II PK 147/07

Wyrok z dnia 29 stycznia 2008 r.

II PK 147/07

Odwołanie zastępcy dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wod-

nej wymaga zasięgnięcia opinii Rady Gospodarki Wodnej Regionu Wodnego

wyrażonej w formie uchwały (art. 93 ust. 2 i art. 98 ust. 4 w związku z art. 100

ust. 6 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne, jednolity tekst: Dz.U. z 2005

r. Nr 239, poz. 2019 ze zm.). Wymaganiu temu nie czyni zadość zasięgnięcie

opinii Prezydium Rady, choćby następnie (już po odwołaniu zastępcy dyrek-

tora) Rada w formie uchwały zatwierdziła stanowisko Prezydium.

Przewodniczący SSN Roman Kuczyński (sprawozdawca), Sędziowie SN:

Józef Iwulski, Jolanta Strusińska-Żukowska.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 stycznia

2008 r. sprawy z powództwa Jacka K. przeciwko Regionalnemu Zarządowi Gospo-

darki Wodnej w W. o odszkodowanie, na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku

Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 12

grudnia 2006 r. [...]

1. u c h y l i ł zaskarżony wyrok w pkt I w zakresie dotyczącym zmiany pkt I

wyroku Sądu pierwszej instancji oraz w pkt III i oddalił w tej części apelację strony

pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Śródmieście Sądu Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych z dnia 5 lipca 2006 r. [...],

2. zasądził od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 930 zł (dziewięćset

trzydzieści) tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

U z a s a d n i e n i e

Sąd Rejonowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu wyro-

kiem z dnia 5 lipca 2006 r. zasądził (w pkt I) od strony pozwanej (Regionalnego Za-

rządu Gospodarki Wodnej w W.) na rzecz powoda Jacka K. kwotę 16.122,75 zł

brutto z ustawowymi odsetkami. Rozstrzygnięcie swoje oparł na następujących

2

ustaleniach. Minister Środowiska z dniem 1 stycznia 2003 r. powołał powoda na sta-

nowisko zastępcy dyrektora w Regionalnym Zarządzie Gospodarki Wodnej w W.

(podstawa prawna art. 93 ust. 2 i art. 218a ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. -

Prawo wodne oraz Statut Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W.). W dniu

20 lutego 2006 r. dyrektor RZGW w W. zwrócił się do przewodniczącego Rady Go-

spodarki Wodnej Regionu Wodnego Ś.O. o wyrażenie opinii przez Radę w sprawie

odwołania dotychczas odpowiedzialnego za działanie pionu ekonomicznego Jacka K.

ze stanowiska zastępcy dyrektora RZGW w W. Pismem z dnia 22 lutego 2006 r.

przewodniczący Rady Gospodarki Wodnej Regionu Wodnego Ś.O. poinformował

wyżej wymienionego dyrektora, że Prezydium Rady Gospodarki Wodnej Regionu

Wodnego Ś.O. pozytywnie opiniuje wniosek o odwołanie powoda ze stanowiska

zastępcy dyrektora RZGW w W. Powyższe pismo podpisał przewodniczący oraz se-

kretarz rady. W dniu 22 lutego 2006 r. dyrektor RZGW w W. zwrócił się do Ministra

Środowiska o odwołanie powoda z zajmowanego stanowiska. Podjęcie powyższej

decyzji uzasadnił koniecznością powierzenia funkcji zastępcy dyrektora do spraw

ekonomicznych osobie posiadającej merytoryczne - ekonomiczne przygotowanie

niezbędne do realizacji zadań pionu ekonomicznego RZGW w W. Ponadto poinfor-

mował, iż wniosek o odwołanie powoda ze stanowiska zastępcy pionu ekonomicz-

nego uzyskał pozytywną opinię ze strony Prezydium Rady Gospodarki Wodnej Re-

gionu Wodnego Ś.O., której treść przekazał w załączeniu. Minister Środowiska z

dniem 24 lutego 2006 r. odwołał powoda ze stanowiska na podstawie art. 93 ust. 2 i

art. 218a ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne. Powyższe pismo wrę-

czył powodowi dyrektor RZGW w dniu 28 lutego 2006 r. Tak więc stosownie do po-

stanowień art. 70 § 2 k.p. z dniem 1 marca 2006 r. rozpoczął się bieg wypowiedzenia

stosunku o pracę, który upłynął 31 maja 2006 r. W okresie wypowiedzenia powód

został zwolniony z obowiązku świadczenia pracy. Ponadto w celu uniknięcia wątpli-

wości w zakresie umocowania Prezydium do działania w imieniu Rady, Rada w dniu

22 czerwca 2006 r. potwierdziła w formie uchwały stanowisko Prezydium Rady z dnia

22 lutego 2006 r.

Na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego Sąd pierwszej instancji zasą-

dził odszkodowanie stwierdzając, że odwołanie powoda ze stanowiska nastąpiło z

naruszeniem przepisów prawa - art. 93 ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo

wodne, poprzez nieuzyskanie przed odwołaniem ze stanowiska powoda opinii Rady

w formie uchwały.

3

Apelację na powyższe rozstrzygnięcie wniosła strona pozwana. Wyrokiem z

dnia 12 grudnia 2006 r. Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we

Wrocławiu zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że powództwo powoda oddalił,

stwierdzając, iż zwrócenie się podmiotu rozwiązującego umowę o pracę o opinię wy-

czerpuje tryb rozwiązania stosunku pracy warunkowany konsultacją, a rozwiązanie

stosunku pracy bez zajęcia stanowiska przez organ konsultacyjny nie narusza prze-

pisu art. 38 k.p. Tym samym strona pozwana zwracając się w dniu 20 lutego 2006 r.

o opinię uczyniła zadość wymogowi z art. 93 § 2 Prawa wodnego. Ponadto w przed-

miocie wniosku strony pozwanej wypowiedziało się pozytywnie Prezydium Rady

Gospodarki Wodnej, a następnie uchwałą z dnia 22 czerwca 2006 r. Rada zatwier-

dziła stanowisko Prezydium z dnia 22 lutego 2006 r. i pozytywnie zaopiniowała wnio-

sek strony pozwanej o odwołanie powoda. Sąd drugiej instancji mając powyższe na

uwadze uznał, że wyrok Sądu pierwszej instancji zasądzający na rzecz powoda od-

szkodowanie w wysokości trzymiesięcznego wynagrodzenia naruszał prawo, przez

co nie mógł się ostać.

Skargę kasacyjną w niniejszej sprawie wniósł powód wskazując w niej rażące

naruszenie prawa materialnego - art. 93 § 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo

wodne (jednolity tekst: Dz.U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 ze zm.), poprzez błędną

jego wykładnię, polegające na przyjęciu, że samo zwrócenie się do przewodniczące-

go Rady Gospodarki Wodnej Regionu Wodnego Ś.O. czyni zadość wymogowi zasię-

gnięcia opinii Rady Gospodarki Wodnej Regionu Wodnego, podczas gdy ustawo-

dawca w przepisie art. 93 § 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne precyzyj-

nie określił nakaz każdorazowego przedstawienia wniosku do zaopiniowania przez

Radę - art. 100 ust. 6 w związku z art. 98 ust. 2, 4 i 5 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. -

Prawo wodne oraz § 11 pkt 1 Regulaminu Organizacyjnego Rady Gospodarki Wod-

nej Regionu Wodnego Ś.O., poprzez przyjęcie, że wymóg zasięgnięcia opinii Rady

Gospodarki Wodnej Regionu Wodnego został spełniony także, gdy w sprawie wnio-

sku o odwołanie powoda wypowiedziało się tylko Prezydium tej Rady, a jego decyzja

została zatwierdzona uchwałą Rady po upływie 4 miesięcy od odwołania powoda,

podczas gdy Prezydium Rady reprezentuje ją tylko na zewnątrz i organizuje jej

pracę, a wszystkie decyzje Rady podejmowane są w formie uchwały zgodnie z try-

bem określonym przez regulamin.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

4

Skarga kasacyjna okazała się uzasadniona. Wymóg zasięgnięcia opinii Rady

Gospodarki Wodnej Regionu Wodnego zapisany w art. 93 ust. 2 Prawa wodnego ma

ten walor, że jako regulacja mająca charakter szczególny w stosunku do przepisów

Kodeksu pracy modyfikuje tryb rozwiązywania stosunku pracy na podstawie powoła-

nia (art. 69 - 70 k.p.). Przyjęcie innego założenia powodowałoby, że odwołanie t-

akiego pracownika w myśl art. 70 k.p. z naruszeniem obowiązku zasięgnięcia takiej

opinii nie uzasadniałoby odpowiedniego stosowania przepisów dotyczących umowy o

pracę na czas nie określony (w szczególności przepisów dotyczących niezgodnego z

prawem wypowiedzenia umowy o pracę przez pracodawcę) na mocy art. 69 k.p., a to

oznacza, że pierwszy z tych przepisów nie miałby żadnego waloru normatywnego

(regulacyjnego), czego z oczywistych względów nie można zaakceptować. Jako

przepis szczególny art. 93 ust. 2 Prawa wodnego ma ten skutek, że w razie rozwią-

zania stosunku pracy z osobą zatrudnioną na podstawie powołania z naruszeniem

tego przepisu możliwe jest na mocy art. 69 k.p. w związku z art. 45 § 2 k.p. docho-

dzenie od pracodawcy odszkodowania. Przyjęcie odmiennego założenia oznacza-

łoby bowiem, że naruszenie przepisów o trybie rozwiązywania stosunków pracy z

dyrektorami regionalnych zarządów gospodarki wodnej nie pociągałoby za sobą

żadnych sankcji, a tym samym ustanowiona powinność zasięgnięcia opinii nie mia-

łaby praktycznego znaczenia, co podważałoby racjonalność działań ustawodawcy. O

szczególnym - w stosunku do unormowań Kodeksu pracy w przedmiocie stosunku

pracy na podstawie powołania - charakterze regulacji zawartej w art. 93 Prawa wod-

nego, świadczy także to, że dotyczy on tylko ściśle określonych podmiotów (dyrekto-

rów regionalnych zarządów gospodarki wodnej) oraz ściśle określonego problemu

(powołania i odwołania ze stanowiska). W niniejszej sprawie nie była sporna kwestia

dotycząca zasad funkcjonowania Rady Gospodarki Wodnej Regionu Wodnego Ś.O.

Zgodnie z Regulaminem Organizacyjnym Rada ta była organem opiniodawczo-do-

radczym dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. i realizowała

zadania przewidziane w art. 100 ust. 2 Prawa wodnego (§ 2.1 regulaminu). Ze swego

grona wybierała przewodniczącego, zastępcę przewodniczącego i sekretarza, którzy

tworzyli Prezydium Rady (§ 4.1). Do kompetencji Prezydium należało organizowanie

pracy Rady oraz reprezentowanie jej na zewnątrz (§ 4.2 regulaminu). Z kolei wszel-

kie kwestie - z wyłączeniem spraw porządkowych - podejmowane były wyłącznie

przez Radę w formie uchwał (§ 11.1 regulaminu).

5

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że rada in corpore (jako ciało

kolegialne) miała wyłączną kompetencję do wyrażenia opinii w przedmiocie odwoła-

nia powoda ze stanowiska, o której stanowi art. 93 ust. 2 Prawa wodnego. Dokona-

nie w niniejszej sprawie tej czynności przez Prezydium Rady bez podjęcia przez

Radę stosownej uchwały w tym przedmiocie kłóci się z normą prawną wyrażoną w

art. 93 ust. 2 i art. 98 ust. 4 w związku z art. 100 ust. 6 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r.

Prawo wodne. Prezydium w niniejszej sprawie nie miało kompetencji do składania

we własnym imieniu oświadczeń woli i dokonywania czynności prawnych z zakresu

stosunku pracy powoda. W ramach organizacyjno - wykonawczo - reprezentacyjnych

zadań Prezydium możliwe było jedynie przekazanie uchwały Rady, a w istocie dorę-

czenie zawiadomienia o uchwale z jej odpisem. Złożenie oświadczenia woli w imieniu

Rady przekracza wyżej wskazane ramy i nie zastępuje uchwały w sprawie odwołania

zastępcy dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej.

Powołanie się Sądu Okręgowego w niniejszej sprawie na art. 38 k.p. i na jego

podstawie stwierdzenie, że zwrócenie się podmiotu rozwiązującego umowę o pracę

o opinię wyczerpuje tryb rozwiązania stosunku pracy warunkowany konsultacją, a

tym samym uznanie, że strona pozwana zwracając się w dniu 20 lutego 2006 r. o

opinię uczyniła zadość wymogowi z art. 93 ust. 2 Prawa wodnego, pozbawione jest

podstaw prawnych. Hipoteza tego przepisu dotyczy obowiązku powiadamiania za-

kładowej organizacji związkowej o wypowiedzeniu umowy, a zatem nie odnosi się do

stanu faktycznego niniejszej sprawy, skoro Rada Gospodarki Wodnej Regionu Wod-

nego Ś.O. nie jest organem związkowym, a tryb odwoływania zastępców dyrektorów

nie ma charakteru konsultacji związkowych, tylko jest szczególnym (odrębnym) try-

bem rozwiązania stosunku pracy na podstawie powołania osób wymienianych w art.

93 ust. 2 Prawa wodnego. Z powyższych przyczyn odwołanie zastępcy dyrektora

Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej wymaga zasięgnięcia opinii Rady Go-

spodarki Wodnej Regionu Wodnego wydanej w formie uchwały (art. 93 ust. 2 i 98

ust. 4 w związku z art. 100 ust. 6 - Prawa wodnego. Wymaganiu temu nie czyni za-

dość opinia Prezydium Rady choćby następnie (już po odwołaniu zastępcy dyrek-

tora) Rada w formie uchwały zatwierdziła stanowisko Prezydium.

Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy na mocy art. 39816

k.p.c. orzekł

jak w sentencji.

========================================