II UK 84/15

Sygn. akt II UK 84/15

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 3 marca 2016 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Beata Gudowska (przewodniczący)

SSN Jolanta Frańczak (sprawozdawca)

SSN Romualda Spyt

w sprawie z wniosku W. Sp. z o.o. z siedzibą w P.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń

przy udziale zainteresowanego M. S.

o wydanie zaświadczenia z zakresu ubezpieczeń społecznych,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 3 marca 2016 r.,

skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 25 sierpnia 2014 r.,

uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi

Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania i orzeczenia o

kosztach postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 17

lipca 2013 r. zmienił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I

2

Oddziału w P. z dnia 19 września 2012 r. w ten sposób, że ustalił, iż

zainteresowany M. S. w okresie od dnia 22 lipca 2012 r. do dnia 18 sierpnia 2012 r.

podlegał ustawodawstwu polskiemu i w związku z tym odwołująca Spółka W. jest

uprawniona do otrzymania wnioskowanego zaświadczenia na formularzu A1 (pkt 1)

oraz zasądził od organu rentowego na rzecz odwołującej się Spółki kwotę 60 zł

tytułem kosztów zastępstwa procesowego (pkt 2).

W sprawie ustalono, że przedmiotem działalności W. Sp. z o.o. z siedzibą w

P. jest, między innymi, wynajem maszyn i urządzeń bez obsługi oraz wypożyczanie

artykułów użytku osobistego i domowego, naprawa i konserwacja metalowych

wyrobów gotowych, naprawa i konserwacja maszyn, urządzeń elektrycznych,

pozostałego sprzętu transportowego, roboty związane z budową linii

telekomunikacyjnych i elektroenergetycznych, pozostałych obiektów inżynierii

lądowej i wodnej. Spółka przede wszystkim zajmuje się montażem przemysłowym

maszyn i linii produkcyjnych na całym świecie, prowadzi działalność gospodarczą

na terenie Polski, w Polsce posiada kadry, odprowadza podatki i rozlicza swoich

pracowników, płaci za nich składki do ZUS i należne im wynagrodzenia na konta

bankowe w Polsce. Liczba pracowników wykonujących pracę w Polsce wynosiła 38

osób, a oddelegowanych 64. Zainteresowany M. S. został zatrudniony przez

odwołującą się Spółkę w dniu 22 lipca 2012 r. w pełnym wymiarze czasu pracy na

stanowisku ślusarza – montera. W tym samym dniu został zgłoszony do

ubezpieczeń społecznych. Poprzedni jego tytuł do objęcia ubezpieczeniem

społecznym ustał z dniem 1 sierpnia 2010 r. Zainteresowany został oddelegowany

do pracy w Niemczech na okres od dnia 22 lipca 2012 r. do dnia 18 sierpnia 2012 r.

w ramach podróży służbowej, gdzie wykonywał pracę na rzecz odwołującej się

Spółki przy czynnościach montażowych.

Przy takich ustaleniach faktycznych Sąd Okręgowy wskazał, że istota sporu

sprowadzała się do ustalenia czy zainteresowany jako pracownik najemny „nadal

podlega ustawodawstwu polskiemu” bowiem jego poprzedni tytuł ubezpieczenia

ustał z dniem 1 sierpnia 2010 r. W tej kwestii Sąd Okręgowy w pierwszej kolejności

podniósł, że zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o

systemie ubezpieczeń społecznych (obecnie jednolity tekst: Dz.U. z 2015 r., poz.

121 ze zm.) pracownik podlega ubezpieczeniu społecznemu od dnia nawiązania

3

stosunku pracy. Wobec tego zainteresowany w dacie zawarcia umowy o pracę

został zgłoszony do ubezpieczeń społecznych, a jego oddelegowanie do pracy w

Niemczech w tej samej dacie nie narusza zasad związanych z oddelegowaniem

pracownika. W ocenie Sądu Okręgowego, żadna z obowiązujących norm prawnych

nie wskazuje, że oddelegować do pracy za granicą można jedynie pracownika,

który przynajmniej miesiąc podlega bezpośrednio ustawodawstwu polskiemu.

Zatem wskazówka interpretacyjna zawarta w decyzji Nr A2 z dnia 12 czerwca

2009 r. Komisji Administracyjnej ds. Koordynacji Systemów Zabezpieczenia

Społecznego (Dz.U. UE.C.2010.106.5.; dalej jako decyzja A2) dotycząca co

najmniej miesięcznego okresu podlegania ubezpieczeniu odnosi się do sytuacji

wątpliwych, gdy pracownicy zatrudniani są przez pracodawcę nie prowadzącego

działalności w swoim państwie, zajmującego się jako agencja pracy tymczasowej

pośredniczeniem w zatrudnieniu. Natomiast odwołująca się Spółka oddelegowuje

swoich pracowników do pracy za granicą sporadycznie bowiem działalność

prowadzi w kraju. Także zainteresowany był oddelegowany do pracy za granicą na

niecały miesiąc. Sąd Okręgowy uwypuklił, że w decyzji A2 pkt 1 wprost wskazane

zostało, że wymóg, do którego odnoszą się słowa „bezpośrednio przed

rozpoczęciem zatrudnienia” można uważać za spełniony, jeśli dana osoba podlega

co najmniej miesiąc ustawodawstwu państwa członkowskiego, w którym

pracodawca ma siedzibę. Krótsze okresy wymagać będą indywidualnej oceny w

konkretnych przypadkach, z uwzględnieniem wszelkich innych występujących

czynników. Innymi słowy dla zastosowania ustawodawstwa polskiego nie jest

konieczne uwzględnienie innych czynników, gdy dana osoba podlega

ubezpieczeniom co najmniej miesiąc. W przeciwnym razie bierze się pod uwagę

inne czynniki, między innymi wykonywanie zlecenia przez krótki okres za granicą, a

następnie świadczenie pracy w ramach zawartej umowy o pracę w kraju, co miało

miejsce w przypadku zainteresowanego, który zatrudniony został przez odwołującą

się Spółkę, początkowo na okres próbny od dnia 18 sierpnia 2012 r. do dnia 21

października 2012 r. a następnie na czas określony do dnia 30 kwietnia 2013 r.

Powyższy wyrok zaskarżył w całości apelacją Zakład Ubezpieczeń

Społecznych.

4

Sąd Apelacyjny – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia

25 sierpnia 2014 r. zmienił zaskarżony wyrok i oddalił odwołanie oraz orzekł o

kosztach procesu.

Sąd Apelacyjny uznał za zasadny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej

instancji art. 11 ust. 3 lit. a i art. 11 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego

i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji

systemów zabezpieczenia społecznego (Dz.U.UE.L.2004.166.1 ze zm.; dalej jako

rozporządzenie (WE) nr 883/2004) w związku z art. 14 ust. 1 rozporządzenia

Parlamentu Europejskiego (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r.

dotyczącego wykonania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 (DZ.U.UE.L.2009.284.1

ze zm.; dalej jako rozporządzenie (WE) nr 987/2009) w związku z decyzją A2

dotyczącą wykładni art. 12 rozporządzenia (WE) nr 883/2004, przez błędne

przyjęcie, że wykazanie miesięcznego okresu podlegania ubezpieczeniom w kraju,

w którym pracodawca ma swoją siedzibę, bezpośrednio przed oddelegowaniem

zainteresowanego pracownika do pracy w innym Państwie Członkowskim, nie

stanowi koniecznej przesłanki podlegania ustawodawstwu państwa, w którym

siedzibę ma pracodawca, co doprowadziło do stwierdzenia przez Sąd pierwszej

instancji obowiązku wydania odwołującej się Spółce stosownego zaświadczenia

A1.

Sąd Apelacyjny wskazał, że zgodnie z obowiązującym prawem

wspólnotowym, osoby przemieszczające się na obszarze Unii Europejskiej

podlegają ustawodawstwu tylko jednego państwa, o czym stanowi art. 11 ust. 1

rozporządzenia (WE) nr 883/2004. Na podstawie art. 11 ust. 2a rozporządzenia

(WE) nr 883/2004 osoba wykonująca w Państwie Członkowskim pracę najemną lub

pracę na własny rachunek podlega ustawodawstwu tego Państwa Członkowskiego.

Decydujące znaczenie ma więc miejsce, gdzie pracownik rzeczywiście świadczy

pracę, niezależnie od jego miejsca zamieszkania oraz siedziby pracodawcy, który

go zatrudnia. Oznacza to, że pracownik podlega ubezpieczeniu społecznemu i

zdrowotnemu oraz płaci składki w państwie, w którym pracuje. Od tej zasady w art.

12 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 883/2004 przewidziano wyjątek dotyczący

pracowników delegowanych. Pozwala on pracownikom przejściowo delegowanym

do pracy w innym kraju na pozostanie w systemie ubezpieczeń społecznych w

5

państwie, z którego zostali oddelegowani, pod warunkiem, że przewidywany okres

wykonywania pracy nie przekracza 24 miesięcy i że nie zostali oni skierowani w

miejsce pracy innej osoby, której okres skierowania upłynął. Co za tym idzie, w

stosunku do delegowanego pracownika w dalszym ciągu miałyby zastosowanie

przepisy ubezpieczeniowe kraju wysyłającego, chociaż wykonuje on pracę w innym

państwie. Dokumentem potwierdzającym ubezpieczenie w kraju jest formularz A1,

który wystawia instytucja ubezpieczeniowa, w przypadku Polski - jednostka

terenowa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych właściwa miejscowo dla pracodawcy,

która zaświadcza, że dany pracownik przez okres 24 miesięcy objęty jest polskim

systemem zabezpieczenia społecznego, mimo świadczenia pracy w innym kraju.

Jeśli zatem pracodawca nie uzyska takiego formularza dla swoich oddelegowanych

pracowników, co do zasady powinien ubezpieczyć ich za granicą w miejscu

przejściowej pracy tych pracowników. Instytucja tymczasowego delegowania

pracowników została doprecyzowana w decyzji A2, stanowiącej tzw. praktyczny

przewodnik w dziedzinie oddelegowania pracowników w państwach UE, EOG i

Szwajcarii. Decyzja A2 z dnia 12 czerwca 2009 r. dotycząca wykładni art. 12

rozporządzenia (WE) nr 883/2004 doprecyzowuje bowiem określone ogólnie w tym

rozporządzeniu kryteria kwalifikowania danej sytuacji jako delegowania w

rozumieniu przepisów o wspólnotowej koordynacji systemów zabezpieczenia

społecznego, wprowadzając, między innymi, przesłankę polegająca na tym, że

bezpośrednio przed oddelegowaniem pracownik musi podlegać systemowi

ubezpieczeń państwa wysyłającego. Sąd Apelacyjny podniósł, ze rozporządzenie

(WE) nr 883/2004 nie precyzuje co prawda, ile powinien trwać okres podlegania

pracownika systemowi ubezpieczeniowemu państwa wysyłającego, jednak

minimalny czas trwania podlegania ubezpieczeniu państwa wysyłającego określa

decyzja A2. Zgodnie z decyzją, pracownik musi podlegać systemowi

ubezpieczeniowemu państwa wysyłającego co najmniej jeden miesiąc. Podleganie

ubezpieczeniu społecznemu bezpośrednio przed rozpoczęciem pracy oznacza

zatrudnienie przez jakiegokolwiek pracodawcę w państwie delegującym. Nie jest

więc konieczne, aby w trakcie tego okresu dana osoba pracowała na rzecz

pracodawcy wnioskującego o jej delegowanie.

6

Zdaniem Sądu Apelacyjnego, w świetle powołanej wyżej regulacji,

wykazanie miesięcznego okresu podlegania ubezpieczeniom w kraju, w którym

pracodawca ma swoją siedzibę, bezpośrednio przypadającego przed

oddelegowaniem zainteresowanego do pracy w innym Państwie Członkowskim

stanowi konieczną przesłankę podlegania ustawodawstwu państwa, w którym

siedzibę ma pracodawca. Skoro zatem zainteresowany nie spełnił jednej z

przesłanek do objęcia go polskim ustawodawstwem, a mianowicie przesłanki

miesięcznego okresu podlegania polskim ubezpieczeniom, przypadającego

bezpośrednio przed jego oddelegowaniem do pracy w innym kraju członkowskim,

to nie było podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji i ustalenia, że podlegał on

ustawodawstwu polskiemu, jak również do zobowiązania organu rentowego do

wydania odwołującej się spółce zaświadczenia na formularzu A1 dla

zainteresowanego.

Powyższy wyrok został zaskarżony skargą kasacyjną odwołującej się Spółki.

Skargę oparto na podstawie naruszenia przepisów prawa materialnego, w

mianowicie:

1/ art. 12 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w związku z art. 14 ust. 1

rozporządzenia (WE) nr 987/2009 w związku z punktem 1 akapitem 4 decyzji A2

dotyczącej wykładni art. 12 rozporządzenia (WE) nr 883/2004 polegające na

rozszerzającej interpretacji przesłanek podlegania zabezpieczeniu społecznemu,

zawartych w art. 12 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 883/2004 i w konsekwencji

błędnym przyjęciu, że w niniejszej sprawie warunkiem objęcia zainteresowanego

polskim ustawodawstwem w zakresie zabezpieczenia społecznego było podleganie

przez co najmniej miesiąc przed oddelegowaniem go do pracy za granicę

ustawodawstwu państwa członkowskiego siedziby odwołującej, co skutkowało

błędnym zastosowaniem w rozpoznawanej sprawie zasady lex loci laboris

wyrażonej w art. 11 ust. 3 lit. a) rozporządzenia (WE) nr 883/2004;

2/ art. 13 ust. 1 lit. b) (i) rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w brzmieniu

nadanym art. 1 pkt. 6 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr

465/2012 z dnia 22 maja 2012 r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 883/2004

w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego oraz rozporządzenia

(WE) nr 987/2009 dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004

7

(Dz.Urz.UE. L.149/4 z dn. 8.06.2012 r.), które weszło w życie w dniu 29 czerwca

2012 r. ( to jest przed datą zatrudnienia zainteresowanego u odwołującej i wydania

skarżonej decyzji organu rentowego) przez jego niezastosowanie, podczas gdy ten

przepis: a) rozstrzyga kwestie kolizyjne pracowników najemnych wykonywujących

pracę najemną w dwóch lub więcej państwach członkowskich i zmienia w tym

zakresie art. 13 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 883/2004; b) wskazuje

ustawodawstwo państwa członkowskiego, w którym pracownik najemny,

wykonujący pracę najemną w dwóch lub więcej państwach członkowskich, w

rozumieniu art. 14 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 987/2009, podlega

zabezpieczeniu społecznemu (w sytuacji zainteresowanego, który wykonywał

krótkoterminową pracę najemną na terytorium Niemiec na rzecz tego samego

pracodawcy mającego siedzibę na terytorium RP, między innymi w Polsce oraz w

Finlandii); c) rozstrzyga, że w sytuacji pracownika najemnego, który wykonuje

znaczną część pracy w innym państwie członkowskim, niż państwo, w którym ma

miejsce zamieszkania, stosuje się ustawodawstwo państwa członkowskiego,

w którym znajduje się siedziba lub miejsce wykonywania działalności

przedsiębiorstwa, lub pracodawcy, jeżeli pracownik najemny jest zatrudniony przez

jedno przedsiębiorstwo lub jednego pracodawcę. W tym zakresie Sąd Apelacyjny

rażąco naruszył art. 13 ust. 1 lit. b) (i) rozporządzenia (WE) nr 883/2004, i w

konsekwencji odmówił odwołującej się Spółce wydania w odniesieniu do

zainteresowanego zaświadczenia na formularzu A1 o podleganiu ustawodawstwu

polskiemu dotyczącemu zabezpieczenia społecznego, pomimo iż w niniejszej

sprawie zostały spełnione wszelkie warunki delegowania pracowników,

umożliwiające objęcie pracowników odwołującej zabezpieczeniem społecznym w

polskim systemie ubezpieczenia społecznego.

Ponadto skargę kasacyjną oparto na podstawie naruszenia przepisów

postępowania, a mianowicie art. 328 § 2 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c.,

przez pominięcie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku ustaleń faktycznych, które

posłużyły za podstawę podjętego rozstrzygnięcia, niedokonanie wyjaśnienia

podstawy prawnej rozstrzygnięcia poprzez objaśnienie, dlaczego Sąd zastosował

dany przepis i w jaki sposób wpłynął on na rozstrzygnięcie sprawy, co z kolei

uniemożliwiło prawidłowe zastosowanie norm prawa materialnego, a nadto nie

8

pozwala na dokonanie oceny toku wywodu, który doprowadził do wydania

zaskarżonego orzeczenia.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie

sprawy Sądowi Apelacyjnemu lub innemu sądowi równorzędnemu, celem

ponownego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia o kosztach postępowania

apelacyjnego i kasacyjnego, w tym o kosztach zastępstwa procesowego według

norm przepisanych, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i

orzeczenie co do istoty sprawy przez oddalenie w całości apelacji organu

rentowego oraz zasądzenie od organu rentowego na rzecz skarżącej kosztów

postępowania apelacyjnego i kosztów postępowania kasacyjnego.

W uzasadnieniu skargi podniesione zostało, że Sąd drugiej instancji w

uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie wyjaśnił z jakich względów przesłanka

zawarta w art. 14 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 987/2009 miała zastosowanie w

sprawie i jakie elementy poczynionych ustaleń faktycznych pozwalały na

zastosowanie tego przepisu, a także nie wskazał dlaczego pominął dyspozycję art.

14 ust. 5 tego rozporządzenia oraz nie zastosował dyspozycji art. 13 ust. 1 lit.(b)(i)

rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w brzmieniu nadanym rozporządzeniem Rady

456/2012.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie jej

zarzuty są uzasadnione.

W judykaturze utrwalony jest pogląd, że obraza art. 328 § 2 k.p.c. w związku

z art. 391 § 1 k.p.c. może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej

tylko wtedy, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera wszystkich

koniecznych elementów, bądź zawiera tak kardynalne braki, które uniemożliwiają

kontrolę kasacyjną (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 19 lutego 2002 r.,

IV CKN 718/00,LEX nr 54362; z dnia 18 marca 2003 r., IV CKN 1862/00, LEX nr

109420; z dnia 20 lutego 2003 r., I CKN 65/01, LEX nr 78271; z dnia 22 maja

2003 r., II CKN 121/01, LEX nr 137611; z dnia 5 września 2012 r., IV CSK 7612,

9

LEX nr 1229815). Taka szczególna sytuacja nie występuje w rozpoznawanej

sprawie, co czyni chybionym zarzut naruszenia przepisów postępowania.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia zaskarżonym wyrokiem przepisów

prawa materialnego w pierwszej kolejności należy zauważyć, że przed dniem 1

maja 2010 r. kwestie dotyczące koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

regulowały przepisy rozporządzenia Rady (EWG) Nr 1408/71 z dnia 14 czerwca

1971 r. w sprawie stosowania systemów zabezpieczenia społecznego do

pracowników najemnych, osób prowadzących działalność na własny rachunek i do

członków ich rodzin przemieszczających się we Wspólnocie (Dz.U.UE.L.1971 Nr

149, poz. 2 ze zm.). W art. 13 rozporządzenie to wprowadziło generalną regułę

wspólnotowej koordynacji ustalania ustawodawstwa właściwego, zgodnie z którą

winno ono odbywać się według zasad: podlegania jednemu ustawodawstwu i

miejsca wykonywania pracy. Według drugiej z tych zasad, a to zasady lex loci

laboris, czynnikiem decydującym o zastosowaniu określonego ustawodawstwa było

miejsce wykonywania pracy, czyli terytorium państwa, w którym praca była

wykonywania. W przepisach art. 14-16 omawianego rozporządzenia przewidziano

wyjątki od zasady lex loci laboris, będące efektem specyfiki zatrudnienia lub

wykonywania zawodu. Ubezpieczenie społeczne pracowników delegowanych

regulował przy tym art. 14 ust. 1 lit. a i b tego rozporządzenia, zgodnie z którymi

pracownik zwykle zatrudniony przez przedsiębiorstwo na terytorium jednego

Państwa Członkowskiego, który zostawał przez to przedsiębiorstwo skierowany do

wykonywania pracy na terytorium innego Państwa Członkowskiego, w dalszym

ciągu podlegał w dziedzinie zabezpieczenia społecznego ustawodawstwu państwa

wysyłającego, pod warunkiem, że przewidywany okres wykonywania pracy za

granicą nie przekraczał 12 miesięcy i że pracownik nie został skierowany w miejsce

innej osoby, której okres delegowania upłynął.

Podobnie kwestie te są uregulowane w obecnie obowiązujących aktach, a

mianowicie w rozporządzeniu (WE) nr 883/2004 oraz rozporządzeniu (WE) nr

987/2009. W myśl art. 11 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 883/2004 osoby do których

stosuje się rozporządzenie, podlegają ustawodawstwu tylko jednego Państwa

Członkowskiego, zaś stosownie do art. 11 ust. 2 lit. a, zgodnie z przepisami art.

12-16, osoba wykonująca w Państwie Członkowskim pracę najemną lub pracę na

10

własny rachunek podlega ustawodawstwu tego Państwa Członkowskiego. I tu

mamy więc do czynienia z zasadą podlegania ustawodawstwu tylko jednego

Państwa Członkowskiego oraz zasadą lex loci laboris. Z kolei wyjątek od tej zasady

zawiera (stanowiący odpowiednik art. 14 ust. 1 lit. a i b rozporządzenia Rady

(EWG) nr 1408/71 z dnia 14 czerwca 1971 r.) art. 12 rozporządzenia (WE) nr

883/2004, który w ust. 1 stanowi, że osoba, która wykonuje działalność jako

pracownik najemny w państwie członkowskim w imieniu pracodawcy, który

normalnie prowadzi tam swoją działalność, a która jest delegowana przez tego

pracodawcę do innego państwa członkowskiego do wykonywania pracy w imieniu

tego pracodawcy, nadal podlega ustawodawstwu pierwszego państwa

członkowskiego, pod warunkiem, że przewidywany czas takiej pracy nie przekracza

24 miesięcy i że osoba ta nie jest wysłana, by zastąpić inną delegowaną osobę.

Stosownie zaś do art. 14 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 987/2009 do celów

stosowania art. 12 ust. 1 rozporządzenia podstawowego „osoba, która wykonuje

działalność jako pracownik najemny w państwie członkowskim w imieniu

pracodawcy, który normalnie prowadzi tam swoją działalność, a która jest

delegowana przez tego pracodawcę do innego państwa członkowskiego”, oznacza

także osobę zatrudnioną w celu delegowania jej do innego państwa

członkowskiego, pod warunkiem, że osoba ta bezpośrednio przed rozpoczęciem

zatrudnienia podlega już ustawodawstwu państwa członkowskiego, w którym

siedzibę ma jej pracodawca. Znaczenie powyższych unormowań wyjaśnił Sąd

Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 4 czerwca 2014 r., II UK 565/13 (LEX nr

1475235) zauważając, że dobrodziejstwo regulacji, a ściślej wyjątku od zasady lex

loci laboris, odnosi się do pracodawcy osadzonego w jednym państwie i

wykonującego roboty lub usługi w innym państwie, zatrudniając do tej pracy swoich

dotychczasowych pracowników albo osoby dopiero zatrudniane z kraju

delegowania. Wówczas regulacja pozwala na korzystanie z macierzystego

ubezpieczenia społecznego, co w przypadku Polski i wielu innych krajów łączy się z

kosztami pracy, w tym ubezpieczenia społecznego, niższymi niż w państwie, do

którego pracownicy są delegowani. Dzięki takiemu rozwiązaniu pracodawca

(agencja pracy tymczasowej) za granicą nie musi zatrudniać pracowników z innego

kraju według kosztów miejsca pracy (wykonywania usługi). Jednak taki wyjątek ma

11

swe racjonalne granice, które wyznaczają warunki określone w powołanych

przepisach (por. również wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 2014 r., II UK

94/14, LEX nr 1777893).

Literalna wykładnia art. 12 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 883/2004 prowadzi

do sformułowania czterech przesłanek delegowania, a mianowicie:

1/ wymogu, aby pracownik w okresie delegowania w dalszym ciągu

wykonywał pracę w imieniu swego macierzystego pracodawcy, przy czym pracę w

dalszym ciągu uważa się za wykonywaną w imieniu pracodawcy państwa

wysyłającego, jeżeli praca ta jest faktycznie wykonywana na rzecz tego

pracodawcy, a przez cały okres delegowania utrzymany zostaje tzw. bezpośredni

związek między pracownikiem a przedsiębiorstwem, które oddelegowało go do

pracy za granicą, zaś ustalenie istnienia takiej więzi między pracownikiem

delegowanym a przedsiębiorstwem delegującym wymaga przeanalizowania

szeregu czynników, w tym między innymi kwestii odpowiedzialności za rekrutację

pracownika, odpowiedzialności za jego wynagrodzenie, umowy o pracę,

uprawnienia do określenia charakteru pracy, czy zasad zwolnienia pracownika;

2/ wymogu, aby pracodawca delegujący pracownika za granicę normalnie

prowadził swoją działalność na terytorium państwa wysyłającego, przy czym

wymaganie to spełnia pracodawca zazwyczaj prowadzący znaczną część

działalności, innej niż działalność związana z samym zarządzaniem wewnętrznym,

na terytorium państwa członkowskiego, w którym ma swoją siedzibę, z

uwzględnieniem wszystkich kryteriów charakteryzujących działalność prowadzoną

prze dane przedsiębiorstwo, a dla ustalenia, czy przedsiębiorstwo prowadzi

znaczącą cześć działalności na terytorium państwa wysyłającego, konieczne jest

zbadanie wszystkich elementów charakteryzujących działalność prowadzoną przez

te przedsiębiorstwo;

3/ wymogu, aby delegowanie miało charakter tymczasowy, a więc aby praca

wykonywana w innym państwie była ograniczona w czasie i nie przekraczała

maksymalnego okresu 24 miesięcy;

4/ wymogu, aby pracownik delegowany nie był wysyłany do pracy za granicę

w zastępstwie innego pracownika.

12

Przytoczona regulacja dotyczy pracownika, który bezpośrednio przed

oddelegowaniem podlegał ustawodawstwu państwa członkowskiego, w którym ma

siedzibę jego pracodawca. Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z

dnia 6 sierpnia 2013 r., II UK 116/13 (OSNP 2014 nr 5, poz. 73), użyte w art. 12 ust.

1 rozporządzenia (WE) nr 883/2004 oraz w art. 14 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr

987/2009 sformułowania „podlega ustawodawstwu państwa członkowskiego”

oznacza podleganie przepisom tworzącym w danym państwie członkowskim

system zabezpieczenia społecznego, zaś sformułowanie „nadal podlega

ustawodawstwu pierwszego państwa członkowskiego”, określa sytuację, w której

osoba oddelegowana przez pracodawcę do innego państwa członkowskiego do

wykonywania pracy w imieniu tego pracodawcy „nadal” będzie podlegać

ustawodawstwu pierwszego państwa członkowskiego, a zatem jej status prawny

nie ulegnie żadnej zmianie, co oznacza że będzie „nadal” podlegać szeroko

pojmowanemu ubezpieczeniu, analogicznie jak przed oddelegowaniem. Dlatego też

tak samo musi być traktowany wynikający z art. 14 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr

987/2004 warunek podlegania przez tę osobę ustawodawstwu państwa

członkowskiego, w którym siedzibę ma jej pracodawca, bezpośrednio przed

rozpoczęciem zatrudnienia w celu oddelegowania jej do innego państwa

członkowskiego. Użyte w tym przepisie sformułowanie „bezpośrednio przed

rozpoczęciem zatrudnienia podlega już ustawodawstwu państwa członkowskiego,

w którym siedzibę ma jej pracodawca” należy zatem odnosić jedynie do takiej

osoby, która przed zatrudnieniem w celu oddelegowania do innego państwa

członkowskiego posiada jakikolwiek tytuł do podlegania ubezpieczeniu, w tym także

zdrowotnemu, choćby nie podlegała równocześnie ubezpieczeniu, np. z tytułu

zatrudnienia (ubezpieczeniu społecznemu). Podleganie ubezpieczeniu następuje

bowiem z mocy samego prawa i jest konsekwencją istnienia tytułu do tego

ubezpieczenia. Natomiast za prawnie irrelewantne w tym zakresie należy uznać

ewentualne dokonanie zgłoszenia do ubezpieczenia, czy też samo tylko opłacenie

składek na to ubezpieczenie.

Należy zauważyć, że przepis art. 12 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 883/2004

ustanawia jedynie przesłankę podlegania pracownika ustawodawstwu państwa

członkowskiego, w którym siedzibę ma jego pracodawca. Dopiero przepis art. 14

13

ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 987/2009 doprecyzowuje tę przesłankę stanowiąc,

że podleganie to ma mieć miejsce bezpośrednio przed rozpoczęciem zatrudnienia.

Jednak także ten ostatni przepis nie określa wymaganego czasookresu owego

bezpośredniego podlegania ustawodawstwu tegoż państwa. Czyni to dopiero

decyzja A2 . Stwierdzono w niej tytułem wskazowki, że dla celów stosowania art. 14

ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 987/2009 wymóg, do którego odnoszą się słowa

„bezpośrednio przed rozpoczęciem zatrudnienia”, można uważać za spełniony, jeśli

dana osoba podlega przez co najmniej miesiąc ustawodawstwu państwa

członkowskiego, w którym pracodawca ma swoją siedzibę. Krótsze okresy

wymagać będą indywidualnej oceny w konkretnych przypadkach, z uwzględnieniem

wszelkich innych występujących czynników. Pozostaje zatem rozważyć kwestię

związania sądów krajowych powyższą wykładnią zawartą we wspomnianej decyzji

A2 i odnieść się do przypadku, kiedy dana osoba podlega ustawodawstwu państwa

członkowskiego krócej niż miesiąc.

Zgodnie z art. 288 TFUE, w celu wykonania kompetencji Unii instytucje

przyjmują rozporządzenia, dyrektywy, decyzje, zalecenia i opinie. Decyzja jest

specyficznym aktem Unii w tym znaczeniu, że jej moc prawnie wiążąca różni się w

zależności od tego, czy wskazuje lub nie wskazuje adresatów oraz od cech

adresata. W wypadku gdy decyzja jest skierowana do osób fizycznych lub osób

prawnych, jej moc prawnie wiążąca jest porównywalna z tą, jaką systemy prawne

(kontynentalne) przypisują aktom administracyjnym. Inaczej jest w wypadku decyzji

skierowanych do państwa członkowskiego, które mają często walor aktów

normatywnych. W pierwszym wypadku decyzje wiążą indywidualnie adresata, do

którego są skierowane, w drugim - wszystkie organy państwowe i mogą stanowić

dla tych organów podstawę prawną decyzji skierowanych do osób fizycznych lub

osób prawnych, zbliżając się w tym zakresie do rozporządzenia. Różni się od niego

natomiast tym, że w przeciwieństwie do rozporządzenia obowiązuje na terytorium

tylko tego państwa członkowskiego, do którego jest skierowana. Prowadzi to do

wniosku, że konstrukcja decyzji nie jest jednolita w tym sensie, że nie każdemu

aktowi Unii, który jest decyzją w rozumieniu art. 288 akapit 4, można przypisać tę

samą zdolność wywoływania identycznych skutków prawnych. W odniesieniu do

decyzji, które nie wskazują adresatów, pozostaje problem ich kwalifikacji jako

14

aktów prawnych Unii o charakterze ogólnym i abstrakcyjnym lub aktów prawnych

Unii o charakterze indywidualnym i konkretnym. Decyzjami są tylko takie

rozstrzygnięcia, które stanowczo i ostatecznie wyrażają stanowisko podejmującej je

instytucji Unii. W literaturze wyróżnienia się przy tym cztery typy decyzji: a) decyzje

skierowane do jednostek niepaństwowych (osób fizycznych i osób prawnych), które

są bardzo zbliżone do krajowych aktów administracyjnych; b) decyzje nadzorcze

skierowane do państw członkowskich, które są zbliżone do krajowych

aktów administracyjnych; c) decyzje zapewniające jednolite wykonywanie

zharmonizowanego prawa materialnego; d) decyzje jako instrument abstrakcyjno-

generalnej regulacji.

Pierwszy typ decyzji to decyzje Komisji rozstrzygające należące do jej

właściwości indywidualne sprawy jednostek niepaństwowych, w tym sprawy

dopuszczania towarów do obrotu w postępowaniu scentralizowanym. Decyzje te są

najbardziej zbliżone do konstrukcji indywidualnych aktów administracyjnych według

prawa krajowego państw członkowskich. Drugi typ decyzji to decyzje adresowane

do państw członkowskich, które pozostają w stosunku do wydającej takie decyzje

Komisji w stosunku nad - i podrzędności, czyli w stosunku zbliżonym do stosunku

państwo - obywatel. Celem i uzasadnieniem wydawania takich decyzji jest

wykonywanie przez Komisję prewencyjnej kontroli, a nawet represyjnego nadzoru

nad państwami członkowskimi, w tym na podstawie art. 95 TFUE (zob.

komentarz do art. 95). Trzeci typ decyzji to decyzje adresowane do państw

członkowskich, których przedmiotem jest koordynowanie wielopoziomowych

postępowań administracyjnych, a celem zapewnienie jednolitego wykonywania

zharmonizowanych przepisów prawa materialnego, szczególnie w obszarze

dopuszczania towarów do obrotu i prawa celnego. Czwarty typ decyzji to decyzje

abstrakcyjno-generalne, które służą jako instrument wskazywania państwom

członkowskim średnio - i długoterminowych celów oraz konkretyzowania, zmiany

lub uzupełniania prawa pochodnego. Adresatami tych decyzji są państwa

członkowskie (por. A. Wróbel, Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej, tom III,

Warszawa 2012, komentarz do art. 288). Decyzja A2 została podjęta na podstawie

art. 72 rozporządzenia (WE) nr 883/2004. Zgodnie z tym przepisem, Komisja

Administracyjna do spraw Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego jest

15

bowiem uprawniona do: 1) wykładni i ujednolicania stosowania prawa, 2)

wspierania współpracy między państwami członkowskimi, 3) zachęcania do

wykorzystywania nowych technologii, 4) wspierania rozwoju koordynacji systemów

zabezpieczenia społecznego. Zadania w zakresie wykładni i ujednolicania prawa

zostały zawarte w lit. a) i b) powołanego przepisu. Co się tyczy wykładni,

stwierdzono, że do zadań Komisji Administracyjnej należy rozpatrywanie wszelkich

spraw administracyjnych lub dotyczących wykładni, wynikających z przepisów

rozporządzenia (WE) nr 883/2004 lub rozporządzenia wykonawczego, jak i każdej

umowy lub uzgodnień, zawartych w ramach tych rozporządzeń, bez uszczerbku dla

uprawnień władz, instytucji i osób zainteresowanych do korzystania z procedur i

sądów przewidzianych przez ustawodawstwo państw członkowskich,

rozporządzenie (WE) nr 883/2004 lub Traktat.

W tym też kontekście normatywnym należy rozważać problem związania

sądów krajowych decyzjami wydawanymi przez Komisję Administracyjną w

przedmiocie ustalania znaczenia określonych pojęć, czy szerzej – przepisów

rozporządzenia podstawowego i wykonawczego. Mimo, że w dotychczasowym

orzecznictwie TSUE wielokrotnie wskazywano na istotną rolę Komisji

Administracyjnej w zakresie interpretacji przepisów rozporządzeń (np. wyrok z dnia

5 maja 1983 r., 238/81, Van der Bunt-Craig; z dnia 12 czerwca 1990 r., C-236/88,

Komisja v. Francja; z dnia 10 lutego 2000 r., C-202/97, Fritzwilliam; z dnia 26

stycznia 2006 r., C-2/05, Herbosch Kiere), to nigdy nie było wątpliwości, że Komisja

Administracyjna nie ma uprawnień prawodawczych o charakterze normatywnym. W

wyroku TSUE z dnia 14 maja 1981 r. w sprawie 98/80 Gieseppe Romano

przeciwko Institut national dassurance maladie – invalidite (Zb. Orz., s. 1241)

uznano, że celem decyzji Komisji Administracyjnej jest udzielenie pomocy

instytucjom krajowym, mającym stosować prawo wspólnotowe, nie ma ona

charakteru zobowiązującego te instytucje do przyjmowania wskazanych w decyzji

metod lub wykładni. Również w doktrynie podkreśla się, że decyzje Komisji

Administracyjnej mają charakter informacyjny i pomocniczy (por. K. Ślebzak,

Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego. Komentarz. WPK 2012,

komentarz do art. 72 rozporządzenia (WE) nr 883/2004 oraz D. Dzienisiuk,

Charakter prawny decyzji Komisji Administracji do spraw Koordynacji Systemów

16

Zabezpieczenia Społecznego, Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i Praktyka 2011

styczeń–luty, s. 17-23). Podobieństwo nazwy nakazuje rozważyć, czy decyzja A2

jest decyzją w rozumieniu art. 288 TFUE. Godzi się zatem podkreślić, że w myśl

tego przepisu, instytucje przyjmują decyzje w celu wykonania kompetencji Unii.

Tymczasem wśród instytucji Unii wyszczególnionych w art. 13 ust. 1 TFUE nie

wymieniono Komisji Administracyjnej. Nadto zarówno traktaty, jak i same

rozporządzenia przewidują wydawanie decyzji w pewnych sytuacjach. Ze względu

na brak wyraźnie określonych adresatów trudno przyjąć, aby decyzje Komisji

Administracyjnej miały moc zbliżoną do decyzji administracyjnych i wiązały w

znaczeniu, o jakim mowa w art. 288 TFUE. Nade wszystko jednak, z punktu

widzenia praktyki wykładni i stosowania prawa rozstrzygnięcie kwestii mocy

wiążącej decyzji Komisji Administracyjnej wynika z samego brzmienia przepisu art.

72 lit. a) rozporządzenia (WE) nr 883/2004. Wskazuje ono jednoznacznie, że

rozpatrywanie spraw przez Komisję Administracyjną następuje bez uszczerbku dla

uprawnionych władz, instytucji i osób zainteresowanych do korzystania z procedur i

sądownictwa przewidzianych przez ustawodawstwa państw członkowskich, przez

niniejsze rozporządzenie i przez traktat. Literalnie odczytując ten przepis należy

przyjąć, że wszelkie zainteresowane podmioty mogą przedstawiać inną

interpretację postanowień koordynacyjnych niż przyjęta przez Komisję

Administracyjną. Sądy rozstrzygające w tego rodzaju sprawach nie są więc

związane decyzją tego organu.

W świetle powyższego, nieprawidłowe jest stanowisko Sądu Apelacyjnego,

przypisujące decydujące znaczenie w rozstrzygnięciu niniejszego sporu wykładni

art. 12 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 883/2004 i art. 14 rozporządzenia (WE) nr

987/2009 dokonanej w decyzji A2, co do przesłanki miesięcznego okresu

podlegania ubezpieczeniom bezpośrednio przypadającego przed okresem

delegowania do pracy w innym państwie. Decyzja ta w zakresie, w jakim

interpretuje wynikającą z powołanych przepisów przesłankę podlegania

zainteresowanego ustawodawstwu państwa członkowskiego, w którym siedzibę ma

jego pracodawca, bezpośrednio przed rozpoczęciem zatrudnienia, nie tyle wyjaśnia

znaczenie pojęcia bezpośredniego podlegania tak oznaczonemu ustawodawstwu,

ile w rzeczywistości ustanawia dodatkowe, nieznane przepisom samych

17

rozporządzeń, kryterium czasowe (co najmniej miesięczny okres owego

podlegania), przewidując zresztą możliwość odstąpienia od tego wymogu w

indywidualnie ocenianych przypadkach. Taka wykładnia przepisów wspomnianych

rozporządzeń, w istocie wykraczająca poza ich treść normatywną, tym bardziej nie

może być uznana za wiążącą dla sądu krajowego.

Na podstawie przepisów prawa polskiego, a to art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 11 ust.

1 i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń

społecznych (jednolity tekst: Dz.U. 2015 r., poz. 121 ze zm.), pracownik

obowiązkowo podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oraz

chorobowemu i wypadkowemu, zaś stosownie do art. 13 pkt 1 tej ustawy,

podleganie wymienionym ubezpieczeniom trwa od dnia nawiązania stosunku pracy

do dnia ustania tego stosunku. Obowiązkowe ubezpieczenia społeczne powstają

przy tym z mocy prawa, z chwilą nawiązania stosunku pracy (jak słusznie

zaakcentował to Sąd pierwszej instancji), a nie z momentem zgłoszenia pracownika

do tychże ubezpieczeń. Dla oceny możliwości spełnienia w sprawie tej przesłanki

wynikającej z przepisów art. 12 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 883/2004 oraz art.

14 rozporządzenia (WE) nr 987/2009, jaką jest bezpośrednie podleganie

zainteresowanego ustawodawstwu państwa członkowskiego, w którym ma siedzibę

pracodawca, należy zatem zestawić początkową datę podlegania pracownika temu

ustawodawstwu, z datą podjęcia zatrudnienia za granicą w ramach oddelegowania

do innego państwa członkowskiego. Trzeba pamiętać, że celem powołanej regulacji

rozporządzeń (WE) nr 883/2004 i nr 987/2009 jest pozostawienie pracownika w

dotychczasowym systemie ubezpieczeń społecznych w sytuacji krótkookresowych

oddelegowań przez macierzystego pracodawcę do pracy w innym państwie

członkowskim. Rozstrzygnięcie oparte przede wszystkim na zastosowaniu

wynikającego z decyzji A2 dodatkowego kryterium co najmniej miesięcznego

okresu podlegania ustawodawstwu państwa, w którym siedzibę ma pracodawca,

bez uwzględnienia wszystkich innych występujących w sprawie czynników, jest

zatem nieprawidłowe. W tym zakresie słuszne są kasacyjne zarzuty naruszenia

prawa materialnego przy ferowaniu zaskarżonego wyroku.

Odnosząc się natomiast do kasacyjnego zarzutu naruszenia art. 13 ust. 1 lit.

b (i) rozporządzenia (WE) nr 883/2004 należy zauważyć, że zgodnie z tym

18

przepisem osoba, która normalnie wykonuje pracę najemną w dwóch lub więcej

państwach członkowskich, podlega zasadniczo ustawodawstwu państwa

członkowskiego, w którym ma miejsce zamieszkania, jeżeli wykonuje znaczną

część pracy w tym państwie członkowskim, natomiast jeżeli nie wykonuje znacznej

części pracy w państwie członkowskim, w którym ma miejsce zamieszkania,

podlega ustawodawstwu państwa członkowskiego, w którym znajduje się siedziba

lub miejsce pracy wykonywania działalności przedsiębiorstwa lub pracodawcy,

jeżeli jest zatrudniona przez jedno przedsiębiorstwo lub jednego pracodawcę. W

art. 14 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 987/2009 w brzmieniu obowiązującym od

dnia 28 czerwca 2012 r. skonkretyzowano, że do celów stosowania art. 13 ust. 1

rozporządzenia podstawowego osoba, która „normalnie wykonuje pracę najemną w

dwóch lub w kilku państwach członkowskich”, oznacza w szczególności osobę,

która równocześnie lub na zmianę wykonuje jedną lub kilka odrębnych prac w

dwóch lub więcej państwach członkowskich w tym samym lub kilku

przedsiębiorstwach lub dla jednego lub kilku pracodawców. W przepisie tym

wskazano zatem dwie możliwe sytuacje. Pierwsza obejmuje przypadek, gdy

pracownik wykonuje pracę w jednym państwie członkowskim i równocześnie

podejmuje pracę w jednym albo kilku państwach. To dodatkowe zatrudnienie może

następować u tego samego pracodawcy prowadzącego działalność w kliku

państwach członkowskich (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada

2009 r., II UK 99/09, OSNP 2011 nr 11-12, poz. 162 oraz z dnia 25 listopada

2009 r., I UK 107/09, OSNP 2011 nr 11-12, poz. 165), jak również w związku z

zawarciem nowej umowy o pracę z odrębnym pracodawcą. Natomiast druga

sytuacja polega na tym, że pracownik wykonuje na zmianę kilka prac przy czym

muszą to być prace różnego rodzaju. Z punktu widzenia treści powołanych

przepisów, jak i ich praktycznego stosowania, wątpliwości wywołuje przede

wszystkim różnica pomiędzy delegowaniem a wykonywaniem pracy na terytorium

więcej aniżeli jednego państwa członkowskiego. W praktyce dotyczy to najczęściej

sytuacji, w której – jak w niniejszej sprawie – skarżący domaga się ustalenia

ustawodawstwa właściwego w oparciu o art. 13 rozporządzenia (WE) nr 883/2004,

natomiast w rzeczywistości przepis ten nie ma zastosowania, skoro zainteresowana

osoba była pracownikiem delegowanym (art. 12 rozporządzenia (WE) nr 883/2004).

19

W odróżnieniu od delegowania, z jednoczesnym wykonywaniem pracy na

terytorium więcej aniżeli jednego państwa członkowskiego mamy do czynienia

wówczas, gdy praca najemna lub działalność na własny rachunek prowadzona jest

niejako równolegle (w tym samym czasie) w przyjętym okresie. Nie chodzi zatem o

wykonywanie pracy bądź prowadzenie działalności na własny rachunek w

następujących po sobie okresach (choćby nawet bardzo krótkich). Problem ten

ilustruje dość dobrze wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 września 2011 r., I UK

417/10 (OSNP 2012 nr 19-20, poz. 244) zapadły w sprawie, w której ubezpieczony

niezasadnie domagał się zastosowania ustawodawstwa właściwego na podstawie

reguł wynikających z jednoczesnego wykonywania działalności na terytorium

różnych państw członkowskich, w sytuacji, w której pracował w następujących po

sobie okresach (kilkumiesięcznych) w Niemczech, Finlandii, Francji oraz ponownie

w Finlandii. W konsekwencji stwierdzić należy, iż Sąd drugiej instancji nie naruszył

przepisu art. 13 ust. 1 lit. a) oraz lit. b (i) rozporządzenia (WE) nr 883/2004.

Powyższy pogląd Sąd Najwyższy wyraził już w wyroku z dnia 4 listopada

2015 r., II UK 406/14 (niepublikowanym) w sprawie o podobnym stanie faktycznym i

prawnym dotyczącym innych pracowników skarżącej Spółki.

Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815

§ 1 k.p.c. oraz art.

108 § 2 k.p.c. w związku z art. 39821

k.p.c. orzekł jak w sentencji.