I CSK 94/15

Sygn. akt I CSK 94/15

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 28 stycznia 2016 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący)

SSN Dariusz Dończyk

SSN Agnieszka Piotrowska (sprawozdawca)

Protokolant Justyna Kosińska

w sprawie z powództwa J. T., M.K., P. T., G.T., M. T., A. T. i T. T.

przeciwko Muzeum […]

o ustalenie,

po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Cywilnej w dniu 28 stycznia 2016 r.,

skargi kasacyjnej strony pozwanej

od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 4 września 2014 r.,

1. oddala skargę kasacyjną,

2. zasądza od pozwanego tytułem zwrotu kosztów

postępowania kasacyjnego na rzecz powodów: J.

T.-1.350 zł, M. K. - 1.350 zł,

P. T. - 1.350 zł oraz po 337,50 zł

na rzecz G. T., M. T.,

A.T. i T. T.

UZASADNIENIE

2

Powodowie […] w pozwie wniesionym przeciwko pozwanym: Muzeum […] i

Województwu […], domagali się ustalenia, że znajdujące się w posiadaniu

Muzeum, opisane szczegółowo ruchomości w postaci mebli, obrazów, zastawy

stołowej, sztućców orz innych przedmiotów wyposażenia wnętrz, znajdujące się w

zamku w D., będącym siedzibą rodu T. w chwili przejęcia go na cele reformy rolnej,

stanowią w określonych udziałach przedmiot współwłasności powodów -

spadkobierców ostatnich właścicieli zamku w D. – A. i R.T. Pozwane Muzeum

wniosło o oddalenie powództwa wywodząc, że powodowie nie mają interesu

prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c. w żądaniu ustalenia prawa własności

wymienionych w pozwie przedmiotów, ponieważ mogą wytoczyć dalej idące

powództwo o ich wydanie, czemu nie stoi na przeszkodzie przedawnienie

roszczenia windykacyjnego z uwagi na upływ czasu. Zaprzeczyło ponadto prawu

własności powodów co do objętych pozwem przedmiotów.

Wyrokiem z dnia 7 sierpnia 2013 roku Sąd Okręgowy, w odniesieniu do

pięciuset dwudziestu czterech spośród objętych pozwem pięciuset trzydziestu

dwóch obiektów, ustalił, że stanowią one w określonych udziałach przedmiot

współwłasności powodów - spadkobierców właścicieli zamku A. i R. T. Umorzył

postępowanie w zakresie cofniętego roszczenia oraz oddalił powództwo co do

jednej ruchomości. Oddalił ponadto w całości powództwo skierowane przeciwko

Województwu […] z uwagi na brak legitymacji biernej po stronie tej jednostki

samorządu terytorialnego.

Sąd ustalił, że powodowie są spadkobiercami R. T., żony i spadkobierczyni

A. T., ostatniego właściciela zamku w D., wchodzącego w skład majątku W. Zamek

z wyposażeniem został we wrześniu 1944 roku przejęty na rzecz Państwa na

podstawie dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września

1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej. Podstawą przejęcia dzieł sztuki i innych

obiektów muzealnych oraz obiektów wyposażenia wnętrz było zarządzenie

Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 14 lutego 1946 r. wydane na podstawie

rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r.

Pismem z dnia 9 października 1950 r. Minister Rolnictwa i Reform Rolnych polecił

3

Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w […] przekazanie zbiorów po rodzinie

T. Wydziałowi Kultury tego Prezydium celem przeniesienia ich do Muzeum w […].

Zamek w D., w którym znajdowały się przedmioty o wartości muzealnej

i artystycznej (takie jak obrazy, meble, książki) został przekazany na potrzeby

Technikum Rolniczego […]. Następnie ruchomości te były sukcesywnie

przekazywane do Muzeum […]. Protokoły przekazania znajdowały się w Księdze

Inwentarzowej Zamku w […].

Z chwilą przymusowego opuszczenia w 1944 r. swojej rezydencji rodzina T.

nie miała żadnych możliwości zabrania lub wywiezienia czegokolwiek ze swoich

zbiorów. Całe wyposażenie zamku (w tym dzieła sztuki, gromadzone od stuleci do

roku 1944) pozostało na miejscu. W okresie poprzedzającym postępowanie trwały

między powodem J. T. a Muzeum […] rozmowy dotyczące ugodowego załatwienia

kwestii spornych muzealiów. Pismem z dnia 29 listopada 1990 r. pozwany wskazał,

iż przedmioty wymienione przez powodów w pozwie wchodziły przed miesiącem

wrześniem 1944 r. w skład majątku poprzednika prawnego powodów – A. T.

W trakcie negocjacji w Departamencie Prawnym Ministerstwa Kultury i Sztuki

dotyczących przedmiotów pochodzących z D. znajdujących się w Muzeum […],

powód J. T. otrzymał kopię wykazu przedmiotów „pochodzących z D. celem

ewentualnego przekazania”, jednak do ugody nie doszło.

Na podstawie wyników przeprowadzonego postępowania dowodowego,

w tym opinii biegłego sądowego, Sąd pierwszej instancji ustalił, że objęte żądaniem

powodów ruchomości stanowiły własność ich spadkodawców; jedynie portret […],

co do którego powództwo oddalono, pochodził ze zbiorów Z. […].

Wyrokiem z dnia 4 września 2014 roku Sąd Apelacyjny oddalił apelację

pozwanego Muzeum […], podzielając ustalenia faktyczne i oceny prawne Sądu

pierwszej instancji, zwłaszcza co do wykazania przez powodów interesu prawnego

w żądaniu ustaleniu prawa własności spornych ruchomości.

W skardze kasacyjnej pozwany zarzucił naruszenie przepisów prawa

materialnego, tj. art. 293 i 294 A.B.G.B., art. 2 ust. 1 lit. e oraz art. 6 i art. 11 ust. 1

dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej oraz

§ 11 ust. 1 lit. a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca

4

1945 r. w sprawie wykonania dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r.

o przeprowadzeniu reformy rolnej. Skarżący podniósł ponadto zarzut naruszenia

przepisów postępowania, tj. art. 189 k.p.c. i art. 231 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c.

Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Apelacyjnego, uchylenie

poprzedzającego go wyroku Sądu Okręgowego z 7 sierpnia 2013 r. i przekazanie

sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego

- paragrafów 293 i 294 A.B.G.B. (Allgemeines Buergerliches Gezsetzbuch -

Powszechna Księga Ustaw Cywilnych - patent cesarski z dnia 1 czerwca 1811 r.),

obowiązującego na obszarze byłego zaboru austriackiego w chwili wejścia w życie

dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 roku

o przeprowadzeniu reformy rolnej (tekst jedn.: Dz.U z 1945 r. Nr 3, poz. 13 - dalej -

jako „dekret o reformie rolnej”). Zdaniem skarżącego, Sąd Apelacyjny naruszył te

przepisy w ten sposób, że ich nie zastosował, mimo iż rzeczy ruchome objęte

sporem, a przynajmniej znaczna ich część, były nierozerwalnie związane

z rezydencją rodu T. w D. Stąd - jako przynależności tego zamku w rozumieniu art.

294 A.B.G.B - podzieliły los prawny całej nieruchomości i przeszły na własność

Państwa na podstawie art. 2 ust. 1 litera e dekretu.

Ocenę tego zarzutu należy rozpocząć od przytoczenia treści tych regulacji.

Zgodnie z paragrafem 293 A.B.G.B., rzeczy, które bez uszkodzenia ich istoty

z jednego miejsca na drugie przeniesionymi być mogą, są ruchomymi;

w przeciwnym razie nieruchomymi. Rzeczy z natury swojej ruchome, uważane są

w znaczeniu prawnym za nieruchomości, jeżeli na mocy przepisu ustawy albo

z przeznaczenia właściciela, stanowią przynależność nieruchomości. Stosownie

zaś do paragrafu 294 A.B.G.B., przez przynależność rozumie się to wszystko,

cokolwiek jest z rzeczą trwale połączone. Przynależnością jest nie tylko przyrostek

rzeczy, dopóki od niej nie jest odłączonym, ale także rzeczy podrzędne, bez których

rzecz główna nie mogłaby być używaną albo które ustawa lub właściciel do

ciągłego używania rzeczy głównej przeznaczył.

5

W obowiązującym modelu postępowania cywilnego, zgodnie z zasadą da

mihi factum, dabo tibi ius i zasadą iura novit curia, na sądzie zarówno pierwszej, jak

i drugiej instancji, spoczywa powinność dokonania wyboru i zastosowania norm

prawa materialnego, adekwatnych do ustaleń faktycznych sądu, stanowiących

wynik oceny materiału dowodowego zgromadzonego zgodnie z przepisami

postępowania. Zakres tych koniecznych ustaleń jest z kolei wyznaczany przez treść

i podstawę faktyczną roszczenia powoda oraz przez twierdzenia, wnioski i zarzuty

pozwanego, składające się na przyjętą przez niego linię obrony. W toku niniejszej

sprawy strona pozwana nie podniosła jakichkolwiek twierdzeń, zarzutów i dowodów

dotyczących istnienia podstaw do zastosowania przytoczonych w skardze

kasacyjnej przepisów austriackiego prawa cywilnego, w szczególności twierdzeń

i dowodów zmierzających do poczynienia przez Sądy obu instancji ustaleń i ocen

prawnych dotyczących zagadnienia, czy objęte sporem ruchomości istotnie

stanowią przynależności w rozumieniu paragrafu 294 A.B.G.B. Pozwany nie

sformułował także zarzutu naruszenia tych przepisów w apelacji, stąd okoliczność

ta nie była przedmiotem oceny prawnej Sądu drugiej instancji. Kwestie

prawidłowości zastosowania lub niezastosowania wskazanych przepisów nie mogą

być więc aktualnie rozstrzygane w postępowaniu kasacyjnym z braku niezbędnych

ku temu ustaleń. Nie można stawiać Sądowi Apelacyjnemu zarzutu, że nie

zastosował wskazanego dopiero w skardze kasacyjnej przepisu austriackiego

prawa cywilnego, skoro nie było ku temu przesłanek w związku z przebiegiem

postępowania i stanowiskami obu stron odnoszącymi się do kwestii faktycznych

i prawnych istotnych dla rozstrzygnięcia roszczenia powodów o ustalenie prawa

własności ruchomości objętych żądaniem. Omawiany zarzut nie poddaje się

kontroli kasacyjnej także dlatego, że skarżący nie wskazał dokładnie, które

z objętych pozwem przedmiotów stanowiły - jego zdaniem - przynależności

w rozumieniu art. 294 A.B.G.B. Należy przy tym przypomnieć, że skarga kasacyjna

jest wysoce sformalizowanym środkiem zaskarżenia prawomocnych orzeczeń

sądów drugiej instancji. Nie jest więc możliwe, aby Sąd Najwyższy formułował

jakiekolwiek hipotezy dotyczące zakresu rozstrzygnięcia objętego określonym

zarzutem kasacyjnym, a tego wymagałaby zastosowana przez skarżącego formuła,

6

że przynależnościami zamku były ,,rzeczy ruchome objęte sporem, a przynajmniej

znaczna ich część”.

Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 2 ust. 1 litera e, art. 6

i 11 ust. 1 dekretu o reformie rolnej przez ich niewłaściwe zastosowanie.

Przepis art. 2 ust. 1 litera e dekretu przewidywał, że na cele reformy rolnej

przeznaczone będą nieruchomości ziemskie stanowiące własność lub

współwłasność osób fizycznych lub prawnych, jeśli ich rozmiar łączny przekracza

bądź 100 ha powierzchni ogólnej, bądź 50 ha użytków rolnych, a na terenie

województw poznańskiego, pomorskiego i śląskiego - 100 ha powierzchni ogólnej

niezależnie od wielkości użytków rolnych tej powierzchni. Przepis art. 6 stanowił,

że Minister Rolnictwa i Reform Rolnych obejmie niezwłocznie zarząd państwowy

nad nieruchomościami ziemskimi, wymienionymi w art. 2 wraz z budynkami i całym

inwentarzem żywym i martwym oraz znajdującymi się na tych nieruchomościach

przedsiębiorstwami przemysłu rolnego. Przepis art. 11 ust. 1 dekretu przewidywał,

że inwentarz żywy i martwy, przejęty z gospodarstw parcelowanych zostanie

rozdzielony między nowo utworzone gospodarstwa dla bezrolnych po uprzednim

zaspokojeniu potrzeb gospodarstw, wyłączonych na podstawie art. 15. Podziałowi

nie podlega żywy inwentarz zarodowy oraz część inwentarza martwego, która nie

może być racjonalnie wykorzystana w nowoutworzonych gospodarstwach

jednostkowych.

Niewłaściwe zastosowanie przytoczonych przepisów polegało, zdaniem

skarżącego, na nieuwzględnieniu, że co najmniej część ruchomości stanowiących

przedmiot sporu, stanowiła wyposażenie zarządu dóbr, pomieszczeń i mieszkań

pracowników gospodarstwa rolnego, stąd podlegała przejęciu na własność

Państwa. Ponownie jednak należy wskazać, że ocenę zasadności przytoczonego

zarzutu kasacyjnego uniemożliwia brak jednoznacznego określenia przez

skarżącego, o jakie konkretnie ruchomości chodzi, a więc które z pięciuset

dwudziestu czterech szczegółowo opisanych w wyroku Sądu Okręgowego

ruchomości, były związane z gospodarstwem rolnym lub służyły do jego

prowadzenia, stanowiąc inwentarz martwy. Po raz kolejny należy wskazać na

niedopuszczalność formułowania przez Sąd Najwyższy jakichkolwiek przypuszczeń

dotyczących zakresu rozstrzygnięcia objętego określonym zarzutem kasacyjnym

7

w sytuacji, w której skarżący wskazał, że chodzi o „co najmniej część ruchomości

stanowiących przedmiot sporu”.

Nie sposób podzielić także zarzutu naruszenia paragrafu 11 ust. 1 litera

a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r.

w sprawie wykonania dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia

6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz.U.1945 r. Nr 10, poz. 51),

stosownie do którego, przejęciu od właścicieli ziemskich nie podlegają:

a) przedmioty służące do osobistego użytku właściciela przejmowanego majątku

i członków jego rodziny, jak np. ubrania, obuwie, pościel, biżuteria, meble, naczynia

kuchenne itp., nie mające związku z prowadzeniem gospodarstwa rolnego oraz

jeżeli nie posiadają wartości naukowej, artystycznej lub muzealnej.

Skarżący zarzucił niewłaściwe zastosowanie tego przepisu z uwagi na to,

że ruchomości objęte powództwem, a przynajmniej ich znaczna część, nie miały

charakteru przedmiotów służących do osobistego użytku właściciela

przejmowanego majątku i członków jego rodziny, lecz stanowiły przynależności

w rozumieniu art. 234 A.B.G.B. lub przedmioty służące do prowadzenia

gospodarstwa rolnego i dlatego przeszły na własność Państwa z mocy art. 2 ust.

1 litera e, art. 6 i art. 11 ust. 1 dekretu. Po raz kolejny należy wskazać, po pierwsze

na nie sprecyzowanie przez skarżącego, o które konkretnie ruchomości chodzi

oraz po drugie na brak ustaleń dotyczących cech tych przedmiotów świadczących

o tym, że stanowią one przynależności w rozumieniu art. 294 A.B.G.B. (jak twierdzi

pozwany) lub inwentarz martwy niezbędny do prowadzenia gospodarstwa rolnego.

Pozwem zostały objęte meble, naczynia, zastawa stołowa, sztućce, obrazy,

świeczniki, wazony, inne ruchomości o charakterze dekoracyjnym i użytkowym.

Z cytowanej regulacji wynika, że sam ustawodawca przyjął, iż tego rodzaju

ruchomości nie polegają co do zasady działaniu przepisów dekretu o reformie

rolnej, z uwagi na cele reformy rolnej (por. przede wszystkim art. 1 dekretu)

oraz zakres regulacji (por. art. 2 i 6 dekretu), czemu dał wyraz w paragrafie 11

ust. 1 przytoczonego rozporządzenia. Należy przy tym zaaprobować ocenę Sądu

Apelacyjnego, popartą poglądami dotychczasowego orzecznictwa sądów

powszechnych, Sądu Najwyższego i sądów administracyjnych (por. np. wyrok

Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 grudnia 1995 r., II SA 1400/94,

8

nie publ. oraz wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 6 marca 1998 roku, III CKN

393/97, OSP 1998, nr 10, poz. 171 i z dnia 29 października 2010 roku, I CSK

637/09, nie publ.), że dekret z dnia 6 września 1944 roku przewidywał pozbawienie

właścicieli ziemskich prawa własności wymienionych w art. 2 i 6 nieruchomości

ziemskich oraz przedmiotów związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego

lub przedsiębiorstwa przemysłu rolnego, a więc niezbędnych do dalszego

gospodarczego, rolniczego wykorzystywania wywłaszczonych nieruchomości

ziemskich. W akcie tym nie została natomiast ani w sposób ogólny, ani w sposób

szczegółowy uregulowana kwestia przejęcia przez Państwo ruchomości

i wyposażenia budynków mieszkalnych, innych niż wyżej wskazane. Za poprawne

należy więc uznać stanowisko, że paragraf 11 ust. 1 cytowanego rozporządzenia

wykonawczego w zakresie, w którym przewidywał przejście na rzecz Państwa

własności ruchomości wymienionych w tym przepisie, posiadających wartość

naukową, artystyczną lub muzealną, został wydany z przekroczeniem delegacji

ustawowej wyznaczanej treścią, celem i zakresem regulacji dekretu o reformie

rolnej, a więc w istocie bez podstawy prawnej.

Nie zasługuje także na uwzględnienie kardynalny zarzut pozwanego

prezentowany zarówno w odpowiedzi na pozew, jak i w apelacji od wyroku Sądu

Okręgowego, a mianowicie zarzut naruszenia przepisów postępowania, to jest art.

189 k.p.c. w związku z art. 222 § 1 i art. 117 § 2 k.c. Wskazując jedynie na

marginesie, że art. 189 k.p.c. jest w istocie przepisem prawa materialnego, mimo

jego ulokowania w ustawie procesowej, należy podnieść, że Sąd Apelacyjny

prawidłowo zinterpretował zawarte w nim pojęcie interesu prawnego i zasadnie

zaaprobował przedstawione przez Sąd Okręgowy motywy przyjęcia, że powodowie

wykazali jego istnienie. Wskazując na zbędność przytaczania i powtarzania

w tym miejscu, trafnych i zasługujących na aprobatę wywodów prawnych Sądu

drugiej instancji, dotyczących wykładni pojęcia interesu prawnego w orzecznictwie

i piśmiennictwie, należy podtrzymać stanowisko Sądu Apelacyjnego o wykazaniu

przez powodów obiektywnie istniejącej potrzeby jednoznacznego przesądzenia, czy

powodom służy prawo własności przedmiotów objętych żądaniem. W sytuacji

negowania przez pozwanego tego prawa istniała bowiem konieczność

definitywnego zakończenia sporu orzeczeniem rozstrzygającym sporne kwestie,

9

zapobiegającym w ten sposób powstaniu podobnych wątpliwości w przyszłości

i jednoznacznie wyjaśniających sytuację prawną powodów.

Skarżący ma co do zasady rację, wskazując na nurt orzecznictwa zgodnie

z którym, powód nie ma interesu prawnego w ustaleniu istnienia lub nieistnienia

stosunku prawnego lub prawa, a więc w uzyskaniu jedynie orzeczenia

deklaratoryjnego, jeśli posiada uprawnienie do żądania spełnienia świadczenia lub

może uzyskać zaspokojenie przysługujących mu praw w drodze innego, dalej

idącego lub skuteczniejszego postępowania sądowego lub administracyjnego.

U podstaw tego poglądu leży jednak dążenie do zapewnienia uprawnionemu

maksimum ochrony, a także chęć racjonalnego kształtowania sytuacji prawnej

zarówno powoda, jak i pozwanego (wwiązywanego w spór), między innymi

przez unikanie zbędnych kolejnych postępowań oraz zapobieganie związanemu

z tym mnożeniu kosztów ekonomicznych i społecznych. Nie jest to jednak

reguła uniwersalna, w każdym przypadku wyłączająca istnienie interesu prawnego

w ustaleniu, ponieważ jej zastosowanie zależy od okoliczności każdego

indywidualnie rozpatrywanego przypadku. Nie zasługuje na uwzględnienie,

w realiach rozpoznawanej sprawy, argumentacja skarżącego, że powodowie

nie mają interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c., albowiem mogą żądać

wydania spornych ruchomości w drodze powództwa windykacyjnego, w którym

ustalenie prawa własności podlega badaniu z uwagi na jego znaczenie

przesłankowe dla rozstrzygnięcia. Pozwany wskazywał z jednej strony

na możliwość wytoczenia powództwa windykacyjnego, co miałoby eliminować

dopuszczalność powództwa o ustalenie z uwagi na brak interesu prawnego,

ale z drugiej strony podnosił, że roszczenie o wydanie ruchomości jest

w jego ocenie przedawnione. Zaaprobowanie stanowiska pozwanego i oddalenie -

z podanych przez pozwanego przyczyn - powództwa o ustalenie, w sytuacji istnienia

sporu o prawo własności ruchomości oraz w sytuacji deklarowania przez powodów,

że są zainteresowani nie tyle odebraniem ruchomości Skarbowi Państwa,

ile decydowaniem o miejscu i sposobie ich eksponowania, prowadziłoby w istocie

do pozbawienia powodów przysługującej im ochrony prawnej, co jest niedopuszczalne

na gruncie Konstytucji i przepisów kodeksu cywilnego dotyczących prawa własności.

Chęć definitywnego wyjaśnienia sytuacji prawnej przedmiotów objętych żądaniem

10

i ustalenia zakresu praw przysługujących powodów wobec wskazanych ruchomości

świadczy więc o istnieniu interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c.,

a w konsekwencji o niezasadności zarzutu jego naruszenia przez Sąd Apelacyjny.

W skardze kasacyjnej skarżący zarzucił także naruszenie art. 231 k.p.c.,

zgodnie z którym sąd może uznać za ustalone fakty istotne dla rozstrzygnięcia

sprawy, jeśli wniosek taki można wyprowadzić z innych ustalonych faktów.

Przytoczony przepis odnosi się do sfery ustaleń faktycznych. Ustalenie

faktów składających się na podstawę faktyczną rozstrzygnięcia w postępowaniu

cywilnym może bowiem nastąpić przez ich udowodnienie za pomocą środków

dowodowych przewidzianych w kodeksie postepowania cywilnego, w oparciu o tzw.

postępowanie bezdowodowe (art. 228, 229, 230 k.p.c.) lub w drodze domniemania

faktycznego (art. 231 k.p.c.). Z art. art. 3983

§ 3 k.p.c. wynika, że podstawą skargi

kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów.

Nie podlegają więc kontroli kasacyjnej te twierdzenia skarżącego, które dotyczą

wadliwości w określeniu podstawy faktycznej zaskarżonego rozstrzygnięcia,

a więc rekonstrukcji przebiegu zdarzeń lub stanów rzeczywistości oraz oceny

mocy i wiarygodności dowodów, prowadzących do ustalenia faktów. Spór

dotyczący ustaleń nie może być przenoszony do postępowania przed

Sądem Najwyższym, który jest związany - zgodnie z art. 39813

§ 2 k.p.c. -

ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia (por.

wyrok Sądu Najwyższy z dnia 29 października 2008 r., IV CSK 228/08, nie publ.).

Skarżący nie może więc zarzucić w skardze naruszenia art. 233 §1, art. 228 § 1,

art. 229, art. 230 k.p.c., (por. przykładowo postanowienie Sądu Najwyższego z dnia

30 czerwca 2006 r., V CSK 146/06, nie publ. i wyrok Sądu Najwyższego z dnia

10 stycznia 2008 r., IV CSK 404/07, nie publ.), a także art. 231 k.p.c. (por. wyroki

Sądu Najwyższego: z dnia 5 lutego 2014 r., V CSK 140/13, nie publ., z dnia

27 listopada 2013 r., V CSK 544/12, niepubl, z dnia 21 lutego 2007 r. I CSK 428/06,

nie publ. oraz z dnia 11 stycznia 2007 r., II CSK 400/06, nie publ). Z tych

przyczyn komentowany zarzut nie poddaje się kontroli kasacyjnej w świetle

art. 3983

§ 3 k.p.c.

W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji (art. 39814

k.p.c.).

11

kc