II PK 170/07

Sygn. akt II PK 170/07

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 11 lutego 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Romualda Spyt (przewodniczący)

SSN Roman Kuczyński (sprawozdawca)

SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec

w sprawie z powództwa J. K.

przeciwko A.D.M. "[...]" Spółce z o.o. w B.

o przywrócenie do pracy,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw

Publicznych w dniu 11 lutego 2008 r.,

na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu

Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B.

z dnia 1 lutego 2007 r.,

I. Oddala skargę kasacyjną,

II. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 120 zł (sto

dwadzieścia) tytułem kosztów zastępstwa procesowego w

postępowaniu kasacyjnym.

2

Uzasadnienie

W dniu 20 kwietnia 2006 r. A.D.M. w B. spółka z o.o. rozwiązała z powodem

umowę o pracę zawartą na czas nieokreślony z zachowaniem 3–miesięcznego

okresu wypowiedzenia. Wskazaną przyczyną wypowiedzenia było samowolne

opuszczenie stanowiska pracy oraz niewywiązanie się z obowiązków służbowych.

Powód J. K. wniósł o uznanie za bezskuteczne wyżej wskazane

wypowiedzenie umowy o pracę i żądał przywrócenia do pracy w pozwanej Spółce.

W uzasadnieniu swego roszczenia powód podniósł, że nie zgadza się z

przyczynami rozwiązania z nim umowy o pracę, jakie zostały wskazane w

uzasadnieniu wypowiedzenia. Odnośnie zarzutu samowolnego opuszczenia

miejsca pracy, powód argumentował, że w dniach 16 marca 2006 r., 29 marca 2006

r., 3 kwietnia 2006 r. i 4 kwietnia 2006 roku musiał udać się do Poradni [...] na

konsultację lekarską. W dniach 16 i 29 marca oraz 4 kwietnia powód wpisał się w

książce wyjść, natomiast 3 kwietnia uzyskał zwolnienie od swojej przełożonej.

Powód wyjaśnił, że przyczyną nieobecności było długotrwałe leczenie, związane ze

złym stanem zdrowia. W związku z drugim zarzutem powód argumentował, że nie

mógł wykonać powierzonego mu zadania przygotowania dokumentacji

przetargowej z uwagi na hospitalizację w szpitalu w dniach od 4 do 14 kwietnia

2006 roku.

Wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2006 r. Sąd Rejonowy, Sąd Pracy w B. oddalił

powództwo uznając wypowiedzenie umowy powodowi za uzasadnione.

Na skutek apelacji powoda wyrokiem z dnia 1 lutego 2007r. Sąd Okręgowy-

Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B. zmienił zaskarżony wyrok w oparciu o

przepis art. 386 § 1 k.p.c. i na zasadzie art. 45 k.p. orzekł o przywróceniu

pracownika do pracy na poprzednich warunkach. Powodem wypowiedzenia było

samowolne opuszczenie zakładu pracy 4 kwietnia 2006 r., czego pozwana nie

kwestionowała. W dniu 4 kwietnia powód udał się do placówki służby zdrowia i ze

względu na zły stan zdrowia został skierowany do szpitala, w którym leczony był do

14 kwietnia 2006 r. W ocenie Sądu powyższe okoliczności w sposób oczywisty

wskazywały na potrzebę skorzystania przez powoda z porady lekarza w wyżej

wskazanym dniu i nie można było oceniać zachowania pozwanego w kategoriach

3

zawinionego naruszenia obowiązków pracowniczych, skoro, nie był on w stanie ich

wykonywać, z uwagi na ostre nasilenie objawów chorobowych. W konsekwencji

Sąd Okręgowy przyjął, że pierwsza z przesłanek wypowiedzenia była

nieuzasadniona. Odnośnie zarzutu niewypełnienia przez powoda nałożonego

obowiązku przygotowania dokumentacji przetargowej Sąd stwierdził, że powód nie

mógł zawiadomić pracodawcy o niemożliwości wykonania tego zadania w dniu 4

kwietnia 2006r., skoro nie mając możliwości przewidzenia nasilenia objawów swojej

choroby skutkujących potrzebą hospitalizacji - mógł teoretycznie przypuszczać, że

zdąży zadania to wykonać w terminie do dnia 6 kwietnia 2006 roku.

Strona pozwana na powyższe orzeczenie wniosła skargę kasacyjną

zarzucając naruszenie przepisów postępowania - art. 382 k.p.c. poprzez pominięcie

przepisów art. 231, 241 i 278 § 1 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c. oraz

naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisu art. 45 kodeksu

pracy poprzez przyjęcie, że stan zdrowia pracownika usprawiedliwia wielokrotne

naruszanie przez niego dyscypliny pracy oraz nie wykonywanie powierzonych mu

obowiązków pracowniczych i czyni wypowiedzenie umowy o pracę dokonane przez

pracodawcę nieuzasadnionym, oraz przepisu art. 8 kodeksu pracy poprzez

przyjęcie, że wypowiedzenie umowy o pracę w takim przypadku narusza zasady

współżycia społecznego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Przyczyna wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę ma dwojakie

znaczenie: jedno występuje w aspekcie zgodności z prawem czynności

pracodawcy a drugie – jej zasadności (por. wyrok Sądu Najwyższego z 18 kwietnia

2001 r. I PKN 370/00, OSNP 2003, nr 3, poz. 65). W myśl art. 45 § 1 k.p. są to

niezależne od siebie przesłanki oceny żądania uznania wypowiedzenia za

bezskuteczne, przywrócenia do pracy albo odszkodowania. W płaszczyźnie

zachowania wymaganej prawem formy wypowiedzenia (art. 30 § 4 k.p.) obowiązek

pracodawcy sprowadza się do podania przyczyny wypowiedzenia w piśmie

zawierającym jego oświadczenie w taki sposób, by jego adresat poznał motywy

leżące u podstaw takiej decyzji. Sprostanie wymaganiom określonym w art. 30 § 4

4

k.p. polega zatem na wskazaniu przyczyny w sposób jasny, zrozumiały i

dostatecznie konkretny (por. wyrok Sądu Najwyższego z 10 maja 2000 r. I PKN

641/99, OSNP 2001, nr 20, poz. 618). W drugiej płaszczyźnie chodzi natomiast o

to, by wskazana przyczyna mogła być uznana za uzasadniającą wypowiedzenie

umowy o pracę. W niniejszej sprawie pozwany pracodawca sprostał wymaganiom

określonym w art. 30 § 4 k.p. Jednakże oceniając oświadczenie pozwanej zgodnie

z dyspozycją art. 45 § 1 k.p. stwierdzić należy, że przyczyny wypowiedzenia nie

były prawdziwe. Po pierwsze, zarzut samowolnego opuszczenia miejsca pracy nie

może odnieść skutku, skoro od tego dnia powód ma zwolnienie lekarskie, o czym

pozwana wiedziała od dnia 5 kwietnia 2006 r. Po drugie, jak to zostało ustalone w

postępowaniu sądowym i czego pozwana nie kwestionuje opuszczenie bez zgody

przełożonego miejsca pracy w dniach 16 marca 2006 r. i 29 marca 2006 r. nie

stanowiło przyczyny wypowiedzenia z dnia 20 kwietnia 2006 r. W tych dniach

pozwany powrócił, po konsultacji w Poradni [...], do pracy po uprzednim

pozostawieniu na ten temat informacji w książce wyjść. Po zaistnieniu tych

okoliczności został przez pracodawcę pouczony, że każdorazowo powinien

uzyskać zgodę przełożonego na takie wyjście. Tak więc zarzut samowolnego

opuszczenia pracy związany jest z nieobecnością powoda w pracy w dniu 4

kwietnia 2006 r., na który to dzień powód ma zwolnienie lekarskie, a tym samym

jego nieobecność w pracy jest usprawiedliwiona. Z kolei drugi z postawionych

powodowi zarzutów również należy ocenić jako bezzasadny, przy uwzględnieniu

powyższych okoliczności faktycznych. Strona pozwana od dnia 5 kwietnia 2006 r.

wiedziała, że powód jest na zwolnieniu lekarskim i nie jest w stanie wykonać

powierzonego mu zadania polegającego na opracowaniu dokumentacji niezbędnej

do przeprowadzenia przetargu na usługi przeczyszczenia i udrożnienia instalacji

kanalizacyjnych, którego termin upływał w dniu 7 kwietnia 2006 r. Ponadto wiedząc,

że praca ta jest do wykonania w przeciągu jednego dnia, mogła ją powierzyć

innemu pracownikowi. W tym stanie rzeczy zgodzić się trzeba ze stanowiskiem

Sądu drugiej instancji, że powód nie mając możliwości przewidzenia nasilenia

objawów swojej choroby skutkujących potrzebą hospitalizacji - mógł teoretycznie

przypuszczać, że zdąży wykonać powierzone mu zadanie w terminie. W tej sytuacji

obiektywna niemożność wykonania powierzonego powodowi zadania nie może być

5

uznana za usprawiedliwioną przyczynę rozwiązania z nim stosunku pracy. Także

nie można stwierdzić aby choroba powoda doprowadziła do dezorganizacji u

pozwanego procesu pracy, skoro powierzone powodowi zadanie mogło być

wykonane bez przeszkód przez innego pracownika. Zgadzając się z powołanym w

skardze kasacyjnej orzeczeniem Sądu Najwyższego z dnia 6 grudnia 2001 r., I

PKN 715/00 (Pr. Pracy 2002/10/34), w myśl którego wypowiedzenie umowy o pracę

stanowi zwykły sposób jej rozwiązania, a przyczyna wypowiedzenia nie musi w

związku z tym mieć szczególnej wagi czy nadzwyczajnej doniosłości – wskazać

należy jednak, że nie oznacza to przyzwolenia na arbitralne, dowolne i

nieuzasadnione lub sprzeczne z zasadami współżycia społecznego wypowiedzenie

umowy o pracę.

Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy na mocy art. 39814

k.p.c. orzekł

jak w sentencji.

/tp/