III ARN 79/95

Wyrok z dnia 21 marca 1996 r.

III ARN 79/95

Pojęcie "koszty budowy" w rozumieniu art. 226 § 1 ustawy z dnia 16

września 1982 r. Prawo spółdzielcze (Dz. U. Nr 30, poz. 210 ze zm.) oznacza

również koszty wykonania sieci gazowych zewnętrznych, niezbędnych dla

prawidłowego funkcjonowania lokalu mieszkalnego, w części odpowiadającej

danemu lokalowi.

Przewodniczący SSN: Janusz Łętowski, Sędziowie SN: Kazimierz Jaśkowski,

Adam Józefowicz, Jerzy Kwaśniewski, Andrzej Wróbel (sprawozdawca),

Sąd Najwyższy, z udziałem prokuratora Włodzimierza Skoniecznego, po

rozpoznaniu w dniu 21 marca 1996 r., sprawy ze skargi Jolanty T. na decyzję Ministra

Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 10 stycznia 1994 r. [...] w przedmiocie

odmowy przyznania rekompensaty pieniężnej na uzupełnienie wydatków na wkład

budowlany do spółdzielni mieszkaniowej, na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra

Sprawiedliwości [...] od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z

dnia 26 kwietnia 1995 r. [...]

u c h y l i ł zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Naczelnemu Sądowi Ad-

ministracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

U z a s a d n i e n i e

Wojewoda E. decyzją z dnia 28 października 1993 r. [...] odmówił Jolancie T.

prawa do wypłacenia rekompensaty pieniężnej na uzupełnienie wydatków na wkład

budowlany do spółdzielni mieszkaniowej. W uzasadnieniu tej decyzji Wojewoda st-

wierdził, że wnioskodawczyni spełnia wymagania określone w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia

4 października 1991 r. o zmianie niektórych warunków przygotowania inwestycji

budownictwa mieszkaniowego w latach 1991-1995 oraz o zmianie niektórych ustaw

(Dz. U. Nr 103, poz. 446 ze zm.), natomiast nie spełnia warunku określonego w ust. 4

tego przepisu, bowiem w dniu złożenia wniosku o wypłacenie rekompensaty Anie udo-

kumentowała w kwocie wystarczającej poniesienia wydatków na wkład mieszkanio-

wy@, tj. nie niższej od dwukrotnej wysokości rekompensaty, która we wrześniu 1993 r.

wynosiła 29.685.000 zł.

Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa, po rozpatrzeniu odwołania

Jolanty T. od powyższej decyzji Wojewody E., decyzją z dnia 10 stycznia 1994 r. [...]

utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji uznał

za trafne argumenty prawne przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wskazał

ponadto, że zapłacona przez wnioskodawczynię kwota 2.500.000 zł z tytułu wykonania

sieci gazowych zewnętrznych nie może być uznana jako poniesiona na wkład

budowlany do spółdzielni.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję

Jolanta T. zarzuciła niezgodność tej decyzji z prawem podając ponadto, że kwota

2.500.000 zł na wykonanie sieci gazowej została uiszczona na konto Spółdzielni Miesz-

kaniowej, a Spółdzielnia uzależniła przydzielenie lokalu mieszkalnego od udo-

kumentowania tej wpłaty.

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 kwietnia 1995 r.

[...] skargę oddalił. Sąd nie podzielił poglądu skarżącej, że na poczet wkładu

budowlanego powinna zostać zaliczona kwota 2.500.000 zł poniesiona przez skarżącą

na wykonanie sieci gazowej. Zgodnie bowiem z zaświadczeniem spółdzielni wkład

budowlany jednoznacznie rozgraniczano od kwoty na gazyfikację miasta.

Powyższy wyrok zaskarżył Minister Sprawiedliwości rewizją nadzwyczajną,

zarzucając rażące naruszenie art. 7 ust. 4 ustawy z dnia 4 października 1991 r. o

zmianie niektórych warunków przygotowania inwestycji budownictwa mieszkaniowego

w latach 1991-1995 oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 103, poz. 446 ze

zm.),wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Naczelnemu Są-

dowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

W ocenie Ministra Sprawiedliwości pogląd Sądu, jakoby wkład budowlany nie

obejmował wydatków poniesionych przez kandydatów do spółdzielni mieszkaniowych

na koszty budowy infrastruktury technicznej niezbędnej dla funkcjonowania osiedla nie

jest trafny i odbiega od poglądów przyjętych w tej kwestii w orzecznictwie Naczelnego

Sądu Administracyjnego. Ze względu bowiem na treść art. 218 § 3 i 226 § 1 ustawy z

dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze (Dz. U. Nr 30, poz. 210 ze zm.) należy

przyjąć, że wysokość wkładu budowlanego, jak i wysokość wkładu mieszkaniowego jest

związana z kosztami budowy, które wbrew stanowisku Sądu nie mogą ograniczać się

wyłącznie do kosztów wzniesienia budynku. Skoro w zamian za wkład budowlany

członek spółdzielni ma otrzymać nadający się do zamieszkania lokal, zadanie to może

spełnić jedynie lokal wyposażony między innymi w niezbędne urządzenia w postaci

instalacji wodociągowej, gazowej i elektrycznej, przy czym przez urządzenia te nie

można rozumieć tylko przewodów zainstalowanych wewnątrz lokalu, lecz także

urządzenia doprowadzające powyższe składniki energii.

Prokurator wniósł o uwzględnienie rewizji nadzwyczajnej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 4 października 1991 r. o zmianie

niektórych warunków przygotowania inwestycji budownictwa mieszkaniowego w latach

1991-1995 oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 103, poz. 446 ze zm.), zwanej

niżej Austawą@, osoby spełniające określone w tym przepisie wymagania są

uprawnione do otrzymania rekompensaty pieniężnej przeznaczonej na uzupełnienie

poniesionych przez te osoby wydatków wymienionych w ust. 2 tego przepisu, w tym na

wkład mieszkaniowy lub budowlany do spółdzielni. Z kolei stosownie do przepisu art. 7

ust. 4 tej ustawy warunkiem wypłacenia rekompensaty jest udokumentowanie przez

wnioskodawcę takich wydatków w kwocie nie niższej niż dwukrotna wysokość

rekompensaty, obliczonej przez wojewodę w sposób określony w ust. 1 tego przepisu.

W niniejszej sprawie jest niesporne, że skarżąca spełnia przesłanki nabycia

prawa do rekompensaty określone w art. 7 ust. 1 ustawy. Sporna między stronami jest

natomiast istotna dla rozstrzygnięcia sprawy kwestia, czy wpłacona przez skarżącą na

konto spółdzielni mieszkaniowej kwota 2.500.000 zł na wykonanie sieci gazowej jest

wydatkiem poniesionym na wkład budowlany do spółdzielni w rozumieniu art. 7 ust. 2

pkt 2 ustawy. Odnośnie do tego zagadnienia należy wskazać, że zarówno przepisy tej

ustawy jak i przepisy ustawy z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze (Dz. U. Nr

30, poz. 210 ze zm.) nie definiują pojęcia Awkład budowlany@, ani też nie określają

jakie wydatki wchodzą w skład tej należności świadczonej przez członka na rzecz

spółdzielni mieszkaniowej. Przepis art. 208 § 1 Prawa spółdzielczego stanowi jedynie ,

że członkowie spółdzielni mieszkaniowej obowiązani są uczestniczyć w kosztach

budowy, eksploatacji i utrzymania nieruchomości spółdzielczych, działalności

społeczno-wychowawczej oraz w zobowiązaniach spółdzielni z innych tytułów przez

wnoszenie wkładów mieszkaniowych lub budowlanych oraz uiszczanie innych opłat

zgodnie z postanowieniami statutu. Natomiast zgodnie z art. 226 § 1 tego Prawa

członek wykonuje powyższe obowiązki przez wniesienie wkładu budowlanego na

zasadach określonych w statucie, w wysokości całości kosztów budowy przypadających

na jego lokal oraz przez uiszczanie opłat związanych z używaniem lokalu. Odnośnie do

znaczenia użytego w tym ostatnim przepisie wyrażenia Akoszty budowy@ obecny skład

Sądu Najwyższego w pełni podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu uchwały Sądu

Najwyższego z dnia 19 maja 1989 r., III CZP 47/89 (OSNCP 1990 z. 4-5 poz. 59), że

przez wydatki na budowę należy rozumieć wszystkie nakłady, które poniesione zostały

na wybudowanie lokalu oraz jego wyposażenie do stanu, w jakim został oddany

członkowi, a także pogląd, że wkład budowlany obejmuje koszty budowy mieszkania

oraz koszty budowy koniecznego zaplecza w części odpowiadającej danemu lokalowi

mieszkalnemu. Należy zatem uznać za trafny zarzut wnoszącego rewizję

nadzwyczajną, że przyjęta przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładnia pojęcia

Awkład budowlany@, w myśl której wkład ten nie obejmuje pokrycia kosztów wykonania

sieci gazowych zewnętrznych, nie znajduje uzasadnienia w treści art. 226 § 1 Prawa

spółdzielczego i nie jest zgodna z celami, którym ma służyć nałożenie na członka

spółdzielni mieszkaniowej obowiązku wnoszenia wkładu budowlanego. Wnoszący

rewizję nadzwyczajną prawidłowo przyjmuje, że w zamian za wkład budowlany członek

spółdzielni ma otrzymać nadający się do zamieszkania lokal, a zatem lokal wyposażony

w odpowiednie urządzenia w postaci m.in. instalacji gazowej. Przez takie urządzenia

należy rozumieć nie tylko urządzenia i przewody zainstalowane wewnątrz lokalu, lecz

także urządzenia zewnętrzne doprowadzające do budynku, w którym znajduje się lokal

odpowiednie składniki energii. W konsekwencji należy przyjąć, że pojęcie Akoszty

budowy@ w rozumieniu art. 226 § 1 Prawa spółdzielczego oznacza również koszty

wykonania sieci gazowych zewnętrznych niezbędnych dla prawidłowego

funkcjonowania lokalu mieszkalnego(domu, w którym znajduje się taki lokal) w części

odpowiadającej danemu lokalowi mieszkalnemu.

Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

========================================