WA 22/14

Sygn. akt: WA 22/14

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 17 lipca 2014 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Marek Pietruszyński (przewodniczący)

SSN Edward Matwijów

SSN Jerzy Steckiewicz (sprawozdawca)

Protokolant : Agnieszka Kmieciak- Goławska

przy udziale prokuratora Naczelnej Prokuratury Wojskowej płk. Tadeusza Cieśli

w sprawie 1. płk. w st. spocz. J. S. oskarżonego z art. 231 § 2 k.k. i inne, 2. A. S.

oskarżonej z art. 271 § 4 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Wojskowej na rozprawie w

dniu 17 lipca 2014 r., apelacji wniesionych przez prokuratora na niekorzyść płk. w

st. spocz. J. S. i obrońców oskarżonych od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego

w W. z dnia 19 lutego 2014 r.

1. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że uchyla

rozstrzygnięcie dotyczące uniewinnienia płk. w st. spocz. J. S. od

zarzutu popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 k.k.

w zw. z art. 4 § 1 k.k. (pkt 1 orzeczenia) i w tym zakresie sprawę

przekazuje Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W. do

ponownego rozpoznania, natomiast w pozostałej części wyrok

ten utrzymuje w mocy,

2. zwalnia płk. w st. spocz. J. S. od ponoszenia kosztów

sądowych postępowania odwoławczego, a A. S. od ponoszenia

tych wydatków.

2

UZASADNIENIE

Płk w st. spocz. J. S. oskarżony został o to, że:

1) „w bliżej nieustalonym dniu w drugiej polowie 1997 r. w B., będąc

funkcjonariuszem publicznym z tytułu pełnienia czynnej służby wojskowej, zajmując

stanowisko Dowódcy […], działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w

kwocie nie mniejszej niż 5887,66 zł, przekroczył swoje uprawnienia w ten sposób,

że wydał ustne polecenie podległemu sobie żołnierzowi zawodowemu – kpt. Z. C. –

dowódcy […], aby osobiście bądź poprzez swoich podwładnych spowodował on

wyznaczenie i skierowanie żołnierzy służby zasadniczej oraz żołnierzy zawodowych

wymienionej Jednostki Wojskowej celem wykonywania prac fizycznych, w

szczególności o charakterze ogólnobudowlanym, wykonywanych na terenie jego

nieruchomości, zabudowanej domem jednorodzinnym, w m. R., w tym

przygotowywania betonu, wykonywania wylewek, wykonywania fundamentu pod

ogrodzenie, noszenie materiałów budowlanych, tynkowania budynku, pomocy przy

wymianie okien, pomocy przy pracach hydraulika, gipsowaniu i malowaniu ścian i

sufitu, podwieszaniu sufitu płytami gipsowymi, sprzątaniu terenu oraz wycięcia

drzew oraz całodobowym dozorowaniu posesji, które to czynności wykraczały poza

codzienny tok służby wojskowej w […], w wyniku czego do wskazanych wyżej prac

zostali wyznaczeni i skierowani następujący żołnierze służby wojskowej: […]

czym działał na szkodę interesu publicznego i prywatnego”,

tj. o popełnienie przestępstwa określonego w art. 231 § 2 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k.;

2) „w nieustalonym dniu w drugiej połowie 2002 r. w Z., pełniąc zawodową służbę

wojskową na stanowisku Komendanta [...], działając w celu osiągniecia korzyści

majątkowej przez […], będące gospodarstwem pomocniczym […], przekroczył

swoje uprawnienia w ten sposób, że polecił Szefowi […] wskazanej Jednostki – płk.

J. K., zobowiązanemu z racji zajmowanego stanowiska do nadzorowania

działalności kasyna, wyznaczyć i kierować żołnierzy służby zasadniczej

wymienionej Jednostki Wojskowej do wskazanego obiektu, celem wykonywania

prac fizycznych związanych z obsługą organizowanych na jego terenie uroczystości

oraz do wykonywania innych prac fizycznych związanych z bieżącą działalnością K.

3

[…], a także kierować pojazdy służbowe […] na potrzeby przedmiotowego K., co

spowodowało, iż: w okresie od 1 sierpnia 2002 r. do 8 listopada 2006 r. w

przedmiotowym K. wskazane prace wykonywało 33 ustalonych żołnierzy służby

zasadniczej, tj.: […]

w wyniku, czego k/ osiągnęło korzyść majątkową w kwocie nie mniejszej niż 32

470,85 zł, zaś w okresie od 28 grudnia 2004 r. do 7 września 2006 r.

wykorzystywany był na potrzeby przedmiotowego k. pojazd służbowy Lublin Towos:

- z kierowcą szer. T. L.: w dniu 28.12.2004 r., na podstawie rozkazu wyjazdu serii

[…], z B. K., na trasie Z.-L.-Z., tj. na odcinku 22 kilometrów; […]

w wyniku, czego k/ osiągnęło korzyść majątkową w kwocie nie mniejszej niż 957,

21 zł, tj. w łącznej kwocie nie mniejszej niż 33 428, 06 zł, czym działał na szkodę

interesu publicznego i prywatnego,

tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 k.k.;

3/ w dniu 28 maja 2003 r. w Z., pełniąc zawodową służbę wojskową na stanowisku

Komendanta […], przekroczył swoje uprawnienia w ten sposób, że wydał ustną

zgodę J. K. na nieodpłatne użytkowanie sprzętu […] znajdującego się w „Gabinecie

[…]", podczas, gdy z treści umowy, z dnia 28 maja 2003 r., jej aneksu, z dnia 2

lutego 2004 r. oraz z umowy, z dnia 6.09.2004 r. zawartej pomiędzy nim, jako

administratorem nieruchomości będącej w zarządzie MON, a J. K. wynikało, iż

dotyczyły one wyłącznie najmu lokalu użytkowego, o łącznej powierzchni 26 m2,

znajdującego się w budynku nr […], położonym na działce nr […], na okres od dnia

1 lutego 2003r. do dnia 29 września 2004 r., przez co spowodował osiągnięcie

przez J. K. korzyści majątkowej w kwocie 1.449,60 zł, czym działał na szkodę

interesu publicznego,

tj. o popełnienie przestępstwa określonego w art. 231 § 2 k.k.;

4/ „w nieustalonym dniu na przełomie II i III kwartału 2003 r. w Z., pełniąc

zawodową służbę wojskową na stanowisku Komendanta […], działając w celu

osiągnięcia przez E. S. - Zastępcę Szefa […] korzyści majątkowej w kwocie nie

mniejszej niż 9,48 zł przekroczył swoje uprawnienia w ten sposób, że za

pośrednictwem osoby pełniącej obowiązki Kierownika Wojskowej Administracji […]

4

polecił spowodowanie wykonania na terenie posesji wymienionego E.S., w m. S.,

prac o charakterze remontowo- budowlanym, w wyniku czego prace te, polegające

na ułożeniu terakoty wewnątrz budynku mieszkalnego zostały w nieustalonym dniu

na przełomie II i III kwartału 2003 r., przez nie mniej niż 1 godzinę wykonane przez

B. S., zatrudnionego w Wojskowej [...] na stanowisku murarza, czym działał na

szkodę interesu publicznego i prywatnego”,

tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 k.k.;

5/ „w okresie od dnia 1 październiku 2003 r. do dnia 21 grudnia 2003 r. w Z.,

pełniąc zawodową służbę wojskową na stanowisku Komendanta […], będąc na

podstawie pkt 11 części III karty opisu stanowiska Komendanta […] zobowiązanym

do podejmowania decyzji w zakresie właściwego wydatkowania środków

finansowych, działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry

powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej przez

Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowo-Handlowe „M.", w toku dwóch

postępowań o udzielenie zamówienia publicznego w trybie zapytania o cenę

wszedł w porozumienie z właścicielem wyżej wymienionego Przedsiębiorstwa – K.

K., w ten sposób, że:

a/ w nieustalonym dniu w październiku 2003 r., nie później niż dnia 28 października

2003 r. udzielił mu informacji odnośnie zakładanej przez Centrum […] wysokości

wydatków na wykonanie i montaż 250 mb ogrodzenia, ujawniając w ten sposób

osobie nieuprawnionej informację, którą uzyskał w związku z wykonywaniem

czynności służbowych, a której ujawnienie mogło narazić na szkodę prawnie

chroniony interes, w następstwie, czego informację tę wykorzystano w ofercie nr 2,

złożonej w dniu 29 października 2003 r., przez P.P.U.H. „M., oraz nakłaniał go do

przedstawienia fikcyjnych ofert w imieniu pozostałych podmiotów biorących udział

w przetargu, co ten uczynił, uzyskując zamówienie o wartości 53 631, 08 zł;

b/ w nieustalonym dniu pomiędzy 1 października 2003 r. a 21 grudnia 2003 r.

udzielił mu informacji odnośnie zakładanej przez Centrum […] wysokości wydatków

na wykonanie i montaż 180 mb ogrodzenia, ujawniając w ten sposób osobie

nieuprawnionej informację, którą uzyskał w związku z wykonywaniem czynności

służbowych, a której ujawnienie mogło narazić na szkodę prawnie chroniony

interes, w następstwie, czego informację tę wykorzystano w ofercie nr 2, złożonej w

5

dniu 22 grudnia 2003 r., przez P.P.U.H. „M." co ten uczynił, uzyskując zamówienie

o wartości 38 454, 51 zł,

czym działał na szkodę interesu publicznego”,

tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 kk w zb. z art. 305 § 1

kk w zb. z art. 266 § 2 kk w zw. z art. 12 k.k.;

6/ „w nieustalonym dniu w III kwartale 2003 r., w Z., pełniąc zawodową służbę

wojskową na stanowisku Komendanta […], działając w celu osiągnięcia korzyści

majątkowej, w kwocie nie mniejszej niż 18,96 zł przekroczył swoje uprawnienia w

ten sposób, że za pośrednictwem osoby pełniącej obowiązki Kierownika Wojskowej

[…] polecił spowodowanie wykonania na terenie swojej posesji, w m. R., prac o

charakterze remontowo-budowlanym, w wyniku czego prace te, polegające na

wykonaniu przegrodzenia dla psa, przy użyciu siatki drucianej oraz słupków z

metalowych rurek zostały w nieustalonym dniu, w III kwartale 2003 r., przez 2

godziny, podczas ustawowego czasu pracy wykonane przez B. S., zatrudnionego

w Wojskowej […] na stanowisku murarza, czym działał na szkodę interesu

publicznego i prywatnego”,

tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 k.k.;

7/ „w okresie od dnia 21 listopada 2003 r. do dnia 29 grudnia 2003 r. w Z., pełniąc

zawodową służbę wojskową na stanowisku Komendanta […], będąc na podstawie

pkt 11 części III karty opisu stanowiska Komendanta Centrum Szkolenia

zobowiązanym do podejmowania decyzji w zakresie właściwego wydatkowania

środków finansowych, działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry

powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej przez

Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowo-Handlowe „M.", w łącznej kwocie 92 085,

59 zł oraz na szkodę interesu publicznego, nie dopełnił swoich obowiązków oraz

poświadczył nieprawdę co do okoliczności mających znaczenie prawne w ten

sposób, że:

a) zatwierdził protokół odbioru robót wykonanych sposobem zleconym, z dnia 21

listopada 2003 r. stwierdzający, iż po zapoznaniu się z dokumentami realizowanych

robót i ich zakresem oraz dokonanym przeglądem, roboty częściowe polegające na

wymianie ogrodzenia o długości 100 mb zostały wykonane zgodnie z treścią

umowy z dnia 3 listopada 2003 r. i jej warunkami technicznymi, bez usterek,

6

podczas gdy w rzeczywistości, według stanu na dzień 21 listopada 2003 r.,

przedmiotowe roboty nie zostały wykonane, a następnie w dniu 25 listopada 2003 r.

zatwierdził do wypłaty fakturę VAT, wystawioną w dniu 21 listopada 2003 r. przez

P.P.U.H. „M.", składając na niej własnoręczny podpis, w następstwie, czego w dniu

25 listopada 2003 r. Centrum […] dokonało przelewu na konto wspomnianego

Przedsiębiorstwa nienależnej kwoty pieniężnej w wysokości 16 050 zł;

b) zatwierdził protokół odbioru robót wykonanych sposobem zleconym, z dnia 15

grudnia 2003 r. stwierdzający, iż po zapoznaniu się z dokumentami realizowanych

robót i ich zakresem oraz dokonanym przeglądem roboty, polegające na wymianie

ogrodzenia o długości 150 mb zostały wykonane zgodnie z treścią umowy z dnia 3

listopada 2003 r. i jej warunkami technicznymi, bez usterek, podczas gdy w

rzeczywistości, według stanu na dzień 15 grudnia 2003 r. przedmiotowe roboty nie

zostały wykonane, a następnie w dniu 19 grudnia 2003 r. zatwierdził do wypłaty

fakturę VAT, wystawioną w dniu 15 grudnia 2003 r. przez P.P.U.H. „M.", składając

na niej własnoręczny podpis, w następstwie czego w dniu 19 grudnia 2003 r.

Centrum […] dokonało przelewu na konto wspomnianego Przedsiębiorstwa

nienależnej kwoty pieniężnej w wysokości 37 581,08 zł;

c) zatwierdził protokół odbioru robót wykonanych sposobem zleconym, z dnia 29

grudnia 2003 r. stwierdzający, iż po zapoznaniu się z dokumentami realizowanych

robót i ich zakresem oraz dokonanym przeglądem, roboty polegające na wymianie

ogrodzenia o długości 180 mb zostały wykonane zgodnie z treścią umowy z dnia

23 grudnia 2003 r. i jej warunkami technicznymi, bez usterek, podczas gdy w

rzeczywistości, według stanu na dzień 29 grudnia 2003 r. przedmiotowe roboty nie

zostały wykonane, a następnie w dniu 29 grudnia 2003 r. zatwierdził do wypłaty

fakturę VAT, wystawioną tego samego dnia przez P.P.U.H. „M.", składając na niej

własnoręczny podpis, w następstwie czego w dniu 30 grudnia 2003 r. Centrum […]

dokonało przelewu na konto wspomnianego Przedsiębiorstwa nienależnej kwoty

pieniężnej w wysokości 38 454,51 zł,

tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 kk w zb. z art. 271 § 3

kk w zw. z art. 12 k.k.;

8/ „w nieustalonym dniu jesienią 2004 r. w . pełniąc zawodową służbę wojskową na

stanowisku Komendanta […], działając w celu osiągnięcia przez E. S. - Zastępcę

7

Szefa […] korzyści majątkowej w kwocie nie mniejszej niż 149,10 zł przekroczył

swoje uprawnienia w ten sposób, że za pośrednictwem Zastępcy Kierownika […] –

W. S. polecił spowodowanie wykonania na terenie posesji wymienionego, w m. S.,

prac o charakterze remontowo-budowlanym, w wyniku czego prace te, polegające

na wykonaniu wykopów pod słupki narożne i osadzeniu słupków w betonie,

służących jako konstrukcja wiaty zostały w nieustalonych dniach, jesienią 2004 r.

przez nie mniej niż 2 dni, każdorazowo po nie mnie niż 5 godzin, podczas

ustawowego czasu pracy wykonane przez J. L., zatrudnionego w Wojskowej […] na

stanowisku murarza oraz przez S. S., zatrudnionego na stanowisku robotnika

budowlanego, czym działał na szkodę interesu publicznego i prywatnego”,

tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 k.k.;

9/ „w nieustalonym dniu, jesienią 2004 r. w nieustalonym miejscu, pełniąc

zawodową służbę wojskową na stanowisku Komendanta […], działając w celu

osiągnięcia korzyści majątkowej, w kwocie nie mniejszej niż 149,10 zł przekroczył

swoje uprawnienia w ten sposób, że za pośrednictwem Zastępcy Kierownika […] –

W. S. polecił spowodowanie wykonania na terenie swojej posesji, w m. R., prac o

charakterze remontowo-budowlanym, w wyniku czego prace te, polegające na

zbudowaniu murowanego grilla zostały w nieustalonych dniach, jesienią 2004 r.

przez nie mniej niż 2 dni, każdorazowo po nie mniej niż 5 godzin, podczas

ustawowego czasu pracy wykonane przez J. L., zatrudnionego w Wojskowej […]

na stanowisku murarza oraz przez S. S., zatrudnionego na stanowisku robotnika

budowlanego, czym działał na szkodę interesu publicznego i prywatnego”,

tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 k.k.;

10/ „w okresie od dnia 6 stycznia 2004 r. do dnia 30 listopada 2005 r. w Z., pełniąc

obowiązki dowódcy […], działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry

powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej przez K. W […],

będące gospodarstwem pomocniczym […], w kwocie nie mniejszej niż 3811,49 zł

oraz przez Wojskowy Dom Wypoczynkowy […], będącym zakładem budżetowym,

w kwocie 4703,06 zł przekroczył swoje uprawnienia w ten sposób, że:

- w dniu 6 stycznia 2004 r., na podstawie rozkazu dowódcy […], z dnia 6 stycznia

2004 r. przydzielił limity eksploatacyjne dla wojskowych stacji telefonicznych: […] -

zainstalowanych w K. […], będącym gospodarstwem pomocniczym Centrum […] w

8

ilości 4800 impulsów oraz w Wojskowym Domu Wypoczynkowym, będącym

zakładem budżetowym w ilości 4800 impulsów;

- w dniu 16 grudnia 2004 r., na podstawie rozkazu dowódcy […], z dnia 16 grudnia

2004 r. przydzielił limity eksploatacyjne dla wojskowych stacji telefonicznych: […] -

zainstalowanych w K., będącym gospodarstwem pomocniczym Centrum […] w

ilości 4800 impulsów oraz w Wojskowym Domu Wypoczynkowym, będącym

zakładem budżetowym w ilości 4800 impulsów;

- w dniu 30 listopada 2005 r., na podstawie rozkazu dowódcy […], z dnia 30

listopada 2005 r. przydzielił limity eksploatacyjne dla wojskowych stacji

telefonicznych: […] - zainstalowanych w K., będącym gospodarstwem

pomocniczym Centrum […] w ilości 4800 impulsów oraz w Wojskowym Domu

Wypoczynkowym, będącym zakładem budżetowym w ilości 4800 impulsów,

w wyniku czego K. […] wykorzystało 10 773 impulsów, zaś Wojskowym Domu

Wypoczynkowym 13 293 impulsów, czym działał na szkodę interesu publicznego”,

tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 kk w zw. z art. 12 k.k.;

11/ „w nieustalonym dniu w okresie pomiędzy drugim kwartałem 2004 r. a trzecim

kwartałem 2006 r., w Z., pełniąc zawodową służbę wojskową na stanowisku

Komendanta […], działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w kwocie nie

mniejszej niż 30,99 zł przekroczył swoje uprawnienia w ten sposób, że za

pośrednictwem osoby pełniącej obowiązki Kierownika Wojskowej Administracji […]

polecił spowodowanie wykonania na terenie swojej posesji, w m. R., prac o

charakterze remontowo-budowlanym, w wyniku czego prace spawalnicze przy

furtce wejściowej zostały w nieustalonym dniu, w okresie pomiędzy drugim

kwartałem 2004 r. a trzecim kwartałem 2006 r., przez nie mniej niż 1 dzień, przez

nie mniej niż 3 godziny podczas ustawowego czasu pracy wykonane przez W. T.,

zatrudnionego w Wojskowej Administracji na stanowisku spawacza,

czym działał na szkodę interesu publicznego i prywatnego”,

tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 k.k.;

12/ „w nieustalonym dniu w okresie pomiędzy drugim kwartałem 2005 r. a trzecim

kwartałem 2006 r., w Z., pełniąc zawodową służbę wojskową na stanowisku

Komendanta […], działając w celu osiągnięcia przez E. S. - Zastępcę Szefa […]

korzyści majątkowej w kwocie nie mniejszej niż 167,55 zł przekroczył swoje

9

uprawnienia w ten sposób, że za pośrednictwem osoby pełniącej obowiązki

Kierownika Wojskowej […] polecił spowodowanie wykonania na terenie posesji

wymienionego, w m. S., prac o charakterze remontowo-budowlanym, w wyniku

czego prace te, polegające na zespawaniu metalowych elementów wiaty zostały w

okresie pomiędzy drugim kwartałem 2005 r. a trzecim kwartałem 2006 r., przez nie

mniej niż 3 dni, każdorazowo po nie mnie niż 5 godzin wykonane przez W. T.,

zatrudnionego w Wojskowej Administracji na stanowisku spawacza, czym działał

na szkodę interesu publicznego i prywatnego”,

tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 k.k.;

13/ „w nieustalonym dniu w czerwcu 2006 r., w Z., pełniąc zawodową służbę

wojskową na stanowisku Komendanta […], działając w celu osiągnięcia korzyści

majątkowej przez Wojskowy Klub Sportowy […], w kwocie nie mniejszej niż 278,85

zł, przekroczył swoje uprawnienia w ten sposób, że polecił st. chor. P. K.-

podoficerowi zaopatrzenia, wyznaczyć żołnierzy służby zasadniczej do wykonania

prac fizycznych przy układaniu kostki brukowej przed domkiem kempingowym nr

[…], znajdującym się na terenie Wojskowego Klubu Sportowego [...], w następstwie

czego trzej ustaleni żołnierze, tj.: szer. D. T., przez dwa dni, każdorazowo po 10

godzin, szer. M. S., przez nie mniej niż 3 dni, każdorazowo po 7 godzin oraz szer.

A. W., przez nie mniej niż 3 dni, każdorazowo po nie mniej niż 8 godzin, pod

nadzorem st. chor. P. K. w okresie czerwiec - lipiec 2006 r. wykonali prace

polegające na przekopaniu gruntu, wykonaniu podłoża z piasku i cementu oraz

ułożeniu kostki brukowej na werandzie wymienionego domku, na powierzchni 25,2

m2 które to czynności wykraczały poza codzienny tok służby wojskowej, czym

działał na szkodę interesu publicznego i prywatnego”,

tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 k.k.;

14/ „w okresie od dnia 23 czerwca 2006 r. do dnia 27 czerwca 2007 r. w Z., pełniąc

zawodową służbę wojskową na stanowisku Komendanta […], działając w krótkich

odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia

przez nieustalone osoby cywilne korzyści osobistej oraz korzyści majątkowej, w

łącznej kwocie nie mniejszej niż 366,90 zł przekroczył swoje uprawnienia w ten

sposób, że:

10

a/ w dniu 23 czerwca 2006 r., na terenie […], w celu osiągnięcia przez nie mniej niż

20 nieustalonych osób cywilnych korzyści osobistej oraz majątkowej w kwocie nie

mniejszej niż 258,00 zł polecił mjr D. K.- Kierownikowi […], będącemu na

podstawie Rozkazu Dziennego Komendanta […] z dnia 22 czerwca 2006 r.

wyznaczonym do wykonywania obowiązków kierownika strzelania szkolnego nr […]

w trakcie treningu strzeleckiego dla kadry nie wykonującej strzelania, aby ten za

pośrednictwem żołnierzy zawodowych […], wykonujących w trakcie

przedmiotowego strzelania obowiązki instruktorów, w osobach […] spowodował,

aby udostępnili oni wymienionym osobom cywilnym swoją broń służbową, tj. 9 mm

pist. wz. P-83, celem oddawania strzałów, w wyniku czego wymienione osoby

cywilne oddały łącznie nie mniej niż 200 strzałów;

b/ w dniu 23 czerwca 2006 r., na terenie S., w celu osiągnięcia przez nie mniej niż

20 nieustalonych osób cywilnych korzyści osobistej oraz majątkowej w kwocie nie

mniejszej niż 105,60 zł polecił st. chor. szt. P. L.- Komendantowi Szkoły […],

będącemu na podstawie Rozkazu Dziennego Komendanta […] z dnia 22 czerwca

2006 r. wyznaczonym do wykonywania obowiązków kierownika strzelania z kbks w

trakcie treningu strzeleckiego dla kadry nie wykonującej strzelania, aby ten zezwolił

wymienionym osobom cywilnym na oddawanie strzałów z broni służbowej […] - 5,

6 mm kbks, w wyniku czego wymienione osoby cywilne oddały łącznie nie mniej

160 strzałów;

c) w dniu 27 czerwca 2006 r., na terenie Strzelnicy, w celu osiągnięcia przez

nieustalonego obywatela […], wchodzącego w skład delegacji Parlamentarnej

Grupy Przyjaźni Polsko[…] korzyści osobistej oraz majątkowej w kwocie 3,30 zł

polecił st. chor. szt. P. L.- Komendantowi Szkoły […], będącemu na podstawie

Rozkazu Dziennego Komendanta […] z dnia 26 czerwca 2006 r. wyznaczonym do

wykonywania obowiązków kierownika strzelania z kbks w trakcie treningu

strzeleckiego dla kadry nie wykonującej strzelania, aby ten zezwolił wymienionemu

obywatelowi na oddawanie strzałów z broni służbowej […] -5,6 mm kbks, w wyniku

czego osoba ta oddała pięć strzałów, czym działał na szkodę interesu publicznego”,

tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 kk w zw. z art. 12 k.k.;

15/ „w dniu 27 czerwca 2006 r., w Z., na terenie S., pełniąc zawodową służbę

wojskową na stanowisku Komendanta [...], działając w celu osiągnięcia przez nie

11

mniej niż 10 nieustalonych osób wchodzących w skład delegacji Parlamentarnej

Grupy […] korzyści osobistej oraz majątkowej w kwocie nie mniejszej niż 129,00 zł

polecił mjr D. K. - Kierownikowi […], będącemu na podstawie Rozkazu Dziennego

Komendanta […] z dnia 26 czerwca 2006 r. wyznaczonym do wykonywania

obowiązków kierownika treningu z […] w trakcie treningu strzeleckiego dla kadry

nie wykonującej strzelania, aby ten za pośrednictwem żołnierzy zawodowych,

wykonujących w trakcie przedmiotowego strzelania obowiązki instruktorów, w

osobach: […], spowodował, aby udostępnili oni wymienionym osobom cywilnym

swoją broń służbową, tj. 9 mm pist. wz. P-83, celem oddawania strzałów, w wyniku

czego wymienione osoby cywilne oddały łącznie nie mniej niż 100 strzałów, a

następnie chcąc, aby wymieniony kierownik treningu z […] dokonał czynu

zabronionego polegającego na poświadczeniu nieprawdy w dokumencie w postaci

zapotrzebowania - protokołu zużycia Nr 426/amun, co do okoliczności mającej

znaczenie prawne, polegającej na złożeniu własnoręcznego podpisu pod adnotacją

stwierdzającą, iż przedmiotowy trening strzelecki odbył się z udziałem kadry […],

amunicji nakłaniał go do tego,

czym działał na szkodę interesu publicznego”,

tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 kk w zb. z art. 18 § 2

kk w zw. z art. 271 § 3 k.k”.

A. S. oskarżona została o to, że:

„ w dniu 15 grudnia 2003 r. w Z., działając wspólnie i w porozumieniu z cyw. W. S.

oraz cyw. J. K., w celu osiągnięcia korzyści majątkowej przez Przedsiębiorstwo

Produkcyjno - Usługowo - Handlowe „M.", w kwocie 37 581, 08 zł, będąc członkiem

komisji powołanej do odbioru robót wykonanych sposobem zleconym,

poświadczyła nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne w ten

sposób, że w protokole odbioru robót wykonanych sposobem zleconym, z dnia 15

grudnia 2003 r. stwierdziła, iż po zapoznaniu się z dokumentami realizowanych

robót i ich zakresem oraz dokonanym przeglądem roboty polegające na wymianie

ogrodzenia o długości 150 mb zostały wykonane zgodnie z treścią umowy z dnia 3

listopada 2003 r. i jej warunkami technicznymi, bez usterek, po czym złożyła

własnoręczny podpis, podczas, gdy w rzeczywistości według stanu na dzień 15

grudnia 2003 r. przedmiotowe roboty nie zostały wykonane, co skutkowało

12

wystawieniem przez P.P.U.H. „M.", faktury VAT, z dnia 15 grudnia 2003 r., w

następstwie czego w dniu 19 grudnia 2003 r. Centrum […] dokonało przelewu na

konto wspomnianego Przedsiębiorstwa nienależnej kwoty pieniężnej w wysokości

37 581,08 zł",

tj. o popełnienie przestępstwa określonego w art. 271 § 3 k.k.

Wyrokiem z dnia 19 lutego 2014 r., Wojskowy Sąd Okręgowy w W.

orzekł:

I. na podstawie art. 414 § 1 kpk w zw. z art. 17 § 1 pkt.l kpk oskarżonego płk w st.

spocz. J. S. uniewinnia od zarzutu popełnienia inkryminowanego w pkt. 1 aktu

oskarżenia czynu zabronionego, tj. od przestępstwa określonego w art. 231 § 2 kk

w zw. z art. 4 5 1 kk;

II. na podstawie art. 414 § 1 kpk w zw. z art. 17 § 1 pkt.1 kpk oskarżonego płk w st.

spocz. J. S. uniewinnia od zarzutu popełnienia inkryminowanego w pkt. 3 aktu

oskarżenia czynu zabronionego, tj. od przestępstwa określonego w art. 231 § 2 kk;

III. na podstawie art. 414 § 1 kpk w zw. z art. 17 § 1 pkt.1 kpk oskarżonego płk w

st.spocz. J. S. uniewinnia od zarzutu popełnienia inkryminowanego w pkt. 5 aktu

oskarżenia czynu zabronionego, tj. od przestępstwa określonego w art. 231 § 2 kk

w zb. z art. 305 § 1 kk w zb. z art. 266 § 2 kk w zw. z art. 12 kk;

IV. na podstawie art. 632 pkt. 2 kpk oraz art. 633 kpk koszty procesu w 3/30 ponosi

Skarb Państwa;

oskarżonego płk w spocz. J. S. uznaje za winnego tego, że:

w nieustalonym dniu w drugiej połowie 2002 roku w Z., pełniąc zawodową służbę

wojskową na stanowisku Komendanta […], działając w celu osiągnięcia korzyści

majątkowej przez K. […], będące gospodarstwem pomocniczym […], przekroczył

swoje uprawnienia w ten sposób, że polecił Szefowi [...] wskazanej Jednostki - płk

J. K., zobowiązanemu z racji zajmowanego stanowiska do nadzorowania

działalności kasyna, wyznaczać i kierować żołnierzy służby zasadniczej

wymienionej Jednostki Wojskowej do wskazanego kasyna, celem wykonywania

tam prac fizycznych związanych z obsługą organizowanych na jego terenie

uroczystości oraz do wykonywania innych prac fizycznych związanych z bieżącą

13

działalnością K. […], w wyniku czego w okresie od 1 sierpnia 2002 roku do 8

listopada 2006 roku w przedmiotowym K. wskazane prace wykonywali ustaleni

żołnierze służby zasadniczej, tj: […]

czego wzmiankowane kasyno wojskowe osiągnęło korzyść majątkową w kwocie

nie mniejszej niż 32.470,85 złotych,

tj. za winnego popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 kk;

VI. oskarżonego płk w w st. spocz. J. S. uznaje za winnego popełnienia czynu

zabronionego zarzuconego mu w pkt.4 aktu oskarżenia, tj. przestępstwa

określonego w art. 231 § 2kk;

VII. oskarżonego płk w st. spocz J. S. uznaje za winnego popełnienia czynu

zabronionego zarzuconego mu w pkt.6 aktu oskarżenia, tj. przestępstwa

określonego w art. 231 § 2 kk;

VIII. oskarżonego płk w st. spocz J. S. uznaje za winnego popełnienia czynu

zabronionego zarzuconego mu w pkt.8 aktu oskarżenia, tj. przestępstwa

określonego w art. 231 § 2kk;

IX. oskarżonego płk w st. spocz J. S. uznaje za winnego popełnienia czynu

zabronionego zarzuconego mu w pkt.9 aktu oskarżenia, tj. przestępstwa

określonego w art. 231 § 2kk;

X. oskarżonego płk w st. spocz J. S. uznaje za winnego popełnienia czynu

zabronionego zarzuconego mu w pkt. ll aktu oskarżenia, tj. przestępstwa

określonego w art. 231 § 2kk;

XI. oskarżonego płk w st. spocz J. S. uznaje za winnego popełnienia czynu

zabronionego zarzuconego mu w pkt.12 aktu oskarżenia, tj. przestępstwa

określonego w art. 231 § 2 kk;

XII. oskarżonego płk w st. spocz. J. S. uznaje za winnego popełnienia czynu

zabronionego zarzuconego mu w pkt.13 aktu oskarżenia, tj. przestępstwa

określonego w art. 231 §2kk;

uznając przy tym, iż wzmiankowanych czynów zabronionych opisanych w pkt. 4, 6,

8, 9, 11, 12 oraz 13 aktu oskarżenia dopuścił się działając w warunkach tzw. ciągu

przestępstw określonym w art. 91 § 1 kk;

14

XIII. oskarżonego płk w st. spocz J. S. uznaje za winnego popełnienia czynu

zabronionego zarzuconego mu w pkt.7 aktu oskarżenia, tj. przestępstwa

określonego w art. 231 5 2 kk w zb. z art. 271 § 3 kk w zw. z art. 12 kk;

XIV. oskarżonego płk w st. spocz. J. S. uznaje za winnego popełnienia czynu

zabronionego zarzuconego mu w pkt. 10 aktu oskarżenia, tj. przestępstwa

określonego w art. 231 5 2 kk w zw. z art. 12 kk;

XV. oskarżonego płk w st. spocz. J. S. uznaje za winnego tego, że:

w okresie od dnia 23 czerwca 2006 roku do dnia 27 czerwca 2006 roku w Z.

pełniąc zawodową służbę wojskową na stanowisku Komendanta […], działając w

krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu

osiągnięcia korzyści osobistej przez nieustalone osoby cywilne, przekroczył swoje

uprawnienia postępując w ten sposób, że:

- w dniu 23 czerwca 2006 roku na terenie Strzelnicy […], polecił mjr D. K. -

Kierownikowi […], będącemu na podstawie Rozkazu Dziennego Komendanta [...] z

dnia 22 czerwca 2006 roku wyznaczonym do wykonywania obowiązków kierownika

strzelania szkolnego […], żeby w trakcie odbywającego się treningu strzeleckiego

kadry, za pośrednictwem ustalonych żołnierzy zawodowych […] spowodował, aby

udostępnili oni nieustalonym osobom cywilnym swoją broń służbową, tj. 9 mm

pistolety wz. P-83, w wyniku czego osoby te oddawały następnie strzały z tejże

broni,

- w dniu 23 czerwca 2006 roku na terenie Strzelnicy, polecił st. chor. szt. P. L. -

Komendantowi Szkoły […], będącemu na podstawie Rozkazu Dziennego

Komendanta […] z dnia 22 czerwca 2006 roku wyznaczonym do wykonywania

obowiązków kierownika strzelania z kbks, żeby w trakcie odbywającego się

treningu strzeleckiego dla kadry, ten zezwolił nieustalonym osobom cywilnym na

oddawanie strzałów z broni służbowej - tj. 5,6 mm kbks, w wyniku czego osoby te

oddawały następnie strzały z tejże broni,

- w dniu 27 czerwca 2006 roku na terenie Strzelnicy, polecił st. chor. szt. P. L. -

Komendantowi Szkoły […], będącemu na podstawie Rozkazu Dziennego

Komendanta […] z dnia 26 czerwca 2006 roku wyznaczonym do wykonywania

obowiązków kierownika strzelania z kbks, żeby w trakcie odbywającego się

treningu strzeleckiego dla kadry, ten zezwolił nieustalonemu obywatelowi […]

15

wchodzącemu w skład delegacji Parlamentarnej Grupy […], na oddawanie strzałów

z broni służbowej - tj. 5,6 mm kbks, w wyniku czego osoba ta oddała następnie

pięć strzałów z tej broni,

tj. za winnego popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 kk w zw. z art.

12 kk;

XVI. oskarżonego płk w st. spocz J. S. uznaje za winnego tego, że:

w dniu 27 czerwca 2006 roku w Z. na terenie Strzelnicy, pełniąc zawodową służbę

wojskową na stanowisku Komendanta […], działając w celu osiągnięcia przez

grupę nieustalonych osób cywilnych wchodzących w skład delegacji

Parlamentarnej […] korzyści osobistej, polecił mjr D. K. - Kierownikowi […],

będącemu na podstawie Rozkazu Dziennego Komendanta […] z dnia 26 czerwca

2006 roku wyznaczonym do wykonywania obowiązków kierownika treningu z […],

żeby w trakcie odbywającego się treningu strzeleckiego dla kadry, za

pośrednictwem ustalonych żołnierzy zawodowych spowodował, aby udostępnili oni

wymienionym osobom cywilnym swoją broń służbową, tj. 9 mm pistolety wz. P-83,

w wyniku czego osoby te oddawały następnie strzały z tejże broni, a następnie

chcąc, aby wymieniony kierownik treningu dokonał czynu zabronionego

polegającego na poświadczeniu nieprawdy w dokumencie w postaci

zapotrzebowania-protokołu zużycia Nr […] /amun. co do okoliczności mającej

znaczenie prawne, poprzez złożenie podpisu pod adnotacją stwierdzającą, iż

przedmiotowy trening strzelecki odbył się z udziałem kadry […], nakłaniał go do

tego,

tj. za winnego popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 kk w zb. z art.

18 § 2 kk w zw. z art. 271 § 3 kk;

i za to

skazał go

- za czyn opisany w pkt. V na podstawie art. 231 § 2 kk na karę 1 /jednego/ roku

pozbawienia wolności, oraz na podstawie art. 33 § 2 kk na karę grzywny w

wymiarze 30 /trzydziestu/ stawek dziennych, ustalając na zasadzie art. 33 § 3 kk

wysokość stawki dziennej na kwotę 100 /stu/ złotych,

- za czyny z pkt. 4, 6, 8, 9, 11, 12 i 13 aktu oskarżenia na podstawie art. 231 §

16

2 kk w zw. z art. 91 § 1 kk na karę 1 /jednego/ roku i 6 /sześciu/ miesięcy

pozbawienia wolności, oraz na podstawie art. 33 § 2 kk na karę grzywny w

wymiarze 50 /pięćdziesięciu/ stawek dziennych, ustalając na zasadzie art. 33 § 3

kk wysokość stawki dziennej na kwotę 100 /stu/ złotych,

- za czyn z pkt. 7 aktu oskarżenia na podstawie art. 231 § 2 kk na karę 1 /jednego/

roku i 3 /trzech/ miesięcy pozbawienia wolności, oraz na podstawie art. 33 § 2 kk

na karę grzywny w wymiarze 50 /pięćdziesięciu/ stawek dziennych, ustalając na

zasadzie art. 33 § 3 kk wysokość stawki dziennej na kwotę 100 /stu/ złotych,

- za czyn z pkt. 10 aktu oskarżenia na podstawie art. 231 § 2 kk na karę 1

/jednego/ roku pozbawienia wolności, oraz na podstawie art. 33 § 2 kk na karę

grzywny w wymiarze 50 /pięćdziesięciu/ stawek dziennych, ustalając na zasadzie

art. 33 § 3 kk wysokość stawki dziennej na kwotę 100 /stu/ złotych,

- za czyn opisany w pkt. XV na podstawie art. 231 § 2 kk na karę 1 /jednego/ roku

pozbawienia wolności,

- za czyn opisany w pkt. XVI na podstawie art. 231 § 2 kk na karę 1 /jednego/ roku i

3 /trzech/ miesięcy pozbawienia wolności,

- na podstawie art. 86 § 1 i 2 kk w zw. z art. 91 § 2 kk w miejsce kar

jednostkowych wymierza karę łączną 1 /jednego/ roku i 9 /dziewięciu/ miesięcy

pozbawienia wolności, oraz karę łączną grzywny w wymiarze 80 /osiemdziesięciu/

stawek dziennych, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 100 /sto/ złotych,

- na podstawie art. 69 § 1 i 2 kk oraz art. 70 § 1 pkt.1 kk warunkowo zawiesza

wykonanie orzeczonej kary łącznej 1 /jednego/ roku i 9 /dziewięciu/ miesięcy

pozbawienia wolności na okres 3 /trzech/ lat tytułem próby,

XVIII. postępowanie karne wobec oskarżonej A. S. o czyn zabroniony polegający

na tym, że:

w dniu 15 grudnia 2003 roku w Z., będąc członkiem komisji powołanej do odbioru

robót wykonanych sposobem zleconym, poświadczyła nieprawdę co do

okoliczności mającej znaczenie prawne w ten sposób, że w protokole odbioru robót

wykonanych sposobem zleconym z dnia 15 grudnia 2003 roku stwierdziła, iż po

zapoznaniu się z dokumentami realizowanych robót i ich zakresem oraz

dokonanym przeglądem, roboty polegające na wymianie ogrodzenia o długości 150

mb zostały wykonane zgodnie z treścią umowy z dnia 3 listopada 2003 roku i jej

17

warunkami technicznymi, bez usterek, po czym złożyła własnoręczny podpis,

podczas, gdy w rzeczywistości według stanu na dzień 15 grudnia 2003 roku

przedmiotowe roboty nie zostały jeszcze zakończone, co skutkowało wystawieniem

przez P.P.U.H. „M.", faktury VAT Nr 18/03 z dnia 15 grudnia 2003 roku, w

następstwie czego w dniu 19 grudnia 2003 roku Centrum […] dokonało przelewu

na konto wspomnianego Przedsiębiorstwa nienależnej kwoty pieniężnej w

wysokości 37 581,08 zł",

tj. o czyn zabroniony określony w art. 271 § 1 kk:

- umarza na podstawie art. 414 § 1 kpk w zw. z art. 17 § 1 pkt.3 kpk w zw. z art. 1 §

2 kk z uwagi na jego znikomą społeczną szkodliwość”.

Apelacje od tego orzeczenia wnieśli:

Prokurator, na niekorzyść płk. w st. spocz. J. S. od uniewinnienia od zarzutu

popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 2 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k. (pkt

1 aktu oskarżenia).

Zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu zeznań Z. C.

za niewiarygodne, natomiast relacji żołnierzy pracujących na posesji oskarżonego

(nie wymienionych z nazwiska – dop. SN) „jako mający charakter pomocniczy”,

wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy, we wskazanym

zakresie, Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W. do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu apelacji jej autor wskazuje nazwiska świadków, którzy mieli

potwierdzić zeznania świadka Z. C.

Obrońcy płk. w st. spocz. J. S. wnieśli apelacje od czynów, za które ich mandant

został skazany (od V do XVI pkt.).

Obrońca A. G. zarzuciła:

„ a) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na treść

zaskarżonego wyroku, polegające na obrazie art. 413 § 1 pkt 4 k.p.k. oraz art. 413

§ 2 pkt 1 k.p.k., poprzez pominięcie opisu czynów wskazanych w punktach od VI

do XIV sentencji zaskarżonego wyroku,

b) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na treść

zaskarżonego wyroku, polegające na obrazie art. 424 § 1 pkt 2 k.p.k. poprzez

zaniechanie wyjaśnienia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przyczyn

18

przypisania oskarżonemu sprawstwa indywidualnego jako formy zjawiskowej

przypisanych mu czynów, przy jednoczesnym odstąpieniu od formuły podżegania,

c) naruszenie prawa materialnego, polegające na niewłaściwym zastosowaniu art.

231 § 2 k.k. w zw. z treścią art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. , pomimo, iż stopień społecznej

szkodliwości wymienionych czynów był znikomy,

d) naruszenie prawa materialnego, polegające na niewłaściwym zastosowaniu art.

231 § 2 k.k. w zw. z art. 26 § 2 k.k. i uznaniu winy oskarżonego, mimo ciążącej na

nim kolizji obowiązków”.

Uzasadniając apelację obrońca zakwestionowała odwołanie się Sądu w

niektórych przypadkach do opisu czynu zawartego w akcie oskarżenia twierdząc,

że jest to niedopuszczalne, zarzuciła nierozważenie, że oskarżony działał w stanie

wyższej konieczności (pkt V i VI wyroku) oraz innych form zjawiskowych czynów,

przede wszystkim podżegania, jak również ich stopnia społecznej szkodliwości.

Obrońca postulowała uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy

w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.

Obrońca Z. P. zarzucił obrazę art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. przez błędną ocenę stopnia

społecznej szkodliwości czynów, która jego zdaniem powinna była być uznana za

znikomą i w związku z tym postępowanie powinno zostać umorzone.

Apelację złożył też obrońca A. S., w której zarzucił sądowi obrazę art. 424 § 1

k.p.k. przez niewyjaśnienie, czy oskarżona dopuściła się przypisanego jej czynu

(art. 271 § 3 k.k.) umyślnie, czy też nieumyślnie – w tym ostatnim przypadku

należało oskarżoną uniewinnić.

W konkluzji obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku dotyczącego

bronionej przez niego oskarżonej i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania,

ewentualnie, po uznaniu, że zebrane dowody są wystarczające, jej uniewinnienie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

1. Apelacja prokuratora okazała się zasadna.

Wojskowy Sąd Okręgowy w W. uniewinniając oskarżonego od zarzutu

popełnienia przestępstwa opisanego w pkt. 1 aktu oskarżenia dużo miejsca w

swoim uzasadnieniu poświęcił rozważaniom dotyczącym „ dowodu z pomówienia” i

„zasadzie in dubio pro reo”. Było to zbędne, bowiem w sprawie nie przesłuchiwano

nikogo, kto odpowiadałby jako współoskarżony o ten sam czyn, jak również nie

19

analizowano żadnych innych dowodów, poza zeznaniami św. Z. C. Wypowiedzi

Sądu dotyczące wskazanych kwestii miały zatem wyłącznie charakter teoretyczny,

nie mający żadnego odniesienia do rozpoznawanej sprawy.

Zeznania wymienionego świadka Sąd pierwszej instancji odrzucił ze względu na

„jego bezpośrednie zainteresowanie takim właśnie rozstrzygnięciem sprawy, w

sytuacji, gdy jego zeznania złożone na tę okoliczność nie zostały wsparte o

jakiekolwiek inne, przekonywające dowody”.

Zacytowane stwierdzenie jest nieprawdziwe i gołosłowne. Nieprawdziwe

dlatego, że w postępowaniu przygotowawczym przesłuchano wielu żołnierzy i osób

cywilnych pracujących na posesji płk. w st. spocz. J. S. (w apelacji prokurator

wymienia st. szer. rez. M. C., szer. M. Z., K. P.), których relacje mogą potwierdzać

zeznania Z. C., a do których Sąd w uzasadnieniu nie odniósł się i ich nie analizował,

poza tylko arbitralnym stwierdzeniem, że świadkowie ci mieli „interes procesowy

odnośnie przerzucania przez nich… ewentualnej odpowiedzialności jedynie na

osobę oskarżonego”. Sformułowanie to nie jest jasne, nie wiadomo bowiem, czy

Sąd odrzuca relacje tych świadków, jako nieprawdziwe, czy też uznaje je, jak

napisał w innym miejscu orzeczenia (s. 34), iż „zeznania pozostałych świadków

(jakich?) potwierdziły tylko nie kwestionowaną okoliczność wykonywania przez nich

prac budowlanych na prywatnej posesji…”.

Świadkowie, których wymieniono, przy ponownym rozpoznaniu sprawy powinni

być zatem szczegółowo przesłuchani, w miarę potrzeby skonfrontowani z

oskarżonym, a ocena tych dowodów musi być dogłębnie uzasadniona.

Wojskowy Sąd Okręgowy w W. zbyt powierzchownie, bez głębszej analizy,

uznał za niewiarygodne zeznania św. Z. C., a przecież w swoich relacjach świadek

ten był konsekwentny. Na rozprawie potwierdził swoje wcześniejsze zeznania, w

tym zawarte w protokole konfrontacji z oskarżonym, gdzie podał m.in., że „Po

przybyciu na działkę (oskarżonego) pokazał mi dom, który był w stanie surowym i

powiedział żebym mu pomógł, czyli wyznaczył żołnierzy ze swojego batalionu do

pomocy w pracach budowlanych”.

Wreszcie, Sąd nie odniósł się do innych faktów wynikających z dokonanych

ustaleń, takich, jak to, że żołnierze z dowodzonej przez oskarżonego jednostki

wojskowej byli nieobecni w służbie, gdyż przebywali na budowie, przez 20 – 60 dni,

20

każdorazowo po kilka godzin. Nie rozważono też innych poszlak mogących

potwierdzać zeznania św. Z. C., a mianowicie, że oskarżony bywał na budowie,

rozmawiał z pracującymi tam żołnierzami wypytywał ich o przebieg służby (św. M.

C.) lub wyrażał zdumienie, iż mimo złego stanu zdrowia zostali powołani do wojska

(św. M. Z.).

2. Apelacje obrońców są nieuzasadnione.

Co do apelacji adw. A. G.

Zarzut braku opisu czynów VI – XIV jest niezrozumiały, bowiem Wojskowy Sąd

Okręgowy z 15 zarzucanych oskarżonemu płk. w st. spocz. J. S. przestępstw

przypisał 12, z czego 3 zmodyfikował, dając im inny opis niż ten, który

sformułowano w śledztwie, natomiast w 9 przypadkach przyjął jego brzmienie i

kwalifikację prawną, jak w akcie oskarżenia. Obrońca, co prawda kwestionuje

możliwość przyjęcia przez sąd, bez zmiany opisu czynu proponowanego w akcie

oskarżenia, ale twierdzenia tego, które jest oczywiście błędne, w ogóle nie

uzasadnia.

Wbrew zatem zarzutom apelacji nie doszło do obrazy art. 413 § 1 pkt 4 k.p.k.,

ani też art. 413 § 2 pkt 1 k.p.k.

Bezzasadny jest też zarzut obrazy art. 424 §1 pkt 2 k.p.k. przez „ zaniechanie

wyjaśnienia”, czy zachowanie osk. J. S. nie było podżeganiem. Jest to zarzut z

jednej strony niejasny, bowiem może sugerować, że obrońca dopatruje się w

zachowaniu oskarżonego tej formy zjawiskowej czynów, z drugiej zaś

bezprzedmiotowy, bowiem nie wiadomo z czego taki obowiązek dla Sądu miałby

wynikać, bowiem nie było takiej sugestii w oskarżeniu, ani też nie zostało mu to

„podpowiedziane” w wystąpieniu obrońcy. Podobnie rzecz wygląda, jeżeli chodzi o

stopień społecznej szkodliwości przypisanych oskarżonemu czynów. Kwestionując

ich zasadność stwierdza się bowiem tylko tyle, że skazanie nastąpiło „pomimo iż

stopień społecznej szkodliwości czynów był znikomy”. Twierdzenie to nie zostało w

żaden sposób uzasadnione.

Apelacja zawiera szereg niejasnych zwrotów i pytań, które nie wiadomo do kogo

są adresowane, bowiem nie zawierają one rozwinięcia w postaci stosownej

argumentacji. Ilustracją tego stwierdzenia może być następujący zwrot: „ Pierwsze

pytanie jakie należy sobie zadać oceniając zaskarżony wyrok…”.

21

„Pytań” takich i sygnalizowanych kwestii jest więcej i dotyczyły one: rzekomego

działania oskarżonego w stanie wyższej konieczności, rozkazu, współsprawstwa „

lub innej formy zjawiskowej zaistniałej sytuacji”, rozumienia w świetle art. 231 k.k.

zwrotu „działa na szkodę”. Wywołane zagadnienia nie zostały w żaden sposób

uzasadnione, nie wiadomo zatem, jak należałoby się do nich odnieść w

postępowaniu odwoławczym.

Tymczasem, Wojskowy Sąd Okręgowy obszernie, na kilkudziesięciu

stronach, uzasadnił przyjęty przez siebie stan faktyczny sprawy dotyczący działania

płk. w st. spocz. J. S. na rzecz instytucji i osób prywatnych, którym przez swą

działalność przysporzył korzyści majątkowej lub osobistej. Ocena ta została

przekonująco uargumentowana i w związku z tym musi pozostać pod ochroną art. 7

k.p.k.

Co do apelacji adw. Z. P.

Obrońca nie kwestionuje dokonanych przez Wojskowy Sąd Okręgowy

ustaleń faktycznych, a jedynie ocenę stopnia społecznej szkodliwości przypisanych

oskarżonemu czynów. Powołuje się na przedstawioną Sądowi pierwszej instancji

dokumentację, pisma płk. w st. spocz. J. S. do podległych komórek organizacyjnych,

w których zwracał uwagę na bezwzględną potrzebę przestrzegania przepisów oraz

kierowania się w swoich działaniach dobrem Garnizonu, którego był dowódcą.

Wreszcie, obrońca wskazuje na dotychczasową nienaganną służbę oskarżonego

oraz niewielkie negatywne konsekwencje finansowe jego działalności, która została

uznana za przestępcze.

Nie kwestionując zasadności części wskazanych w apelacji okoliczności,

które niewątpliwie łagodziły stopień społecznej szkodliwości czynów przypisanych

oskarżonemu, a zwłaszcza motywację działania sprawcy (w niektórych

przypadkach) oraz rozmiar wyrządzonej szkody niektórymi czynami, obrońca

pomija inne aspekty sprawy.

I tak, obrońca nie zauważa, że w odniesieniu do siedmiu czynów (z reguły

mniejszej wagi) Sąd przyjął konstrukcję ciągu przestępstw (art. 91 k.k.), a to mogło

stanowić powód do nadzwyczajnego obostrzenia kary. Najistotniejszym jednak

czynnikiem przesądzającym o niemożności umorzenia postępowania z uwagi na

znikomo społeczną szkodliwość czynów był fakt popełnienia w zbiegu

22

kumulatywnym przez oskarżonego (dotyczy występków dokonanych w celu

osiągnięcia korzyści osobistej) innego jeszcze przestępstwa, zagrożonego karą

pozbawienia wolności od 6 miesięcy do 8 lat, a mianowicie poświadczenia

nieprawdy w dokumencie – art. 271 § 3 k.k.

Nie uwzględniając wniosku obrońcy należało wziąć pod uwagę również

okoliczności popełnionych przestępstw oraz niebagatelną ilość przypisanych

oskarżonemu czynów.

Co do apelacji obrońcy A. S.

Przestępstwa przypisanego oskarżonej nie można popełnić nieumyślnie, a

zatem rozważania Sądu dotyczące rodzajów winy byłyby bezprzedmiotowe.

Oskarżonej przypisano, że poświadczyła nieprawdę co do okoliczności mających

znaczenie prawne podpisując dokument stwierdzający wykonanie zleconych prac,

bez sprawdzenia, czy roboty te zostały w rzeczywistości wykonane. Jest to

okoliczność nie budząca wątpliwości, bowiem nie zaprzeczali jej ani oskarżona, ani

autor apelacji. Sąd przyjął, że A. S. postępując w sposób opisany w zarzucie

godziła się z tym, że dopuszcza się „ fałszerstwa intelektualnego” i pogląd ten, w

świetle ustaleń, powinien być uszanowany.

Wywody obrońcy, że zachowanie oskarżonej należało ocenić jako mające

„charakter nieumyślny, w formie niedbalstwa”, nie znajdują potwierdzenia w faktach.

Mając powyższe okoliczności na uwadze orzeczono, jak na wstępie.