II UK 94/08

Sygn. akt II UK 94/08

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 13 listopada 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący)

SSN Roman Kuczyński

SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec (sprawozdawca)

w sprawie z wniosku Syndyka Masy Upadłości "S." Przedsiębiorstwa

Wielobranżowo-Usługowego

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych

z udziałem zainteresowanego K. S.

o ubezpieczenie społeczne,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 13 listopada 2008 r.,

skargi kasacyjnej zainteresowany od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 4 grudnia 2007 r.,

oddala skargę kasacyjną.

U z a s a d n i e n i e

2

Wyrokiem z dnia 2 czerwca 2004 r. Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych zmienił decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z

dnia 25 sierpnia 2003 r. w ten sposób, że obciążył syndyka masy upadłości „S."

Przedsiębiorstwa Wielobranżowo-Usługowego obowiązkiem opłacenia składek na

obowiązkowe ubezpieczenia społeczne i zdrowotne za zainteresowanego K. S. za

okres od 4 grudnia 2002 r. do 30 czerwca 2003 r. i oddalił dalej idące odwołalnie.

Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia.

Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2002 r. Sądu Rejonowego-Sądu

Gospodarczego ogłoszono upadłość K. S. prowadzącego działalność gospodarczą

pod nazwą "S." - Przedsiębiorstwo Wielobranżowo-Usługowe. Wyznaczony

syndykiem masy upadłości K. K., zgodnie z pozwoleniem wydanym przez Sąd

Rejonowy, prowadził działalność gospodarczą do dnia 30 czerwca 2003 r. W tym

czasie nie zatrudniał K. S. i nie opłacał składek na jego ubezpieczenie społeczne.

Od 1 lipca 2003 r. zakład pogrzebowy został zamknięty a lokal wydany gminie W.

Proces upadłości nie został jeszcze zakończony, a zainteresowany czyni starania o

umorzenie postępowania upadłościowego. Zakład Ubezpieczeń Społecznych

(zwany dalej Zakładem) i Gmina W. to najwięksi wierzyciele zainteresowanego,

który nie uregulował zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, nie

podjął innej działalności gospodarczej ani pracy zarobkowej i utrzymuje się z

pomocy przyjaciół. Zainteresowany nie otrzymał świadczeń z ubezpieczenia

chorobowego, mimo że pozostawał na zwolnieniu lekarskim. W dniu 25 sierpnia

2003 r. Zakład wydał decyzję zobowiązującą syndyka masy upadłości do obliczenia

i opłacenia składek na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne i zdrowotne

zainteresowanego.

W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Okręgowy przyjął, że skutki

ogłoszenia upadłości oznaczają, iż zgodnie z art. 18 i 20 prawa upadłościowego,

upadły traci zarząd oraz możność korzystania z rozporządzenia majątkiem

należącym do upadłego w dniu ogłoszenia upadłości i obowiązany jest wskazać i

wydać syndykowi cały swój majątek wraz z księgami handlowymi, korespondencją i

innymi dokumentami. Konsekwencją tego jest objęcie z mocy samego prawa

majątku upadłego przez syndyka, który tym majątkiem ma zarządzać i

przeprowadzić jego likwidację. Tak więc upadły, nie przestając być właścicielem

3

przedsiębiorstwa, traci prawną i faktyczną możliwość prowadzenia działalności

gospodarczej. Czasowe ramy prowadzenia przedsiębiorstwa upadłego dłużej niż w

ciągu 3 miesięcy od ogłoszenia upadłości wyznacza – zgodnie z art. 114 prawa

upadłościowego – sąd. W niniejszej sprawie takie zezwolenie syndyk uzyskał do

dnia 30 czerwca 2003 r. i w tym czasie prowadził działalność gospodarczą jako

przedsiębiorstwo pogrzebowe. Sąd Okręgowy stanął na stanowisku, że z art. 13 pkt

4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

wynika, że obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu i

wypadkowemu osoby prowadzące działalność gospodarczą podlegają od dnia

rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania jej wykonywania, a

zatem obowiązek ubezpieczenia z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej

pozostaje w związku z faktycznym prowadzeniem tej działalności. W tym zakresie

Sąd pierwszej instancji powołał się na poglądy wyrażone w wyrokach Sądu

Najwyższego z dnia 10 grudnia 1997 r., II UKN 392/97, z dnia 14 kwietnia 1999 r., II

UKN 570/98, z dnia 23 czerwca 1999 r., II UKN 14/99 oraz z dnia 12 stycznia 2000,

II UKN 302/99.

Wyrokiem z dnia 4 grudnia 2007 r., Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych oddalił apelację zainteresowanego, podzielając

poczynione ustalenia i ocenę prawną dokonaną przez Sąd Okręgowy. Sąd drugiej

instancji wskazał, że stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy o systemie

ubezpieczeń społecznych, osoby prowadzące pozarolniczą działalność

gospodarczą podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu

i wypadkowemu, a w myśl art. 11 ust. 2 tej ustawy – dobrowolnemu ubezpieczeniu

chorobowemu. Zgodnie z art. 13 pkt 4 ustawy, obowiązek ubezpieczenia

społecznego trwa od dnia rozpoczęcia do dnia zaprzestania wykonywania

działalności. Ta ostatnia przesłanka determinuje istnienie ubezpieczenia

społecznego w powyższych granicach. Do dnia 31 grudnia 2000 r. zasady

prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej regulowała ustawa z dnia 23

grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej, przewidująca w art. 15 obowiązek

wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Obowiązujący od 1 stycznia 2001 r.

przepis art. 7 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. – Prawo o działalności

gospodarczej, przewiduje wpis do rejestru przedsiębiorców. Samo wypełnienie

4

wymogów formalno-technicznych w postaci wpisu do ewidencji czy wymaganego

rejestru nie jest jednoznaczne ze spełnieniem warunku z art. 13 ust. 4 (prawidłowo

pkt 4) ustawy systemowej. Sam wpis do ewidencji działalności gospodarczej,

rejestru przedsiębiorców lub krajowego rejestru sądowego nie jest tożsamy z

rzeczywistym prowadzeniem owej działalności. Tylko ten ostatni aspekt w okresie

jego trwania i wykonywania działalności wyczerpującej znamiona definicji

ustawowej z art. 8 ust. 6 pkt 1 ustawy systemowej w związku z art. 2 ust. 1-3

ustawy - Prawo działalności gospodarczej, powoduje objęcie ubezpieczeniami

społecznymi. Powołane przepisy stanowią, że działalnością gospodarczą w

rozumieniu ustawy jest zarobkowa działalność wytwórcza, handlowa, budowlana,

usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i eksploatacja zasobów naturalnych,

wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Przedsiębiorcą w rozumieniu

ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz nie mająca osobowości prawnej

spółka prawa handlowego, która zawodowo, we własnym imieniu podejmuje i

wykonuje działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 1. Przytoczona definicja

ustawowa zakłada własną aktywność przedsiębiorcy działającego we własnym

imieniu. Powołując się na pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w uzasadnieniu

wyroku z dnia 5 maja 2005 r., III UK 244/04, zgodnie z którym w kontekście trwania

ubezpieczenia społecznego prowadzenie działalności gospodarczej czy też jej

„zawieszenie" winno być oceniane w konkretnych okolicznościach jako

zaprzestanie owej działalności w rozumieniu art. 3 ustawy - Prawo działalności

gospodarczej, powodujące ustanie stosunku ubezpieczenia społecznego lub jako

działanie niepowodujące takiego skutku, jeżeli nie jest równoznaczne z

zaprzestaniem jej prowadzenia, Sąd drugiej instancji zastosował je do

rozpoznawanej sprawy. W ocenie tego Sądu, o istnieniu obowiązku ubezpieczenia

nie decydują generalne zasady wykluczające nieprowadzenie działalności, a

jedynie konkretne okoliczności sprawy, w świetle których dokonywana jest ocena

czy w danym okresie działalność faktycznie była prowadzona. W okresie od

ogłoszenia upadłości, to jest od 4 grudnia 2002 r. zainteresowany faktycznie nie

prowadzi tak rozumianej działalności gospodarczej, zachowując się wyłącznie

biernie. Była ona natomiast prowadzona przez syndyka do dnia 30 czerwca 2003 r.,

która to okoliczność znalazła odzwierciedlenie w wyroku Sądu pierwszej instancji.

5

W tych okolicznościach nie ma podstaw do przypisania działaniom syndyka,

zwłaszcza po zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej, że są to

działania własne zainteresowanego rodzące obowiązek opłacania składek. Syndyk

jest podmiotem trzecim, który tylko z mocy ustawy i w granicach przez nią

wyznaczonych podejmuje działania mające na celu zaspokojenie długów

pozostałych po działalności zainteresowanego. Z mocy prawa obejmuje on tylko

majątek upadłego, zarządza nim oraz przeprowadza likwidację wyłącznie w celu

zaspokojenia wierzycieli upadłego. Wynika to z art. 90 rozporządzenia Prezydenta

Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo upadłościowe,

obowiązującego w dacie ogłoszenia upadłości zainteresowanego. W konsekwencji,

syndyk wykonuje czynności wynikające z ustawy i tylko w celu realizacji

zobowiązań, w możliwy sposób poprzez zarządzanie majątkiem upadłego, co w

tym okresie (po ogłoszeniu upadłości, przy całkowitej bierności zainteresowanego i

faktycznym nieprowadzeniu jakiejkolwiek działalności gospodarczej po 30 czerwca

2003 r.), nie uzasadnia objęcia zainteresowanego ubezpieczeniem społecznym z

tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Uwzględnienie stanowiska

zainteresowanego byłoby równoznaczne z utożsamieniem istnienia wpisu o

prowadzeniu owej działalności z obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Taka

interpretacja jest rażąco sprzeczna z brzmieniem art. 13 pkt 4 ustawy o systemie

ubezpieczeń społecznych jako regulacji szczególnej w zakresie skutków w

odniesieniu do istnienia ubezpieczenia społecznego. Zainteresowany

bezpodstawnie utożsamia działania syndyka z własnym prowadzeniem

działalności, wiążąc je z obowiązkiem opłacania składek na jego ubezpieczenie

społeczne przez syndyka.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku zainteresowany zarzucił

naruszenie prawa materialnego, przez błędną wykładnię art. 13 pkt 4 ustawy z dnia

13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz.U.

2007 r. Nr 11, poz. 74 ze zm., zwanej dalej ustawą systemową), polegającą na

przyjęciu, że tylko rzeczywiste, faktyczne prowadzenie działalności gospodarczej, a

nie wpis do ewidencji czy wymaganego rejestru, powoduje – wynikający z tego

przepisu – obowiązek ubezpieczenia społecznego.

6

Wskazując na powyższy zarzut skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu

Apelacyjnego w części oddalającej apelację i orzeczenie co do istoty sprawy,

ewentualnie uchylenie tego wyroku w zaskarżonym zakresie oraz poprzedzającego

go wyroku Sądu pierwszej instancji i przekazanie sprawy temu Sądowi do

ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że w świetle brzmienia art. 7

ust. 1, art. 7e ust. 1 pkt 1, art. 14 ust. 1 oraz art. 33 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo

działalności gospodarczej, dla określenia okresu objęcia obowiązkiem

ubezpieczenia społecznego z tytułu wykonywania działalności pozarolniczej

znaczenie prawne ma wpis do ewidencji działalności gospodarczej oraz jego

wykreślenie z tej ewidencji. Dlatego nie sposób zgodzić się z argumentacją Sądu

drugiej instancji, że faktyczne nieprowadzenie działalności gospodarczej nie

skutkuje obowiązkiem objęcia zainteresowanego ubezpieczeniem społecznym. W

tym zakresie skarżący powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu

Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 listopada 2007 r., VII SA/Wa 1291/06, w

którym stwierdzono, że pojęcie „wykonywania” działalności gospodarczej należy

pojmować formalnie – okresy podlegające obowiązkowi ubezpieczenia wyznaczone

zostały przez przepisy, a nie faktyczne wykonywanie działalności, która stanowi

tytuł ubezpieczenia. Tak więc okresowe zaprzestanie prowadzenia działalności z

przyczyn różnych, np. urlop czy choroba, winno być zgłoszone i wpisane do

ewidencji.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że zarzucając Sądowi drugiej

instancji błędną wykładnię art. 13 pkt 4 ustawy systemowej, skarżący powołuje się

na treść art. 7 ust. 1 (przy czym z zaprezentowanych wywodów wynika, że chodzi

mu o ust. 2 wskazanego artykułu), art. 7e ust. 1 pkt 1, art. 14 ust. 1 i art. 33 ust. 1

pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. – Prawo działalności gospodarczej (Dz.U.

Nr 101, poz. 1178 ze zm., zwanej dalej Prawem działalności gospodarczej), które

mają wskazywać, że „znaczenie prawne dla określenia okresu objęcia obowiązkiem

ubezpieczenia społecznego z tytułu wykonywania działalności pozarolniczej ma

wpis do ewidencji działalności gospodarczej oraz jego wykreślenie z tej ewidencji”.

Tymczasem art. 14 ust. 1 i art. 33 ust. 1 pkt 2 Prawa działalności gospodarczej,

7

które utraciły moc z dniem 21 sierpnia 2004 r., odnosiły się odpowiednio do

uzyskiwania koncesji oraz wydawania zezwoleń na wykonywanie działalności

objętej zezwoleniem i w ogóle nie miały zastosowania w sprawie, w której

wniesiona została rozpoznawana skarga kasacyjna. Skarżącemu chodzi być może

o art. 14 ust. 1 i art. 33 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie

działalności gospodarczej (jednolity tekst: Dz.U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze

zm.), jednakże rzeczą Sądu Najwyższego nie jest domyślanie się, jaki przepis

prawa i zawarty w jakim akcie normatywnym skarżący ma na myśli.

Obowiązujące nadal z mocy art. 66 pkt 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. –

Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. Nr

173, poz. 1808 ze zm.) art. 7 ust. 2 oraz art. 7e ust. 1 pkt 1 Prawa działalności

gospodarczej stanowią odpowiednio, że przedsiębiorca będący osobą fizyczną

może podjąć działalność gospodarczą po uzyskaniu wpisu do ewidencji działalności

gospodarczej, oraz że wpis do ewidencji działalności gospodarczej podlega

wykreśleniu w przypadku zawiadomienia o zaprzestaniu wykonywania działalności

gospodarczej. Z kolei w myśl art. 6 ust. 1 pkt 5 w związku z art. 8 ust. 6 pkt 1 i w

związku z art. 13 pkt 4 ustawy systemowej w brzmieniu obowiązującym przed

dniem 20 września 2008 r., osoba prowadząca pozarolniczą działalność

gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej podlega

obowiązkowi ubezpieczeń społecznych od dnia rozpoczęcia wykonywania

działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności. Skarżący

prezentuje pogląd, że uzyskanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej oraz

wykreślenie tego wpisu na podstawie przepisów Prawa działalności gospodarczej

są równoznaczne z rozpoczęciem i zaprzestaniem wykonywania działalności

gospodarczej w rozumieniu art. 13 pkt 4 ustawy systemowej, a w konsekwencji

wyznaczają przedział czasowy podlegania obowiązkowi ubezpieczenia

społecznego z mocy art. 6 ust. 1 pkt 5 tej ustawy, niezależnie od tego czy

działalność ta jest faktycznie prowadzona. Pogląd ten jest błędny już tylko z uwagi

na brzmienie art. 13 pkt 4 ustawy systemowej, który jednoznacznie kładzie nacisk

na rozpoczęcie wykonywania pozarolniczej działalności i zaprzestanie

wykonywania tej działalności, a nie na moment dokonania w ewidencji działalności

gospodarczej stosownego wpisu o zarejestrowaniu działalności oraz chwilę jego

8

wykreślenia. W konsekwencji obowiązkowi ubezpieczeń społecznych podlega

osoba faktycznie prowadząca działalność gospodarczą (a więc wykonująca tę

działalność), a nie osoba jedynie figurująca w ewidencji działalności gospodarczej

na podstawie uzyskanego wpisu, która działalności tej nie prowadzi (nie wykonuje).

Jest to wniosek logiczny, gdy weźmie się pod uwagę, że – z mocy art. 7 ust. 2

Prawa działalności gospodarczej – podjęcie działalności może nastąpić po

uzyskaniu wpisu do ewidencji, a – w myśl art. 7e ust. 1 pkt 1 tego Prawa –

wykreślenie wpisu następuje dopiero po zawiadomieniu o zaprzestaniu

wykonywania działalności. Tym samym okres pomiędzy uzyskaniem wpisu a jego

wykreśleniem nie musi odpowiadać i w konkretnych przypadkach nie odpowiada

okresowi wykonywania działalności gospodarczej. Skoro więc podleganie

obowiązkowi ubezpieczenia społecznego jest pochodną prowadzenia

(wykonywania) działalności gospodarczej, a nie wpisu w ewidencji, to nie podlega

przymusowi ubezpieczenia zarówno osoba, która pomimo zgłoszenia działalności

gospodarczej do ewidencji i uzyskania stosownego wpisu nie podjęła jej z różnych

przyczyn, jak i osoba, która – mimo faktycznego niewykonywania działalności

gospodarczej po jej podjęciu – jest wpisana do ewidencji, gdyż nie zgłoszono

zawiadomienia o zaprzestaniu prowadzenia tej działalności. Inne rozumienie art. 13

pkt 4 ustawy systemowej mogłoby prowadzić do przypadków legalizacji fikcyjnego

rejestrowania działalności gospodarczej wyłącznie w celu uzyskania ochrony

ubezpieczeniowej.

Również w dotychczasowym orzecznictwie Sądu Najwyższego ukształtowało

się stanowisko, że w art. 13 pkt 4 ustawy systemowej chodzi o faktyczne

wykonywanie działalności pozarolniczej, w tym działalności gospodarczej,

natomiast jej formalne zarejestrowanie lub wyrejestrowanie nie przesądzają same

w sobie o podleganiu obowiązkowi ubezpieczeń społecznych. Pojęcie wykonywania

działalności gospodarczej musi być bowiem rozumiane w sposób przyjęty w

znajdującym zastosowanie w sprawie, w której wniesiona została rozpoznawana

skarga kasacyjna, Prawie działalności gospodarczej. Zatem wykonywanie

działalności pozarolniczej (gospodarczej) w rozumieniu art. 13 pkt 4 ustawy

systemowej to rzeczywista działalność o cechach określonych w art. 2 ust. 1 Prawa

działalności gospodarczej, a więc działalność zarobkowa, wykonywana w sposób

9

zorganizowany i ciągły. Przyjmuje się, że cechami działalności gospodarczej jest: 1)

zawodowy (a więc stały) charakter, 2) związana z nią powtarzalność

podejmowanych działań, 3) podporządkowanie zasadzie racjonalnego

gospodarowania i 4) uczestnictwo w obrocie gospodarczym (por. uchwałę składu

siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 6 grudnia 1991 r., III CZP 117/91,

OSNCP 1992 nr 5, poz. 65). Ocena, czy wykonywana jest działalność gospodarcza

należy więc przede wszystkim do sfery ustaleń faktycznych, a dopiero następnie do

ich kwalifikacji prawnej. Również wpis w ewidencji działalności gospodarczej

(zarejestrowanie i wyrejestrowanie) ma przede wszystkim znaczenie w sferze

ustaleń faktycznych, gdyż ma on charakter deklaratoryjny, a rozpoczęcie i

prowadzenie działalności gospodarczej polega na podjęciu i wykonywaniu w celu

zarobkowym działań określonych we wpisie do ewidencji (por. między innymi

wyroki Sądu Najwyższego z dnia 21 czerwca 2001 r., II UKN 428/00, OSNAPiUS

2003 nr 6, poz. 158; z dnia 11 stycznia 2005 r., I UK 105/04, OSNP 2005 nr 13,

poz. 198; z dnia 25 listopada 2005 r., I UK 80/05, OSNP 2006 nr 19-20, poz. 309; z

dnia 30 listopada 2005 r., I UK 95/05, OSNP 2006 nr 19-20, poz. 311; z dnia 19

marca 2007 r, III UK 133/06, OSNP 2008 nr 7-8, poz. 114; z dnia 14 września 2007

r., III UK 35/07, niepublikowany; z dnia 12 listopada 2007 r., I UK 147/07,

niepublikowany; z dnia 4 kwietnia 2008 r., I UK 293/07, niepublikowany).

Niewątpliwie, skoro w myśl art. 6 ust. 1 pkt 5 i art. 12 ust. 1 ustawy

systemowej odczytywanych w związku z jej art. 8 ust. 6 pkt 1, obowiązkowi

ubezpieczenia podlegają osoby prowadzące działalność na podstawie przepisów o

działalności gospodarczej, przeto czasowe granice prowadzenia tej działalności

oraz podlegania z tego tytułu obowiązkowi ubezpieczenia społecznego wyznacza

wpis do ewidencji działalności gospodarczej, dokonywany i wykreślany na

zasadach przewidzianych w przepisach Prawa działalności gospodarczej.

Jednakże, co już wyżej zostało wywiedzione, samo istnienie wpisu nie przesądza o

faktycznym prowadzeniu (wykonywaniu) działalności gospodarczej, a prowadzi

jedynie do domniemania, że osoba wpisana do ewidencji działalności gospodarczej

działalność tę faktycznie prowadzi i w związku z tym podlega przymusowi

ubezpieczeń społecznych. Domniemanie to może być obalone wykazaniem

wystąpienia przesłanek uzasadniających ustanie obowiązku ubezpieczenia

10

społecznego, do których należy rzeczywiste zaprzestanie wykonywania działalności

gospodarczej lub zaistnienie rzeczywistej przerwy w jej prowadzeniu. Skarżący nie

kwestionuje poczynionych w sprawie ustaleń, że w spornym okresie nastąpiło

faktyczne zaprzestanie wykonywania działalności gospodarczej.

Przedstawionej wykładni art. 13 pkt 4 ustawy systemowej nie podważa

przytoczona w skardze kasacyjnej teza wyroku Wojewódzkiego Sądu

Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 listopada 2006 r., VII Sa/Wa 1291/06 (Lex

nr 306097). Po pierwsze, została ona w całości sformułowana z fragmentów

uzasadnienia wyroku Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2005 r., I UK 105/04

(OSNP 2005 nr 19, poz. 198), w tezie którego stwierdzono, że „wykreślenie wpisu

pozarolniczej działalności gospodarczej z ewidencji lub odnotowanie przerw w jej

prowadzeniu powoduje - na stałe lub okresowo - ustanie obowiązku ubezpieczenia;

zgłoszenie faktycznego zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej tylko

w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych może prowadzić do ustania obowiązku

ubezpieczenia w przypadku rzeczywistego zaistnienia przerwy w prowadzeniu tej

działalności”. Sąd Najwyższy wskazał przy tym, że ustanie przymusu

ubezpieczenia zależy od wyniku kontroli, w trakcie której zgłoszenie

„wyrejestrowania z ubezpieczenia” poddawane jest weryfikacji. Dla oceny

zasadności podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu oznacza to tyle, że

domniemanie wykonywania działalności gospodarczej, a w konsekwencji

podlegania obowiązkowi ubezpieczenia społecznego osoby figurującej w ewidencji

działalności gospodarczej może być obalone poprzez wykazanie okoliczności, że

działalność ta faktycznie nie jest prowadzona (wykonywana). Po drugie, obydwa

wskazane wyżej wyroki zapadły w sprawach, których przedmiotu nie stanowiło

ustanie obowiązku ubezpieczenia społecznego wskutek zaprzestania wykonywania

działalności gospodarczej, ale czasowych „przerw” w jej prowadzeniu

spowodowanych „sezonowym charakterem” działalności lub okresową

niezdolnością do pracy przedsiębiorcy.

Z tych względów skarga kasacyjna podlega oddaleniu z mocy art. 39814

k.p.c.

11