II KK 61/13

Sygn. akt II KK 61/13

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 14 listopada 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Roman Sądej

SSN Józef Szewczyk

Protokolant Anna Janczak

przy udziale prokuratora Prokuratury Generalnej Jerzego Engelkinga,

w sprawie 1) R. A. skazanego z art. 280 § 2 kk w zw. z art. 64 § 1 i in. kk, 2) D. K.

skazanego z art. 288 § 1 kk

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie

w dniu 14 listopada 2013 r.,

kasacji, wniesionych przez obrońcę skazanych

od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]

z dnia 3 listopada 2011 r.,

zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w S.

z dnia 26 marca 2010 r.

I. uchyla zaskarżony wyrok w odniesieniu do skazanych

D. K. i R. A., a na podstawie art. 435 kpk także wobec A. D., G. M.,

A. M., K. G. K., P. P., M. S., W. M. i R. S. i sprawę w tym zakresie

przekazuje Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania w

postępowaniu odwoławczym;

2

II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata R. B. -

Kancelaria Adwokacka kwotę 2 952 (dwa tysiące dziewięćset

pięćdziesiąt dwa) złote, zawierającą 23 % podatku VAT, za

sporządzenie i wniesienie kasacji z urzędu dla obu skazanych w

postępowaniu kasacyjnym przed Sądem Najwyższym.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w S. wyrokiem z dnia 26 marca 2010 r., uznał m.in.:

1. A. D. za winnego popełnienia czynów:

- z art. 258 § 1 i 3 k.k. i za to na podstawie art. 258 § 3 k.k. wymierzył mu karę 2

lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt 1 wyroku);

- z art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 65§1 k.k. i za to na podstawie art. 288 § 1 k.k. w

zw. z art. 65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu karę roku i 6 miesięcy

pozbawienia oraz karę grzywny w wysokości 70 stawek dziennych, ustalając

wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych (pkt 8 wyroku);

- z art. 239 § 1 k.k. i za to wymierzył mu karę 8 miesięcy pozbawienia wolności

(pkt 9 wyroku);

- z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 163 § 1 pkt 1 k.k. i art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 288

§ 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to na podstawie art.

19 § 1 k.k. w zw. z art. 163 § 1 pkt 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. w zw. z art. 65

§ 1 k.k. wymierzył mu karę 3 lat pozbawienia wolności (pkt 14 wyroku);

- z art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i wymierzył mu karę 2 lat pozbawienia

wolności (pkt 16 wyroku),

- z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 279 § 1 k.k. w

zw. z art. 65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu karę roku i 6 miesięcy

pozbawienia wolności oraz 80 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość

jednej stawki na kwotę 30 złotych (pkt 17 wyroku);

- z art. 286 § 2 k.k. i za to na podstawie art. 286 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 k.k. i

art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu karę roku i 4 miesięcy pozbawienia wolności oraz

50 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 30

złotych (pkt 18 wyroku);

3

- z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1

k.k. i za to na podstawie art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k.

wymierzył mu karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz 50 stawek

dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych (pkt

20 wyroku);

- z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1

k.k. i za to na podstawie art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k.

wymierzył mu karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz 160 stawek

dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na 30 złotych (pkt 21

wyroku);

- z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § k.k. w zw. z art. 65 §

1 k.k. i za to na podstawie art. 19 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art.

65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu karę roku i 4 miesięcy pozbawienia

wolności oraz 70 stawek dziennych grzywny, po 30 złotych każda (pkt 22

wyroku);

- z art. 263 § 2 k.k. i za to wymierzył mu karę roku pozbawienia wolności (pkt 23

wyroku);

- z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1

k.k. i za to na podstawie art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k.

wymierzył mu karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz 100 stawek

dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych (pkt

24 wyroku);

- z art. 286 § 1 k.k. i art. 238 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw.

z art. 64 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 286 § 1 k.k. w

zw. z art. 11 § 3 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu karę

roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz 100 stawek dziennych grzywny,

ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 30 złotych (pkt 25 wyroku);

- z art. 278 § 1 k.k. i art. 275 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 64 § 1

k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 11

§ 3 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu karę roku i 4

miesięcy pozbawienia wolności oraz 80 stawek dziennych grzywny, ustalając

wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych (pkt 26 wyroku);

4

- z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to na

podstawie art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu

karę roku i 8 miesięcy pozbawienia wolności oraz 100 stawek dziennych

grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych (pkt 27 wyroku);

- z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to na

podstawie art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu

karę 2 lat pozbawienia wolności oraz 120 stawek dziennych grzywny, ustalając

wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych (pkt 28 wyroku);

- uniewinnił oskarżonego od czynów zarzuconych w pkt V i VII aktu oskarżenia

(pkt 13 i 15 wyroku).

Na podstawie art. 85 k.k. oraz art. 86 § 1 i 2 k.k. w miejsce kar

jednostkowych pozbawienia wolności i grzywny orzeczono kary łączne 9 lat

pozbawienia wolności i 350 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej

stawki na kwotę 30 złotych.

2. P. Ł. za winnego popełnienia czynów:

- z art. 258 § 1 k.k. i za to wymierzył mu karę 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia

wolności (pkt 1 wyroku);

- z art. 157 § 1 k.k. i za to wymierzył mu karę 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia

wolności (pkt 7 wyroku);

- z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 163 § 1 pkt 1 k.k. i art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 288

§ 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to na podstawie art.

19 § 1 k.k. w zw. z art. 163 § 1 pkt 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. w zw. z art. 65

§ 1 k.k. wymierzył mu karę 3 lat pozbawienia wolności (pkt 14 wyroku);

- z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 279 § 1 k.k. w

zw. z art. 65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu karę 2 lat pozbawienia

wolności oraz 150 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki

na kwotę 30 złotych (pkt 17 wyroku);

- z art. 286 § 2 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 286 § 2 k.k. w

zw. z art. 65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. orzekł karę roku i 8 miesięcy pozbawienia

wolności oraz 100 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki

na kwotę 30 złotych (pkt 18 wyroku);

5

- z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art.

65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu karę 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia

wolności oraz 200 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej

stawki na kwotę 30 złotych (pkt 27 wyroku);

- z art. 263 § 2 k.k. i za to wymierzył mu karę roku i 6 miesięcy pozbawienia

wolności (pkt 29 wyroku);

- z art. 286 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 286 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k.

wymierzył mu karę roku i 4 miesięcy pozbawienia wolności 50 stawek

dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej na kwotę 30 złotych (pkt 30

wyroku);

- uniewinnił oskarżonego od popełnienia czynu zarzuconego w pkt V aktu

oskarżenia (pkt 13 wyroku).

Na podstawie art. 85 k.k. oraz art. 86 § 1 i 2 k.k. w miejsce kar

jednostkowych pozbawienia wolności i grzywny orzeczono kary łączne 11 lat

pozbawienia wolności i 400 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej

stawki na kwotę 30 złotych.

3. G. M. za winnego popełnienia czynów:

- z art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to na

podstawie art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu

karę 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz 140 stawek dziennych

grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych (pkt 8 wyroku);

- z art. 286 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to na

podstawie art. 286 § 2 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu karę 2 lat

pozbawienia wolności oraz 150 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość

jednej stawki na kwotę 30 złotych (pkt 33 wyroku);

- z art. 263 § 2 k.k. i za to wymierzył mu karę roku pozbawienia wolności (pkt 34

wyroku);

- na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zw. z art. 101 § 1 pkt 4 k.k. umorzył

postępowanie w odniesieniu do czynów zarzuconych w pkt I i IV aktu

oskarżenia (pkt 4 i 10 wyroku).

Na podstawie art. 85 k.k. oraz art. 86 § 1 i 2 k.k. w miejsce kar

jednostkowych pozbawienia wolności i grzywny orzeczono kary łączne 4 lat

6

pozbawienia wolności i 200 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej

stawki na kwotę 30 złotych.

4. A. M. za winnego popełnienia czynów:

- z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 279 § 1 k.k. w

zw. z art. 65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu karę 2 lat pozbawienia

wolności oraz 150 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki

na kwotę 30 złotych (pkt 17 wyroku);

- z art. 286 § 2 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 286 § 2 k.k.

w zw. z art. 65 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. orzekł karę roku i 8 miesięcy

pozbawienia wolności oraz 100 stawek dziennych grzywny, ustalając

wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych (pkt 18 wyroku);

- na podstawie art. 17 § 1 pkt k.p.k. w zw. z art. 101 § 1 pkt 4 k.k. umorzył

postępowanie w odniesieniu do czynu zarzuconego w pkt I aktu oskarżenia (pkt

3 wyroku);

- uniewinnił oskarżonego od popełnienia czynu zarzuconego w pkt IV aktu

oskarżenia (pkt 12 wyroku).

Na podstawie art. 85 k.k. oraz art. 86 § 1 i 2 k.k. w miejsce kar

jednostkowych pozbawienia wolności i grzywny orzeczono kary łączne 2 lat i 10

miesięcy pozbawienia wolności i 160 stawek dziennych grzywny, ustalając

wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych.

5. W. M. M. w pkt 19 wyroku uznał go za winnego popełnienia czynu z art. 18 § 3

k.k. w zw. z art. 286 § 2 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 19 § 1

k.k. w zw. z art. 286 § 2 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu karę 6 miesięcy

pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawiesił na okres 3 lat próby.

Nadto orzeczono 30 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki

na kwotę 50 złotych.

6. K. G. K. za winnego popełnienia czynu wyczerpującego dyspozycję art. 278 § 1

k.k. i art. 275 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za to na podstawie art. 278 § 1 k.k. w

zw. z art. 11 § 3 k.k. wymierzył mu karę roku pozbawienia wolności (pkt 26 wyroku),

której wykonanie na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k. i art. 70 § 1 pkt 1 k.k. warunkowo

zawiesił na okres 3 lat próby. Nadto orzeczono 60 stawek dziennych grzywny,

ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 40 złotych.

7

7. P. P. za winnego popełnienia czynów:

- z art. 280 § 2 k.k. i za to na podstawie art. 280 § 2 k.k. i art. 33 § 2 k.k.

wymierzył mu karę 4 lat pozbawienia wolności i grzywnę w wysokości 100

stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych (pkt

31 wyroku);

- z art. 291 § 1 k.k. i za to wymierzył mu karę 10 miesięcy pozbawienia wolności

(pkt 32 wyroku).

Na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. orzeczono karę łączną 4 lat i 6

miesięcy pozbawienia wolności.

8. M. S. w pkt 25 wyroku Sąd uznał za winnego popełnienia czynu z art. 286 § 1

k.k. i art. 238 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art.12 k.k. i za to na podstawie art.

286 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. wymierzył mu karę roku i 10 miesięcy

pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat

próby. Orzekł także 150 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej

stawki na kwotę 40 złotych.

9. R. S. za winnego popełnienia czynów:

- z art. 279 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 279 § 1 i k.k. i art. 33 § 2 k.k.

wymierzył mu karę 2 lat pozbawienia wolności oraz 150 stawek dziennych

grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych (pkt 17 wyroku);

- z art. 286 § 2 k.k. i za to na podstawie art. 286 § 2 k.k. i art. 33 § 2 k.k. orzekł

wobec niego karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz 80 stawek

dziennych grzywny, każda po 30 złotych (pkt 18 wyroku);

- z art. 286 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i za to na podstawie art. 286 § 2 k.k. i art.

33 § 2 k.k. orzekł wobec niego karę 2 lat pozbawienia wolności 150 stawek

dziennych grzywny, po 30 złotych każda (pkt 33 wyroku);

- uniewinnił oskarżonego od popełnienia czynu zarzuconego w pkt I aktu

oskarżenia (pkt 6 wyroku).

Na podstawie art. 85 k.k. oraz art. 86 § 1 i 2 k.k. w miejsce jednostkowych

kar pozbawienia wolności i grzywny orzeczono kary łączne 4 lat pozbawienia

wolności oraz 200 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na

kwotę 30 złotych.

10. R. A. za winnego popełnienia czynów:

8

- z art. 280 § 2 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 280 § 2 k.k. i

art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu karę 5 lat pozbawienia wolności oraz 120 stawek

dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych (pkt

31 wyroku);

- z art. 286 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i za to na podstawie art. 286 § 2 k.k. i art.

33 § 2 k.k. orzekł wobec niego karę roku i 10 miesięcy pozbawienia wolności

oraz 100 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na

kwotę 30 złotych (pkt 33 wyroku);

- na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zw. z art. 101 § 1 pkt 4 k.k. umorzono

postępowanie w odniesieniu do czynu zarzuconego oskarżonemu w pkt I aktu

oskarżenia (pkt 5 wyroku).

Na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 1 i 2 k.k. miejsce kar jednostkowych

orzeczono kary łączne 6 lat pozbawienia wolności oraz 180 stawek dziennych

grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych.

11. Sąd uznał D. K. za winnego popełnienia czynu z art. 288 § 1 k.k. i za to

wymierzył mu karę roku i 10 miesięcy pozbawienia wolności (pkt 16 wyroku).

Wyrok, w przedstawionym zakresie, zaskarżony został apelacjami obrońców

wszystkich wymienionych oskarżonych, poza R. S., przy czym:

- obrońca A. D. zaskarżył wyrok w całości i zarzucił obrazę przepisów prawa

procesowego oraz rażącą niewspółmierność kary pozbawienia wolności;

- obrońca A. M. zaskarżył wyrok w części dotyczącej czynów przypisanych

oskarżonemu w pkt 17 i 18 i zarzucił obrazę prawa procesowego i materialnego;

- obrońca W. M. zaskarżył wyrok w całości i zarzucił obrazę prawa materialnego;

- obrońca P. P. zaskarżył wyrok w części dotyczącej czynu z pkt XXII aktu

oskarżenia (pkt 31 wyroku) i zakwestionował prawidłowość dokonanych ustaleń

faktycznych;

- obrońca G. M. zaskarżył wyrok w całości i zarzucił obrazę przepisów

postępowania oraz błąd w ustaleniach faktycznych;

- obrońca oskarżonego P.Ł. zaskarżył wyrok w całości i podniósł zarzuty obraz

prawa procesowego, błędu w ustaleniach faktycznych oraz rażącej

niewspółmierności kary;

9

- obrońca K. K. i M. S. zaskarżył wyrok w całości i zarzucił obrazę prawa

procesowego oraz błędy w ustaleniach faktycznych.

Obrońca oskarżonych D. K. i R. A. zaskarżył wyrok w zakresie czynu z art. 288 §

1 k.k. - w stosunku do D. K., zaś w zakresie czynu z art. 280 § 2 k.k. w zw. art.

64 § 1 k.k. oraz z art. 286 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. - w stosunku do R. A.,

zarzucając:

1.błąd w ustaleniach faktycznych wyrażający się:

- przedwczesnym przyjęciem w pkt 16 wyroku odpowiedzialności karnej D. K. z

powodu pominięcia dowodu z przesłuchania świadka J. T.,

- przyjęciem w zakresie czynu z art. 280 § 2 k.k. w zw. art. 64 § 1 k.k.

odpowiedzialności karnej R. A. wbrew jedynemu obiektywnemu dowodowi w tej

sprawie w postaci zeznań pokrzywdzonego Z. J.,

- przyjęciem w pkt 33 wyroku odpowiedzialności karnej R. A. wyłącznie na

podstawie odosobnionego pomówienia I. B., które pozostaje w oczywistej kolizji

z obiektywnym - kryminalistycznym - materiałem dowodowym zgromadzonym

przez policję;

2. obrazę art. 5 i 7 k.p.k. poprzez naruszenie zasady rozstrzygania wszelkich

wątpliwości na korzyść oskarżonego oraz zasady swobodnej oceny dowodów.

W następstwie tych zarzutów skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego

wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonych, ewentualnie - uchylenie orzeczenia w

zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego

rozpoznania.

Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 3 listopada 2011 r., na podstawie art. 437§

1 i 2 k.p.k., art. 438 punkt 1 i 2 k.p.k., art. 435 k.p.k., art. 624§ 1 k.p.k. i art. 632 pkt

2 k.p.k.:

1. uchylił wyrok Sądu Okręgowego w S. dotyczący:

- rozstrzygnięcia o karze łącznej pozbawienia wolności wymierzonej

oskarżonemu A. D.,

- rozstrzygnięcia o karach łącznych pozbawienia wolności i grzywny

wymierzonych oskarżonym A. M. i R.S.;

2. uchylił zaskarżony wyrok w całości w stosunku do oskarżonego P. Ł. oraz w

części zawartej w punkcie 14 zaskarżonego wyroku, dotyczącej oskarżonego A.

10

D. i przekazał w tym zakresie sprawę Sądowi Okręgowemu w S. do ponownego

rozpoznania;

3. zmienił zaskarżony wyrok w stosunku do oskarżonego G. M. w ten sposób,

że uniewinnił go od czynu z art. 233 § 1 k.k. (pkt 10 wyroku Sądu Okręgowego)

i w tej części kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa;

4. zmienił zaskarżony wyrok w stosunku do A. D. w ten sposób, że uniewinnił

go od czynu z art. 263 § 2 k.k. (pkt 23 wyroku Sądu Okręgowego) i w tej części

kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa;

5. zmienił zaskarżony wyrok w części dotyczącej A. M. i R. S. w punktach 17 i

18, przyjmując, że oskarżony A.M. swoim zachowaniem wyczerpał dyspozycję

art. 279 § l k.k. w zw. z art. 65 § l k.k., a R. S. - art. 279 § l k.k. i za to

wymierzył im kary po 2 lat pozbawienia wolności oraz grzywny w liczbie 150

stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych;

6. na podstawie art. 85 kk i art. 86§ 1 i 2 kk:

a/ kary pozbawienia wolności wymierzone A. D. za zbiegające się przestępstwa,

opisane w punktach 1, 8, 9, 16, 17, 18, 20, 21, 22, 24, 25, 26, 27 i 28

zaskarżonego wyroku połączył i wymierzył mu karę łączną 8 lat i 2 miesięcy

pozbawienia wolności;

b/ kary pozbawienia wolności i grzywny wymierzone R. S. za zbiegające się

przestępstwa, opisane w punktach 5 tego wyroku oraz 33 zaskarżonego

wyroku połączył i wymierzył temu oskarżonemu karę łączną 3 lat i 3 miesięcy

pozbawienia wolności oraz grzywny w liczbie 170 stawek dziennych, ustalając

wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych;

7. w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymał w mocy;

8. zasądził na rzecz Skarbu Państwa od oskarżonych […] określone kwoty

tytułem opłaty oraz tytułem kosztów związanych z postępowaniem

odwoławczym.

Z orzeczeniem Sądu Apelacyjnego nie zgodził obrońca skazanych R. A. i D.

K., który wniósł na ich korzyść kasacje. W kasacji wywiedzionej na korzyść

pierwszego z wymienionych skazanych skarżący zarzucił:

1/ obrazę art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k. poprzez nierozpoznanie w

toku postępowania odwoławczego zarzutów apelacyjnych obrony opartych na

11

obrazie art. 5 § 2 k.p.k. i art. 7 k.p.k., czego przejawem jest brak rzeczowego

wyjaśnienia przez Sąd odwoławczy:

- w odniesieniu do pkt 31 wyroku Sądu Okręgowego, w zakresie w jakim Sąd

odwoławczy zaakceptował tok rozumowanie Sądu I instancji odmawiający

wiarygodności zeznaniom pokrzywdzonego Z. J. złożonym w godzinę po

napadzie, a przyjął za wiarygodne wyjaśnienia skazanego I. B.,

- w odniesieniu do pkt 33 wyroku Sądu Okręgowego jakie dowody pozwoliły

Sądowi Apelacyjnemu na przyjęcie tezy, że skazany dzwonił do

pokrzywdzonego;

2/ w konsekwencji uchybień opisanych w pkt 1 także obrazę art. 2 § 2 i art. 7

k.p.k., stanowiącą rażące naruszenie prawa, mające wpływ na treść orzeczenia.

Zarzut obrazy art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k. obrońca podniósł

także w kasacji dotyczącej skazanego D. K. Jego zdaniem do obrazy wskazanych

przepisów doszło poprzez nierozpoznanie w toku postępowania odwoławczego

zarzutów apelacyjnych obrony opartych na obrazie art. 5 § 2 k.p.k. i art. 7 k.p.k.,

czego przejawem jest ogólnikowe potraktowanie w uzasadnieniu wyroku tego

aspektu skargi. W konsekwencji tych uchybień doszło do obrazy art. 2 § 2 k.p.k., art.

5 § 2 k.p.k. i art. 7 k.p.k. stanowiącej rażące naruszenie prawa, mogące mieć wpływ

na treść orzeczenia.

W konkluzji obu kasacji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i

przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.

W pisemnych odpowiedziach na kasację prokurator Prokuratury Apelacyjnej wniósł

o ich oddalenie, jako oczywiście bezzasadnych.

W toku rozprawy kasacyjnej prokurator Prokuratury Generalnej wniósł o

uchylenie zaskarżonego wyroku ze względu na zaistnienie uchybienia

przewidzianego w art. 439 k.p.k.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniesienie kasacji okazało się o tyle skuteczne, że pozwoliło na stwierdzenie, że

wyrok Sądu odwoławczego dotknięty jest jedną z bezwzględnych przyczyn

uchylenia orzeczenia, wymienionych w katalogu zawartym w art. 439 § 1 k.p.k.

Wprawdzie żadna z kasacji nie podnosiła zarzutu mieszczącego się we wskazanym

katalogu, jednakże zgodnie z art. 536 k.p.k. Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawę w

12

zakresie szerszym niż wyznaczonym granicami zaskarżenia i podniesionymi

zarzutami – w wypadkach określonych w art. 435, 439 i 455 k.p.k.

Z zarządzenia Przewodniczącej II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego z

dnia 15 września 2011 r. (k – 12400) wynika, że w skład Sądu odwoławczego

wyznaczonego do rozpoznania omawianej sprawy wejść miał m.in. delegowany do

Sądu Apelacyjnego sędzia Sądu Okręgowego T. O. Sędzia ten brał udział w

rozpoznaniu sprawy, na co wskazuje protokół rozprawy apelacyjnej (k – 12447 –

12449) oraz w wyrokowaniu i ogłoszeniu orzeczenia (k – 12450 – 12454). Z

nadesłanych do Sądu Najwyższego dokumentów (k – 39 – 43 akt SN) wynika, że

Prezes Sądu Apelacyjnego delegował sędziego Sądu Okręgowego T. O. do

pełnienia obowiązków sędziego w II Wydziale Karnym Sądu Apelacyjnego w dniach:

12 maja 2011 r. (rozprawa), 27 października 2011 r. (rozprawa), 21 grudnia 2011 r.

(posiedzenie) i 9 lutego 2012 r. (rozprawa). Rozprawa apelacyjna odbyła się w dniu

27 października 2011 r., jednakże, odwołując się do treści art. 411 § 1 k.p.k., Sąd

postanowił „odroczyć wydanie wyroku do dnia 3 listopada 2011 r.” Czynność ta

przeprowadzona została we wskazanej dacie, czego dowodzi „protokół z

ogłoszenia wyroku” – k. – 12450 – 12451, z udziałem sędziego T. O. Rzecz jednak

w tym, że jak wynika z pisma Przewodniczącej II Wydziału Karnego Sądu

Apelacyjnego z dnia 28 lutego 2013 r. (k. – 24 akt SN), „w wyniku niedopatrzenia

nie wystawiono delegacji dla sędziego Sądu Okręgowego T. O. na ogłoszenie

wyroku w dniu 3 listopada 2011 roku”. Opisana sytuacja uzasadnia stwierdzenie, że

w dacie ogłoszenia wyroku Sąd odwoławczy był nienależycie obsadzony w

rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., ponieważ sędzia niższego rzędu nie został

skutecznie delegowany do orzekania w działającym jako sąd odwoławczy Sądzie

Apelacyjnym. Sam fakt, że sędzia miał należytą delegacje na dzień rozprawy

odwoławczej, nie oznacza, iż delegacja ta niejako automatycznie rozciąga się

także na inne dni, w tym na ten, w którym po odroczeniu wydania wyroku zostaje

on wydany, chyba że byłaby to delegacja okresowa obejmująca także ten dzień

(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2010 r., V KK 158/10, R –

OSNKW 2010, poz. 2046 CD), co ze względu na jednoznaczną treść delegacji na

dzień 27 października 2011 r. w rozważanej sprawie nie może mieć miejsca.

Wszystkie czynności orzecznicze wykonane z udziałem sędziego delegowanego, w

13

tym wydanie i ogłoszenie orzeczenia, muszą nastąpić w okresie delegowania

sędziego do orzekania w innym sądzie. Zatem akt delegacji sędziego do innego

sądu winien obejmować nie tylko dzień, w którym prowadzona jest rozprawa z jego

udziałem, ale również dzień, w którym ogłaszane jest zapadłe w wyniku

wcześniejszego rozpoznania sprawy orzeczenie (por. wyroki Sądu Najwyższego z

dnia: 10 czerwca 2010 r., IV KK 422/09, OSNKW 2010, z. 9, poz. 81 i z 25

listopada 2010 r., V KK 177/10, LEX nr 653673).

Zaistnienie w sprawie bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1

pkt 2 k.p.k. pociągnęło za sobą konieczność uchylenia zaskarżonego kasacjami

wyroku niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów oraz wpływu

uchybienia na treść orzeczenia, a także bez potrzeby odnoszenia się do zarzutów

kasacyjnych.

W toku postępowania odwoławczego Sąd Apelacyjny rozpoznał środki

odwoławcze dotyczące dziesięciu oskarżonych, a nadto w trybie art. 435 k.p.k.

rozstrzygnął w przedmiocie odpowiedzialności karnej R. S. Zgodnie z art. 435 k.p.k.,

stosowanym w postępowaniu kasacyjnym odpowiednio, Sąd Najwyższy uchyla

orzeczenie wobec współoskarżonych, choćby nie wnieśli kasacji, jeżeli uchylił je

wobec współoskarżonego, którego kasacja dotyczyła, gdy te same względy

przemawiają za uchyleniem wobec tamtych. Jest oczywiste, że ten sam wzgląd, tj.

zaistnienie bezwzględnej przyczyny uchylenia orzeczenia z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.,

przemawia za uchyleniem wyroku Sądu odwoławczego zarówno wobec skazanych

R. A. i D. K., których obrońcy wnieśli kasacje, jak i wobec skazanych […], ponieważ

w kwestii ich odpowiedzialności karnej także rozstrzygał Sąd odwoławczy, który był

nienależycie obsadzony. Wprawdzie R. S. nie zaskarżył orzeczenia Sądu pierwszej

instancji, a wyrok Sądu odwoławczego wydany wobec niego na podstawie art. 435

k.p.k. zawierał rozstrzygnięcia na jego korzyść, to i tak, zważywszy na zaistnienie

bezwzględnej przyczyny odwoławczej podlegał on uchyleniu (art. 435 k.p.k. w zw. z

art. 439 § 1 pkt 2 oraz art. 439 § 2 a contrario i art. 520 § 3 k.p.k.). Z oczywistych

względów wyrok Sądu Najwyższego nie może dotyczyć oskarżonego P. Ł.,

ponieważ Sąd odwoławczy uchylił w całości wyrok Sądu pierwszej instancji

odnoszący się do tego oskarżonego.

14

W toku ponownego postępowania Sąd odwoławczy rozpozna wniesione

środki odwoławcze przy respektowaniu przepisów o należytej obsadzie sądu oraz

bacząc na granice środków odwoławczych, a zwłaszcza na kierunek zaskarżenia.

Kierując się powyższym orzeczono, jak w wyroku.