V KK 397/07

WYROK Z DNIA 27 LUTEGO 2008 R.

V KK 397/07

Gaz ziemny nie jest energią, o której mowa w art. 278 § 5 k.k., ale

„cudzą rzeczą ruchomą”, w rozumieniu § 1 art. 278 k.k.

Przewodniczący: sędzia SN K. Cesarz (sprawozdawca).

Sędziowie SN: H. Gordon-Krakowska, M. Pietruszyński.

Prokurator Prokuratury Krajowej: B. Mik.

Sąd Najwyższy w sprawie Józefa K., skazanego z art. 278 § 1 i 5

k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 27 lutego 2008 r.,

kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść od wyroku

Sądu Okręgowego w Ś. z dnia 2 marca 2007 r., utrzymującego w mocy wy-

rok Sądu Rejonowego w Z. z dnia 13 listopada 2006 r.,

na podstawie art. 537 § 2 k.p.k. w zw. z art. 5 § 1 pkt 4 k.p.s.w. i art. 45 § 1

k.w. oraz art. 638 k.p.k. u c h y l i ł zaskarżony wyrok oraz utrzymany nim

w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Ząbkowicach Śląskich i u m o r z y ł

postępowanie (...).

U Z A S A D N I E N I E

Sąd Rejonowy w Z. wyrokiem z dnia 13 listopada 2006 r., uznał Józe-

fa K. za winnego czynu zakwalifikowanego z art. 278 § 1 i 5 k.k., polegają-

cego na tym, że oskarżony „w dniu 09.01.2006 r., w Z. dokonał zaboru w

celu przywłaszczenia energii w postaci gazu ziemnego o wartości nie

2

mniejszej niż 27,123 na szkodę Dolnośląskiej Spółki Gazownictwa – Zakład

Gazowniczy W.” i za to na podstawie art. art. 278 § 1 k.k. wymierzył oskar-

żonemu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie na pod-

stawie art. 69 § 1 k.k. i art. 70 § 1 pkt 1 k.k. warunkowo zawiesił na okres

próby 2 lat oraz obciążył oskarżonego kosztami sądowymi.

Wyrokiem z dnia 2 marca 2007 r., Sąd Okręgowy w Ś., utrzymał w

mocy zaskarżony wyrok, uznając apelację obrońcy oskarżonego, zarzuca-

jącą błąd w ustaleniach faktycznych, przez przyjęcie, że oskarżony dopu-

ścił się zarzucanego czynu, za oczywiście bezzasadną.

Kasację na korzyść oskarżonego wniósł Prokurator Generalny, za-

rzucając „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa

materialnego, a to art. 278 § 5 k.p.k., polegające na uznaniu, że dokonany

przez oskarżonego zabór gazu ziemnego stanowi kradzież energii, pod-

czas gdy gaz jest cudzą rzeczą ruchomą w rozumieniu art. 278 § 1 k.k.”, po

czym wniósł o uchylenie obu wyroków i przekazanie sprawy Sądowi pierw-

szej instancji do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Zarzut skargi kasacyjnej okazał się oczywiście zasadny. Sądom obu

instancji umknął – kluczowy dla prawidłowej kwalifikacji prawnej zachowa-

nia oskarżonego – fakt, że gaz ziemny nie jest energią, o której mowa w

art. 278 § 5 k.k., ale wchodzi w skład znamienia (desygnatów pojęcia) „cu-

dza rzecz ruchoma”, użytego w § 1 art. 278 k.k. Skradziony przez oskarżo-

nego gaz ziemny to tylko nośnik energii, będący przedmiotem czynności

wykonawczej, określonym zbiorczo w tym ostatnim przepisie. Sąd Najwyż-

szy w niniejszym składzie podtrzymuje pogląd wyrażony w postanowieniu z

dnia 9 czerwca 2006 r. (I KZP 14/06, OSNKW 2006, z. 78, poz. 67), że

„zabór w celu przywłaszczenia nośnika energii, wyodrębnionego w rzecz

ruchomą (art. 278 § 1 k.k.), nie stanowi kradzieży energii (art. 278 § 5

k.k.)”. Dlatego zarzut rażącego naruszenia art. 278 § 5 k.k. przez sub-

3

sumpcję zachowania oskarżonego pod ten również przepis, okazał się za-

sadny. Naruszenie to miało istotny wpływ na treść wyroku, ponieważ kra-

dzież rzeczy ruchomej, której wartość nie przekracza 250 zł, stanowi wy-

kroczenie określone w art. 119 § 1 k.w. Zabór gazu ziemnego wartości

27,12 zł (bo taką wartość należy przyjąć w świetle dyspozycji art. 413 § 2

pkt 1 in princ. k.p.k.) realizował znamiona tego wykroczenia.

O ile jednak słuszne okazało się żądanie uchylenie obu wyroków, to

inne musiało zapaść rozstrzygnięcie następcze. Wykroczenie zostało po-

pełnione w dniu 9 stycznia 2006 r. W myśl art. 45 § 1 k.w., karalność wy-

kroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok, a jeśli w tym

czasie wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2

lat od popełnienia czynu. Konieczne zatem okazało się umorzenie postę-

powania o to wykroczenie na podstawie art. 5 § 1 pkt 5 k.p.s.w. wobec te-

go, że do uchylenia prawomocnego rozstrzygnięcia doszło po upływie

okresu wymienionego w art. 45 § 1 in fine k.w., a więc nie ma zastosowa-

nia dyspozycja art. 45 § 2 k.w. (zob. uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego

z dnia 7 marca 2002 r., I KZP 15/02, OSNKW 2002, z. 78, poz. 49).