SNO 70/15

1

Sygn. akt SNO 70/15

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 20 listopada 2015 r.

Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny w składzie:

SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Hubert Wrzeszcz

SSN Bogumiła Ustjanicz

Protokolant Katarzyna Wojnicka

przy udziale Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Wojskowych Andrzeja

Wilczewskiego,

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2015 r.,

sprawy ppłk. M. L.

sędziego Wojskowego Sądu Garnizonowego w stanie spoczynku

w związku z odwołaniami obwinionego i jego obrońcy

od wyroku Sądu Apelacyjnego - Sądu Dyscyplinarnego w […]

z dnia 13 maja 2015 r.,

1. uchyla rozstrzygnięcia o karach dyscyplinarnych zawarte w

pkt I, II i III wyroku Sądu Apelacyjnego - Sądu Dyscyplinarnego, z

wyłączeniem rozstrzygnięcia o karze wymierzonej za czyn

zarzucony w pkt 8 wniosku o ukaranie i na podstawie art. 108 § 2

u.s.p. umarza postępowanie w tym zakresie ;

2. w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy ;

3. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata P. L. -

Kancelaria Adwokacka - kwotę 738 (siedemset trzydzieści osiem)

2

złotych, zawierającą 23 % VAT, za obronę z urzędu w

postępowaniu odwoławczym;

4. kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

Podpułkownika M. L., sędziego Wojskowego Sądu Garnizonowego w stanie

spoczynku, obwiniono o to, że:

1. w okresie od dnia 28 sierpnia 2010 r. do dnia 2 sierpnia 2012 r., będąc sędzią w

stanie spoczynku, 27-krotnie, nie mając do tego merytorycznych podstaw,

zawiadamiał o przestępstwach, o których wiedział, że ich nie popełniono:

- w dniu 28 sierpnia 2010 r. złożył do Wojskowej Prokuratury Okręgowej

zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przekroczenia uprawnień przez sędziego

Wojskowego Sądu Okręgowego, po rozpoznaniu którego Prokurator Wojskowej

Prokuratury Okręgowej postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2011 r. na podstawie art.

322 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. umorzył śledztwo o czyn określony w

art. 231 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., z uwagi na brak znamion czynu zabronionego

(postanowienie prawomocne z dniem 25 listopada 2011 r.);

- w dniu 31 grudnia 2010 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa przekroczenia uprawnień i fałszywego oskarżenia przez

sędziego Wojskowego Sądu Okręgowego, po rozpoznaniu którego Prokurator

Wojskowej Prokuratury Okręgowej postanowieniem z dnia 25 lutego 2011 r. (sygn.

akt Po. Śl. …/11) na podstawie art. 307 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.

odmówił wszczęcia śledztwa o czyny określone w art. 231 § 1 k.k. - pięciokrotnie i w

art. 234 k.k. każdorazowo z uwagi na brak znamion czynu zabronionego

(postanowienie prawomocne z dniem 6 lutego 2012r.);

- w dniu 4 stycznia 2011 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa przekroczenia uprawnień i poświadczenia nieprawdy w

dokumencie przez sędziego Wojskowego Sądu Okręgowego, po rozpoznaniu

którego Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej postanowieniem z dnia 10

czerwca 2011 r. (sygn. akt Po. ŚI. …/11) na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. w zw. z art.

17 § 1 pkt 1 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn określony w art. 231 § 1 k.k. z

uwagi na brak danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie jego popełnienia

(postanowienie, zmienione przez przyjęcie za podstawę odmowy wszczęcia śledztwa

3

art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. z uwagi na brak znamion czynu zabronionego, prawomocne z

dniem 23 sierpnia 2011 r.);

- w dniu 20 stycznia 2011 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa przekroczenia uprawnień i poświadczenia nieprawdy w

dokumencie przez sędziego Wojskowego Sądu Okręgowego, po rozpoznaniu

którego Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej postanowieniem z dnia 23

lutego 2011 r. (sygn. akt Po. ŚI. …/11) na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. i art. 17 § 1

pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn określony w art. 271 § 1 k.k. w zb. z

art. 231 § 1 k.k. z uwagi na brak znamion czynu zabronionego (postanowienie

prawomocne z dniem 21 grudnia 2011 r.);

- w dniu 28 stycznia 2011 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa fałszywego oskarżenia i niedopełnienia obowiązków przez

Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego oraz fałszywego oskarżenia przez

Wojskowego Prokuratora Okręgowego, po rozpoznaniu którego Prokurator

Wojskowej Prokuratury Garnizonowej delegowany do Wojskowej Prokuratury

Okręgowej postanowieniem z dnia 15 marca 2011 r. (sygn. akt Po. ŚI. …/11) na

podstawie art. 305 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia

śledztwa o czyny określone w art. 231 § 1 k.k. - dwukrotnie i w art. 234 k.k.

każdorazowo z uwagi na brak znamion czynu zabronionego (postanowienie

prawomocne z dniem 30 stycznia 2012 r.);

- w dniu 7 lutego 2011 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa psychicznego znęcania się nad podwładnym,

poświadczenia nieprawdy w dokumencie i niedopełnienia obowiązków przez

Prezesów Wojskowego Sądu Okręgowego, po rozpoznaniu którego Prokurator

Wojskowej Prokuratury Okręgowej postanowieniem z dnia 5 lipca 2011 r. (sygn. akt

Po. ŚI. …/11) na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. i art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił

wszczęcia śledztwa o czyny określone w art. 352 § 1 k.k. — dwukrotnie, w art. 271 §

1 k.k. i w art. 231 § 1 k.k. każdorazowo z uwagi na brak znamion czynu

zabronionego (postanowienie prawomocne z dniem 16 marca 2012 r.);

- w dniu 15 lutego 2011 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa przekroczenia uprawnień przez sędziego Wojskowego

Sądu Okręgowego, po rozpoznaniu którego Prokurator Wojskowej Prokuratury

Okręgowej postanowieniem z dnia 22 marca 2011 r. (sygn. akt Po. ŚI. …/11) na

4

podstawie art. 305 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia

śledztwa o czyn określony w art. 231 § 1 k.k. z uwagi na brak znamion czynu

zabronionego (postanowienie prawomocne z dniem 29 sierpnia 2011 r.);

- w dniu 16 lutego 2011 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa niedopełnienia obowiązków i poświadczenia nieprawdy w

dokumencie przez Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego, po rozpoznaniu którego

Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej prawomocnym postanowieniem z dnia

18 kwietnia 2011 r. (sygn. akt Po. Śl. …/11) na podstawie art. 307 § 1 k.p.k. w zw. z

art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn określony w art. 231 § 1

k.k. w zb. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. z uwagi na niepopełnienie czynu

zabronionego;

- w dniu 17 lutego 2011 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa psychicznego znęcania się nad podwładnym przez

Prezesów Wojskowego Sądu Okręgowego i Dyrektora Departamentu Sądów

Wojskowych Ministerstwa Sprawiedliwości, po rozpoznaniu którego Prokurator

Wojskowej Prokuratury Okręgowej postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2011 r. (sygn.

akt Po. Śl. …/11) na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. i art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił

wszczęcia śledztwa o czyny określone w art. 352 § 1 k.k. - dwukrotnie, w art. 271 § 1

k.k., w art. 231 § 1 k.k. i w art. 231 § 1 k.k. w zw. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2

k.k. każdorazowo z uwagi na brak znamion czynu zabronionego (postanowienie

prawomocne z dniem 11 sierpnia 2011 r.);

- w dniu 21 lutego 2011 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa psychicznego znęcania się nad żołnierzem młodszym

stopniem wojskowym i o krótszym okresie pełnienia służby wojskowej oraz

przekroczenia uprawnień przez sędziów Wojskowego Sądu Okręgowego, po

rozpoznaniu którego Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej postanowieniem

z dnia 21 kwietnia 2011 r. (sygn. akt Po. ŚI. …/11) odmówił wszczęcia śledztwa: na

podstawie art. 307 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k. - o czyny określone w art.

353 k.k. w zw. z art. 352 § 1 k.k.

-dwukrotnie i w art. 353 k.k. w zw. z art. 352 § 1 k.k. w zw. z art. 21 § 2 k.k.

każdorazowo z uwagi na niepopełnienie czynu zabronionego oraz na podstawie art.

307 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. - o czyn określony w art. 231 § 1 k.k. z

5

uwagi na brak znamion czynu zabronionego (postanowienie prawomocne z dniem 19

sierpnia 2011 r.);

- w dniu 26 kwietnia 2011 r. złożył do Naczelnego Prokuratora Wojskowego

zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa niedopełnienia obowiązków przez

Wojskowego Prokuratora Okręgowego i prokuratora Wojskowej Prokuratury

Okręgowej, po rozpoznaniu którego Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej

postanowieniem z dnia 9 czerwca 2011 r. (sygn. akt Po. ŚI. …/11) na podstawie art.

305 § 1 k.p.k. i art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn określony

w art. 231 § 2 k.k. i art. 239 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. z uwagi na niepopełnienie

czynu zabronionego (postanowienie prawomocne z dniem 5 grudnia 2011 r.);

- w dniu 9 maja 2011 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa nieudzielenia informacji publicznej, przekroczenia

uprawnień i oszustwa przez Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego, po

rozpoznaniu którego Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej postanowieniem

z dnia 8 czerwca 2011 r. (sygn. akt Po. Śl. …/11) na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. w

zw. z art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn określony w art. 231

§ 2 k.k. w zb. z art. 23 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji

publicznej w zb. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 1 k.k. z uwagi na brak znamion

czynu zabronionego (postanowienie prawomocne z dniem 5 grudnia 2011 r.);

- w dniu 18 maja 2011 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa przekroczenia uprawnień i bezprawnej odmowy

udostępnienia informacji publicznej przez Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego,

po rozpoznaniu którego Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej

postanowieniem z dnia 4 lipca 2011 r. (sygn. akt Po. ŚI. …/11) na podstawie art. 307

§ 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn

określony w art. 23 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji

publicznej z uwagi na brak znamion czynu zabronionego (postanowienie

prawomocne z dniem 10 listopada 2011 r.);

- w dniu 7 lipca 2011 r. złożył do Naczelnego Prokuratora Wojskowego skargę

potraktowaną jako zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa bezprawnej odmowy

udostępnienia informacji publicznej przez Wojskowego Prokuratora Garnizonowego i

Wojskowego Prokuratora Okręgowego, po rozpoznaniu którego Prokurator

Wojskowej Prokuratury Okręgowej postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2011 r. (sygn.

6

akt Po. ŚI. …/11) na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.

odmówił wszczęcia śledztwa o czyny określone w art. 23 ustawy z dnia 6 września

2001 r. o dostępie do informacji publicznej - dwukrotnie każdorazowo z uwagi na

brak znamion czynu zabronionego (postanowienie prawomocne z dniem 20

października 2011 r.);

- w dniu 5 sierpnia 2011 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa przerobienia dokumentu w celu użycia go za autentyczny i

przekroczenia uprawnień przez sędziów Wojskowego Sądu Okręgowego - Sądu

Dyscyplinarnego, po rozpoznaniu którego Prokurator Wojskowej Prokuratury

Okręgowej postanowieniem z dnia 30 września 2011 r. (sygn. akt Po. Śl. …/11) na

podstawie art. 307 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k. odmówił wszczęcia

śledztwa o czyn określony w art. 276 k.k. z uwagi na niepopełnienie czynu

zabronionego (postanowienie prawomocne z dniem 19 marca 2012 r.);

- w dniu 16 sierpnia 2011 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa niedopełnienia obowiązków przez Prezesa Wojskowego

Sądu Garnizonowego, po rozpoznaniu którego Prokurator Wojskowej Prokuratury

Okręgowej postanowieniem z dnia 21 września 2011 r. (sygn. akt Po. ŚI. …/11) na

podstawie art. 305 § 1 k.p.k. i art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o

czyn określony w art. 231 § 1 k.k. z uwagi na brak znamion czynu zabronionego

(postanowienie prawomocne z dniem 1 grudnia 2011 r.);

- w dniu 16 sierpnia 2011 r. złożył do Wojskowej Prokuratury Okręgowej

zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa bezprawnego nieudostępnienia informacji

publicznej przez Dowódcę Jednostki Wojskowej […], po rozpoznaniu którego

Prokurator Wojskowej Prokuratury Garnizonowej postanowieniem z dnia 15 września

2011 r. (sygn. akt Pg. Śl. …/11) na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. i art. 17 § 1 pkt 2

k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn określony w art. 23 ustawy z dnia 6

września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej z uwagi na brak znamion czynu

zabronionego (postanowienie prawomocne z dniem 29 listopada 2011 r.);

- w dniu 12 grudnia 2011 r. złożył do Prezydenta RP zawiadomienie o popełnieniu

przestępstwa korupcji w sądownictwie wojskowym, po rozpoznaniu którego

Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej prawomocnym postanowieniem z dnia

27 kwietnia 2012 r. (sygn. akt Po. Śl. …/12) na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. w zw. z

7

art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn określony w art. 231 § 1

k.k. z uwagi na brak znamion czynu zabronionego;

- w dniu 1 lutego 2012 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa poświadczenia nieprawdy w dokumencie przez sędziego i

sekretarza Wojskowego Sądu Okręgowego oraz przerobienia dokumentu przez

sędziego Wojskowego Sądu Okręgowego, po rozpoznaniu którego Prokurator

Wojskowej Prokuratury Okręgowej postanowieniem z dnia 20 marca 2012 r. (sygn.

akt Po. ŚI. …/12) odmówił wszczęcia śledztwa: na podstawie art. 307 § 1 k.p.k. w

zw. z art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k. - o czyny określone w art. 271 § 1 k.k. - dwukrotnie z

uwagi na niepopełnienie czynu zabronionego i na podstawie art. 307 § 1 k.p.k. w zw.

z art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. - o czyn określony w art. 270 § 1 k.k. z uwagi na brak

znamion czynu zabronionego (postanowienie prawomocne z dniem 8 listopada 2012

r.);

- w dniu 16 lutego 2012 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa przekroczenia uprawnień i poświadczenia nieprawdy w

dokumencie przez Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego, po rozpoznaniu którego

Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej postanowieniem z dnia 20 marca 2012

r. (sygn. akt Po. Śl. …/12) na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 2

k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn określony w art. 271 § 1 k.k. w zb. z art.

231 § 1 k.k. z uwagi na brak znamion czynu zabronionego (postanowienie

prawomocne z dniem 27 września 2012 r.);

- w dniu 17 lutego 2012 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa poświadczenia nieprawdy w dokumencie i pomówienia

przez sędziów Wojskowego Sądu Okręgowego - Sądu Dyscyplinarnego, po

rozpoznaniu którego Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej postanowieniem

z dnia 21 marca 2012 r. (sygn. akt Po. Śl. …/12) na podstawie art. 307 § 1 k.p.k. w

zw. z art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn określony w art. 271

§ 1 k.k. w zb. z art. 212 § 1 k.k. z uwagi na brak znamion czynu zabronionego

(postanowienie prawomocne z dniem 20 lipca 2012 r.);

- w dniu 22 lutego 2012 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa psychicznego znęcania się nad żołnierzem młodszym

stopniem wojskowym przez Naczelnego Prokuratora Wojskowego, po rozpoznaniu

którego Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej postanowieniem z dnia 5

8

kwietnia 2012 r. (sygn. akt Po. Śl. …/12) na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. w zw. z art.

17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn określony w art. 353 k.k. w

zw. z art. 352 § 1 k.k. z uwagi na brak znamion czynu zabronionego (postanowienie

prawomocne z dniem 22 czerwca 2012 r.);

- w dniu 10 kwietnia 2012 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa przekroczenia uprawnień i poświadczenia nieprawdy w

dokumencie przez sędziego Wojskowego Sądu Garnizonowego, po rozpoznaniu

którego Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej postanowieniem z dnia 9 maja

2011 r. (sygn. akt Pg. ŚI. …/12) na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1

pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn określony w art. 231 § 1 k.k. z uwagi

na brak znamion czynu zabronionego (postanowienie prawomocne z dniem 17

września 2012 r.);

- w dniu 22 maja 2012 r. złożył do Naczelnego Prokuratora Wojskowego

zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przekroczenia uprawnień i niedopełnienia

obowiązków przez Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego, po rozpoznaniu którego

Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej prawomocnym postanowieniem z dnia

3 lipca 2012 r. (sygn. akt Pg. ŚI. …/12) na podstawie art. 307 § 1 k.p.k. w zw. z art.

17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn określony w art. 231 § 1 k.k. z

uwagi na brak znamion czynu zabronionego;

- w dniu 29 maja 2012 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa poświadczenia nieprawdy w dokumencie przez

Naczelnego Prokuratora Wojskowego, po rozpoznaniu którego Prokurator

Prokuratury Okręgowej delegowany do Wojskowej Prokuratury Okręgowej

prawomocnym postanowieniem z dnia 26 czerwca 2012 r. (sygn. akt Po. Śl. …/12)

na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. i art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa

o czyn określony w art. 271 § 1 k.k. z uwagi na brak znamion czynu zabronionego;

- w dniu 30 lipca 2012 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa niedopełnienia obowiązków i poplecznictwa przez

prokuratora Wojskowej Prokuratury Okręgowej, po rozpoznaniu którego Prokurator

Wojskowej Prokuratury Okręgowej prawomocnym postanowieniem z dnia 30 sierpnia

2012 r. (sygn. akt Po. Śl. …/12) na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1

pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa o czyn określony w art. 239 § 1 k.k. w zb. z

art. 231 § 1 k.k. z uwagi na brak znamion czynu zabronionego;

9

- w dniu 2 sierpnia 2012 r. złożył do Prokuratora Generalnego RP zawiadomienie o

popełnieniu przestępstwa niedopełnienia obowiązków i przekroczenia uprawnień

przez Prezydenta RP, po rozpoznaniu którego Prokurator Prokuratury Rejonowej

prawomocnym postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2012 r. (sygn. akt 1 Ds. …/12/II)

na podstawie art. 305 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia

śledztwa o czyn określony w art. 231 § 1 k.k. w zb. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 11

§ 2 k.k. z uwagi na brak znamion czynu zabronionego;

czym każdorazowo uchybił godności sędziego, jednocześnie naruszając zasady etyki

zawodowej sędziów określone w § 4 i 16 zbioru zasad etyki zawodowej sędziów

(załącznik do uchwały Nr 16/2003 Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 19 lutego 2003

r. w sprawie uchwalenia zbioru zasad etyki zawodowej sędziów) poprzez godzenie

swoim postępowaniem w dobro wymiaru sprawiedliwości i nierespektowanie

porządku prawnego zakazującego składania zawiadomień o przestępstwie, o którym

wiadomo, że go nie popełniono,

tj. popełnienia 27-krotnie przewinienia dyscyplinarnego określonego w art. 104 § 1

ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70

§ 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych;

2. w nieustalonym dniu w okresie od 18 kwietnia do 15 maja 2011 r. wziął udział w

nagraniu wywiadu dla telewizji „[…]", w którym pomówił Wojskowego Prokuratora

Okręgowego płk. T. C. o popełnienie przestępstwa umyślnego niszczenia

dokumentów, wiedząc, że ten go nie popełnił, co mogło narazić wymienionego na

utratę zaufania potrzebnego dla zajmowanego przez niego stanowiska, czym uchybił

godności sędziego, jednocześnie naruszając zasady etyki zawodowej sędziów

określone w § 4 i 16 zbioru zasad etyki zawodowej sędziów (załącznik do uchwały Nr

16/2003 Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 19 lutego 2003 r. w sprawie uchwalenia

zbioru zasad etyki zawodowej sędziów) poprzez godzenie swoim postępowaniem w

dobro wymiaru sprawiedliwości i nierespektowanie porządku prawnego

zakazującego składania zawiadomień o przestępstwie, o którym wiadomo, że go nie

popełniono,

tj. popełnienia przewinienia dyscyplinarnego określonego w art. 104 § 1 ustawy z

dnia 271ipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70§ 1 ustawy

z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych;

10

3. w dniu 5 marca 2012 r. skierował do Prezydenta RP list, w którym zawarł

stwierdzenia sugerujące akceptowanie przez adresata popełniania przestępstw w

sądownictwie wojskowym, czym uchybił godności sędziego, jednocześnie naruszając

zasady etyki zawodowej sędziów określone w § 4 i § 5 ust. 2 zbioru zasad etyki

zawodowej sędziów (załącznik do uchwały Nr 16/2003 Krajowej Rady Sądownictwa z

dnia 19 lutego 2003 r. w sprawie uchwalenia zbioru zasad etyki zawodowej sędziów)

poprzez godzenie swoim postępowaniem, przynoszącym ujmę godności sędziego, w

dobro wymiaru sprawiedliwości,

tj. popełnienia przewinienia dyscyplinarnego określonego w art. 104 § 1 ustawy z

dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70 § 1

ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych;

4. w dniu 11 czerwca 2012 r. wziął udział w nagraniu wywiadu dla telewizji „[…]", w

którym, nie mając żadnych podstaw do takiego twierdzenia, pomówił prokuratorów

Wojskowej Prokuratury Okręgowej o planowanie zabicia go w czasie przesłuchania i

upozorowanie jego samobójstwa, co mogło narazić ich na utratę zaufania

potrzebnego dla zajmowanych przez nich stanowisk, czym uchybił godności

sędziego, jednocześnie naruszając zasady etyki zawodowej sędziów określone w § 4

i § 16 zbioru zasad etyki zawodowej sędziów (załącznik do uchwały Nr 16/2003

Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 19 lutego 2003 r. w sprawie uchwalenia zbioru

zasad etyki zawodowej sędziów) poprzez godzenie swoim postępowaniem w dobro

wymiaru sprawiedliwości i nierespektowanie porządku prawnego zakazującego

składania zawiadomień przestępstwie, o którym wiadomo, że go nie popełniono,

tj. popełnienia przewinienia dyscyplinarnego określonego w art. 104 § 1 ustawy z

dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70 § 1

ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych;

5. w dniu 14 sierpnia 2012 r. w czasie posiedzenia Wojskowego Sądu Okręgowego

kilkakrotnie nie stosował się do poleceń przewodniczącego i wypowiadał się bez

udzielenia mu głosu, czym uchybił godności sędziego, jednocześnie naruszając

zasady etyki zawodowej sędziów określone w § 4, § 5 ust. 2 i § 16 zbioru zasad etyki

zawodowej sędziów (załącznik do uchwały Nr 16/2003 Krajowej Rady Sądownictwa z

dnia 19 lutego 2003 r. w sprawie uchwalenia zbioru zasad etyki zawodowej sędziów)

poprzez godzenie swoim postępowaniem, przynoszącym ujmę godności sędziego, w

dobro wymiaru sprawiedliwości i nierespektowanie porządku prawnego

11

nakazującego stosowanie się uczestników posiedzenia do poleceń w zakresie jego

porządku wydawanych przez przewodniczącego,

tj. popełnienia przewinienia dyscyplinarnego określonego w art. 104 § 1 ustawy z

dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70 § 1

ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych;

6. w okresie od 22 czerwca 2010 r. do 22 października 2012 r. prowadził założoną

przez siebie stronę internetową o adresie […], na której wielokrotnie umieszczał

własne wypowiedzi dotyczące składanych przez niego zawiadomień o popełnieniu

przestępstw przez sędziów sądów wojskowych i prokuratorów wojskowych jednostek

organizacyjnych prokuratury oraz przez inne osoby, jak też kopie różnego rodzaju

dokumentów procesowych i pism kierowanych przez niego i do niego w tych

sprawach, przedstawiając tych sędziów i prokuratorów jako sprawców szeregu

przestępstw, których dotyczyły składane przezeń zawiadomienia, czym uchybił

godności sędziego, jednocześnie naruszając zasady etyki zawodowej sędziów

określone w § 4 i § 5 ust. 2 zbioru zasad etyki zawodowej sędziów (załącznik do

uchwały Nr 16/2003 Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 19 lutego 2003 r. w sprawie

uchwalenia zbioru zasad etyki zawodowej sędziów) poprzez godzenie swoim

postępowaniem, przynoszącym ujmę godności sędziego, w dobro wymiaru

sprawiedliwości, tj. popełnienia przewinienia dyscyplinarnego określonego w art. 104

§ 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art.

70 § 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych;

7. w dniu 19 września 2012 r. w czasie posiedzenia Wojskowego Sądu Okręgowego

pomówił prokuratora Wojskowej Prokuratury Okręgowej ppłk. M. W. o członkostwo w

zorganizowanej grupie przestępczej o charakterze zbrojnym, co mogło narazić go na

utratę zaufania potrzebnego dla zajmowanego przez niego stanowiska, czym uchybił

godności sędziego, jednocześnie naruszając zasady etyki zawodowej sędziów

określone w § 4, § 5 ust. 2 i § 16 zbioru zasad etyki zawodowej sędziów (załącznik

do uchwały Nr 16/2003 Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 19 lutego 2003 r. w

sprawie uchwalenia zbioru zasad etyki zawodowej sędziów) poprzez godzenie swoim

postępowaniem, przynoszącym ujmę godności sędziego, w dobro wymiaru

sprawiedliwości i nierespektowanie porządku prawnego zakazującego

bezpodstawnego pomawiania innych osób,

12

tj. popełnienia przewinienia dyscyplinarnego określonego w art. 104 § 1 ustawy z

dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70 § 1

ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych;

8. w dniu 21 listopada 2012 r., będąc doprowadzony przez funkcjonariuszy

Żandarmerii Wojskowej do Wojskowej Prokuratury Garnizonowej, przed

rozpoczęciem przesłuchania przez prokuratora zdjął buty i spodnie, które rzucił na

biurko, a w czasie przesłuchania nie odezwał się do przesłuchującego ani jednym

słowem, nie udzielając tym samym odpowiedzi na żadne z pytań dotyczących

danych osobowych i pytań dotyczących podpisania doręczanych i odczytanych mu

dokumentów, których nie odebrał i nie podpisał, czym uchybił godności sędziego,

jednocześnie naruszając zasady etyki zawodowej sędziów określone w § 2, § 4 i § 5

ust. 2 zbioru zasad etyki zawodowej sędziów (załącznik do uchwały Nr 16/2003

Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 19 lutego 2003 r. w sprawie uchwalenia zbioru

zasad etyki zawodowej sędziów) poprzez godzenie swoim postępowaniem,

naruszającym dobre obyczaje i przynoszącym ujmę godności sędziego, w dobro

wymiaru sprawiedliwości,

tj. popełnienia przewinienia dyscyplinarnego określonego w art. 104 § 1 ustawy z

dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70 § 1

ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych.

Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w […] wyrokiem z dnia 13 maja 2015 r.,

uznał obwinionego ppłk. M. L., sędziego Wojskowego Sądu Garnizonowego w stanie

spoczynku za winnego:

I. popełnienia czterech ostatnich czynów opisanych kolejno w dniach 22 maja 2012

r., 29 maja 2012 r., 30 lipca 2012 r. i 2 sierpnia 2012 r., a ujętych w pkt I wniosku o

ukaranie stanowiących przewinienia dyscyplinarne określone w art. 104 § 1 ustawy z

dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70 § 1

ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju sądów wojskowych i za to na

mocy art. 104 § 3 pkt 3 opisanej wyżej ustawy orzekł karę zawieszenia

podwyższenia uposażenia, o którym mowa w art. 100 § 3 ustawy na okres trzech lat;

II. popełnienia czynów opisanych w pkt 4, 6 i 7 wniosku o ukaranie stanowiących

przewinienia dyscyplinarne określone w art. 104 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r.

- Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70 § 1 ustawy z dnia 21 sierpnia

1997 r. - Prawo o ustroju sądów wojskowych i za to na mocy art. 104 § 3 opisanej

13

wyżej ustawy za każde z tych przewinień dyscyplinarnych orzekł karę zawieszenia

podwyższenia uposażenia, o którym mowa w art. 100 § 3 ustawy na okres trzech lat;

III. popełnienia czynów opisanych w pkt 5 i 8 wniosku o ukaranie stanowiących

przewinienia dyscyplinarne określone w art. 104 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r.

- Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70 § 1 ustawy z dnia 21 sierpnia

1997 r. - Prawo o ustroju sądów wojskowych i za to na mocy art. 104 § 3 pkt 2

opisanej wyżej ustawy za każde z tych przewinień dyscyplinarnych orzekł karę

nagany;

IV. popełnienia 23 pierwszych czynów opisanych kolejno w okresie od 28 sierpnia

2010 r. do 10 kwietnia 2012 r., a ujętych w pkt I wniosku o ukaranie oraz czynów z

pkt 2 i 3 wniosku o ukaranie a stanowiących przewinienia dyscyplinarne określone w

art. 104 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych w

zw. z art. 70 § 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju sądów

wojskowych i na mocy art. 108 § 2 opisanej wyżej ustawy umorzył postępowanie w

zakresie wymierzenia mu za te przewinienia kar dyscyplinarnych;

Sąd orzekł nadto o kosztach postępowania dyscyplinarnego obciążając nimi

Skarb Państwa oraz kosztach obrony z urzędu udzielonej obwinionemu przez adw.

P. L. w postępowaniu dyscyplinarnym.

Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się obrońca obwinionego i zaskarżył

powyższy wyrok w całości na jego korzyść. Na podstawie art. 427 § 2 k.p.k. i art. 438

pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z

art. 70 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych zaskarżonemu wyrokowi

zarzucił obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść rozstrzygnięcia,

tj.:

1. art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. poprzez jego niezastosowanie, co w konsekwencji

doprowadziło do błędnego przyjęcia, iż początkowe wątpliwości co do stanu

psychicznego obwinionego, powzięte na skutek jego deklaracji, w toku dalszego

rozpoznawania sprawy, zdaniem Sądu I instancji, w istocie ustąpiły, podczas gdy z

akt sprawy wynika, iż ppłk M. L. był leczony psychiatrycznie z rozpoznaniem epizodu

depresyjnego, a szereg jego wypowiedzi nosi cechy sądów urojeniowych co

jednoznacznie wskazuje, iż obwiniony w inkryminowanym okresie nie mógł dopuścić

się zarzuconych mu przewinień dyscyplinarnych,

14

2. art. 5 § 2 k.p.k. poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości na niekorzyść oskarżonego w

postaci ustalenia stanu zdrowia psychicznego obwinionego pod kątem jego

poczytalności tempore criminis, albowiem Sąd I instancji w toku całego postępowania

prezentował stanowisko, iż ujawniły się uzasadnione wątpliwości co do poczytalności

obwinionego i istniały one w trakcie prowadzonego przez Zastępcę Rzecznika

postępowania dyscyplinarnego natomiast Sąd Dyscyplinarny miał jedynie możliwość

bezpośredniej oceny zachowań obwinionego co do świadomego i aktywnego

uczestnictwa w toczącym się postępowaniu sądowym,

3. art. 7 k.p.k. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego bez

uwzględnienia zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i

doświadczenia życiowego, a także poprzez brak rozważenia wszystkich okoliczności

przemawiających na korzyść obwinionego poprzez nieobiektywne uznanie, iż w

trakcie postępowania dyscyplinarnego zebrany w sprawie materiał dowodowy nie był

kwestionowany, podczas gdy z treści wniosków dowodowych składanych osobiście

przez obwinionego wynika, iż wyrażał stanowisko braku rzetelności przy

gromadzeniu materiału dowodowego w niniejszej sprawie,

4. art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k. poprzez bezpodstawne oddalenie wniosku dowodowego w

postaci przesłuchania sędziów z Wojskowego Sądu Okręgowego z uwagi na

niesprecyzowaną tezę dowodową oraz brak związku z przedstawionymi zarzutami,

podczas gdy obwiniony we wniosku dowodowym w 7 akapicie sprecyzował

okoliczności, które mają być udowodnione zgłaszanymi tym wnioskiem dowodami, a

ponadto dopiero po przesłuchaniu sędziów Wojskowego Sądu Okręgowego będzie

można ocenić czy posiadają oni wiedzę związaną z przedstawionymi obwinionemu

zarzutami.

W konkluzji autor odwołania wniósł o:

1/ uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu I instancji i umorzenie postępowania,

względnie gdyby Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny nie uwzględnił powyższego

wniosku wniósł o:

2/ uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu I instancji i przekazanie sprawy temu

Sądowi do ponownego rozpoznania.

Skarżący wniósł nadto o zasądzenie na jego rzecz kosztów obrony udzielonej

obwinionemu z urzędu w obu instancjach według norm przepisanych, albowiem nie

zostały one uiszczone ani w całości ani w części.

15

Orzeczenie Sądu pierwszej instancji zaskarżone zostało także odwołaniem

samego obwinionego, w którym stwierdził on jedynie: „Nie zgadzam się z

orzeczeniem sądu I instancji. Swoje stanowisko przedstawię przed sądem

odwoławczym”.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje.

Wniesione odwołania ocenić należy, jako oczywiście bezzasadne.

Na wstępie rozważań trzeba podkreślić, że postępowanie dyscyplinarne

dotyczące sędziego różni się w sposób istotny od „zwykłego” postępowania karnego.

Pomijając odrębności wynikające z regulacji zawartej w u.s.p., zauważyć należy, że

rozwiązania przewidziane w Kodeksie postępowania karnego stosuje się w

postępowaniu dyscyplinarnym odpowiednio (art. 128 u.s.p.). Odpowiedniość ta musi

wiązać się również ze stwierdzeniem, że w odniesieniu do sędziego – ze względu na

jego wiedzę, doświadczenie oraz inne przymioty, które winny być nierozerwalnie

związane z jego statusem, nie ma zastosowania standard przeciętnego obywatela,

co musi mieć znaczenie dla oceny jakości i skuteczności podejmowanych przez

sędziego czynności procesowych. Uwaga ta wiąże się bezpośrednio z treścią

odwołania obwinionego. Zgodnie z art. 427 § 1 k.p.k. w brzmieniu sprzed dnia 1 lipca

20015 r., odwołujący się powinien wskazać zaskarżone rozstrzygnięcie lub ustalenie,

a także wskazać, czego się domaga. Z odwołania obwinionego wynika jedynie, że

nie zgadza się z orzeczeniem sądu pierwszej instancji (wobec braku jakiegokolwiek

ograniczenia przyjąć należało, że orzeczenie zaskarżone zostało w całości). Środek

odwoławczy nie zawiera natomiast żadnego żądania (zostało ono sformułowane

dopiero w końcowym przemówieniu w toku rozprawy odwoławczej). Tak

sporządzone odwołanie świadczy nie tylko o braku należytej staranności ze strony

skarżącego, ale dowodzi także jawnego lekceważenia obowiązków procesowych

strony. Wprawdzie zgodnie z art. 427 § 2 k.p.k. w poprzednim brzmieniu, tylko

prokurator, obrońca i pełnomocnik powinni zawrzeć w swoich odwołaniach zarzuty

stawiane orzeczeniu oraz ich uzasadnienie, jednak zważywszy na poczynione

wcześniej uwagi, trudno zaakceptować przedstawiony sposób postępowania

związany z aktywnością procesową sędziego, jako strony. O ile w wypadku tak

lakonicznego odwołania sporządzonego przez „przeciętnego obywatela”, zasadne

byłoby rozważanie potrzeby skontrolowania skarżonego orzeczenia przez pryzmat

wszystkich podstaw odwoławczych przewidzianych w art. 438 k.p.k., o tyle w

16

wypadku sędziego reakcja sądu odwoławczego musi być adekwatna do postawy

samego skarżącego. Jeśli dodać do tego, że obwiniony – wbrew deklaracji zawartej

w odwołaniu – nie przedstawił swojego „stanowiska” w toku przewodu

odwoławczego, wystarczająca będzie konkluzja, iż Sąd Najwyższy – Sąd

Dyscyplinarny nie stwierdził, rozpoznając odwołanie obwinionego, by orzeczenie

Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego dotknięte było obrazą prawa

materialnego, naruszeniem prawa procesowego, które mogłoby mieć wpływ na jego

treść, błędem w ustaleniach faktycznych, czy też wymierzone nim kary mogły zostać

uznane za rażąco niewspółmierne.

Dwa pierwsze zarzuty odwołania obrońcy obwinionego wiążą się ze

sposobem procedowania Sądu pierwszej instancji w kwestii związanej z

wątpliwościami, co do stanu zdrowia psychicznego sędziego. Przypomnieć, zatem

trzeba, że toku postępowania sądowego Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny, z

przyczyn wskazanych na stronie 45 uzasadnienia zaskarżonego wyroku, powziął

wątpliwości, co do poczytalności obwinionego i dopuścił dowód z opinii dwóch

biegłych lekarzy psychiatrów. W toku rozprawy w dniu 29 września 2014 r. obwiniony

deklarował uczestnictwo w badaniach psychiatrycznych, jednak na żaden z

wyznaczonych terminów się nie stawił, mimo prawidłowego zawiadomienia i nie

usprawiedliwił swojego niestawiennictwa. W zaistniałej sytuacji, biorąc także pod

uwagę postawę obwinionego prezentowaną w innych postepowaniach

prowadzonych wobec niego przed Sądem Apelacyjnym, Sąd ten uznał, że

wątpliwości, co do poczytalności obwinionego ustąpiły (strony 45 – 46 uzasadnienia).

Pogląd ten został uzasadniony następującymi okolicznościami:

„- sposób zachowania obwinionego, polegający na celowym i uporczywym

lekceważeniu oraz ignorowaniu powinności poddania się badaniom sądowo –

psychiatrycznym, mimo odmiennej deklaracji w tym względzie, stanowił przemyślaną

i z góry założoną postawę mająca na celu nie stawienie się na kolejne, z

wyprzedzeniem wyznaczone terminy badania, bez żadnego usprawiedliwienia.

Stanowi to przemyślaną, obstrukcyjną linię procesową;

- skala i sposób formułowania wniosków dowodowych w powiązaniu z

charakterem i rodzajem postawionych zarzutów, świadczy o pełnym rozeznaniu i

logicznym zaplanowaniu i przyjętym sposobie obrony;

17

- bezpośredni kontakt obwinionego z Sądem, nie wskazuje na wystąpienie

uzasadnionych wątpliwości, co do jego poczytalności”.

Przytoczone wyżej przesłanki wnioskowania Sądu Apelacyjnego nie zostały

skutecznie zakwestionowane w odwołaniu obrońcy. Zgodnie z art. 8 k.p.k. sąd

orzekający samodzielnie rozstrzyga zagadnienia faktyczne i prawne, nie jest zatem,

co do zasady, związany rozstrzygnięciami innych sądów, czy też sposobem ich

procedowania w analogicznej kwestii. W fazie postępowania sądowego, tylko sąd –

jako organ procesowy – może powziąć wątpliwości, co do poczytalności obwinionego

– i w konsekwencji dopuścić dowód z opinii biegłych psychiatrów. Nie oznacza to

jednak, że po powzięciu taki wątpliwości sąd nie może już zmienić swojego

stanowiska. Skoro wątpliwości te są konsekwencją ujawnienia się określonych

okoliczności faktycznych, to zmiana tych okoliczności może pociągnąć za sobą

ustąpienie wspomnianych wątpliwości, co do poczytalności. Sytuacja taka miała

miejsce w rozważanej sprawie, co pozwala na stwierdzenie, że w świetle

przytoczonych okoliczności stanowisko Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego

jest prawidłowe. Czyni to bezzasadnymi podniesione w odwołaniu zarzuty obrazy art.

17 § 1 pkt 2 k.p.k. i art. 5 § 2 k.p.k. Do obrazy zasady in dubio pro reo (art. 5 § 2

k.p.k. w brzmieniu przed nowelizacją) dochodzi wówczas, gdy organ procesowy

poweźmie niedające się usunąć wątpliwości, a mimo to nie rozstrzyga ich na korzyść

oskarżonego. W rozważanej sprawie rzecz taka nie miała miejsca, bowiem organ

procesowy – Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny – wyzbył się początkowych

wątpliwości, co do poczytalności obwinionego, nie było zatem czego rozstrzygać na

jego korzyść. Nie doszło także do obrazy art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. (wydaje się, że w

ocenie skarżącego obwiniony powinien zostać uniewinniony, bowiem w przypadku

niepoczytalności sprawcy ustawa stanowi, że nie popełnia on przestępstwa (deliktu

dyscyplinarnego), ponieważ Sąd pierwszej instancji nie ustalił, iż obwiniony w chwili

popełnienia przypisanych mu czynów był niepoczytalny.

Oczywiście bezzasadne są także pozostałe zarzuty zawarte w odwołaniu

obrońcy obwinionego. Podnoszony w pkt 3 odwołania zarzut obrazy art. 7 k.p.k.

sprowadzać się miał do bezzasadnej konstatacji Sądu Apelacyjnego, że zebrany w

sprawie materiał dowodowy nie był kwestionowany, podczas gdy z treści wniosków

dowodowych składanych osobiście przez obwinionego wynika, że wyrażał on

stanowisko o braku rzetelności przy gromadzeniu materiału dowodowego w

18

niniejszej sprawie. Tak syntetycznie sformułowany zarzut nie wskazuje ani wniosków

dowodowych, które skarżący ma na myśli, ani okoliczności faktycznych

kwestionowanych przez obwinionego, czy też okoliczności, które miałyby zostać

dowiedzione. Niczego w tej mierze nie zmienia także uzasadnienie odwołania, w

którym stwierdza się, że „(…) ppłk M. L. osobiście składał wnioski dowodowe,

którymi próbował wykazać brak rzetelności przy zbieraniu materiału dowodowego

przez Zastępcę Rzecznika Dyscyplinarnego, a nadto niszczenia, jego zdaniem,

części dokumentacji niezbędnej do przygotowania procesu w sposób wiarygodny”.

Trudno wymagać od Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego, by przy

rozpoznawaniu odwołania sporządzonego przez profesjonalnego obrońcę, domyślał

się intencji skarżącego i wobec niemożności skonkretyzowania postawionego

zarzutu, dokonywał totalnej kontroli zgromadzonego materiału dowodowego przez

pryzmat ewentualnego naruszenia reguły oceny dowodów wyrażonej w art. 7 k.p.k.

Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut obrazy art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k.

polegający na bezpodstawnym oddaleniu wniosku dowodowego obwinionego o

przesłuchanie sędziów z Wojskowego Sądu Okręgowego (pkt 4 odwołania). W dniu

6 maja 20015 r. do Sądu pierwszej instancji wpłynął wniosek dowodowy

obwinionego, w którym domagał się on m.in. przesłuchania w charakterze świadków

sędziów z Wojskowego sądu Okręgowego. W toku rozprawy, Sąd Apelacyjny na

podstawie art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k. oddalił ten wniosek, bowiem wnioskowane dowody

nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia, przy czym w uzasadnieniu postanowienia

dowodowego wskazał, że wniosek ma charakter ogólny, nieprecyzyjny, wynika z

niego konieczność przesłuchania wszystkich sędziów na niesprecyzowane w tezie

dowodowej okoliczności, a ponadto we wniosku nie wykazuje się związku z

postawionymi zarzutami dyscyplinarnymi. Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie

dowodowe skarżący podniósł, że:

- okoliczności, na które świadkowie mieliby zeznawać wynikają z akapitu 7

drugiej strony wniosku,

- sposób sformułowania kręgu osób podlegających przesłuchaniu jest

prawidłowy, albowiem ze względu na specyfikę sadów wojskowych liczba czynnie

wykonujących zawód sędziów Wojskowego sądu Okręgowego jest mocno

ograniczona,

19

- zarzut braku związku z przedstawionymi zarzutami na etapie zgłaszania

wniosku dowodowego uznać należy za przedwczesny, gdyż niemożliwa jest ocena

zeznań świadków, których słuchania jeszcze nie przeprowadzono.

Przedstawiona wyżej argumentacja jest nietrafna.

Zgodnie z art. 169 § 1 k.p.k. we wniosku dowodowym należy podać

oznaczenie dowodu oraz okoliczności, które mają zostać udowodnione. Jest

oczywiste, że żądanie przesłuchania wszystkich sędziów danego sądu, a ścisłej

przeprowadzenia dowodu z zeznań tych sędziów nie spełnia kryterium właściwego

oznaczenia dowodu. Nie jest bowiem rzeczą organu procesowego ustalanie, którzy

sędziowie są czynni zawodowo na dzień przeprowadzenia czynności dowodowej

oraz czy byli sędziami tego sądu w dacie popełnienia określonych czynów będących

przedmiotem postępowania. Wprawdzie przepis art. 169 § 2 k.p.k. przewiduje, że

wniosek dowodowy może zmierzać do wykrycia lub oceny właściwego dowodu, ale i

tak musi on pozostawać w związku z przedmiotem postępowania. Nie można więc,

co zdaje się sugerować skarżący, dopuszczać dowodu z zeznań świadków w celu

stwierdzenia, czy może mieć jakiś związek z czynami zarzuconymi obwinionemu w

oderwaniu od faktycznych realiów rozpoznawanej sprawy. Jest prawdą, że w

akapicie 7 na drugiej stronie wniosku dowodowego obwinionego znajduje się

stwierdzenie, że „Wnioski dowodowe zmierzają do wykazania w jaki sposób

dokonuje się manipulacji materiałem dowodowym, łącznie z niszczeniem

niewygodnych dowodów kolidujących z góry przyjętym planem postępowania, tak

aby móc mi przedstawić zarzuty przestępstw i wykroczeń dyscyplinarnych”. Rzecz

jednak w tym, że zacytowana wypowiedź stanowi uzasadnienie wniosków o

dopuszczenie dowodu z opisanych w piśmie procesowym dokumentów. Trudno

uznać, co stara się uczynić skarżący, że odnosi się ona także do wniosku o

przesłuchanie sędziów zawartego w ostatnim akapicie wniosku dowodowego, w

którym stwierdza się jedynie, że konieczność ich przesłuchania zauważył Sąd

Najwyższy w postanowieniu z dnia 25 lutego 2014 r., WD 1/14. Jednak nawet przy

uznaniu, że zacytowany fragment wniosku uzasadnia również potrzebę

przesłuchania sędziów wojskowych, wniosek dowodowy nie spełnia wymogu

oznaczenia okoliczności, które mają być udowodnione w kontekście poszczególnych

zarzutów postawionych obwinionemu. W świetle powyższych uwag nie ma podstaw

prawnych czy faktycznych, by skutecznie kwestionować trafność orzeczenia

20

dowodowego Sądu pierwszej instancji, zwłaszcza, że od sędziego można wymagać

ponadstandardowej staranności i poprawności w sporządzaniu nieskomplikowanych

przecież pism procesowych.

Mimo oczywistej bezzasadności wniesionych odwołań w sprawie zaistniała

jednak konieczność wydania orzeczenia reformatoryjnego. Zgodnie z art. 108 § 2

u.s.p. w razie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego przed upływem trzech lat od

chwili czynu, przedawnienie dyscyplinarne następuje z upływem 5 lat od chwili

czynu. Jeżeli jednak przed upływem terminu 3 lat od chwili czynu sprawa nie została

prawomocnie zakończona, sąd dyscyplinarny orzeka o popełnieniu przewinienia

dyscyplinarnego, umarzając postępowanie w zakresie wymierzenia kary

dyscyplinarnej. W rozważanej sprawie, w odniesieniu do wszystkich czynów

przypisanych obwinionemu w wyroku Sądu pierwszej instancji w pkt I, II i III, z

wyłączeniem czynu zarzuconego obwinionemu w pkt 8 wniosku o ukaranie, w dacie

wyrokowania przez Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny, tj. w dniu 20 listopada 2015

r. upłynęły trzy lata od chwili popełnienia poszczególnych czynów. W związku z tym

konieczne było uchylenie rozstrzygnięć o karach dyscyplinarnych zawartych w pkt I,

II i III wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego, z wyłączeniem

rozstrzygnięcia o karze wymierzonej za czyn zarzucony w pkt 8 wniosku o ukaranie i

na podstawie art. 108 § 2 u.s.p. umorzenie postępowania w tym zakresie. W

pozostałej części zaskarżony wyrok należało utrzymać w mocy, zwłaszcza że

wymierzona obwinionemu za czyn zarzucony mu w pkt 8 wniosku o ukaranie kara

nagany nie może być uznana, zważywszy choćby na okoliczności czynu, za

nadmiernie surową.

O kosztach zastępstwa prawnego rozstrzygnięto jedynie w zakresie obrony

obwinionego z urzędu w postepowaniu przez Sądem Najwyższym – Sądem

Dyscyplinarnym, bowiem rozstrzygnięcie o kosztach obrony przed Sądem pierwszej

instancji zawarte jest w orzeczeniu tego Sądu.

kc

21