I PKN 90/97

Wyrok z dnia 10 kwietnia 1997 r.

I PKN 90/97

Interes pracodawcy (urzędu miejskiego) może uzasadniać wypowiedzenie

umowy o pracę emerytowi posiadającemu stałe źródło dochodu w celu

zatrudnienia w jego miejsce bezrobotnego.

Przewodniczący SSN: Walerian Sanetra, Sędziowie SN: Zbigniew Myszka,

Andrzej Wróbel (sprawozdawca).

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 1997 r. sprawy z powództwa

Piotra B. przeciwko Urzędowi Miasta L. o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne, na

skutek kasacji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w Katowicach-Ośrodka Zamiejscowego w Rybniku z dnia 10 października

1996 r. [...]

o d d a l i ł kasację.

U z a s a d n i e n i e

Piotr B. w kasacji od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w Katowicach-Ośrodka Zamiejscowego w Rybniku [...] oddalającego

rewizję powoda od wyroku Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Tychach z dnia 31 maja

1996 r. [...] oddalającego powództwo Piotra B. o uznanie wypowiedzenia za

bezskuteczne, zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego przez

błędną jego wykładnię, a w szczególności art. 45 Kodeksu pracy przez przyjęcie, że

pobieranie przez powoda emerytury uzasadnia rozwiązanie z nim umowy o pracę za

wypowiedzeniem. Wskazując na powyższą podstawę wniósł o zmianę tego wyroku i

przywrócenie powoda do pracy oraz zasądzenie wynagrodzenia za czas pozostawania

bez pracy przy uwzględnieniu kosztów postępowania kasacyjnego lub uchylenie

zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd

Wojewódzki w Katowicach albo Sąd Rejonowy w Tychach. W uzasadnieniu podstaw

kasacyjnych stwierdził, że błędny jest pogląd Sądu, iż fakt pobierania świadczenia

emerytalnego przez pracownika uzasadnia rozwiązanie umowy o pracę. Identycznie

należy ocenić stanowisko, iż pracodawca - organ samorządu terytorialnego - w ramach

realizacji postulatów wyborczych uprawniony jest do rozwiązywania umów o pracę z

emerytami i rencistami celem zatrudnienia bezrobotnych. Tego rodzaju postępowanie

pracodawcy narusza zawarty w art. 11

3

Kodeksu pracy zakaz dyskryminacji pracownika

w stosunkach pracy. Podstawą oceny pracownika powinny być jego kwalifikacje i

wypełnianie obowiązków pracowniczych. Powód posiadał wysokie kwalifikacje

zawodowe i nienagannie wypełniał obowiązki wynikające ze stosunku pracy. Ocena

sytuacji życiowej i materialnej powoda oraz bezrobocia dokonana przez Sąd jest

nietrafna. Zwalczanie bezrobocia powinno się odbywać przez tworzenie nowych miejsc

pracy, a nie zwalnianie emerytów i rencistów.

Sąd Najwyższy zważył co następuje:

Zarzut naruszenia art. 45 Kodeksu pracy nie jest trafny. Przyczynę wypowiedze-

nia umowy o pracę mogą bowiem stanowić również okoliczności niezależne od

pracownika, jeżeli przemawia za tym uzasadniony interes zakładu pracy (uchwała

pełnego składu Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 27 czerwca 1985 r., III

PZP 10/85 OSNCP 1985 z. 11 poz. 164). Sąd przyjął prawidłowo, że wypowiedzenie

powodowi umowy o pracę było skutkiem konsekwentnie prowadzonej przez pozwanego

polityki zatrudnienia osób bezrobotnych lub osób pobierających rentę inwalidzką i

znajdujących się w ciężkiej sytuacji materialnej w miejsce emerytów posiadających stałe

źródło dochodu. Należy podkreślić, że pracodawca (Urząd Miejski w L.) jako organ

samorządu terytorialnego jest obowiązany do prowadzenia polityki racjonalnego

zatrudnienia uwzględniającej również interesy bezrobotnych mieszkańców wspólnoty

samorządowej. Interes zakładu pracy (urzędu miejskiego) może zatem uzasadniać

wypowiedzenie umowy o pracę emerytowi posiadającemu stałe źródło dochodu w celu

zatrudnienia w jego miejsce bezrobotnego mieszkańca miasta. Okoliczność, że powód

posiadał odpowiednie kwalifikacje do zajmowania stanowiska inspektora Straży

Miejskiej i nienagannie wykonywał swe obowiązki wynikające ze stosunku pracy nie

przesądza sama przez się o uznaniu wypowiedzenia mu umowy o pracę za

bezzasadne. Przy ocenie zasadności wypowiedzenia umowy o pracę uwzględnia się

bowiem nie tylko uzasadniony interes pracownika lecz także uzasadniony interes

zakładu pracy (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 listopada 1975 r., I PRN 34/75

OSNCP 1976 z. 7-8 poz. 175). Ponadto brak jest podstaw do przyjęcia, co sugeruje

kasacja, że interes pracownika jest w tym zakresie prawnie i aksjologicznie donioślejszy

od interesu pracodawcy wyrażającego się w prowadzeniu racjonalnej polityki

zatrudniania bezrobotnych.

Rozpoznając sprawę w granicach podstaw i wniosków kasacyjnych (art. 393

11

KPC) Sąd Najwyższy nie rozważał zawartego w uzasadnieniu tych podstaw zarzutu

naruszenia zakazu dyskryminacji pracownika w stosunkach pracy.

Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

========================================