V KK 295/14

Sygn. akt V KK 295/14

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 27 października 2014 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Barbara Skoczkowska (przewodniczący)

SSN Przemysław Kalinowski (sprawozdawca)

SSN Andrzej Ryński

Protokolant Katarzyna Wełpa

w sprawie R. P.

oskarżonego z art. 286 § 1 k.k.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.

w dniu 27 października 2014 r.,

kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść oskarżonego

od wyroku Sądu Rejonowego w G. z dnia 27 czerwca 2013 r.

uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi

Rejonowemu w G. do ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE

2

R.P. został oskarżony o to, że w okresie od listopada 2010 r. do kwietnia

2011 r. w G. i N., działając w ramach z góry powziętego zamiaru w celu osiągnięcia

korzyści majątkowej, doprowadził właściciela stacji paliw A. M. do niekorzystnego

rozporządzenia mieniem w kwocie 5757,77 w ten sposób, że wprowadził go w błąd

co do zamiaru zapłaty za zakupiony olej napędowy, czym działał na szkodę w/w, tj.

o czyn z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Jednocześnie, w akcie oskarżenia

prokurator zamieścił wniosek o wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzenia

rozprawy, o jakim mowa w art. 335 § 1 k.p.k., za zgodą R. P., która miała być

wyrażona podczas przesłuchania w charakterze podejrzanego w dniu 5 marca

2013 r. oraz wymierzenie kary roku pozbawienia wolności z warunkowym

zawieszeniem jej wykonania na okres trzech lat próby i zobowiązanie w trybie art.

72 § 2 k.k. do naprawienia szkody w terminie dziesięciu miesięcy od daty

uprawomocnienia się wyroku.

Sąd Rejonowy w G. wyrokiem z dnia 27 czerwca 2013 r., uznał R. P. za

winnego zarzucanego czynu, tj. dokonania przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. w zw. z

art. 12 k.k. i za to na podstawie powołanych przepisów wymierzył mu karę roku

pozbawienia wolności. Wykonanie orzeczonych kar pozbawienia wolności zostało

warunkowo zawieszone wobec ówcześnie oskarżonego na okres 3 lat próby.

Orzeczono także o obowiązku naprawienia szkody w terminie dziesięciu miesięcy

od daty uprawomocnienia się wyroku przez zapłacenie kwoty 5757,77 zł na rzecz

pokrzywdzonego.

Powyższe orzeczenie nie zostało zaskarżone przez strony i uprawomocniło

się bez postępowania odwoławczego.

Obecnie, kasację na korzyść skazanego od powyższego wyroku wniósł

Prokurator Generalny zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść

rozstrzygnięcia naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, tj. art. 343 § 7

k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k. polegające na uznaniu, że istnieją podstawy do

uwzględnienia wniosku prokuratora o skazanie R. P. bez przeprowadzenia

rozprawy, pomimo braku zgody oskarżonego na wydanie orzeczenia w warunkach

określonych w art. 335§ 1 k.p.k..

3

Na podstawie tak sformułowanego zarzutu autor kasacji wniósł o uchylenie

zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w G. do

ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył co następuje.

Kasacja wniesiona na korzyść osk. R. P. okazała się oczywiście zasadna, co

przemawiało za rozpoznaniem jej na posiedzeniu w trybie przewidzianym w art. 535

§ 5 k.p.k., a w konsekwencji także za uwzględnieniem sformułowanego w niej

zarzutu oraz wniosku. Zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w G. dotknięty jest

rażącą obrazą norm procesowych wskazanych przez Autora kasacji.

Przepis art. 335 § 1 k.p.k. – obok innych wymienionych tam warunków –

zezwala na złożenie przez prokuratora wniosku o wydanie wyroku i wymierzenie

kary bez rozprawy wyłącznie wtedy, gdy ten oskarżyciel publiczny dysponuje zgodą

oskarżonego na takie postąpienie. Z kolei, przepis art. 343 § 7 k.p.k. uzależnia

uwzględnienie wniosku o skazanie bez rozprawy od spełnienia wszystkich

wymagań określonych w art. 335 § 1 k.p.k.. Jest przy tym oczywiste, że weryfikacja

przesłanek umożliwiających orzekanie w tym trybie pozostaje obowiązkiem sądu.

Ustalenie, że nie zostały one spełnione lub zaproponowane warunki nie

odpowiadają prawu, obliguje do rozpoznawania sprawy na zasadach ogólnych, ze

wszystkimi konsekwencjami takiego stanu rzeczy.

W realiach tej sprawy już wniosek prokuratora nie odpowiadał istniejącej

rzeczywistości, skoro wbrew wyraźnemu oświadczeniu ówcześnie podejrzanego R.

P., zawierał stwierdzenie o uzgodnieniu z nim proponowanego wymiaru kary i

środka karnego. W rzeczywistości bowiem podejrzany w sposób jednoznaczny nie

wyraził zgody na karę proponowaną przez prokuratora i żądał skierowania sprawy

do sądu (k. - 56). Brak kontroli wniosku prokuratora i bezkrytyczne ograniczenie się

do treści zawartej w akcie oskarżenia bez zapoznania się z podstawowym

dowodem w postaci wyjaśnień oskarżonego sprawiły, że Sąd Rejonowy w G.

wydał wyrok na posiedzeniu przy zastosowaniu trybu postępowania, co do którego

nie zostały spełnione ustawowe warunki dopuszczalności. W istniejących realiach

niedopuszczalne było bowiem już samo wystąpienie z wnioskiem o skazanie bez

rozprawy, a tym bardziej jego uwzględnienie. Stąd też wydanie wyroku w takim

trybie stanowiło oczywiste i rażące naruszenie obowiązującej procedury karnej.

4

Zarzucone uchybienie jest przy tym tego rodzaju, że wywarło istotny wpływ

na przebieg postępowania sądowego, a jednocześnie w sposób zasadniczy

ograniczyło możliwości realizowania przez oskarżonego prawa do obrony na

rozprawie, a to z kolei mogło realnie wpłynąć na treść rozstrzygnięcia.

Taka ocena uzasadniała uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie

sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w G. – tym razem w

postępowaniu wolnym od zarzuconego uchybienia.

Mając to wszystko na uwadze Sąd Najwyższy orzekł, jak w wyroku.