe przesłanki multirecydywy

określone w art. 64 § 2 k.k. są spełnione, gdy jednocześnie wystąpią po stronie

oskarżonego trzy okoliczności: uprzednie skazanie za przestępstwo popełnione w

warunkach recydywy zwykłej, tj. określonej w art. 64 § 1 k.k., odbycie łącznie co

najmniej kary roku pozbawienia wolności oraz popełnienie ponownie jednego z

przestępstw wymienionych w ustawie – w ciągu 5 lat po odbyciu w całości lub

części ostatniej kary.

W zaskarżonym wyroku, którego pisemne uzasadnienie nie zostało

sporządzone, Sąd Rejonowy odniósł się szczegółowo do dwóch pierwszych

warunków recydywy specjalnej wielokrotnej. Prawidłowo opisano zarówno wyroki,

którymi wcześniej skazano osk. W. Z. oraz wymierzone nimi kary, jak i okresy

odbytych – w następstwie tych skazań – kar pozbawienia wolności. Zarazem

jednak sąd meriti przeoczył, że przestępstwa przypisane oskarżonemu w niniejszej

sprawie nie należą do katalogu przestępstw sformułowanego w art. 64 § 2 k.k. Do

kręgu tych ostatnich ustawa zalicza wyłącznie: przestępstwa przeciwko życiu i

zdrowiu, przestępstwo zgwałcenia, rozboju, kradzieży z włamaniem lub inne

przestępstwo przeciwko mieniu popełnione z użyciem przemocy lub groźby jej

użycia. W tak zakreślonym katalogu nie mieszczą się zatem przestępstwa

kradzieży o znamionach opisanych w przepisie art. 278 § 1 k.k., których

4

popełnienie – w różnych formach stadialnych – przypisano osk. W. Z. Czyny te

stanowiły wprawdzie przestępstwa przeciwko mieniu, ale nie zostały popełnione z

użyciem przemocy ani groźby jej użycia. Nie należały zatem do kategorii, która jest

jedną z koniecznych podstaw przyjęcia działania w warunkach recydywy specjalnej

wielokrotnej. Nie mogły więc stanowić przesłanki dla przypisania osk. W. Z.

popełnienia przestępstw kradzieży i usiłowania kradzieży - w warunkach powrotu

do przestępstwa przewidzianych w przepisie art. 64 § 2 k.k. oraz skazania go przy

zastosowaniu przewidzianych tam rygorów. Zaskarżone obecnie orzeczenie

zapadło zatem z rażącym naruszeniem wspomnianego przepisu, bowiem ustalone

okoliczności dawały podstawę do przyjęcia, że czyny przypisane osk. W. Z. zostały

popełnione jedynie w warunkach recydywy zwykłej przewidzianych w art. 64 § 1

k.k.

Nie ulega też wątpliwości, że uchybienie zarzucone w kasacji Prokuratora

Generalnego wywarło niekorzystny – z punktu widzenia oskarżonego – wpływ na

treść zakwestionowanego obecnie wyroku albowiem doprowadziło do ferowania

rozstrzygnięcia o karze w ramach zaostrzonych granic wymiaru kary, a ponadto, w

świetle dyrektywy wynikającej z art. 78 § 2 k.k., będzie w przyszłości determinowało

sytuację oskarżonego również na etapie wykonania kary pozbawienia wolności.

Z tych względów należało uchylić zaskarżony wyrok.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy sąd meriti dokona na nowo analizy

warunków w jakich zostały popełnione czyny zarzucone osk. W. Z. z punktu

widzenia przepisów określających przesłanki recydywy.

Mając to wszystko na uwadze Sąd Najwyższy orzekł, jak w wyroku.