I UK 388/13

Sygn. akt I UK 388/13

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 10 kwietnia 2014 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Józef Iwulski (przewodniczący)

SSN Zbigniew Myszka

SSN Jolanta Strusińska-Żukowska (sprawozdawca)

w sprawie z odwołania J. S.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych

o prawo do emerytury,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 10 kwietnia 2014 r.,

skargi kasacyjnej ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]

z dnia 25 kwietnia 2013 r.

oddala skargę kasacyjną.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. wyrokiem z

dnia 13 września 2012 r. zmienił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń

Społecznych z dnia 15 maja 2012 r. i przyznał wnioskodawcy J. S. prawo do

emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach.

Sąd ustalił, że wnioskodawca od 1 października 1978 r. został zatrudniony w

Hucie […] w dziale organizacji pracy i produkcji, początkowo na stanowisku

2

samodzielnego organizatora produkcji, a następnie specjalisty ds. organizacji. Do

jego obowiązków należało opracowywanie projektów dotyczących usprawnień

organizacyjnych na stanowiskach robotniczych w oddziałach i wydziałach

produkcyjnych oraz poprawy warunków pracy, badanie i opracowywanie

prawidłowych metod pracy, rozmieszczenia maszyn i urządzeń zainstalowanych w

przedsiębiorstwie, opracowywanie zasad organizacji zarządzania i sterowania

procesem produkcji, badanie struktury wykorzystania czasu roboczego,

opracowywanie metodyki obsad i zatrudnienia, projektów wdrożeniowych,

wdrażanie i nadzorowanie rozwiązań organizatorskich. Wnioskodawca swoją pracę

wykonywał na wszystkich wydziałach produkcyjnych, tj. elektrolizy cynku, ołowiu,

miedzi, kadmu, walcowni cynku, fabryki kwasu siarkowego i płynnego dwutlenku

siarki, prażalni srebra, w których wykonywane były prace zaliczane do prac w

szczególnych warunkach. Odwołujący się przez całą dniówkę roboczą zobowiązany

był obserwować pracownika na jego stanowisku pracy i odnotowywać czynności,

które pracownik wykonywał oraz analizować dokumentację podczas zbierania

pomiarów, nie wykonywał czynności wyłącznie biurowych. Prowadzone przez niego

pomiary były prowadzone w trzyzmianowym ruchu ciągłym w procesie produkcji. W

czasie tego zatrudnienia był narażony na warunki szkodliwe występujące na

stanowiskach, które obserwował. Z tego tytułu otrzymywał dodatek pieniężny za

pracę w warunkach szkodliwych, dodatkowe kartki żywnościowe, posiłki

regeneracyjne, mleko oraz dodatkowy urlop wypoczynkowy.

Od 1 stycznia 1990 r. odwołujący się został zatrudniony na stanowisku

zastępcy kierownika wydziału walcowni miedzi i stopów. Do jego obowiązków

należała kontrola wyrobów, kontrola operacyjna, nadzorowanie pracy pracowników.

Odpowiadał za wykonanie planów produkcyjnych. Przez całą dniówkę roboczą

przebywał na wydziale produkcyjnym walcowni. Każdego dnia rano przez kilka

godzin dokonywał obchodu liczącej kilka hektarów hali produkcyjnej. Sprawdzał

stan gotowości linii produkcyjnych, ich sprawności i nadzorował wydajność

pracowników. Następnie w pomieszczeniu biurowym, wydzielonym z hali

produkcyjnej, przez około 0,5-1 godz. odbywał naradę z kierownikiem wydziału, z

zapleczem technicznym, po czym wracał na halę produkcyjną nadzorować proces

produkcji. Jedynie w wypadku awarii wypełniał dokumenty w biurze, co zajmowało

3

mu kilkanaście minut. Praca odbywała się w systemie trzyzmianowym. Odwołujący

się pracował w godzinach 7-15, jednak w razie awarii świadczył pracę też na innych

zmianach. Na jednej zmianie pracowało około 100 pracowników. Na hali

produkcyjnej znajdowało się 40 urządzeń, w tym 25 linii technologicznych. W

trakcie pracy otrzymywał posiłki regeneracyjne, mleko, dodatek pieniężny za pracę

w warunkach szczególnych i dodatkowy urlop wypoczynkowy.

Od 1 kwietnia 1992 r. powierzono wnioskodawcy obowiązki kierownika działu

technicznego w dziale planowania produkcji, a od 1 sierpnia 1993 r. w dziale

sprzedaży krajowej, a następnie obowiązki kierownika działu handlowego,

dyrektora ds. handlowych, doradcy zarządu ds. planowania strategicznego i

zastępcy dyrektora ds. handlowych. Od 1 października 2001 r. na zasadzie art. 231

k.p. odwołujący się został pracownikiem „…” Sp. z o.o. Stosunek pracy z tym

zakładem uległ rozwiązaniu z dniem 31 maja 2008 r. W wystawionym przez

pracodawcę świadectwie pracy wskazano, że ubezpieczony wykonywał pracę w

szczególnych warunkach w okresach: od 1 października 1978 r. do 13 grudnia

1981 r. na stanowisku samodzielnego pracownika ds. organizacji, od 14 grudnia

1981 r. do 31 grudnia 1989 r., jako specjalista ds. organizacji i od 1 stycznia 1990 r.

do 31 marca 1992 r., jako zastępca kierownika wydziału – wszystkie te prace

zostały wskazane w wykazie A, stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady

Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników

zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U.

Nr 8, poz. 43 ze zm.; dalej jako: rozporządzenie) w dziale XIV, poz. 24 oraz w

wykazie A dział XIV pod poz. 24 pkt 1 zarządzenia nr 3 Ministra Hutnictwa i

Przemysłu Maszynowego z 30 marca 1985 r.

Ponadto Sąd ustalił, że pracownicy zatrudnieni w podobnym charakterze i

okresie, tj. K. P. zatrudniony na stanowisku kierownika wydziału walcowni miedzi i

stopów za okres od 1 października 1984 r. do 31 lipca 1993 r. uzyskał świadectwo

pracy w warunkach szczególnych, w oparciu o które ZUS przyznał mu

wcześniejszą emeryturę. Również C. S. okres zatrudnienia na stanowisku normisty,

starszego normisty, samodzielnego organizatora produkcji, specjalisty ds.

organizacji i normowania został zaliczony do pracy w warunkach szczególnych, a

organ rentowy na tej podstawie przyznał mu wcześniejszą emeryturę.

4

Wnioskodawca nie jest członkiem OFE, nie pozostaje w zatrudnieniu, a na

dzień 1 stycznia 1999 r. posiadał 22 lata, 6 miesięcy i 7 dni okresów składkowych

oraz 4 lata, 9 miesięcy i 2 dni okresów nieskładkowych.

W takim stanie faktycznym Sąd Okręgowy uznał, że odwołujący się w całym

spornym okresie od 1 października 1978 r. do 31 marca 1992 r. stale i w pełnym

wymiarze czasu pracy wykonywał prace ujęte pod poz. 24 działu XIV wykazu A,

stanowiącego załącznik do rozporządzenia. Według Sądu, praca wykonywana

przez odwołującego się na stanowisku samodzielnego organizatora produkcji i

specjalisty ds. organizacji była wykonywana bezpośrednio na wydziałach

produkcyjnych przy stanowiskach pracy, które są wymienione w załączniku do

rozporządzenia w wykazie A jako prace w szczególnych warunkach i polegała na

pomiarach przebiegu technologicznego. Pracując jako zastępca kierownika

wydziału walcowni miedzi i stopów, odwołujący się zajmował się nadzorem,

koordynacją i zabezpieczeniem ruchu pracy i produkcji wszystkich urządzeń na tym

wydziale. Według Sądu, prace te stanowią prace w szczególnych warunkach

potwierdzone świadectwem pracy wystawionym przez zakład pracy, a także

zeznaniami świadków i przesłuchaniem odwołującego się. W ocenie Sądu, nie bez

znaczenia jest również okoliczność, że współpracownicy odwołującego się z tego

okresu, tj. C. S. i K. P., otrzymali świadectwa pracy w warunkach szczególnych,

które były podstawą przyznania im wcześniejszych emerytur. Doliczenie

powyższego okresu, wraz z uwzględnionym już przez organ rentowy, daje

wnioskodawcy okres ponad 15 lat pracy w szczególnych warunkach uprawniający

do przyznania prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym na podstawie

art. 184 ust. 1, art. 32 ust. 1, ust. 2 i ust. 4 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o

emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U.

z 2013 r., poz. 1440 ze zm.; dalej jako: „ustawa emerytalna”) oraz § 2 ust. 1 i § 4

ust. 1 rozporządzenia.

Rozpoznając apelację organu rentowego, Sąd Apelacyjny – Sąd Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych uznał za zasadne podniesione w niej zarzuty i wyrokiem

z dnia 25 kwietnia 2013 r. zmienił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w K. z dnia

13 września 2012 r., oddalając odwołanie ubezpieczonego.

5

Sąd odwoławczy wskazał, że organ rentowy nie kwestionuje w apelacji

zaliczenia do pracy w warunkach szczególnych okresu zatrudnienia wnioskodawcy

od 1 stycznia 1990 r. do 31 marca 1992 r. na stanowisku zastępcy kierownika

wydziału walcowni miedzi i stopów. Na etapie postępowania apelacyjnego spornym

pozostaje uznanie za taką pracę wykonywania przez ubezpieczonego pracy na

stanowisku samodzielnego pracownika ds. organizacji w okresie od 1 października

1978 r. do 13 grudnia 1981 r. oraz specjalisty ds. organizacji od 14 grudnia 1981 r.

do 31 grudnia 1989 r. Zdaniem Sądu Apelacyjnego, zatrudnienie wnioskodawcy na

tych stanowiskach nie stanowi pracy w warunkach szczególnych w rozumieniu

przepisów rozporządzenia. Według Sądu, pracy odwołującego się w spornych

okresach nie można zakwalifikować do żadnej z kategorii wskazanej w wykazie A

działu XIV poz. 24, stanowiącym załącznik do rozporządzenia, gdzie

wyszczególniono kontrolę międzyoperacyjną, kontrolę jakości produkcji i usług oraz

dozór inżynieryjno-techniczny na oddziałach i wydziałach, w których jako

podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie. Według Sądu,

zatrudnienie ubezpieczonego na zajmowanych stanowiskach nie stanowiło kontroli

międzyoperacyjnej oraz kontroli jakości produkcji i usług. Pracy przez niego

wykonywanej nie można również uznać za sprawowanie dozoru inżynieryjno-

technicznego, z którym wiąże się podległość pracowników wykonujących konkretne

czynności osobie sprawującej nadzór i możliwość wydawania przez nią poleceń w

trakcie ich pracy. Z zajmowanymi przez ubezpieczonego stanowiskami

samodzielnego pracownika ds. organizacji i specjalisty ds. organizacji nie łączyła

się podległość innych pracowników. Były to stanowiska w pełni samodzielne, w

dziale organizacji pracy i produkcji. Do podstawowych zadań ubezpieczonego

należało opracowywanie projektów usprawnień organizacyjnych na stanowiskach

robotniczych w oddziałach i wydziałach produkcyjnych, opracowywanie projektów

poprawy warunków pracy, badanie i opracowywanie prawidłowych metod pracy,

zaprojektowanie racjonalnego przepływu materiałów i surowców, rozmieszczenia

maszyn i urządzeń zainstalowanych w przedsiębiorstwie, opracowywanie zasad

organizacji zarządzania i sterowania procesem produkcji, badanie struktury

wykorzystania czasu roboczego, opracowywanie metodyki norm obsad i

zatrudnienia, opracowywanie projektów wdrożeniowych, wdrażanie i nadzorowanie

6

nowych, względnie usprawnionych rozwiązań organizatorskich. Pomimo, że z pracą

wnioskodawcy łączyła się obecność na wydziałach i oddziałach produkcyjnych huty,

w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie, to jego

podstawowe obowiązki na stanowisku samodzielnego organizatora produkcji

wiązały się z opracowywaniem konkretnych projektów. Taka praca nie stanowi

kontroli międzyoperacyjnej, kontroli jakości produkcji i usług, ani dozoru

inżynieryjno-technicznego, nie można więc jej uznać za pracę wykonywaną w

warunkach szczególnych wymienioną w wykazie A dziale XIV poz. 24. W

konsekwencji Sąd odwoławczy stwierdził, że wnioskodawca nie wykazał co

najmniej 15 lat pracy w warunkach szczególnych, wobec czego nie przysługuje mu

prawo do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym.

W wywiedzionej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej wnioskodawca

podniósł zarzut naruszenia art. 184 ustawy emerytalnej w związku z art. 2, 32, 66 i

67 Konstytucji RP, przez „niedopuszczalne przyjęcie, że praca identyczna pod

względem narażenia na wpływ szczególnie szkodliwych, uciążliwych dla zdrowia

ubezpieczonego czynników jak praca innych pracowników, równie narażonych na

ww. czynniki nie stanowi pracy w szczególnych warunkach”, wnosząc o uchylenie

zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, przez przyznanie

ubezpieczonemu prawa do emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach

oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.

Według skarżącego, przepis art. 184 ustawy emerytalnej nie zawiera dla

stwierdzenia wykonywania pracy w szczególnych warunkach wymogu istnienia

„podległości służbowej” innych pracowników względem ubezpieczonego, czy prawa

„ubezpieczonego do wydawania wiążących poleceń pracownikom”, jak wskazano w

zaskarżonym orzeczeniu. Ubezpieczonemu nie zaliczono do pracy w warunkach

szczególnych okresów, które innym pracownikom w oparciu o identyczne przepisy,

identyczną treść świadectw pracy, ten sam organ rentowy uznał za pracę w

szczególnych warunkach. Ubezpieczony najpierw został narażony na działanie

szkodliwych dla zdrowia czynników, trwale pogarszających jego sprawność w

stosunku do osób pracujących w warunkach zwyczajnych, a w sytuacji, gdy nie jest

możliwe cofnięcie już tych negatywnych skutków, pozbawiono go tych uprawnień,

które stanowiły swoisty „ekwiwalent” gorszych niż przeciętne warunków pracy i

7

prawa do zabezpieczenia społecznego w okresie niezdolności do pracy oraz

uzyskania uprawnień emerytalnych.

Sąd Najwyższy zważył co następuje:

Podstawy skargi kasacyjnej są nieusprawiedliwione.

Ustalenie prawa do emerytury przed ukończeniem wieku 65 lat przez

mężczyznę urodzonego po dniu 31 grudnia 1948 r. wymaga - stosownie do art. 184

ustawy emerytalnej - osiągnięcia przez niego w dniu 1 stycznia 1999 r. (wejścia w

życie ustawy) okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym

charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do

emerytury w wieku niższym niż 65 lat. Jeżeli pracownik wykonywał prace w

szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury,

jeżeli okres zatrudnienia w szczególnych warunkach wynosi co najmniej 15 lat (§ 4

ust. 1 pkt 3 rozporządzenia).

Zatrudnienie w szczególnych warunkach ocenia się według przepisów

powołanego rozporządzenia jako przepisów dotychczasowych, do których odsyła

art. 32 ust. 4 ustawy emerytalnej. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 13 lutego

2002 r., III ZP 30/01 (OSNP 2002 nr 10, poz. 243) stwierdził, że odesłanie nie

obejmuje przepisów kompetencyjnych, lecz dotyczy rodzajów prac, stanowisk,

warunków uprawniających do wcześniejszej emerytury. To pozwala na wniosek, że

„przepisami dotychczasowymi”, o których mowa w odesłaniu, jest § 2 ust. 1

rozporządzenia, stanowiący, iż okresami pracy uzasadniającymi prawo do

świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca

w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i

w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy w

warunkach wyszczególnionych w wykazach A i B stanowiących załącznik do

rozporządzenia. Treść wykazów stanowi odniesienie dla ustalenia wykonywania

pracy w szczególnych warunkach także po zmianie ustawą z dnia 27 marca 2003 r.

ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz

niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 56, poz. 498) treści art. 32 ustawy emerytalnej,

polegającej na wprowadzeniu definicji podmiotów uprawnień, o których mowa w

8

art. 32 ust. 1, i odpowiednio art. 184 ustawy, tj. pracowników zatrudnionych przy

pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości

lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na

bezpieczeństwo własne lub otoczenia (art. 32 ust. 2 ustawy emerytalnej). Należy

przy tym zwrócić uwagę, że według przedstawionej wyżej definicji, pracami w

szczególnych warunkach są prace o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o

znacznym stopniu uciążliwości, co oznacza, że oba te elementy (znaczna

szkodliwość dla zdrowia i znaczny stopień uciążliwości) muszą występować

równocześnie. Wykonywanej przez wnioskodawcę w spornym okresie pracy na

stanowiskach samodzielnego pracownika ds. organizacji i specjalisty ds. organizacji

nie można zakwalifikować jako kontroli międzyoperacyjnej, kontroli jakości produkcji

i usług, czy dozoru inżynieryjno-technicznego na oddziałach i wydziałach, w których

jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie A, stanowiącym

załącznik do rozporządzenia (dział XIV, poz. 24). Jego praca nie polegała bowiem

ani na kontroli międzyoperacyjnej, która jest częścią kontroli technicznej, ani na

kontroli jakości produkcji i usług, czy też dozorze inżynieryjno – technicznym.

Ubezpieczony zobowiązany był obserwować pracownika na jego stanowisku pracy i

odnotowywać czynności, które pracownik wykonywał oraz analizować

dokumentację podczas zbierania pomiarów celem zaproponowania określonych

usprawnień organizacyjnych. Z uwagi na to, że swoje obowiązki wykonywał w tych

jednostkach organizacyjnych zakładu pracy, w których panowały szkodliwe dla

zdrowia warunki, nie ma wątpliwości, że sam był narażony na ich działanie i z tego

tytułu miał określone dodatki oraz przywileje. Praca w warunkach szkodliwych nie

jest jednak tożsama z pracą w szczególnych warunkach. W świetle art. 32 ust. 2

ustawy emerytalnej konieczne jest nadto, aby ta praca była równocześnie pracą o

znacznej uciążliwości, a takie zostały rodzajowo wymienione w załączniku do

rozporządzenia. Oznacza to, że pracą o znacznej szkodliwości dla zdrowia i o

znacznym stopniu uciążliwości dla osoby, która nie wykonuje jako podstawowych

prac wymienionych w wykazie A, stanowiącym załącznik do rozporządzenia, są

wyłącznie czynności ogólnie pojętego nadzoru i kontroli nad tymi pracami, zgodnie

z pkt 24 działu XIV tego wykazu, nie zaś wykonywanie jakichś innych prac, choćby

w tych samych szkodliwych warunkach.

9

Nie ma przy tym żadnych podstaw do stwierdzenia, że takie zróżnicowanie

narusza jakiekolwiek zasady konstytucyjne. Przepis art. 66 Konstytucji RP nie

dotyczy w ogóle sfery zabezpieczenia społecznego, stanowiąc o prawie do

bezpiecznych i higienicznych warunków prac oraz do określonych w ustawie dni

wolnych od pracy i corocznych płatnych urlopów, a także stwierdzając, że

maksymalne normy czasu pracy określa ustawa. Realizacja zasady

demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP) polega zaś między

innymi na tym, aby osoba nieuprawniona nie otrzymała świadczenia jej

nienależnego. Warunki nabywania prawa do emerytury w obniżonym wieku nie

zostały określone w Konstytucji RP. Przeciwnie, rozwiązanie przyjęte w jej art. 67

ust. 1 wskazuje, że jest to domena ustawy zwykłej. Przepis ten stanowi, że

obywatel ma prawo do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy

ze względu na chorobę lub inwalidztwo oraz po osiągnięciu wieku emerytalnego.

Zakres i formy zabezpieczenia społecznego określa ustawa. Do uprawnień

ustawodawcy należy więc stanowienie prawa odpowiadającego założonym celom

politycznym i gospodarczym oraz przyjmowanie takich rozwiązań prawnych, które

jego zdaniem będą najlepiej służyły realizacji tych celów. Z ustanowionej na gruncie

art. 32 ust. 1 Konstytucji RP zasady wynika natomiast nakaz jednakowego

traktowania podmiotów znajdujących się w zbliżonej sytuacji oraz zakaz

różnicowania w tym traktowaniu bez przyczyny znajdującej należyte uzasadnienie

w przepisie rangi co najmniej ustawowej. Zasady sprawiedliwości wymagają przy

tym, aby zróżnicowanie prawne (a nie faktyczne, na które powołuje się skarżący,

wskazując na nabycie przez inne osoby prawa do emerytury z tytułu pracy w

warunkach szczególnych) podmiotów (ich kategorii) pozostawało w adekwatnej

relacji do różnic w ich sytuacji faktycznej, jako adresatów danych norm prawnych. Z

powyższego wynika, że zasada równości nie ma oznaczać identyczności.

Dyskryminacja rozumiana jest zaś jako zróżnicowane traktowanie podmiotów

znajdujących się obiektywnie w takiej samej sytuacji, które to odmienne traktowanie

nie ma swojej racjonalnej (obiektywnie usprawiedliwionej) podstawy. Nierówne

traktowanie podmiotów nie musi więc oznaczać dyskryminacji lub uprzywilejowania

skutkującego oceną o naruszeniu standardu określonego w przepisie art. 32

Konstytucji RP. Nie można zatem mówić o dyskryminacji skarżącego, ponieważ

10

biorąc pod uwagę treść art. 32 ust. 2 ustawy emerytalnej, zgodnie z którym za

pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników

zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym

stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze

względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia, a praca na konkretnym

stanowisku może być związana z większym lub mniejszym stopniem uciążliwości w

zależności od tego, na czym polegają wykonywane przez pracownika obowiązki,

nie ma podstaw do stwierdzenia, że wszyscy pracownicy wykonujący swoje

czynności w tych jednostkach organizacyjnych zakładu pracy, w których jako

podstawowe wykonywane są prace w warunkach szczególnych, ale niebędące tymi

podstawowymi, muszą pozostawać w takiej samej sytuacji prawnej odnośnie do

możliwości zakwalifikowania tej pracy jako wykonywanej w warunkach

szczególnych.

Niewykazanie przez skarżącego na dzień 1 stycznia 1999 r. wykonywania

przez co najmniej 15 lat pracy w warunkach szczególnych oznacza zaś, że nie

spełnił jednego z warunków uprawniających do emerytury w wieku obniżonym, o

którym mowa w art. 184 ust. 1 pkt 1 ustawy emerytalnej, co uniemożliwia

przyznanie mu prawa do takiego świadczenia, jak prawidłowo stwierdził Sąd

Apelacyjny.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną ubezpieczonego na posiedzeniu

niejawnym a nie na rozprawie, o co wnosił skarżący, albowiem zgodnie z art. 39811

§ 1 k.p.c., zasadą jest, iż Sąd Najwyższy rozpoznaje skargę kasacyjną na

posiedzeniu niejawnym, chyba że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne,

a skarżący złożył w skardze kasacyjnej wniosek o jej rozpoznanie na rozprawie.

Tymczasem skarżący nie powołał się na występowanie w sprawie jakiegokolwiek

zagadnienia prawnego.

Mając to na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji (art. 39814

k.p.c.).