I PKN 42/98

Wyrok z dnia 9 kwietnia 1998 r.

I PKN 42/98

Przejęcie przez nowego pracodawcę warsztatów szkolnych nie oznacza

częściowej likwidacji szkoły w rozumieniu art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycz-

nia 1982 r. - Karta Nauczyciela (jednolity tekst: Dz.U. z 1997 r. Nr 56, poz. 357 ze

zm.), lecz powoduje skutki określone w art. 23

1

KP.

Przewodniczący SSN: Kazimierz Jaśkowski, Sędzia SN: Józef Iwulski, Sędzia

SA: Alina Krusz-Stankiewicz (sprawozdawca).

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 1998 r. sprawy z powódz-

twa Andrzeja W. przeciwko Zespołowi Szkół Technicznych w S. o przywrócenie do

pracy, na skutek kasacji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku z dnia 30 września 1997 r. [...]

o d d a l i ł kasację.

U z a s a d n i e n i e

Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Suwałkach wyrokiem z 19 maja 1997 r. [...] przy-

wrócił powoda Andrzeja W. do pracy w pozwanym Zespole Szkół Technicznych w S.

na dotychczasowych warunkach pracy i płacy, zasądził na jego rzecz od pozwanego

Zespołu kwotę 1323,20 zł pod warunkiem podjęcia pracy oraz oddalił powództwo w

stosunku do Centrum Kształcenia Praktycznego z uwagi na to, że nie stało się ono

pracodawcą powoda. Sąd Rejonowy uznał, że pozwany Zespół Szkół Technicznych

naruszył przepisy prawa dotyczące rozwiązywania z nauczycielami stosunku pracy,

po ustaleniu, że powód był zatrudniony w Zespole Szkół od 28 sierpnia 1982 r. w

charakterze nauczyciela, początkowo na podstawie umowy o pracę zawartej na czas

nieokreślony, a od 18 marca 1992 r. na podstawie mianowania.

Decyzją z 12 grudnia 1996 r. Kurator Oświaty i Wychowania w S. przekazał

Centrum Kształcenia Praktycznego warsztaty szkolne Zespołu Szkół Technicznych,

2

w których był zatrudniony powód. Powód nie wyraził zgody na zmianę pracodawcy i

pismem z 23 grudnia 1996 r. zwrócił się do pozwanego Zespołu Szkół o rozwiązanie

z nim stosunku pracy, a następnie cofnął ten wniosek wobec uzyskania informacji, że

niepodjęcie pracy u nowego pracodawcy będzie skutkowało przeniesieniem go w

stan nieczynny. Pozwany Zespół Szkół wobec niewyrażenia przez powoda zgody na

przejście do pracy w Centrum przeniósł go w stan nieczynny z dniem 1 stycznia 1997

r.

Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Suwałkach wyrokiem z 7 września 1997 r. [...]

uznał, że przeniesienie powoda w stan nieczynny było bezskuteczne. W tej sytuacji

pozwany Zespół Szkół pismem z 26 marca 1997 r. rozwiązał z powodem stosunek

pracy z dniem 31 grudnia 1996 r. w oparciu o art. 23

1

§ 3 i 4 KP. O naruszeniu prze-

pisów prawa o rozwiązywaniu stosunku pracy z nauczycielami mianowanymi, zda-

niem Sądu Rejonowego, świadczy zastosowanie wobec powoda powołanych przepi-

sów Kodeksu pracy, zamiast art. 20 ustawy z 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela

w brzmieniu ustalonym przez ustawę z dnia 14 czerwca 1996 r. o zmianie ustawy -

Karta Nauczyciela (Dz. U. Nr 89, poz. 396), obowiązującym w dniu rozwiązania z

powodem stosunku pracy. Rozwiązanie z datą wsteczną było niedopuszczalne.

Na skutek apelacji pozwanego Zespołu Szkół Technicznych Sąd Wojewódzki-

Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku wyrokiem z 30 września 1997

r. [...] zmienił zaskarżony wyrok w pkt I i II w ten sposób, że oddalił powództwo. Sąd

Wojewódzki nie podzielił stanowiska Sądu Rejonowego o naruszeniu przez praco-

dawcę przepisów o rozwiązywaniu stosunku pracy z nauczycielem ustalając, że po-

wód został powiadomiony o przejęciu warsztatów szkolnych przez innego pracodaw-

cę, a ponadto przyjął, że przejęcie to nie oznacza częściowej likwidacji zakładu

pracy, a więc wyklucza możliwość rozwiązania stosunku pracy na podstawie art. 20

ustawy - Karta Nauczyciela, a nakazuje stosowanie wobec powoda i innych pracow-

ników reguł wymienionych w art. 23

1

KP. Brak było zatem, zdaniem Sądu Wojewódz-

kiego, podstaw do przywrócenia powoda do pracy u dotychczasowego pracodawcy,

skoro mógł on zostać pracownikiem zakładu przejmującego warsztaty, a nie wyraził

na to zgody w piśmie z 23 grudnia 1996 r., składając wniosek o rozwiązanie stosun-

ku pracy, co wypełnia dyspozycję art. 23

1

§ 3 KP i co doprowadziło do rozwiązania

stosunku pracy na skutek oświadczenia złożonego przez powoda, a nie pracodawcy.

Wydane powodowi 1 kwietnia 1997 r. świadectwo pracy potwierdziło jedynie realiza-

cję tego oświadczenia.

3

Kasację od tego wyroku wniósł powód zarzucając naruszenie art. 23

1

KP

przez niewłaściwe jego zastosowanie zamiast art. 20 Karty Nauczyciela oraz naru-

szenie art. 365 § 1 KPC przez nieuwzględnienie mocy wiążącej prawomocnego wy-

roku Sądu Rejonowego w Suwałkach z dnia 7 marca 1997 r. [...] i w związku z tym

zarzutem wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponow-

nego rozpoznania.

Zdaniem skarżącego ustalony stan faktyczny sprawy świadczy jednoznacznie

o tym, że sprawa przejścia nauczycieli, w tym powoda do pracy, w Centrum miała

być rozstrzygnięta w oparciu o przepisy art. 18 i 20 Karty Nauczyciela, a nie na pods-

tawie art. 23

1

KP i brak było podstaw do rozwiązania z powodem stosunku pracy z

datą wsteczną z dniem 31 grudnia 1996 r., co oznacza, że wobec treści powołanego

wyżej wyroku Sądu Rejonowego uznającego przeniesienie powoda w stan nieczynny

za bezskuteczne, jest on nadal pracownikiem pozwanego Zespołu Szkół

Technicznych na dotychczasowych warunkach.

Pozwany wniósł o oddalenie kasacji podkreślając, że nie zachodzą przesłanki

do uwzględnienia zarzutów w niej zawartych, gdyż Sąd Wojewódzki nie naruszył

przepisów prawa materialnego oraz przepisów dotyczących postępowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 393

11

KPC Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawę w

granicach kasacji, biorąc jedynie pod uwagę z urzędu nieważność postępowania,

która nie zachodzi w rozpoznawanej sprawie. Kasacja powoda zawiera zarzut naru-

szenia prawa materialnego poprzez zastosowanie przez Sąd Wojewódzki art. 23

1

KP

w miejsce art. 20 Karty Nauczyciela oraz zarzut naruszenia art. 365 § 1 KPC, który

nie dotyczy przeprowadzania postępowania dowodowego i oceny zebranego mate-

riału dowodowego oraz wyjaśnienia przez Sąd w uzasadnieniu orzeczenia, na jakich

faktach Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie. Oznacza to, że Sąd Najwyższy przyjmuje za

niekwestionowany ustalony stan faktyczny sprawy, a zarzuty podniesione w kasacji

nie znajdują uzasadnienia, gdyż rozstrzygnięcie Sądu Wojewódzkiego odpowiada

prawu, aczkolwiek z nieco innym uzasadnieniem. Przede wszystkim należy podkreś-

lić, że Sąd Wojewódzki prawidłowo przyjął, że ustalony w sprawie stan faktyczny

odpowiada dyspozycji art. 23

1

KP.

4

Sąd Najwyższy prezentował już pogląd, między innymi w powołanym przez

Sąd Wojewódzki wyroku z 17 maja 1995 r., że w razie przejęcia przez innego praco-

dawcę części szkoły nie dochodzi do jej likwidacji, a więc brak było podstaw do roz-

wiązania z powodem stosunku pracy w oparciu o art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela,

czego domagał się powód. W takim przypadku dochodzi do zmiany podmiotowej

pracodawcy, o której mowa w art. 23

1

KP, ze wszystkimi jej skutkami i w trybie prze-

widzianym w tym przepisie, w brzmieniu obowiązującym od 2 czerwca 1996 r. usta-

lonym ustawą z 2 lutego 1996 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz o zmianie

innych ustaw (Dz. U. Nr 24, poz. 110). Nawet gdyby przyjąć, co sugeruje powód, że

zamiarem pozwanego Zespołu Szkół było pierwotnie zastosowanie wobec powoda

art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela, to i tak działanie to byłoby pozbawione podstaw

prawnych.

Z przepisu art. 23

1

§ 1 KP jednoznacznie wynika, że z mocy prawa, z dniem

przejęcia całości lub części zakładu przez nowego pracodawcę, staje się on stroną w

dotychczasowych stosunkach pracy. Dotychczasowy pracodawca nie ma więc uza-

sadnienia prawnego do rozwiązywania umów o pracę, a tym bardziej stosunków

pracy istniejących na podstawie mianowania.

Ustawodawca natomiast wyposażył pracowników, których dotyczy niezależna

od nich zmiana w uprawnienie do rozwiązania stosunku pracy za uprzednim sied-

miodniowym uprzedzeniem (art. 23

1

§ 4 KP). W kontekście tego przepisu należy

oceniać oświadczenie powoda z 23 grudnia 1996 r., w którym nie wyrażał zgody na

kontynuowanie zatrudnienia i wnosił o rozwiązanie z nim stosunku pracy. Oświad-

czenie to niewątpliwie wywołałoby skutek prawny przewidziany art. 23

1

§ 4 KP, gdyby

nie fakt, że kolejnym pismem z 24 grudnia 1996 r. cofnął to swoje oświadczenie.

Skuteczność tego cofnięcia należy rozpatrywać według reguł obowiązujących w

prawie cywilnym poprzez art. 300 KP, gdyż prawo pracy nie zawiera uregulowań

dotyczących zasad składania oświadczeń woli.

Ponieważ oświadczenie z 23 grudnia 1996 r. dotarło już do pracodawcy dla

skutecznego jego cofnięcia wymagana była zgoda strony, do której oświadczenie

zostało skierowane.

W ocenie Sądu Najwyższego taką domniemaną zgodę wyrażoną poprzez

konkretne działanie, było przeniesienie powoda pismem z 30 grudnia 1996 r. w stan

nieczynny na okres od 1 stycznia 1997 r. do 30 czerwca 1997 r. Skoro pozwany wy-

raził zgodę na cofnięcie oświadczenia powoda zmierzającego do rozwiązania sto-

5

sunku pracy, to z dniem 1 stycznia 1997 r., tak jak i pozostali pracownicy warsztatów,

stał się on pracownikiem Centrum Kształcenia Praktycznego w S. W żadnym nato-

miast razie nie pozostawał od tej daty pracownikiem Zespołu Szkół Technicznych i

bezpodstawne było przywrócenie go do pracy w tym Zespole.

Należy jednocześnie zaznaczyć, że gdyby przyjąć, że pismo pozwanego o

przeniesieniu powoda w stan nieczynny nie zawierało domniemanej zgody na cof-

nięcie przez niego oświadczenia o rozwiązaniu stosunku pracy, to wówczas doszłoby

do jego rozwiązania w trybie art. 23

1

§ 4 KP, a więc również powód nie pozostawałby

od 1 stycznia 1997 r. w stosunku pracy z pozwanym Zespołem.

W ustalonym stanie faktycznym nietrafny jest więc zarzut kasacji, że to poz-

wany rozwiązał z powodem stosunek pracy, gdyż nie złożył on w tej kwestii pierwot-

nie żadnego oświadczenia, a późniejsze działanie pozwanego wywołane było ko-

niecznością uregulowania sytuacji powoda, zwłaszcza wobec treści powołanego wy-

żej wyroku Sądu Rejonowego w Suwałkach z 7 marca 1997 r. [...].

Zupełnie natomiast niezrozumiały jest zarzut kasacji powoda naruszenia przez

Sąd Wojewódzki art. 365 § 1 KPC, zwłaszcza że zarzut ten nie został należycie uza-

sadniony, gdyż powód jedynie stwierdził, iż uznanie za bezskuteczne przeniesienia

powoda w stan nieczynny oznacza, że jest on pracownikiem pozwanego Zespołu

Szkół Technicznych na dotychczasowych warunkach. Wniosek ten nie znajduje żad-

nego uzasadnienia ze względów opisanych wyżej, a wyrok Sądu Rejonowego był

jedynie wyrokiem ustalającym bezskuteczność przeniesienia powoda w stan nie-

czynny, co pośrednio potwierdził Sąd Wojewódzki w niniejszej sprawie uznając, że

wobec powoda nie ma zastosowania art. 20 Karty Nauczyciela.

Z opisanych przyczyn kasacja podlega oddaleniu na podstawie art. 393

12

KPC.

========================================