II UK 445/13

Sygn. akt II UK 445/13

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 23 maja 2014 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Jolanta Strusińska-Żukowska

SSN Krzysztof Staryk

w sprawie z wniosku A. R.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w E.

z udziałem zainteresowanych: L. L., D. B., B. C. i Wojewódzkiego Szpitala

Zespolonego w E.

o składki na ubezpieczenie zdrowotne,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 23 maja 2014 r.,

skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 26 czerwca 2012 r.

oddala skargę kasacyjną i zasądza od wnioskodawczyni na

rzecz pozwanego organu rentowego kwotę 120 zł (sto

dwadzieścia) tytułem zwrotu kosztów postępowania

kasacyjnego.

2

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 26 czerwca 2012 r., Sąd Apelacyjny oddalił apelację

wnioskodawczyni A. R. od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w E. z dnia 25 stycznia 2012 r. w sprawie przeciwko Zakładowi

Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w E. o składki na ubezpieczenie zdrowotne,

przy udziale zainteresowanych - Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w E., D. B.,

B. C. i L. L.

W ustalonym stanie faktycznym, decyzjami z dnia 8 czerwca 2011 r. oraz

dwoma z dnia 7 czerwca 2011 r. pozwany organ rentowy stwierdził, że podstawa

wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne zainteresowanych z tytułu

wykonywania umów zlecenia na rzecz płatnika składek (wnioskodawczyni) wynosi

dla zainteresowanych L. L. (za okres od maja 2010 r. do lipca 2010 r.), B. C. (za

miesiąc maj 2009 r. i za okres od lipca 2009 r. do marca 2010 r.) oraz D. B. (za

okresy od marca 2009 r. do maja 2010 r., od lipca 2009 r. do sierpnia 2009 r.,

styczeń 2010 roku i od maja 2010 r. do sierpnia 2010 r.) - 0,00 zł. W odwołaniach

od powyższych decyzji wnioskodawczyni kwestionowała zastosowanie do poboru

składek na to ubezpieczenie art. 8 ust 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o

systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 1442 ze

zm., dalej ustawa systemowa). Wnioskodawczyni prowadziła działalność

gospodarczą w zakresie świadczenia usług lekarskich i pielęgniarskich. W dniach 1

marca 2006 r., 2 kwietnia 2007 r. oraz 2 stycznia 2009 r. zawarła z Wojewódzkim

Szpitalem Zespolonym w E. umowy o udzielenie zamówienia na świadczenia

zdrowotne, w ramach których przyjęła do wykonania zadania polegające na

udzielaniu świadczeń zdrowotnych z zakresu całodobowej opieki pielęgniarskiej

nad pacjentem w komórkach organizacyjnych Szpitala, pełnionych w ramach

dyżurów uzupełniających obsadę (zastępstwa), z zakresu wykonywania niektórych

procedur medycznych przez lekarzy pełnionych w ramach dyżurów uzupełniających

obsadę, zlecanych przez dyrektora naczelnego, dyrektora do spraw lecznictwa lub

dyrektora do spraw pielęgniarstwa. Przedmiotem umów były, między innymi,

świadczenia udzielane przez pielęgniarki i położne, wynikające z zakresu

czynności, oparte na ustawie z dnia 5 lipca 1996 r. o zawodach pielęgniarki i

położnej (Dz.U. Nr 91, poz. 410 ze zm.) oraz rozporządzeniu Ministra Zdrowia i

3

Opieki Społecznej z dnia 2 września 1997 r. w sprawie zakresu i rodzaju świadczeń

zapobiegawczych, diagnostycznych, leczniczych, rehabilitacyjnych wykonywaniach

przez pielęgniarkę i położną samodzielnie, bez zlecenia lekarskiego oraz zakresu i

rodzaju tych świadczeń wykonywanych przez pielęgniarkę i położną samodzielnie

(Dz.U. Nr 116, poz. 750). Merytoryczny, bezpośredni nadzór nad wykonywaniem

zleconych wnioskodawczyni czynności pełnił ordynator/kierownik/koordynator lub

inna osoba funkcyjna oddziału/działu, w którym realizowane były świadczenia. W

celu realizacji zawartej ze Szpitalem umowy wnioskodawczyni zawarła z

zainteresowanymi umowy zlecenia i zgłosiła ich do ubezpieczenia zdrowotnego z

tytułu wykonywania umowy. W okresie obowiązywania tej umowy zlecenia

zainteresowani pozostawali w stosunku pracy z Wojewódzkim Szpitalem

Zespolonym w E. i wykonywali te same czynności, które wykonywali w ramach

stosunku pracy. W trakcie wykonywania umów zlecenia zainteresowane miały

dostęp do środków i pomieszczeń znajdujących się na terenie Szpitala, zaś ich

prace nadzorował lekarz dyżurny.

W tak ustalonym stanie faktycznym (niespornym) Sąd Okręgowy wyrokami z

dnia 25 stycznia 2012 r. oddalił odwołania wnioskodawczyni. Sąd powołując się na

art. 8 ust. 1 i 2a ustawy systemowej, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego

2010 r., I UK 259/09 (niepublikowany) i uchwałę tego Sądu z dnia 2 września

2009 r., II UZP 6/09 (OSNP 2010 nr 3-4, poz. 46) - uznał, że art. 8 ust. 2a tej

ustawy rozszerza pojęcie pracownika dla celów ubezpieczenia społecznego poza

sferę stosunku pracy. Zainteresowane, wykonując pracę w ramach zawartej z

wnioskodawczynią umowy zlecenia, w istocie świadczyły usługi medyczne na rzecz

swojego pracodawcy, tj. Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w E., na oddziałach,

które jednocześnie były miejscem ich pracy w ramach łączącego je ze Szpitalem

stosunku pracy. Były one zatem pracownikami w rozumieniu art. 8 ust. 2a ustawy

systemowej. Ponieważ w stosunku do pracownika płatnikiem składek jest

pracodawca (art. 4 pkt 2 lit. a ustawy systemowej), a powołany wyżej przepis

rozszerza pojęcie pracownika także na jego aktywność w ramach umowy

cywilnoprawnej, jeżeli w jej ramach świadczy on pracę na rzecz swojego

pracodawcy, należy go uznać - na potrzeby ubezpieczeń społecznych - za

pracownika tego właśnie pracodawcy.

4

Wyrokiem z dnia 26 czerwca 2012 r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację

wnioskodawczyni od powyższego wyroku, podzielając stanowisko Sądu pierwszej

instancji. Podstawę prawną decyzji organu rentowego stanowił art. 8 ust. 2a i art.

83 ust. 1 pkt 2 ustawy systemowej oraz art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia

2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

(jednolity tekst: Dz.U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm., dalej ustawa o

świadczeniach opieki zdrowotnej). Sąd Apelacyjny wywiódł, że stosownie do art. 32

ustawy systemowej do składek na ubezpieczenie zdrowotne, w zakresie ich

poboru, stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia

społeczne. „Odpowiednie” stosowanie przepisów dotyczących składek na

ubezpieczenia społeczne oznacza odesłanie do wszystkich przepisów dotyczących

tych składek (tak Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 15

października 2009 r., II UZP 3/09, (OSNP 2010 nr 13-14, poz. 165); uchwale z dnia

4 czerwca 2008 r., II UZP 3/08 (OSNP 2009 nr 11-12, poz. 148); wyroku z dnia 4

października 2011 r., I UK 113/11 (OSNP 2012 nr 23-24, poz. 293); uchwale z dnia

28 września 1994 r., II UZP 25/94 (OSNAPiUS 1995 nr 6, poz. 79) oraz uchwale z

dnia 23 października 1987 r., III UZP 38/87 (OSNC 1989 nr 7-8, poz. 110).

Stosownie do art. 4 pkt 2 lit. a ustawy systemowej, płatnikiem składek na

ubezpieczenie społeczne pracowników jest pracodawca (art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy

systemowej), a zleceniobiorców/osób świadczących usługi - zleceniodawca (art. 6

ust. 1 pkt 4 tej ustawy). Co prawda za pracownika uważa się osobę pozostającą w

stosunku pracy (art. 8 ust. 1), ale także osobę wykonującą pracę na podstawie

umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której

zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia albo umowy

o dzieło, jeżeli umowę taką zawarła z pracodawcą, z którym pozostaje w stosunku

pracy, lub jeżeli w ramach takiej umowy wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z

którym pozostaje w stosunku pracy (art. 8 ust. 2a). Ten ostatni przepis wprowadza

wyjątek od reguły określonej w art. 9 ust. 1 ustawy systemowej, w myśl której

umowa zlecenia jest zwolniona z obowiązku ubezpieczenia społecznego jeżeli

dotyczy osoby świadczącej umowę o pracę. Zamiarem ustawodawcy było

wyeliminowanie sytuacji, w których w ramach umowy cywilnoprawnej ubezpieczony

wykonywałby te same obowiązki, które świadczył w ramach umowy o pracę,

5

wskutek czego pracodawca nie musiałby zatrudniać pracownika w większym

wymiarze czasu pracy lub w godzinach nadliczbowych i odprowadzać składek na

ubezpieczenia społeczne od wyższego wynagrodzenia. Stosownie do art. 18 ust.

1a ustawy systemowej, w stosunku do ubezpieczonych, o których mowa w art. 8

ust 2a, w podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe,

uwzględnia się również przychód z tytułu umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub

innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje

się przepisy dotyczące zlecenia albo umowy o dzieło. Płatnikiem składek na

ubezpieczenia społeczne z tytułu umowy zlecenia lub świadczenia usług jest zatem

pracodawca, którego pracownik wykonuje na jego rzecz pracę w ramach takiej

umowy zawartej z osobą trzecią (tak Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 2 września

2009 r., II UZP 6/09 oraz w wyroku z dnia 22 lutego 2010 r., I UK 259/09). W

uzasadnieniu powołanej uchwały z dnia 2 września 2009 r. Sąd Najwyższy

stwierdził, że przesłanką decydującą o uznaniu za pracownika osoby świadczącej w

ramach umowy zlecenia pracę na rzecz swojego pracodawcy jest to, że w ramach

takiej umowy wykonuje faktycznie pracę dla swojego pracodawcy (pracodawca

uzyskuje rezultaty jej pracy). Zawarty w art. 8 ust 2a ustawy systemowej zwrot

„działać na rzecz” został użyty w innym znaczeniu niż w języku prawa, w którym

działanie „na czyjąś rzecz” może się odbywać w wyniku istnienia określonej więzi

prawnej (stosunku prawnego). Stosunkiem prawnym charakteryzującym się

działaniem na rzecz innego podmiotu jest stosunek pracy, do którego istotnych

cech należy działanie na rzecz pracodawcy (art. 22 k.p.). Również wykonujący

zlecenie „działa na rzecz zleceniodawcy” (art. 734 i następne k.c.). W kontekście

art. 8 ust 2a ustawy systemowej zwrot ten opisuje zatem sytuację faktyczną, w

której należy zastosować konstrukcję uznania za pracownika. Jest nią istnienie

trójkąta umów - 1) umowy o pracę, 2) umowy zlecenia między pracownikiem a

osobą trzecią i 3) umowy o podwykonawstwo między pracodawcą i zleceniodawcą.

Pracodawca w wyniku umowy o podwykonawstwo przejmuje w ostatecznym

rachunku rezultat pracy wykonanej na rzecz zleceniodawcy, przy czym następuje to

w wyniku zawarcia umowy zlecenia/świadczenia usług z osobą trzecią oraz

zawartej umowy cywilnoprawnej między pracodawcą i zleceniodawcą. Zdaniem

Sądu drugiej instancji, nie ma żadnych podstaw, aby zastosowanie art. 8 ust. 2a

6

ustawy ograniczać tylko do sytuacji, gdy pracodawca zatrudnia swojego pracownika

równolegle na podstawie umowy cywilnoprawnej. W ocenie tego Sądu,

konsekwencją konstrukcji uznania za pracownika jest konieczność opłacania przez

pracodawcę składki na ubezpieczenia społeczne za osobę, z którą została zawarta

umowa zlecenia, tak jak za pracownika. Pracodawcę obciąża także obowiązek

poboru i odprowadzenia składki na ubezpieczenie zdrowotne za taką osobę (art. 32

ustawy systemowej). Skoro zainteresowane w wymienionych wyżej okresach w

ramach umowy o pracę zawartej ze Szpitalem pracowały jako pielęgniarki i

równolegle - w ramach umowy zlecenia z wnioskodawczynią - świadczyły w tym

samym Szpitalu tożsame usługi pielęgniarskie na oddziałach i pracowniach, na

których wykonywały zatrudnienie w ramach stosunku pracy, a pracodawcę

zainteresowanych w tym samym okresie łączyła ze zleceniodawcą umowa o

udzielanie świadczeń zdrowotnych, to sytuacja ta wyczerpuje dyspozycję art. 8 ust.

2a ustawy systemowej. W takiej sytuacji pracodawca jest również płatnikiem

składek na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu umowy zawartej przez

zleceniobiorców z wnioskodawczynią (art. 66 ust. 1 pkt 1a oraz art. 69 ust. 1 ustawy

o świadczeniach opieki zdrowotnej). Podleganie przez zainteresowane

obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu umowy zawartej z

wnioskodawczynią jest konsekwencją objęcia ich obowiązkowym ubezpieczeniem

społecznym jako osób uznanych za pracowników (art. 66 ust. 1 pkt 1a w związku z

art. 5 pkt 43 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej i art. 8 ust. 2a ustawy

systemowej), a nie jako zleceniobiorców (art. 66 ust. 1 pkt 1e ustawy o

świadczeniach opieki zdrowotnej). Stosownie do art. 66 ust. 1 pkt 1 tej ostatniej

ustawy, podleganie obowiązkowym ubezpieczeniom zdrowotnym jest

konsekwencją spełnienia warunków do objęcia ubezpieczeniem społecznym i

oznacza przyznanie prawa powiązanego z nałożeniem obowiązku (tak w wyroku

Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego 2006 r., I UK 227/05, niepublikowany).

Ponieważ zainteresowane z tytułu wyżej wymienionych umów należą do kategorii

osób uznanych za pracownika, podlegają ubezpieczeniu zdrowotnemu jak

pracownik, a w konsekwencji płatnikiem tych składek jest pracodawca, a nie

zleceniodawca.

7

Powyższy wyrok zaskarżył skargą kasacyjną pełnomocnik wnioskodawczyni,

zarzucając naruszenie prawa materialnego - art. 8 ust. 2a ustawy systemowej,

przez błędne przyjęcie, że ma on zastosowanie do umów o świadczenie usług

medycznych zawartych przez wnioskodawczynię na rzecz Wojewódzkiego Szpitala

Zespolonego w E. z osobami fizycznymi o świadczenie usług medycznych na jej

rzecz, a także przyjęcie, że świadczenie usług na rzecz wnioskodawczyni przez

wymienione osoby fizyczne stwarza obowiązek odprowadzenia składek na

ubezpieczenia społeczne przez pracodawcę tych osób na zasadach ogólnych oraz

naruszenie przepisów postępowania wskutek nieuwzględnienia wniosku skarżącej

o zwrócenie się z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego, czy przepis

art. 8a ust. 2a ustawy systemowej, zdanie ostatnie, jest zgodny z Konstytucją RP.

Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i

przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi drugiej instancji.

W odpowiedzi na skargę pełnomocnik strony pozwanej wniósł o odmowę

przyjęcia jej do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie z przyznaniem kosztów

postępowania kasacyjnego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna jest nieusprawiedliwiona.

Na wstępie należy przypomnieć, że zgodnie z art. 3983

§ 3 k.p.c. podstawą

skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub ocena

dowodów, zaś Sąd Najwyższy jako tzw. sąd prawa, rozpoznaje skargę kasacyjną w

granicach jej podstaw i jest związany z mocy art. 39813

§ 2 k.p.c. ustaleniami

faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia. Sąd Najwyższy

może zatem skargę kasacyjną rozpoznawać tylko w ramach tej podstawy, na której

ją oparto, odnosząc się jedynie do przepisów, których naruszenie zarzucono (por.

np. wyroki z dnia 22 lutego 2010 r., I UK 233/09, niepublikowany, oraz z dnia 19

maja 2011 r., I PK 264/10, niepublikowany). Z tego względu nie może być uznany

za skuteczny powołany w ramach podstawy naruszenia przepisów postępowania

zarzut niezwrócenia się przez Sąd drugiej instancji z pytaniem prawnym do

Trybunału Konstytucyjnego. Skarżąca nie wskazała bowiem żadnego przepisu

8

prawa procesowego, który - w jej ocenie - został naruszony przez Sąd drugiej

instancji.

Na marginesie należy wskazać, że wystąpienie na podstawie art. 193

Konstytucji RP oraz art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale

Konstytucyjnym (Dz.U. Nr 102, poz. 643 ze zm.) z pytaniem prawnym należy do

uprawnień sądu orzekającego i ustawodawca nie przewidział możliwości kontroli

sposobu korzystania z tego uprawnienia przez badanie zasadności wystąpienia z

pytaniem prawnym. Strona może natomiast zarzucić naruszenie prawa

materialnego przez zastosowanie przepisu sprzecznego z Konstytucją, takiego

zarzutu skarżąca jednak nie sformułowała. Natomiast skoro ustalenia faktyczne

stanowiące podstawę zaskarżonego wyroku nie zostały przez skarżącą

zakwestionowane, Sąd Najwyższy jest nimi związany z mocy art. 39813

§ 2 k.p.c.

Oznacza to, że wiąże go ustalenie, iż zainteresowane - w ramach umowy

cywilnoprawnej z wnioskodawczynią - wykonywały pracę na rzecz podmiotu, z

którym wiązał je stosunek pracy. Tym samym wskazywany w skardze kasacyjnej

zarzut naruszenia art. 8 ust. 2a ustawy systemowej, nie znajduje uzasadnienia, gdy

się dodatkowo uwzględni wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 lutego 2014 r., II UK

279/13, (niepublikowany), wydany we wcześniejszej sprawie o składki na

ubezpieczenie zdrowotne, którym oddalono skargę kasacyjną wnioskodawczyni. W

uzasadnieniu tego wyroku powołano się na dotychczasowe orzecznictwo Sądu

Najwyższego, według którego w świetle art. 8 ust. 2a ustawy systemowej

pracodawca, którego pracownik wykonuje na jego rzecz pracę w ramach umowy o

dzieło zawartej z osobą trzecią, jest płatnikiem składek na ubezpieczenie

emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe z tytułu tej umowy (por. uchwałę z

dnia 2 września 2009 r., II UZP 6/09 oraz wyrok z dnia 11 maja 2012 r., I UK 5/12,

OSNP 2013 nr 9-10, poz. 117). Teza ta jest aktualna także w stosunku do

pracowników wykonujących taką pracę na podstawie umowy zlecenia (por. wyroki z

dnia 14 stycznia 2010 r., I UK 252/09, niepublikowany; z dnia 2 lutego 2010 r., I UK

259/09, niepublikowany oraz z dnia 18 października 2011 r., III UK 22/11, OSNP

2012 nr 21-22, poz. 266). W orzeczeniach tych Sąd Najwyższy wyjaśnił (co trafnie

wziął pod uwagę Sąd Apelacyjny), że art. 8 ust. 2a ustawy systemowej rozszerza

pojęcie pracownika dla celów ubezpieczeń społecznych poza sferę stosunku pracy.

9

Rozszerzenie to dotyczy wykonywania pracy na podstawie jednej z wymienionych

w nim umów prawa cywilnego przez osobę, która umowę taką zawarła z

pracodawcą, z którym pozostaje w stosunku pracy, a także wykonywania pracy na

podstawie jednej z tych umów przez osobę, która wymienioną umowę zawarła z

osobą trzecią, jednakże w jej ramach wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z

którym pozostaje w stosunku pracy. Przesłanką decydującą o uznaniu takiej osoby

za pracownika w rozumieniu ustawy systemowej jest to, że - będąc pracownikiem

związanym stosunkiem pracy z określonym pracodawcą - jednocześnie świadczy

na jego rzecz pracę w ramach umowy cywilnoprawnej zawartej z inną osobą.

Celem takiej regulacji było ograniczenie korzystania przez pracodawców z umów

cywilnoprawnych zawieranych z własnymi pracownikami dla realizacji tych samych

zadań, które wykonują oni w ramach łączącego strony stosunku pracy, by w ten

sposób ominąć ograniczenia wynikające z ochronnych przepisów prawa pracy i

uniknąć obciążeń z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne od tychże umów

oraz ochrona pracowników przed skutkami fluktuacji podmiotowej po stronie

zatrudniających w trakcie procesu świadczenia pracy, polegającej na

przekazywaniu pracowników przez macierzystego pracodawcę innym podmiotom

(podwykonawcom), którzy zatrudniają tych pracowników w ramach umów

cywilnoprawnych nieobjętych obowiązkiem ubezpieczeń społecznych (umowa o

dzieło) lub zwolnionych z tego obowiązku w zbiegu ze stosunkiem pracy (umowa

agencyjna, zlecenia lub inna umowa o świadczenie usług, do której stosuje się

przepisy o zleceniu). W orzecznictwie Sądu Najwyższego w tej kwestii, zwraca się

uwagę również, że na tle art. 8 ust. 2a ustawy systemowej pojęcie pracownika w

zakresie ubezpieczenia społecznego nie pokrywa się ściśle z takim pojęciem, jakim

posługuje się prawo pracy, a odczytywanie tego przepisu w związku z art. 6 ust. 1

pkt 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy systemowej prowadzi do wniosku, że

rzeczywisty stosunek prawny regulowany wymienionymi w nim umowami

cywilnymi, który istnieje na gruncie prawa cywilnego, nie wywołuje skutków w

zakresie prawa ubezpieczeń społecznych. Uwzględniając powyższą wykładnię,

pogląd skarżącej jakoby z art. 9 ust. 1 i 2 ustawy systemowej miało wynikać, że

przepisy te odnoszą się do każdego przypadku zawarcia przez pracownika umowy

cywilnoprawnej z osobą trzecią, jest błędny. Sąd Najwyższy przyjmuje (szeroko w

10

tym zakresie w powołanych wyżej wyrokach z dnia 18 października 2011 r., III UK

22/11 oraz z dnia 11 maja 2012 r., I UK 5/12), że umowy cywilnoprawne

wymienione w art. 8 ust. 2a ustawy systemowej (także w jej art. 9 ust. 1) nie

stanowią samodzielnych tytułów obowiązkowego podlegania ubezpieczeniom

społecznym pracownika. W takiej sytuacji nie dochodzi również do zbiegu tytułów

ubezpieczenia społecznego w rozumieniu art. 9 tej ustawy. Norma art. 8 ust. 2a -

poprzez wykreowanie szerokiego pojęcia „pracownika” - stworzyła szeroką definicję

pracowniczego tytułu obowiązkowych ubezpieczeń społecznych. Tytułem tym jest

łączący pracodawcę z pracownikiem stosunek pracy oraz dodatkowo umowa

cywilnoprawna zawarta przez pracownika z pracodawcą lub zawarta z osobą

trzecią, ale wykonywana na rzecz pracodawcy. Określone hipotezą normy art. 8

ust. 2a dwie sytuacje faktyczne, w jakich może się znaleźć osoba, do której przepis

ten jest adresowany (pracownik wykonujący pracę na podstawie wymienionych

umów cywilnoprawnych zawartych z pracodawcą oraz umów cywilnoprawnych

zawartych wprawdzie z osobą trzecią, ale gdy praca jest świadczona na rzecz

pracodawcy) mają równorzędny charakter z punktu widzenia skutków opisanych

dyspozycją omawianej normy prawnej. Konsekwencje prawne na gruncie ustawy

systemowej, wynikające z realizacji takich umów, muszą być takie same, co

oznacza, że dla celów ubezpieczeń społecznych zarówno wykonywanie pracy na

podstawie umów cywilnoprawnych zawartych z pracodawcą, jak i zawartych

wprawdzie z osobą trzecią, ale gdy praca wykonywana jest na rzecz pracodawcy,

jest traktowane tak jak świadczenie pracy w ramach klasycznego stosunku pracy

łączącego jedynie pracownika z pracodawcą.

Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814

k.p.c.

orzekł jak w sentencji.

Orzeczenie o kosztach procesu uzasadnia art. 98 k.p.c. oraz, określający

taryfowe wynagrodzenie pełnomocnika strony pozwanej, § 12 rozporządzenia

Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności

radców prawnych (...) - jednolity tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 490.