I PKN 152/98

Wyrok z dnia 28 maja 1998 r.

I PKN 152/98

Przewodniczący SSN: Walerian Sanetra, Sędziowie SN: Adam Józefowicz,

Andrzej Wasilewski (sprawozdawca).

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 28 maja 1998 r. sprawy z powództwa

Beaty S. przeciwko Przedsiębiorstwu Produkcyjno-Handlowemu Wytwórni Makaronu

„A.” S.C. - A. B., F. B. w O. o przywrócenie do pracy i wynagrodzenie, na skutek ka-

sacji strony pozwanej od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w Opolu z dnia 4 grudnia 1997 r. [...]

o d d a l i ł kasację.

U z a s a d n i e n i e

Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Opolu wyrokiem z dnia 7 października 1997 r. [...]

przywrócił powódkę - Beatę S. do pracy w Przedsiębiorstwie Produkcyjno-Handlo-

wym Wytwórnia Makaronu „A.” w O. stanowiącym własność spółki cywilnej Alicji B. i

Franciszka B. oraz zasądził na jej rzecz wynagrodzenie za czas pozostawania bez

pracy. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd Rejonowy podniósł w szczególności, że w

danym wypadku brak było podstaw dla rozwiązania umowy o pracę z powódką bez

wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 KP i to tym bardziej, że w przedmiotowej

sprawie strona pozwana nie uczyniła zadość wymogowi prawnemu, o którym mowa

w art. 30 § 4 KP, tzn. nie wykazała na czym konkretnie w danym wypadku polegało

ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych uzasadniające roz-

wiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia. Pozwani właściciele przedsiębiorstwa

wnieśli apelację od tego wyroku, w której zarzucili, że został on wydany bez uprzed-

niego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy i wnieśli o jego zmianę i

oddalenie powództwa. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w

Opolu wyrokiem z dnia 4 grudnia 1997 r. [...] oddalił apelację. W uzasadnieniu wyro-

ku Sądu Wojewódzkiego podniesiono w szczególności, że Sąd Rejonowy podejmu-

2

jąc rozstrzygnięcie w sposób wyczerpujący wyjaśnił wszystkie istotne dla sprawy

okoliczności i dokonał prawidłowych ustaleń w sprawie.

W kasacji strona pozwana wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i

przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania lub o jego uchylenie i oddalenie

powództwa, zarzucając, że wyrok ten został wydany bez wyjaśnienia wszystkich

okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i wskazała na art. 393

pkt 2 KPC oraz że narusza on prawo materialne poprzez błędne zastosowanie art.

57 § 2 KP z pominięciem art. 92 KP w związku z art. 48 pkt 2 ustawy z dnia 17

grudnia 1974 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie

choroby i macierzyństwa (Dz.U. Nr 30, poz. 143 ze zm.). W szczególności w kasacji

zarzuca przyjęcie przez Sąd błędnego ustalenia, że powódka w dacie rozwiązania

umowy o pracę bez wypowiedzenia nie wiedziała, iż jest w ciąży i że spoczywał na

niej obowiązek poinformowania pracodawcy o tym fakcie, a tymczasem - jak

wywodzi się w kasacji - gdyby powódka nie wiedziała wówczas o swoim stanie, to nie

zgłosiłaby się w tym samym dniu do gabinetu ginekologiczno-położniczego w celu

otrzymania zwolnienia lekarskiego. Kasacja zarzuca ponadto, iż Sąd niesłusznie

przyjął, że przywrócenie terminu do wniesienia odwołania zostało przez powódkę

uprawdopodobnione, a także że użyty w wypowiedzeniu umowy o pracę zarzut

„odmowy wykonania pracy” i „niewłaściwego odnoszenie się do właścicielki” nie

stwarza wystarczających podstaw dla badania wszystkich okoliczności sprawy, które

uzasadniały użycie takiego sformułowania i dlatego: „Sąd przyjął, że jedynie

przedmiotem jego oceny może być takie zachowanie pozwanej, które jest sprzeczne

z zasadami współżycia społecznego”. W kasacji zarzuca się również, że Sąd nie

wziął pod uwagę, iż pozwani ze względu na stan zatrudnienia nie są zobowiązani do

ustalania i wypłaty zasiłków chorobowych (art. 48 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia

1974 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i

macierzyństwa Dz.U. Nr 30, poz. 143 ze zm.) i uznał za prawidłowe ustalenie co do

wysokości zasądzonego wynagrodzenia za czas pozostawania powódki bez pracy w

kwocie 1.978,50 zł, nie biorąc pod uwagę przysługującego w tym czasie powódce

prawa do zasiłku chorobowego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja nie jest uzasadniona.

3

W kasacji zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć

wpływ na wynik sprawy (art. 393

1

pkt 2 KPC), błędnie powołując w tym kontekście

art. 393 pkt 2 KPC, jednakże nie wskazano, które konkretnie przepisy postępowania

zostały przez Sąd Wojewódzki naruszone oraz na czym ich naruszenie miałoby po-

legać. W tym zakresie wywód kasacji ogranicza się jednak wyłącznie do polemiki z

tymi ustaleniami Sądu pierwszej instancji, które - stosownie do postanowienia art.

265 KP - stanowiły podstawę dla uwzględnienia wniosku pracownika o przywrócenie

uchybionego terminu do złożenia odwołania. [...] Nie jest również zasadny zarzut

kasacji, że Sąd Apelacyjny nie wyjaśnił w postępowaniu „wszystkich okoliczności

sprawy”, skoro - stosownie do wyraźnego postanowienia art. 30 § 4 KP - w

oświadczeniu pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia

powinna być zawsze wskazana przyczyna uzasadniająca rozwiązanie umowy o

pracę na podstawie art. 52 KP. Przesądza to o tym, że w danym wypadku spór przed

sądem pracy toczy się wyłącznie „w granicach zarzutu skonkretyzowanego w pisem-

nym oświadczeniu, a pracodawca pozbawiony jest możliwości powoływania się w

toku postępowania na inne przyczyny, które również mogłyby uzasadniać tryb zwol-

nienia z pracy przewidziany w art. 52 KP” (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3

września 1980 r., I PRN 86/80 - Służba Pracownicza 1981 nr 8, s.12). Wreszcie,

podniesiony w kasacji zarzut, że Sąd Wojewódzki nie wziął pod uwagę, iż pozwani

ze względu na stan zatrudnienia nie są obowiązani do ustalania i wypłaty zasiłków

chorobowych (art. 48 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o świadczeniach pie-

niężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa Dz.U. Nr 30,

poz. 143 ze zm.) i uznał za prawidłowe dokonane przez Sąd Rejonowy ustalenie co

do wysokości zasądzonego wynagrodzenia za czas pozostawania powódki bez pracy

w kwocie 1.978,50 zł, nie biorąc pod uwagę przysługującego w tym czasie powódce

prawa do zasiłku chorobowego, nie mógł być uwzględniony z dwóch powodów. Po

pierwsze - ze względów formalnych, bowiem zarzut ten dotyczy ustaleń dokonanych

przez Sąd pierwszej instancji i nie był podnoszony przez stronę pozwaną w apelacji,

dlatego nie może być przedmiotem rozpoznania w postępowaniu kasacyjnym (art.

392 § 1 KPC a contrario). A po wtóre - także z tej przyczyny, że stosownie do

postanowienia art. 57 § 2 KP, w wypadku, gdy umowę o pracę rozwiązano z pra-

cownicą w okresie ciąży, przysługuje jej wynagrodzenie za cały czas pozostawania

bez pracy.

4

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 393

12

KPC

orzekł jak w sentencji.

========================================