III KK 302/14

Sygn. akt III KK 302/14

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 15 stycznia 2015 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Zbigniew Puszkarski (przewodniczący)

SSN Tomasz Grzegorczyk (sprawozdawca)

SSN Eugeniusz Wildowicz

Protokolant Anna Korzeniecka-Plewka

przy udziale prokuratora Prokuratury Generalnej Małgorzaty Wilkosz - Śliwy,

w sprawie E. G. ukaranej z art. 119 § 1 k.w.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej

na rozprawie

w dniu 15 stycznia 2015 r.,

kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść ukaranej

od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w P.

z dnia 21 maja 2014 r.

uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi

Rejonowemu w P. do ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem E. G. została uznana winną tego, że w okresie od 18

do 26 marca 2014 r., w bursie szkolnej na ul. W. dokonała kradzieży pieniędzy w

kwocie 420 zł na szkodę A. M., tj. wykroczenia z art. 119 § 1 k.w., za co

wymierzono jej karę „300 (dwustu) zł grzywny”, obciążając ją też zryczałtowanymi

2

wydatkami postępowania. Wyrok ten uprawomocnił się bez zaskarżania w dniu 11

czerwca 2014 r. W sierpniu 2014 r., z kasacją na niekorzyść ukaranej wystąpił

Prokurator Generalny, zarzucając naruszenie prawa procesowego, a to art. 413 § 2

pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 82 § 1 k.p.w., polegające na orzeczeniu za przypisane

wykroczenie kary grzywny w sposób uniemożliwiający wykonanie wyroku, co

stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia, przewidzianą w art. 104 § 1

pkt 5 k.p.w., wnosząc w związku z powyższym o uchylenie tego orzeczenia i

przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Na rozprawie kasacyjnej

prokurator Prokuratury Generalnej poparła tę skargę.

Rozpoznając tę kasację Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja ta jest oczywiście zasadna, jako że, jak już wcześniej wskazano,

Sąd Rejonowy, orzekając karę grzywny, stwierdził, że wymierza ją ukaranej w

kwocie „300 (dwustu) zł”. Tym samym, prawdą jest, że w orzeczeniu tym w zakresie

kary zachodzi sprzeczność, która uniemożliwia jego wykonanie. Nie wiadomo

bowiem, jaką w rzeczywistości karę grzywny Sąd orzekł wobec ukaranej, a więc,

czy jest to 200 czy 300 zł. W konsekwencji zaskarżony wyrok, jako dotknięty

bezwzględną przyczyną uchylenia orzeczenia wskazaną w art. 104 § 1 pkt 5 k.p.w.,

ostać się nie może. Dlatego też Sąd Najwyższy uchylił to orzeczenie i przekazał

sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w P.

Kasacja niniejsza została wprawdzie wniesiona na niekorzyść ukaranej, a w

uzasadnieniu tego jej kierunku wskazano, że czyni się tak ponieważ „nie upłynął

termin wskazany w art. 110 § 2 k.p.w., a nie wiadomym jest, czy intencją Sądu było

ukaranie obwinionej karą grzywny w wysokości 200 złotych, czy 300 złotych”.

Należy jednak zauważyć, że w sprawie tej, we wniosku o ukaranie, zawarty był

jednocześnie wniosek o skazanie obwinionej grzywną w wysokości 200 zł bez

przeprowadzania rozprawy (k. 18v), a sama obwiniona zgodę na takie ukaranie jej

wyraziła (k. 12v). Mimo to Sąd zamiast orzekania na posiedzeniu w przedmiocie

takiego skazania, do czego obligował go przepis art. 60 § 1 pkt 1 k.p.w., orzekał w

tej sprawie na posiedzeniu nakazowym. Wprawdzie, stosownie do art. 2 § 1a k.p.w.,

orzekanie w sprawach o wykroczenia w trybie zwyczajnym następuje tylko

wówczas, gdy brak jest podstaw do rozpoznania sprawy w postępowaniu

przyspieszonym lub nakazowym, to jednak należy przyjąć, że wskazany wcześniej

3

przepis art. 60 § 1 pkt 1 k.p.w., wyłącza możliwość orzekania w postępowaniu

nakazowym w sytuacji, gdy oskarżyciel publiczny wystąpił z wnioskiem o skazanie

bez rozprawy, jako że przepis art. 60 § 1 pkt 7 k.p.w. odrębnie zakłada kierowanie

sprawy do postępowania nakazowego.

Powyższe wskazuje, że możliwość orzeczenia przez Sąd Rejonowy w tej

sprawie kary grzywny wyższej niż sugerowana przez oskarżyciela publicznego

wchodziła w rachubę jedynie wtedy, gdyby Sąd uznał na tym forum, iż nie ma

podstaw do uwzględnienia tego wniosku i sprawę skierował na rozprawę do

rozpoznania na zasadach ogólnych (art. 63 § 5 k.p.w.). W tej sprawie tak jednak się

nie stało, gdyż po wpłynięciu wniosku o ukaranie Przewodniczący Wydziału od razu

zarządził o skierowaniu sprawy na posiedzenie nakazowe (k. 16). Niewykluczone,

że takie właśnie postąpienie przyczyniło się do wadliwości, jaką dotknięty jest

zaskarżony wyrok.

W konsekwencji, mimo kierunku tej kasacji, przy ponownym rozpoznaniu tej

sprawy Sąd Rejonowy powinien rozpocząć od prawidłowego w niej procedowania,

a więc od orzekania na posiedzeniu, o którym mowa w art. 63 k.p.w. i dopiero,

gdyby uznał za niemożliwe uwzględnienie wniosku o skazanie bez rozprawy,

powinien skierować ją na rozprawę, ale już nie na posiedzenie nakazowe. Skoro

bowiem nie można było wydać wyroku na posiedzeniu z udziałem stron, to tym

bardziej nie powinno się rozstrzygać o odpowiedzialności obwinionego bez udziału

stron.

Mając to wszystko na uwadze, orzeczono jak na wstępie.