II UKN 191/98

Wyrok z dnia 9 września 1998 r.

II UKN 191/98

1. Podniesienie w kasacji zarzutu naruszenia prawa procesowego przez

sąd pierwszej instancji, które skarżący wytknął już w apelacji, może być

przedmiotem rozpoznania przez Sąd Najwyższy tylko wówczas, gdy sąd drugiej

instancji nie odniósł się do wskazanych wadliwości albo błędnie rozstrzygnął o

ich bezzasadności.

2. Sąd drugiej instancji, nie naruszając art. 217 § 2 KPC, może pominąć

dowód z opinii instytutu naukowego, jeżeli strona składająca wniosek nie wy-

kazała, że dotychczas wydane opinie były nieobiektywne lub w inny sposób

wadliwe.

Przewodniczący SSN: Teresa Romer, Sędziowie: SA Beata Gudowska (spra-

wozdawca), SN Stefania Szymańska.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 9 września 1998 r. sprawy z powódz-

twa Henryka C. przeciwko R. Spółce Węglowej S.A. Kopalni Węgla Kamiennego „H.”

w R.Ś. o odszkodowanie w związku z wypadkiem przy pracy, na skutek kasacji po-

woda od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w

Katowicach z dnia 2 grudnia 1997 r. [...]

o d d a l i ł kasację.

U z a s a d n i e n i e

Henryk C. uległ w dniu 17 lipca 1987 r. wypadkowi przy pracy w Kopalni Węg-

la Kamiennego „H.”. Został uderzony w plecy przez osuwającą się ciężką osłonę

maszyny górniczej. W protokole ustalenia przyczyn i okoliczności wypadku stwier-

dzono, że uderzenie to spowodowało złamanie pierwszego kręgu lędźwiowego.

Bezpośrednio po wypadku skutek ten stanowił podstawę do ustalenia prawa do renty

2

inwalidzkiej wypadkowej według III grupy oraz wypłacenia odszkodowania w wyso-

kości odpowiadającej 20% uszczerbku na zdrowiu.

Bez zmiany treści protokołu, w pozwie z dnia 10 lipca 1995 r., skierowanym

przeciwko R. Spółce Węglowej S.A. - Kopalni Węgla Kamiennego „H.” w R.Ś., Hen-

ryk C. domagał się zasądzenia dalszego odszkodowania powypadkowego na pods-

tawie ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy

pracy i chorób zawodowych (jednolity tekst: Dz.U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144 ze zm.).

Twierdził, że doszło do istotnego pogorszenia stanu jego zdrowia przez to, że ujawnił

się nierozpoznany dotychczas skutek wypadku w postaci kompresyjnego złamania

kręgu szyjnego (C6). Wskazał, że pogorszenie to zostało stwierdzone w wyroku Sądu

Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 6 marca 1996 r.,

ustalającym jego prawo do pobierania renty inwalidzkiej w wysokości odpowiadającej

zaliczeniu do II grupy inwalidztwa z tytułu wypadku.

Wyrokiem z dnia 27 czerwca 1997 r. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Rudzie Śląs-

kiej powództwo oddalił po ustaleniu, że nie zaszły wymienione w art. 11 ust. 1

powołanej ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. okoliczności uzasadniające żądanie,

bowiem nie zostało wykazane, iżby skutki wypadku obejmowały inne niż opisane w

protokole powypadkowym schorzenia oraz by trwały uszczerbek na zdrowiu pogłębił

się o co najmniej 10%.

Ustalenia te Sąd pierwszej instancji poczynił wykorzystując treść dwu opinii:

biegłego sądowego specjalisty chirurgii urazowej oraz Katedry Medycyny Sądowej Ś.

Akademii Medycznej. Przed wydaniem wyroku Sąd Rejonowy oddalił wniosek dowo-

dowy powoda o uzyskanie kolejnej opinii lekarskiej biegłego spoza terenu Śląska,

uznając że zarzuty przeciwko dotychczasowym opiniom nie podnosiły ich nieobiek-

tywności lub wzajemnej sprzeczności.

W apelacji powód domagał się ponownego rozpoznania sprawy, ponawiając

żądanie uzupełnienia postępowania dowodowego opinią instytutu naukowego spoza

terenu Śląska, lecz wniosku tego Sąd Wojewódzki nie uwzględnił, wskazując że za-

rzuty powoda przeciwko treści przeprowadzonych opinii należy traktować jako su-

biektywne odczucie, które nie tylko nie zostało poparte ewentualnym żądaniem wy-

łączenia biegłych, ale też nie znalazło potwierdzenia w treści merytorycznych zas-

trzeżeń.

W kasacji pełnomocnik powoda wniósł o uchylenie wyroków sądów obydwu

instancji i o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd Rejonowy.

3

Jako podstawę kasacji (art. 393

1

pkt 2 KPC) powołał naruszenie przepisów postępo-

wania:

- art. 217 § 2 KPC przez oddalenie wniosku dowodowego w sytuacji, w której oko-

liczności sporne nie zostały wyjaśnione,

- art. 224 § 1 KPC przez zamknięcie rozprawy przy przedwczesnym uznaniu sprawy

za dostatecznie wyjaśnioną,

- art. 299 KPC przez pominięcie dowodu z przesłuchania stron.

Naruszenie tych przepisów miało - zdaniem skarżącego - ten wpływ na wynik

sprawy, że spowodowało uznanie apelacji za bezzasadną i jej oddalenie (art. 385

KPC).

Sąd Najwyższy stwierdził, że kasacja jest wyłącznie ponowieniem wniosków

dowodowych składanych przed Sądami pierwszej i drugiej instancji oraz że jej za-

rzuty w istocie odnoszą się do postępowania przed pierwszą instancją. To Sąd Re-

jonowy bowiem prowadził postępowanie skierowane na ustalenie mającego związek

z wypadkiem przy pracy pogorszenia stanu zdrowia powoda i to ten Sąd pominął

wniosek dowodowy uzasadniony jedynie uprzedzeniem, że „biegli z jednego rejonu

znają się bliżej, kontaktują i niejednokrotnie nie chcą dezawuować kolegów” oraz nie

uznał za konieczne przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron.

Podniesienie w kasacji zarzutu naruszenia prawa procesowego przez Sąd

pierwszej instancji, które skarżący wytknął już w apelacji, może być przedmiotem

rozpoznania przez Sąd Najwyższy tylko wówczas, gdy Sąd drugiej instancji nie od-

niósł się do wskazanych wadliwości albo błędnie rozstrzygnął o ich bezzasadności.

Nie było tak w sprawie niniejszej. Podniesione w apelacji zarzuty dotyczące decyzji

Sądu pierwszej instancji zostały rozpoznane przez Sąd drugiej instancji, który trafnie

zaaprobował ocenę Sądu Rejonowego co do tego, że uzyskane w sprawie opinie nie

są sprzeczne ani nawet rozbieżne w ocenie dalszych skutków wypadku oraz że nie

został przez wnioskodawcę wykazany żaden racjonalny powód, dla którego wskaza-

ne byłoby uzyskanie opinii ośrodka naukowego spoza Śląska. Sąd Wojewódzki z

uzasadnionym treścią materiału dowodowego przekonaniem stwierdził, że prowa-

dzenie wnioskowanego w apelacji dalszego postępowania dowodowego nie było już

potrzebne, a wszystkie istotne okoliczności zostały wyjaśnione. Miał na uwadze to,

że Sąd pierwszej instancji poczynił swe ustalenia w oparciu o treść opinii biegłego

specjalisty chirurgii urazowej (wydanej na podstawie analizy radiogramów, dwukrot-

nie uzupełnionej po zapoznaniu się przez biegłego z kartami leczenia szpitalnego w

4

Oddziale Urazowo-Ortopedycznym i Neurologii Szpitala Górniczego w B. oraz opinią

biegłych sądowych sporządzoną w sprawie o podwyższenie renty wypadkowej) oraz

opinii lekarzy Katedry Medycyny Sądowej Ś. Akademii Medycznej w K. (sporządzo-

nej przy udziale specjalisty neurologa), a wszystkie wykluczyły uraz kręgu szyjnego.

Rozpoznawane zmiany chorobowe odcinka szyjnego kręgosłupa uznane zos-

tały za spowodowane procesem samoistnym, a wskazywać miało na to występowa-

nie już w 1987 r. objawów korzenionych w zakresie kręgosłupa szyjnego na podłożu

zmian zwyrodnieniowych oraz bardzo symetryczne sklinowanie kręgów.

Sąd drugiej instancji może - nie naruszając przepisu art. 217 § 2 KPC - pomi-

nąć dowód z opinii instytutu naukowego spoza terenu właściwości sądu orzekające-

go, jeżeli strona składająca wniosek o przeprowadzenie takiego dowodu nie wyka-

zała, że dotychczas wydane opinie były nieobiektywne lub w inny sposób wadliwe.

Składający kasację nie wykazał skutecznie wpływu, jaki odmowa przeprowa-

dzenia dalszego dowodu z opinii instytutu medycznego oraz poniechanie przesłu-

chania powoda w charakterze strony miały na wynik sprawy, a skoro przedmiotem

kasacji nie była ocena przeprowadzonych dowodów Sąd Najwyższy - rozpoznając

kasację w jej granicach (art. 393

11

KPC) - nie stwierdził, iżby ta została oparta na

usprawiedliwionych podstawach, toteż oddalił ją na zasadzie art. 393

12

KPC.

========================================