V KK 69/16

Sygn. akt V KK 69/16

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 16 czerwca 2016 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Tomasz Grzegorczyk (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Marek Pietruszyński

SSA del. do SN Mariusz Młoczkowski

Protokolant Katarzyna Wełpa

przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Jacka Radoniewicza

w sprawie S. P.

skazanej z art. 178a § 1 k.k.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej

na rozprawie

w dniu 16 czerwca 2016 r.,

kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanej w części

dotyczącej rozstrzygnięcia o środku karnym w pkt I wyroku Sądu odwoławczego

od wyroku Sądu Okręgowego w Ś.

z dnia 6 listopada 2015 r.,

zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w K.

z dnia 27 sierpnia 2015 r.,

uchyla zaskarżony wyrok w zakresie, w jakim zmieniono nim

rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji odnośnie do okresu

orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów i przekazuje sprawę

2

w tej części Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania w

postępowaniu odwoławczym.

UZASADNIENIE

Wyrokiem wydanym w tej sprawie przez Sąd Rejonowy, S. P. została

uznana winną tego, że w dniu 7 czerwca 2015 r. w Ś., prowadziła w ruchu lądowym

samochód osobowy określonej marki i o określonych numerach rejestracyjnych,

będąc w stanie nietrzeźwości, mając 0,34 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu

podczas pierwszego badania oraz 0,32 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu

podczas drugiego badania, tj. przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. i skazana za to na

karę grzywny w wysokości 50 stawek dziennych grzywny po 10 zł każda z

orzeczeniem także środka karnego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów

mechanicznych na okres 3 lat oraz świadczenia pieniężnego w kwocie 5.000 zł na

rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.

Po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonej, w której podniesiono zarzuty

odnośnie do przedmiotowego zakresu zakazu prowadzenia pojazdów oraz

świadczenia pieniężnego, a nadto błędu w ustaleniach faktycznych, z wnioskiem o

uchylenie obowiązku w zakresie owego świadczenia i ograniczenie zakazu

prowadzenia pojazdów jedynie do pojazdów mechanicznych kategorii B, Sąd

Okręgowy w Ś., wyrokiem z dnia 6 listopada 2015 r., zmienił zaskarżony wyrok w

ten sposób, że okres orzeczonego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów

mechanicznych obniżył do roku, a w pozostałym zakresie wyrok Sądu pierwszej

instancji utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd ów podniósł jednak, że nie dostrzegł, iż

z dniem 18 maja 2015 r., weszła w życie ustawa z dnia 20 marca 2015 r., o zmianie

ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 541),

mocą której zmodyfikowano treść art. 42 § 2 k.k., przyjmując w nim, że zakaz

prowadzenia pojazdów, m.in. gdy sprawca przestępstwa znajdował się w stanie

nietrzeźwości, nie może zostać orzeczony na okres krótszy niż 3 lat, a czyn

przypisany oskarżonej miał miejsce już po wejściu w życie tej zmiany.

W związku z powyższym, w marcu 2016 r., Prokurator Generalny wywiódł

kasację na niekorzyść skazanej w części dotyczącej orzeczenia o środku karnym

zakazu prowadzenia pojazdów. Zarzucono w niej obrazę art. 42 § 2 k.k., przez

3

zmianę orzeczenia Sądu pierwszej instancji polegającą na obniżeniu, z 3 lat do

jednego roku, okresu stosowania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych,

mimo że w czasie popełnienia przez S. P. przypisanego jej przestępstwa z art.

178a § 1 k.k., obowiązywało już nowe brzmienie art. 42 § 2 k.k., przewidujące jako

dolną granicę stosowania tego środka karnego okres 3 lat. Wywodząc w ten

sposób skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w

jego pkt I. i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania w

drugiej instancji.

Rozpoznając tę kasację, Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja ta jest zasadna. Nie budzi bowiem wątpliwości, że w dacie czynu

przypisanego S. P., czyli w dniu 7 czerwca 2015 r., obowiązywało już nowe

brzmienie art. 42 § 2 k.k., który był podstawą orzekania zakazu prowadzenia

pojazdów, jako że przepis ten zaczął obowiązywać od dnia 18 maja 2015 r. Zakłada

on zaś od tej daty, że przy sięganiu po wskazany środek karny, w przypadku osób

prowadzących pojazd m.in. w stanie nietrzeźwości, zakaz ten orzeka się na okres

„nie krótszy niż trzy lata”. Tym samym złagodzenie przez Sąd odwoławczy okresu

jego stosowania do jednego roku, stanowiło obrazę prawa materialnego. Obraza ta

ewidentnie nie tylko mogła, ale wręcz miała istotny wpływ na treść wydanego

orzeczenia.

Dlatego też zaskarżony wyrok ostać się nie może. Sąd Najwyższy uchylił

zatem zaskarżony wyrok w zakresie, w jakim dotyczy on owego środka karnego i

przekazał sprawę w tej części do ponownego rozpoznania w postępowaniu

odwoławczym. Przy ponownym jej rozpoznawaniu, Sąd Okręgowy, rozpatrując

apelację wywiedzioną na korzyść oskarżonej nie może modyfikować orzeczonego

przez Sąd pierwszej instancji okresu stosowania zakazu prowadzenia pojazdów,

może natomiast, mając na uwadze kierunek tego środka odwoławczego, wkroczyć

w sferę przedmiotowego zakresu tego zakazu, a niniejsza kasacja nie stoi temu na

przeszkodzie.

Z tych wszystkich względów orzeczono jak na wstępie.

kc