II CSK 218/14

Sygn. akt II CSK 218/14

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 20 marca 2015 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Maria Szulc

SSN Karol Weitz

w sprawie z powództwa Z. S.

przeciwko Skarbowi Państwa - Prokuratorowi Okręgowemu

i Szefowi Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w W.

o zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 20 marca 2015 r.,

skargi kasacyjnej strony pozwanej

od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]

z dnia 24 października 2013 r.,

1) odrzuca skargę kasacyjną wniesioną od zawartego

w punkcie III (trzecim) zaskarżonego wyroku postanowienia

o oddaleniu zażalenia pozwanego na zawarte w wyroku Sądu

Okręgowego z dnia 21 lutego 2013r. rozstrzygnięcie o kosztach

procesu,

2) oddala skargę kasacyjną w pozostałej części,

2

3) zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1 800 (

jeden tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów

postępowania kasacyjnego.

3

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 24 października 2013 r. Sąd Apelacyjny, na skutek apelacji

powoda Z. S. oraz zażalenia strony pozwanej – Skarbu Państwa reprezentowanego

przez Prokuratora Okręgowego i szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w

W., w sprawie o zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę, zmienił zaskarżony

wyrok Sądu Okręgowego z dnia 21 lutego 2013 r. w ten sposób, że zasądził od

Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prokuratora Okręgowego i Szefa Agencji

Bezpieczeństwa Wewnętrznego w W. na rzecz powoda Z. S. kwotę 60 000 złotych

z ustawowymi odsetkami od dnia 16 lipca 2012 r. do dnia zapłaty tytułem

zadośćuczynienia (pkt I. 1 sentencji). W pozostałym zakresie Sąd Apelacyjny

oddalił powództwo (pkt I. 2 sentencji), a także apelację (pkt II sentencji). Oddalił

również zażalenie wniesione przez stronę pozwaną (pkt III sentencji).

W uzasadnieniu Sąd Apelacyjny – powołując się na ustalenia faktyczne

poczynione przez Sąd Okręgowy – wskazał, że w następstwie zawiadomienia

o popełnieniu przestępstwa na szkodę Skarbu Państwa (dotyczącego

nieprawidłowości dokonywania odpraw celnych), złożonego w dniu 23 listopada

2001 r. przez D. S. pełniącego obowiązki kierownika zmiany Posterunku Celnego w

[…], mocą postanowienia z dnia 23 listopada 2001 r. wszczęte zostało dochodzenie

na podstawie art. 87 § 1 kodeksu karnego skarbowego.

Powód Z. S., zatrudniony na stanowisku kontrolera celnego w Posterunku

Celnym w […], w dniu 7 października 2002 r. został przesłuchany w charakterze

świadka w sprawie. W dniu 10 grudnia 2002 r. (na podstawie zarządzenia

Prokuratora Okręgowego z dnia 9 grudnia 2002 r.) powoda zatrzymano jako osobę

podejrzaną i przymusowo doprowadzono do Delegatury ABW w […]. W

wyjaśnieniach złożonych w dniu zatrzymania zaprzeczył on, aby przyjmował

jakiekolwiek korzyści majątkowe. Postanowieniem z dnia 9 grudnia 2002 r.

przedstawiono powodowi zarzut popełnienia przestępstwa z art. 228 § 3 i 5 k.k. w

zw. z art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 12 k.k. Zarzut popełnienia

przestępstwa z art. 228 k.k. przedstawiono także innym funkcjonariuszom

Posterunku Celnego w […]. Akt oskarżenia m.in. przeciwko powodowi został

4

złożony w dniu 30 kwietnia 2003 r. W związku z wszczęciem

postępowania karnego powód Z. S. z dniem 10 grudnia 2002 r. został

bezterminowo zawieszony w wykonywaniu obowiązków służbowych, a po

wniesieniu przeciwko niemu aktu oskarżenia – zwolniony ze służby celnej decyzją

Dyrektora Izby Celnej w […] na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy z dnia 24

lipca 1999 r. o służbie celnej.

Wyrokiem z dnia 3 września 2004 r. Sąd Rejonowy w […] uznał Z. S. za

winnego zarzucanego mu czynu wypełniającego dyspozycję przestępstwa z art.

228 § 3 i 5 k.k. w zw. art. 271 § 3 i art. 11 § 2 w zw. z art. 12 k.k. Sąd Okręgowy w

[…] uchylił powyższy wyrok w stosunku do powoda i przekazał sprawę do

ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Sąd ten po ponownym rozpoznaniu

sprawy wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2008 r. uznał powoda (w miejsce czynu mu

zarzucanego) za winnego czynu wypełniającego znamiona art. 228 § 1 k.k. w zw. z

art. 12 k.k. Także ten wyrok został uchylony.

Sąd Rejonowy, rozpoznając sprawę po raz kolejny, wyrokiem wydanym w

dniu 10 listopada 2010 r. uniewinnił powoda od popełnienia zarzucanych mu

czynów. Sąd uznał, że nie są wiarygodne zeznania świadków R. S. i P. U., w tej

części, w której odnoszą się one do udziału w popełnieniu zarzucanego

przestępstwa innych funkcjonariuszy Urzędu Celnego, w tym Z. S. Sąd zwrócił

uwagę na fakt, że protokoły zeznań wymienionych świadków, sporządzone tego

samego dnia, przez tego samego protokolanta, jak i osobę przesłuchującą, są w

znacznej części tożsame. Zdaniem Sądu protokoły zeznań R. S. i P. U.

sporządzone przez funkcjonariusza ABW Delegatury […] J. Z. zostały sfałszowane.

Okoliczność ta w znaczący sposób podważyła wiarygodność obu świadków.

Sąd Okręgowy, wyrokiem z dnia 21 lutego 2013 r. oddalając powództwo

wniesione przez Z. S. przeciwko Skarbowi Państwa – reprezentowanemu przez

Prokuratora i Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, stwierdził, że powód

nie wykazał bezprawności działania funkcjonariuszy ABW Delegatury w […].

Bezprawności nie dowodzi, zdaniem Sądu Okręgowego, zawarte w uzasadnieniu

wyroku Sądu Rejonowego z dnia 10 listopada 2010 r. stwierdzenie, że w toku

postępowania przygotowawczego VI Ds. …/01 sfałszowane zostały protokoły

5

wyjaśnień P. U. i R. S. z dnia 29 listopada 2002 r. sporządzone przez

funkcjonariusza ABW Delegatury w […]. W ocenie Sądu Okręgowego w

rozpoznawanej sprawie działania funkcjonariuszy państwowych nie były bezprawne.

Wobec tego, że nie została spełniona przesłanka bezprawności, Sąd Okręgowy

stwierdził brak odpowiedzialności pozwanego Skarbu Państwa na podstawie art.

417 k.c., jak również na podstawie przepisu art. 24 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 448 k.c.

Sąd Apelacyjny nie podzielił stanowiska Sądu Okręgowego w kwestii

bezprawności działania funkcjonariuszy państwowych. Wskazał, że strona pozwana,

na której zgodnie z art. 24 § 1 k.c. spoczywał ciężar obalenia domniemania

bezprawności działania funkcjonariuszy wymienionych organów państwowych,

domniemania tego nie obaliła. Przedstawiona przez stronę pozwaną argumentacja

ograniczyła się jedynie do stwierdzenia, że organy śledcze działały w granicach

swoich kompetencji i zobligowane były do wszczęcia postępowania karnego

i popierania oskarżenia przeciwko powodowi. Sąd Apelacyjny podkreślił, że

działania organów Skarbu Państwa nie mogą korzystać z domniemania zgodności

z prawem tylko z tego względu, że działania podejmowane były przez organy

ustawowo powołane, w ramach przypisanych im kompetencji. Zdaniem Sądu

w niniejszej sprawie organy ścigania dopuściły się rażących uchybień

w gromadzeniu i ocenie materiału dowodowego. Skierowany przeciwko powodowi

akt oskarżenia był konsekwentnie popierany przez okres ponad ośmiu lat, mimo

istotnych wątpliwości co wiarygodności zasadniczego materiału dowodowego oraz

dwóch wyroków uchylających kolejne skazujące rozstrzygnięcia zapadłe

w pierwszej instancji wobec powoda. W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że

wskutek wszczęcia przeciwko powodowi postępowania karnego doszło do

naruszenia jego dóbr osobistych. Powód został narażony na infamię, utratę

dobrego imienia, zaufania w środowisku zawodowym, posądzenia o nieuczciwość

i nierzetelność. Ponadto powód stracił pracę w Służbie Celnej, zastosowano wobec

niego nieizolacyjne środki zapobiegawcze, takie jak dozór Policji i zakaz

opuszczania kraju. Dodać należy, że całe postępowanie trwało ponad osiem lat.

Sąd Apelacyjny uznał zatem za zasadne żądanie powoda zasądzenia

zadośćuczynienia z tytułu naruszenia dóbr osobistych w następstwie

bezpodstawnego posądzenia o popełnienie określonego czynu zabronionego.

6

Skarb Państwa reprezentowany przez Szefa Agencji Bezpieczeństwa

Wewnętrznego i Prokuratora Okręgowego, zastępowany przez Prokuratorię

Generalną Skarbu Państwa wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 24 października 2013 r., zaskarżając ten wyrok w części obejmującej

rozstrzygnięcie zawarte w punktach I. 1, I. 3, III i IV sentencji. Zarzucił temu

Sądowi naruszenie art. 448 k.c. w zw. z art. 24 § 1 k.c., przez błędną wykładnię

polegającą na przyjęciu, że wskazane przepisy stanowią samodzielną podstawę

odpowiedzialności Skarbu Państwa z tytułu naruszenia dóbr osobistych powstałego

na skutek niezgodnego z prawem działania władzy publicznej. Podniósł także

zarzut wadliwej wykładni art. 417 § 1 k.c. (zarówno w brzmieniu obecnym, jak i

obowiązującym do dnia 1 września 2004 r.) związanej z przyjęciem, że

stwierdzenie niezgodnego z prawem działania lub zaniechania przy wykonywaniu

władzy publicznej nie wymaga określenia konkretnego przepisu prawa, który miałby

zostać naruszony oraz że przepis ten może stanowić podstawę odpowiedzialności

za szkodę wywodzoną z faktu wszczęcia i prowadzenia postępowania karnego

w sytuacji braku przesłanek do uznania działań podejmowanych w jego toku za

niezgodne z prawem. Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną w sprawie nastąpiło

także naruszenie przepisów postępowania, mianowicie: art. 328 § 2 k.p.c. w zw.

z art. 391 § 1 k.p.c. z uwagi na nienależyte uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia

oraz art. 244 § 1 k.p.c. w zw. art. 382 k.p.c. w związku z nadaniem wyrokowi

wydanemu w odrębnej sprawie mocy formalnej dokumentu urzędowego. Na tych

podstawach skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonym zakresie oraz jego

zmianę w zaskarżonym zakresie poprzez oddalenie apelacji oraz zasądzenie

od powoda na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa

kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu w pierwszej i drugiej instancji

oraz w postępowaniu kasacyjnym, ewentualnie o uchylenie „w całości

zaskarżonego wyroku w zaskarżonym zakresie i przekazanie sprawy

do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Według utrwalonego w orzecznictwie Sądu Najwyższego poglądu, art. 328

§ 2 k.p.c. może stanowić usprawiedliwioną podstawę kasacyjną w tych

wyjątkowych wypadkach, gdy uzasadnienie wyroku sądu drugiej instancji zawiera

7

tak kardynalne braki, że niemożliwe jest dokonanie oceny toku wywodu, który

doprowadził do wydania orzeczenia, co uniemożliwia przeprowadzenie kontroli

kasacyjnej. Tylko bowiem wówczas stwierdzone wady mogą mieć wpływ na wynik

sprawy (por. np. wyrok z dnia 9 maja 2013 r., II UK 301/12, niepubl.; z dnia

28 listopada 2014 r., I CSK 735/13, niepubl.).

Wbrew stanowisku skarżącego Skarbu Państwa uzasadnienie zaskarżonego

wyroku nie jest wadliwie sporządzone, a tym bardziej brak jest jakichkolwiek

podstaw do przyjęcia, iż zawiera ono wymienione w skardze kasacyjnej braki. Jak

bowiem inaczej ocenić zarzut braku wywodów dotyczących rodzaju i charakteru

dóbr osobistych, które miały zostać naruszone działaniem pozwanego, formy

owego naruszenia, jego skutków, a także wpływu poszczególnych czynności

podjętych w toku postępowania karnego na powstanie stanu naruszenia dóbr

osobistych jeśli skonfrontuje się go z częścią pisemnych motywów (str. 24), w której

Sąd Apelacyjny stwierdził, że bezpodstawne posądzenie o popełnienie określonego

czynu zabronionego naraziło powoda na utratę dobrego imienia, zaufania

w środowisku zawodowym, wzbudziło podejrzenie, co do jego uczciwości

i rzetelności a w konsekwencji także doprowadziło do utraty pracy przez powoda.

W związku z zarzutem naruszenia art. 244 § 1 k.p.c. trzeba podnieść, że Sąd

Apelacyjny uwzględnił domniemanie wynikające z art. 252 k.p.c. związane

z uzasadnieniem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego z dnia 10 listopada

2010 r. (sygn. akt II K …/10) jedynie do stwierdzenia przyjętej przez Sąd karny

oceny wiarygodności dwóch świadków mających stanowić podstawę sformułowania

i popierania zarzutu popełnienia przestępstwa przez powoda. Zgodnie z art. 244 § 1

k.p.c. dokumenty urzędowe, sporządzone w przepisanej formie przez powołane

do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co

zostało w nich urzędowo zaświadczone. Przepis ten określa wynikające z treści

dokumentu urzędowego skutki powstające w płaszczyźnie dowodowej. Dokumenty

urzędowe korzystają z domniemania prawdziwości tylko tego, co zostało w nich

urzędowo zaświadczone. Przepis art. 244 § 1 k.p.c. normuje bowiem formalną moc

dowodową dokumentu urzędowego i nakazuje traktować jako udowodnioną

jedynie jego treść. Materialna zaś moc dowodowa dokumentu urzędowego i jego

znaczenie dla wyniku postępowania są przedmiotem oceny według zasad

8

przewidzianych w art. 233 k.p.c. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 września

2008 r., I CSK 117/08 niepubl. i wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 2006 r.,

II CSK 136/05, niepubl.; z dnia 13 stycznia 2010 r., II CSK 372/09, niepubl.). W

orzeczeniu sądowym z uzasadnieniem domniemaniem prawdziwości zawartych w

nim treści objęte są treść rozstrzygnięcia i motywy, jakimi kierował się sąd, który je

wydał. Domniemanie nie obejmuje natomiast prawdziwości poczynionych ustaleń

faktycznych, które były podstawą rozstrzygnięcia (por. wyrok Sądu Najwyższego z

dnia 6 marca 1974 r., II CR 46/74, OSPiKA 1975/3/17 i uchwałę składu siedmiu

sędziów z dnia 22 października 1974 r., III PZP 20/74, OSNCP 1975/2/17;

postanowienie z dnia 28 kwietnia 2004 r., V CK 388/2003, niepubl. ).

Wobec tego przyjęcie przez Sąd Apelacyjny na podstawie uzasadnienia

wyroku uniewinniającego, że w postępowaniu karnym zostały uznane

za niewiarygodne dowody z zeznań dwóch świadków istotnych dla oskarżenia

powoda, nie narusza art. 244 § 1 k.p.c.

Z nieuwzględnienia zarzutów naruszenia przepisów postępowania wynika

ten skutek, że podstawą oceny naruszenia prawa materialnego są jedynie

ustalenia faktyczne stanowiące podstawę zaskarżonego orzeczenia (art. 39813

§ 2

k.p.c.).

Ponieważ powód łączy odpowiedzialność Skarbu Państwa z przesłuchaniem

świadków dnia 29 listopada 2002 r. oraz wniesieniem dnia 30 kwietnia 2003 r.

przeciwko niemu aktu oskarżenia a zatem ze zdarzeniami, które zaszły przed

dniem 1 września 2004 r. tj. przed dniem wejścia w życie nowelizacji przepisów

regulujących odpowiedzialność Skarbu Państwa dokonanej ustawą z dnia

17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych

ustaw (Dz. U. Nr 162, poz. 1692 ze z m.) w odniesieniu do odpowiedzialności

Skarbu Państwa za szkody związane z tymi zdarzeniami zastosowanie znajduje art.

417 k.c. w rozumieniu ustalonym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia

4 grudnia 2001 r., SK 18/00, czyli z pominięciem - w wyprowadzanej z niego

normie - przesłanki winy funkcjonariusza państwowego (OTK 2001, Nr 8, poz. 256;

zob. też wyroki Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 1999 r., II CKN 246/98, niepubl.,

z dnia 21 października 1999 r., I CKN 506/99, niepubl., z dnia 3 września 2003 r.,

9

II CKN 425/01, niepubl., z dnia 12 stycznia 2005 r., I CK 436/04, niepubl. i z dnia

17 października 2007 r., II CSK 246/07, niepubl.).

Odpowiedzialność odszkodowawcza Skarbu Państwa łączy się wyłącznie

z takim działaniem lub zaniechaniem organów władzy publicznej, które są

niezgodne z prawem. Pojęcie bezprawności na gruncie art. 417 k.c. wielokrotnie

było przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego, który wyjaśnił, że

nieprawidłowość w działaniu władzy publicznej może przybrać postać naruszeń

konstytucyjnych praw i wolności, konstytucyjnych zasad funkcjonowania władzy

publicznej, uchybień wymaganiom określonym w ustawach zwykłych, aktach

wykonawczych (uchybienia w sferze prawa materialnego i procesowego), jak

i uchybień normom pozaprawnym, w różny sposób powiązanym z normami

prawnymi. W podobny sposób na temat bezprawności, w kontekście

odpowiedzialności Skarbu Państwa wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny, który

w uzasadnieniu wyroku z dnia 4 grudnia 2001 r., SK 18/00, OTK 2001/8/256

wskazał, że pojęcie "działanie niezgodne z prawem" ma ugruntowane znaczenie

oraz, że w kontekście regulacji konstytucyjnej należy je rozumieć jako zaprzeczenie

zachowania uwzględniającego nakazy i zakazy wynikające z normy prawnej.

"Niezgodność z prawem" w świetle art. 77 ust. 1 Konstytucji RP musi być

rozumiana ściśle, zgodnie z konstytucyjnym ujęciem źródeł prawa (art. 87-94

Konstytucji RP). Pojęcie to jest więc węższe niż tradycyjne ujęcie bezprawności na

gruncie prawa cywilnego, które obejmuje obok naruszenia przepisów prawa

również naruszenie norm moralnych i obyczajowych, określanych terminem "zasad

współżycia społecznego" lub "dobrych obyczajów". Znaczenie tego przepisu polega

na tym, że ustanawia surowsze przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej w

porównaniu z ogólnymi zasadami opartymi na przesłance winy. Nie budzi

wątpliwości, że także art. 417 § 1 k.c. przewiduje odpowiedzialność opartą na

przesłance obiektywnie niezgodnego z prawem działania lub zaniechania przy

wykonywaniu władzy publicznej, a wina pozostaje poza przesłankami

konstytuującymi obowiązek odszkodowawczy (zob. m. in. wyroki Sądu

Najwyższego z dnia 23 kwietnia 2004 r., I CK 591/03, niepubl.; z dnia 17 lutego

2011 r., IV CSK 290/10, niepubl.; z dnia 13 czerwca 2013 r., V CSK 348/12,

niepubl.).

10

Sąd drugiej instancji nie tylko nie odrzucił art. 417 § 1 k.c. jako podstawy

odpowiedzialności odszkodowawczej ale w związku z jego treścią wskazał

konkretny przepis, który został naruszony przez organy prowadzące postępowanie

przygotowawcze. Według tego Sądu, tożsamości treści protokołów co do słowa,

przecinka i spacji sporządzonych w dniu 29 listopada 2002 r. nie da się inaczej

wytłumaczyć jak ich sporządzeniem metodą „kopiuj – wklej” zwłaszcza, że

świadkowie i sam przesłuchujący ich funkcjonariusz Agencji Bezpieczeństwa

Wewnętrznego nie potrafili tego w żaden logiczny sposób wyjaśnić, Sąd

Apelacyjny uznał ten sposób postępowania za bezprawny, bo sprzeczny z art. 148

k.p.k. Podpisanie protokołu przez osobę przesłuchiwaną nie tylko nie sanuje

przebiegu postępowania przygotowawczego ale stanowiło dla sądu istotny

argument dla negatywnej oceny wiarygodności tego świadka. Wadliwość dowodu

z zeznań świadków obciąża nie tylko jednostkę organizacyjną Skarbu Państwa,

której przedstawiciel przeprowadził ten dowód ale także właściwą jednostkę

prokuratury, która nadzorując postępowanie karne wykorzystała wadliwie

przeprowadzone dowody.

Dlatego pomimo przyjęcia akceptowanej w judykaturze Sądu Najwyższego

zasady, że czynności organów ścigania związane z wypełnianiem ich obowiązków

ustawowych nie mają charakteru działań niezgodnych z prawem i to także wtedy,

gdy przeprowadzone postępowanie karne zakończyło się wydaniem

prawomocnego wyroku uniewinniającego, w rozpoznanej sprawie zachodziły

podstawy do przypisania Skarbowi Państwa odpowiedzialności odszkodowawczej

(zob. wymieniony wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 2011 r., IV CSK

290/10, niepubl. a także wyrok z dnia 5 października 2012 r., IV CSK 165/12,

niepubl.).

Wynikający z art. 77 ust. 1 Konstytucji RP i z art. 417 k.c. obowiązek

naprawienia szkody wyrządzonej przez niezgodne z prawem działanie władzy

publicznej obejmuje także szkodę niemajątkową (krzywdę) w ujęciu art. 448 k.c.

W uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 18 października

2011 r. ( sygn. akt III CZP 25/11, OSNC 2012/2/15) podniósł, że wynikający z art.

77 ust. 1 Konstytucji RP i z art. 417 k.c. obowiązek naprawienia szkody

11

wyrządzonej przez niezgodne z prawem działanie władzy publicznej obejmuje także

szkodę niemajątkową (krzywdę) w ujęciu art. 448 k.c.

Artykuł 448 k.c. nie określa, kto ponosi odpowiedzialność za naruszenie dóbr

osobistych i nie różnicuje jej w zależności od podmiotu odpowiedzialnego.

Do roszczeń opartych na tej podstawie musi jednak znaleźć zastosowanie

nadrzędna zasada konstytucyjnej odpowiedzialności władzy publicznej. Oznacza to,

że jeżeli źródłem odpowiedzialności jest szkoda pozostająca w normalnym związku

przyczynowym z wykonywaniem władzy publicznej, to jest ona oparta na

przesłance bezprawności. Utrzymanie jako przesłanki tej odpowiedzialności także

czynnika subiektywnego (winy) naruszałoby konstytucyjnie ukształtowaną zasadę

odpowiedzialności państwa za działania w sferze imperium (tak Sąd Najwyższy

w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 18 października 2011 r., III CZP 25/11,

OSNC 2012/2/15). Ostatecznie Sąd Apelacyjny oparł swe rozstrzygnięcie na

podstawie art. 448 w zw. z art. 24 § 1 k.c. zasądzając na rzecz powoda

zadośćuczynienie pieniężne za naruszenie dóbr osobistych powoda, w istocie

prawidłowo pozostawiając na uboczu kwestię winy.

Z tych wszystkich względów uznając, iż nie doszło do naruszenia

zarzucanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania i przepisów prawa

materialnego, Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814

k.p.c. oddalił skargę

kasacyjną pozwanego Skarbu Państwa skierowaną do merytorycznego

rozstrzygnięcia oraz odrzucił częściowo na podstawie art. 3986

§ 2 k.p.c., jako

niedopuszczalną, skargę kasacyjną wniesioną od zawartego w punkcie

III zaskarżonego wyroku postanowienia o oddaleniu zażalenia na orzeczenie

o kosztach postępowania w pierwszej instancji.

O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie

art. 98 w zw. z art. 391 § 2, 39821

k.p.c. oraz w związku z §§ 6 pkt 6, 13 ust. 4 pkt 2

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie

opłat za czynności adwokackie (…) jedn. tekst z Dz. U. 2013 r., poz. 461.

12