SNO 8/15

Sygn. akt SNO 8/15

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 4 marca 2015 r.

Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny w składzie:

SSN Eugeniusz Wildowicz (przewodniczący)

SSN Maciej Pacuda

SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca)

Protokolant Anna Kuras

przy udziale Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego w […],

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2015 r.

sprawy A.M.

sędziego Sądu Rejonowego w C.,

w związku z odwołaniami obrońców i obwinionej

od wyroku Sądu Apelacyjnego - Sądu Dyscyplinarnego w […]

z dnia 2 października 2014 r.,

1. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok,

2. obciąża Skarb Państwa kosztami postępowania

odwoławczego.

UZASADNIENIE

Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny wyrokiem z dnia 2 października 2014 r.,

uznał obwinioną A. M. sędziego Sądu Rejonowego, za winną tego, że jako przewodnicząca

składu orzekającego w okresie od dnia 8 lipca 2009 r. do dnia 30 stycznia 2013 r. dopuściła

się oczywistej i rażącej obrazy przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 2 § 1 pkt 4

2

k.p.k., art. 366 § 1 i 2 k.p.k. oraz art. 404 § 1 k.p.k. w ten sposób, że wbrew zasadom

koncentracji materiału dowodowego i sprawności postępowania doprowadziła do rażącej i

nieuzasadnionej przewlekłości postępowania sądowego w sprawach:[…],

to jest popełnienia przewinienia służbowego określonego w art. 107 § 1 ustawy z dnia 27

lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz.

427 ze zm.; dalej: „u.s.p.”) i za to na podstawie art. 109 § 1 pkt 2 tej ustawy wymierzył jej

karę nagany i obciążył Skarb Państwa kosztami postępowania.

Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny ustalił, że do rażącej i nieuzasadnionej

przewlekłości postępowania w wymienionych sprawach doszło wskutek następujących

uchybień w postępowaniu obwinionej jako przewodniczącej składu orzekającego:

1) w sprawie […] – doprowadzenia do odwołania rozprawy wyznaczonej na dzień 3

września 2010 r. z powodu przesunięcia zaplanowanego wcześniej urlopu

wypoczynkowego; odraczania rozprawy bez wyznaczenia kolejnych terminów;

zaniechania wydania postanowienia o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego

sądowego w okresie od dnia 8 lipca 2011 r. do dnia 11 kwietnia 2012 r. oraz

niewydanie postanowienia o dopuszczeniu dowodu z opinii uzupełniającej tego

biegłego na rozprawie w dniu 6 lipca 2012 r.; zwlekania z zażądaniem dokumentów

niezbędnych do wydania opinii uzupełniającej do dnia 3 września 2012 r.;

wzywania na rozprawę świadków przebywających za granicą mimo posiadania

informacji o nieznanym terminie ich powrotu do kraju; zaniechania przesłuchania

świadka na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2012 r. i wezwania go na kolejny termin

rozprawy;

2) w sprawie […] – bezzasadnych odroczeń rozprawy na odległe, kilkumiesięczne,

terminy; odstąpienia od przesłuchania ośmiu świadków na rozprawie w dniu 17

czerwca 2010 r. na wniosek obrońcy oskarżonego motywowany kolizją z terminem

innej sprawy; zarządzenia przerwy w rozprawie wyznaczonej na dzień 3

października 2010 r. z uwagi na nieusprawiedliwione niestawiennictwo

oskarżonego i zaniechania przesłuchania na tym terminie czterech świadków;

odwołania rozprawy wyznaczonej na dzień 21 października 2010 r. z uwagi na

konieczność rozpoznania innej sprawy; wydania postanowienia o dopuszczeniu

dowodu z opinii biegłych psychiatrów z trzymiesięczna zwłoką; rozpoznania

wniosków biegłych psychiatrów zgłoszonych w dniu 12 listopada 2011 r. dopiero w

dniu 8 marca 2011 r.;

3) w sprawie […] – wyznaczenia terminu rozprawy odwołanej w dniu 8 lipca 2010 r. -

po blisko dwóch miesiącach – na dzień 23 grudnia 2010 r.; wyznaczania rozprawy

na odległe terminy - w dniu 23 grudnia 2010 r. na dzień 7 kwietnia 2011 r., a

następnie – kolejno: na dzień 14 lipca 2011 r., 10 listopada 2011 r., 16 lutego 2012

r., 10 kwietnia 2012 r., 15 czerwca 2012 r.;

4) w sprawie […] – odraczania rozprawy na odległe terminy; odstępowania od

przesłuchania świadków, którzy stawili się na rozprawę i wzywanie ich na kolejne

3

terminy (z uwagi na późną porę, opóźnienie w rozpoznawaniu spraw z wokandy,

kolizję spraw obrońcy oskarżonego, konieczność uzgodnienia przez obrońcę z

oskarżonym linii obrony); odwołania rozprawy wyznaczonej na dzień 26 stycznia

2010 r. z powodu jednodniowego urlopu; wznowienia przewodu sądowego celem

uprzedzenia stron o możliwej zmianie kwalifikacji czynu;

5) w sprawie [...] – bezzasadnego odraczania rozprawy i wyznaczanie jej na odległe

terminy; czterokrotne wznawianie przewodu sądowego (dwukrotnie celem

przesłuchania świadków, raz celem uzyskania aktualnych danych o karalności

oskarżonych i raz bez wskazania przyczyny); odstępowania od przesłuchania

świadków, którzy stawili się na rozprawę (z uwagi na opóźnienie w rozpoznawaniu

spraw, zbyt późne stawienie się obrońcy); odwołania rozprawy z powodu urlopu

wypoczynkowego; zbyt późnego dopuszczenie dowodu z opinii biegłych

psychiatrów; odwołania rozprawy z uwagi na niesporządzenie opinii przez biegłych;

6) w sprawie […] – odraczania rozprawy bez uzasadnionych przyczyn i wyznaczanie

nowych terminów po upływie ponad trzech miesięcy; rozpoznania wniosku obrońcy

z dnia 7 czerwca 2010 r. o skierowanie sprawy do postępowania mediacyjnego

dopiero w dniu 9 lipca 2010 r.; zaniechania wydania postanowienia w przedmiocie

dopuszczenia dowodu z opinii biegłych na rozprawie w dniu 29 grudnia 2010 r. oraz

na kolejnych pięciu terminach mimo dwukrotnego przedstawienia akt celem

podjęcia tej decyzji; bezzasadnego odstąpienie od przesłuchania świadków na

rozprawach, które zostały odroczone;

7) w sprawie […] – odraczania rozprawy na odległe (ponad trzymiesięczne) terminy

lub bez terminu; niewydania postanowienia o dopuszczeniu dowodu z opinii

biegłych w dniu 29 grudnia 2011 r., lecz dopiero w dniu 27 stycznia 2012 r.; zwłoki

w zażądaniu uzupełnienia dokumentacji lekarskiej; powtórnego wydania

postanowienia dowodowego o tej samej treści jak w postanowieniu z dnia 27

stycznia 2012 r.; rozpoznania wniosku obrońcy o zwolnienie z obowiązku obrony z

ośmiomiesięcznym opóźnieniem;

8) w sprawie […] – odraczania rozprawy na odległe terminy lub bez wyznaczenia

kolejnego terminu; zlecenia uzupełnienia opinii o elementy treści uwzględnione w

opinii podstawowej; bezczynności w okresie od 6 listopada 2009 r. do 31 marca

2010 r.; zarządzenia przymusowego doprowadzenia oskarżonego na badania dopiero

po jego sześciokrotnym niestawiennictwie na te badania; zwłoki w wydaniu

zarządzenia o wyznaczeniu posiedzenia w przedmiocie umorzenia postępowania;

9) w sprawie […] – odraczania rozprawy na ponad trzymiesięczne okresy lub bez

terminu; zwłoki w podjęciu postanowień o dopuszczeniu dowodów z opinii biegłych

psychiatrów; dwukrotnego wznowienia przewodu sądowego (celem uzupełniającego

przesłuchania oskarżonych oraz z uwagi na konieczność uprzedzenia stron o

możliwej zmianie kwalifikacji prawnej czynu i uzupełnienia postępowania

dowodowego); zarządzenia zebrania przez biegłego informacji uznanych następnie

za zbędne;

4

10) w sprawie […] – odraczania rozprawy na kilkumiesięczne okresy; niewydania

zarządzenia w przedmiocie odezwy o przesłuchania świadków w drodze pomocy

prawnej, co spowodowało konieczność odroczenie rozprawy; skierowania sprawy na

posiedzenie celem zlecenia przeprowadzenia tego dowodu po upływie ośmiu

miesięcy od dostrzeżenia takiej potrzeby;

11) w sprawie […] – odwołania wyznaczonej rozprawy z uwagi na konieczność

wyznaczenia posiedzenia w trybie art. 335 § 1 k.p.k. w związku z wnioskiem

zawartym w akcie oskarżenia; odroczenia rozprawy bez wyznaczenia nowego

terminu; dopuszczenia dowodu z opinii biegłego po upływie jedenastu miesięcy od

dostrzeżenia potrzeby przeprowadzenia tego dowodu;

12) w sprawie […] - odraczania rozprawy z powodu braku decyzji w przedmiocie

dowodu z opinii biegłego i wydanie stosownego postanowienia w tym przedmiocie

po upływie sześciu miesięcy od dostrzeżenia potrzeby przeprowadzenia tego

dowodu; wznowienia przewodu sądowego w celu uzupełnienia postępowania

dowodowego i wydanie postanowienia dopuszczającego dowód z opinii biegłego po

upływie dwóch tygodni; odwołanie ogłoszenia wyroku z powodu urlopu.

Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uznał, że opisane zachowania obwinionej,

wykazują cechy podobieństwa i pozostają w bliskim związku czasowym ; ich skutkiem

było utrzymywanie się w okresie od dnia 8 lipca 2009 r. do dnia 30 stycznia 2013 r. stanu

nieuzasadnionej przewlekłości postepowania w wymienionych dwunastu sprawach.

Zachowania te, naruszające w sposób rażący i oczywisty przepisy art. 2 § 1 pkt 4, art. 366 §

1 i 2 oraz art. 404 § 1 k.p.k., stanowią jedno - przewidziane w art. 107 § 1 u.s.p. -

przewinienie służbowe.

Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w opisie poszczególnych zachowań

przypisanych obwinionej doprecyzował, że miały one miejsce w okresie pomiędzy dniem 8

lipca 2009 r. a dniem 30 stycznia 2013 r., a nie – jak wskazano we wniosku – w okresie od

dnia 21 kwietnia 2008 r. do dnia 25 stycznia 2013 r. Jednocześnie z opisu tego

wyeliminował postępowanie obwinionej w sprawie […], uznając, że wydłużenie się

postępowania w tej sprawie nie było następstwem zawinionych zachowań obwinionej.

Wymierzając obwinionej karę nagany, Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny miał na

uwadze stopień jej winy, charakter i wagę popełnionego przewinienia, podkreślając, że

godziło ono w fundamentalne zasady postępowania karnego i doprowadziło do

przewlekłości postępowania w dwunastu sprawach. Uwzględnił również pozytywną ocenę

jakości pracy obwinionej w aspekcie stabilności jej orzecznictwa oraz okoliczności

związane z reorganizacją Sądu Rejonowego […] na początku 2013 r.

Odwołania od powyższego wyroku wnieśli obwiniona i jej obrońcy. Zaskarżając to

orzeczenie w całości, zarzucili obrazę przepisów postepowania, mającą wpływ na treść

orzeczenia, a mianowicie art. 128 u.s.p. w związku z:

5

- art. 7 k.p.k. w związku z art. 4 k.p.k. i art. 5 § 2 k.p.k. polegającą na dokonaniu oceny

dowodów w sposób dowolny, nieobiektywny, sprzeczny z zasadami logiki i doświadczenia

życiowego, skutkujący przyjęciem, że obwiniona dopuściła się oczywistej i rażącej obrazy

przepisów postepowania karnego, doprowadzając umyślnie z zamiarem ewentualnym do

rażącej i nieuzasadnionej przewlekłości postępowania we wskazanych w wyroku sprawach,

w szczególności zaś, że zamiar ten ujawnił się już w dniu 8 lipca 2009 r. i utrzymywał się w

czasie korzystania z urlopu wypoczynkowego i usprawiedliwionej nieobecności w pracy;

- art. 7 k.p.k. w związku z art. 410 k.p.k. przez uznanie, że obwiniona dopuściła się

przypisanego jej przewinienia służbowego, przy jednoczesnym obdarzeniu wiarą jej

wyjaśnień w całości, a więc również w części, w której wskazywała na brak doprowadzenia

do zaistnienia rażącej i nieuzasadnionej przewlekłości postępowań objętych zarzutem;

- 170 § 1 pkt 2 i 5 k.p.k. w związku z art. 6 k.p.k. i art. 410 k.p.k. oraz art. 170 § 2 k.p.k. w

związku z art. 410 k.p.k. przez niezasadne oddalenie wniosków zgłoszonych przez obrońcę

obwinionej na rozprawie w dniu 26 września 2014 r. o dopuszczenie dowodów z kopii

wokand, protokołów rozpraw prowadzonych przez obwinioną, akt spraw przydzielonych

obwinionej, zeznań świadka E. J. – wskazujących na okoliczności zaprzeczające zarzutom

zawartym we wniosku o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej;

- art. 167 k.p.k. przez niedopuszczenie z urzędu dowodów na okoliczność sposobu i zakresu

przydziału spraw sędziom orzekającym w jednym Wydziale z obwinioną;

- art. 424 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k. przez sporządzenie uzasadnienia orzeczenia w sposób

uniemożliwiający kontrolę toku rozumowania Sądu, zawierającego wewnętrzne

sprzeczności w zakresie oceny dowodów i ustaleń faktycznych, niewyjaśniającego

podstawy prawnej rozstrzygnięcia co do strony podmiotowej przypisanego obwinionej

przewinienia dyscyplinarnego oraz nieodnoszącego się do stanowiska Rzecznika

Dyscyplinarnego, który odstąpił od popierania skargi, a także do obiektywnych możliwości

dochowania przez obwinioną zasad koncentracji materiału dowodowego i sprawności

postepowania w warunkach orzekania na trzech sesjach w tygodniu;

- art. 117 u.s.p. i art. 114 ust. 4 u.s.p. w związku z art. 6 k.p.k. przez rozpoznanie sprawy w

zakresie wykraczającym ponad granice skargi Rzecznika Dyscyplinarnego i przypisanie

obwinionej doprowadzenie do rażącej i nieuzasadnionej przewlekłości postępowania wbrew

zasadom koncentracji materiału dowodowego i sprawności postępowania;

- art. 115 § 3 u.s.p. w związku z art. 117 § 2, 2a i 3 k.p.k. oraz art. 11 i 17 ustawy o lekarzu

sądowym przez przeprowadzenie rozprawy głównej w dniu 6 grudnia 2014 r. pomimo

należycie usprawiedliwionej nieobecności obwinionej i sprzeciwu jej obrońcy;

- art. 92 k.p.k. w związku z art.410 k.p.k. przez oparcie ustaleń faktycznych na treści akt

sprawy […], nieujawnionych procesowo w toku rozprawy.

6

Powołując się na powyższe zarzuty, skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonego

wyroku i uniewinnienie obwinionej od popełnienia przewinienia służbowego, ewentualnie

o uchylenie tego orzeczenia i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu – Sądowi

Dyscyplinarnemu do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje:

W postępowaniu dyscyplinarnym dotyczącym sędziów w sprawach

nieuregulowanych przepisami rozdziału 3 działu II ustawy – Prawo o ustroju sadów

powszechnych stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego (art. 128

u.s.p.). W przepisach normujących postepowanie dyscyplinarne brak jest regulacji, która

pozwalałaby na zastosowanie w tym postępowaniu przepisów Kodeksu karnego. W

orzecznictwie Sądu Najwyższego - Sądu Dyscyplinarnego dominuje jednak pogląd o

konieczności odpowiedniego stosowania w postępowaniu dyscyplinarnym sędziów

podstawowych instytucji prawa karnego materialnego (zob. wyroki: z dnia 5 listopada 2003

r., SNO 67/03, nie publ.; z dnia 17 kwietnia 2008 r., SNO 24/08, OSNSD 2008, poz. 9).

Przyjmuje się przy tym, że skoro odpowiedzialność dyscyplinarna dotyczy określonych

czynów (zachowań), to w drodze analogii, według zasad właściwych dla odpowiedzialności

karnej, należy formułować zarzuty i kwalifikować przewinienie dyscyplinarne. Możliwa jest

więc konstrukcja jednego przewinienia dyscyplinarnego w odniesieniu do kilku podobnych

zachowań, mających miejsce - podobnie jak ciąg przestępstw uregulowany w art. 91 k.k. -

w krótkich odstępach czasu (zob. wyroki Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego: z

dnia 22 czerwca 2004 r., SNO 22/04, OSNSD 2004, poz. 3; z dnia 8 października 2004 r.,

SNO 42/04, OSNSD 2004, poz. 47).

W rozpoznawanej sprawie Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny przyjął, że

zachowania przypisane obwinionej cechowało podobieństwo wynikające zarówno z ich

rodzaju (naruszenie przepisów postępowania), jak i skutku (doprowadzenie do

przewlekłości postępowania). Wskazał, że zachowania te pozostawały w bliskim związku

czasowym (obejmowały lata 2009-2013), w którym to okresie utrzymywał się stan

nieuzasadnionej przewlekłości w wielu sprawach karnych. W konsekwencji uznał, że mimo

różnic w poszczególnych zachowaniach obwinionej, można je zakwalifikować jako jedno

przewinienie służbowe przewidziane w art. 107 § 1 u.s.p., za które powinna być

wymierzona jedna kara dyscyplinarna.

Wbrew odmiennemu zapatrywaniu skarżących, Sąd Apelacyjny – Sąd

Dyscyplinarny, prezentując to stanowisko, nie oparł się na konstrukcji czynu ciągłego. Nie

przyjął – jak odczytali to skarżący – że obwiniona już w dniu 8 lipca 2009 r., otwierającym

ramy czasowe przypisanych jej zachowań, niejako z góry obejmowała zamiarem

dopuszczenie się oczywistej i rażącej obrazy przepisów art. 2 § 1 pkt 4, art. 366 § 1 i 2 oraz

art. 404 § 1 k.p.k. i doprowadzenie do rażącej przewlekłości postepowania we wszystkich

dwunastu sprawach. Wskazał natomiast na cały szereg kolejnych zachowań obwinionej,

naruszających wymienione przepisy (str. 39-45 uzasadnienia zaskarżonego wyroku).

7

Podkreślił jednocześnie, że obwiniona przewidywała skutki każdego z tych konkretnych

zachowań, składających się na jedno przewinienie służbowe, i godziła się na nie. Posłużenie

się przez Sąd Apelacyjny w innym miejscu uzasadnienia zaskarżonego wyroku zwrotem

„czyn ciągły” - w kontekście przedawnienia przewinienia służbowego - nie zmienia

powyższej oceny. Również bowiem i w tym przypadku Sąd Apelacyjny odwołał się do

orzecznictwa w sprawach dyscyplinarnych, nawiązującego wyraźnie do konstrukcji jednego

przewinienia dyscyplinarnego, obejmującego wiele zachowań (wyroków Sądu Najwyższego

– Sądu Dyscyplinarnego: z dnia 25 września 2007 r., SNO 51/07 nie publ. oraz z dnia 16

maja 2014 r., SNO 14/14, nie publ.). W świetle przytoczonej argumentacji, zarzuty

naruszenia 128 u.s.p. w związku z art. 7, art. 4 i art. 5 § 2 k.p.k. oraz art. 128 u.s.p. w

związku z art. 424 § 1 pkt 2 k.p.k. należało uznać za chybione.

Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku w

sposób wyczerpujący wyjaśnił, dlaczego uznał, że zachowania obwinionej doprowadziły do

rażącej przewlekłości postepowania w konkretnych sprawach. Wskazał, że skutek ten był

następstwem rażących i oczywistych naruszeń przepisów mających zapewnić sprawny i

efektywny przebieg postępowania (art. 2 § 1 pkt 4 k.p.k., art. 366 § 1 i 2 k.p.k. oraz art. 404

§ 1 k.p.k.), co powodowało – w zakresie obciążenia obwinionej - „efekt śnieżnej kuli” w

postaci rosnącej liczby spraw w jej referacie. Wzrost ten nie był wynikiem kierowania do

referatu obwinionej większej liczby spraw niż w przypadku innych sędziów orzekających w

tym samym Wydziale, lecz następstwem przerywania i odraczania rozpraw, których można

było i należało uniknąć. Przesłanki te jednoznacznie wykluczają możliwość

usprawiedliwienia zachowań obwinionej niedociągnięciami w zakresie organizacji pracy

Wydziału. Zarzut pominięcia tej kwestii nie mógł więc wywrzeć zamierzonego skutku.

Przyjęcie przez Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny konstrukcji jednego

przewinienia służbowego, obejmującego wiele zachowań obwinionej, była oczywistą

konsekwencją niepodzielenia zapatrywania Rzecznika Dyscyplinarnego, wskazującego na

popełnienie przez obwinioną wielu przewinień dyscyplinarnych. Przytoczona w

uzasadnieniu zaskarżonego wyroku argumentacja w dostateczny sposób odnosi się do

odmiennego stanowiska Rzecznika Dyscyplinarnego i odstąpienia przez niego od

popierania wniosku. Na marginesie należy odnotować, że sami skarżący nie kwestionowali

zasady, zgodnie z którą Sąd Dyscyplinarny nie jest związany odstąpieniem przez Rzecznika

Dyscyplinarnego od popierania wniosku o przeprowadzenie postepowania dyscyplinarnego.

Bezpodstawny jest zarzut wskazujący na niedostatki uzasadnienia zaskarżonego

wyroku, mające wynikać – w ocenie skarżących – z wewnętrznej sprzeczności w ocenie

dowodów i ustaleń faktycznych. Sąd Apelacyjny wskazał wyraźnie, że wyjaśnienia

obwinionej uznał za wiarygodne. Stwierdzenie to odnosi się, oczywiście, jedynie do

wypowiedzi obwinionej dotyczących okoliczności faktycznych mających w sprawie istotne

znaczenie; nie oznacza natomiast aprobaty oceny tych okoliczności - wyrażonej przez

obwinioną - w płaszczyźnie kwalifikacji prawnej jej zachowań. Zarzut naruszenia art. 128

u.s.p. w związku z art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. nie mógł być więc uwzględniony. Chybiony

8

okazał się również, oparty na odmiennym, wadliwym założeniu, zarzut obrazy art. 7 w

związku z art. 410 k.p.k. i art. 128 u.s.p.

Zawinienia zachowań polegających na rażącym i oczywistym naruszeniu

przepisów postępowania nie może wyłączać nadmiar obowiązków obciążających sędziego,

przeciążenie wynikające z rosnącego wpływu, czy też nieprawidłowe działanie innych

sędziów. Zgłoszone przez obwinioną wnioski dowodowe w istocie zmierzały do wykazania

tych właśnie okoliczności. Oddalenie tych wniosków, jako bezprzedmiotowych i

zmierzających do przedłużenia postepowania, nie może usprawiedliwiać zarzutów

naruszenia art. 170 § 1 pkt 2 i 5 k.p.k. i art. 170 § 2 k.p.k. w związku z art. 6 k.p.k. i art. 410

k.p.k. oraz art. 128 u.s.p. Z tych samych przyczyn zaniechanie przez Sąd Apelacyjny - Sąd

Dyscyplinarny przeprowadzenia z urzędu dowodów wskazanych przez skarżących nie

stanowi przejawu naruszenia art. 167 k.p.k. w związku z art. 128 u.s.p.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego dotyczącym wykładni art. 14 k.p.k. przyjmuje

się, że nie jest naruszeniem zasady skargowości ustalenie - w wyniku przeprowadzonego

przewodu sądowego i weryfikacji ujawnionego materiału dowodowego - że rozpoznawane

zdarzenia miały miejsce w innym czasie lub też wywołały inny skutek niż przyjęto to w

akcie oskarżenia. Warunkiem wprowadzenia tych zmian jest jedynie to, aby w realiach

dowodowych konkretnej sprawy oczywistym było, iż sąd dokonywał oceny tego samego

zachowania oskarżonego, które stanowiło przedmiot oskarżenia (zob. wyrok Sądu

Najwyższego z dnia 30 października 2012 r., II KK 9/12, nie publ.). Reguła ta – z mocy art.

128 u.s.p. – znajduje odpowiednie zastosowanie w postępowaniu dyscyplinarnym.

Ustalenie przez Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny, że opisane we wniosku

zachowania obwinionej miały w rzeczywistości miejsce w okresie od dnia 8 lipca 2009 r. do

dnia 30 stycznia 2013 r. było podyktowane potrzebą korekty wadliwego określenia we

wniosku przedziału czasowego, w którym miały miejsce zachowania obwinionej,

naruszające przepisy proceduralne i skutkujące przewlekłością postępowań. Omyłkowe

określenie początku tego okresu na dzień wręczenia obwinionej aktu powołania na

stanowisko sędziego (zamiast na dzień następny) oraz doprecyzowanie dnia zamykającego

ten okres nie może być poczytywane za objęcie zaskarżonym wyrokiem innego

przewinienia służbowego niż wskazane we wniosku o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej.

Z tych względów zarzuty naruszenia art. 117 w związku z art. 114 § 4 u.s.p. w związku z

art. 6 i art. 14 § 1 k.p.k. w związku z art. 128 u.s.p. należało uznać za bezzasadne.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego - Sądu Dyscyplinarnego dotyczącym

przewinień służbowych polegających na oczywistej i rażącej obrazie przepisów

postępowania wskazuje się, że opis tych przewinień we wniosku – z uwagi na mniej

sformalizowany charakter postępowania dyscyplinarnego - może zostać dokonany w

dwojaki sposób (zob. postanowienie z dnia 26 kwietnia 2005 r., SNO 18/05 nie publ.).

Możliwe jest przytoczeniu spraw, w których sędzia miał się dopuścić oczywistej i rażącej

obrazy prawa, już w opisie zarzucanego przewinienia (zob. wyrok Sądu Najwyższego -

9

Sądu Dyscyplinarnego z dnia 6 czerwca 2003 r., SNO 26/03, OSNSD 2003, poz. 39).

Dopuszczalna jest również rezygnacja z przytoczenia spraw, w których sędzia miał się

dopuścić oczywistego i rażącego naruszenia prawa, w samym opisie zarzucanego

przewinienia; sprawy te są powoływane dopiero w uzasadnieniu wniosku (por. wyrok Sądu

Najwyższego - Sądu Dyscyplinarnego z dnia 22 października 2003 r., SNO 22/03, nie

publ.). W ten sam sposób należy ocenić dopuszczalny sposób opisu przewinienia

służbowego przypisanego obwinionemu przez sąd dyscyplinarny. W świetle

przytoczonego stanowiska, nie ma podstaw do uznania, że Sąd Apelacyjny – Sąd

Dyscyplinarny naruszył art. 413 § 2 pkt 1 k.p.k. w związku z art. 128 u.s.p.

Z pisemnych motywów zaskarżonego wyroku wynika, że podstawę ustaleń Sądu

Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego stanowiły m.in. karty 217 – 287 akt sprawy […],

przy czym skarżący nie kwestionowali okoliczności, że na rozprawie głównej ujawniono

kserokopie tak oznaczonych kart. W tych okolicznościach niezrozumiałym jest zarzut

oparcia – z naruszeniem art. 92 w związku z art. 410 k.p.k. i art. 128 u.s.p. – ustaleń

faktycznych na dowodzie nieujawnionym w toku rozprawy.

Zamierzonego skutku nie mógł również wywrzeć zarzut naruszenia art. 115 § 3

u.s.p. w związku z art. 117 § 2 i § 2a k.p.k. oraz art. 3 k.p.k. i art. 11 oraz art. 17 ustawy z

dnia 15 czerwca 2007 r. o lekarzu sądowym (Dz. U. Nr 123, poz. 849 ze zm.), skoro Sąd

Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny powtórzył postepowanie dowodowe przeprowadzone na

rozprawie w dniu 6 grudnia 2014 r. mimo usprawiedliwionej nieobecności obwinionej i

sprzeciwu jej obrońcy.

Z tych względów Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny na podstawie art. 437 § 1

k.p.k. w związku z art. 128 u.s.p. orzekł, jak w sentencji, rozstrzygając o kosztach

postępowania dyscyplinarnego stosownie do art. 133 u.s.p.