I UK 205/08

Wyrok z dnia 23 stycznia 2009 r.

I UK 205/08

W okresie od dnia wszczęcia do dnia zakończenia postępowania restruk-

turyzacyjnego na płatniku składek nie ciąży obowiązek wykonania wobec orga-

nu rentowego zobowiązań publicznoprawnych, objętych wnioskiem o wszczę-

cie postępowania i podlegających restrukturyzacji.

Przewodniczący SSN Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie SN: Małgorzata

Gersdorf, Andrzej Wróbel (sprawozdawca).

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 stycznia

2009 r. sprawy z odwołania Zakładów Metalowych „M.” S A z siedzibą w S.-K. prze-

ciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w K. z udziałem zaintereso-

wanego Operatora ARP Spółki z o.o. w W. o ustalenie nieistnienia zaległości w opła-

caniu składek na ubezpieczenie społeczne, na skutek skargi kasacyjnej Zakładów

Metalowych „M.” SA z siedzibą w S.-K. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z

dnia 22 stycznia 2008 r. [...]

u c h y l i ł zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu w

Krakowie do ponownego rozpoznania oraz orzeczenia o kosztach postępowania ka-

sacyjnego.

U z a s a d n i e n i e

Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w K. (organ rentowy) decyzją z

dnia 27 grudnia 2005 r. odmówił Zakładom Metalowym „M.” SA w S.-K. (wniosko-

dawca) wydania zaświadczenia o niezaleganiu ze składkami na ubezpieczenie spo-

łeczne. Organ rentowy ustalił, że na koncie wnioskodawcy istnieje zadłużenie w po-

staci odsetek za zwłokę za okres od 1 lipca 2003 r. do 5 października 2004 r. od za-

ległych składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych za okres od grudnia 2001 r.

do kwietnia 2003 r. oraz zaległych składek na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń

Pracowniczych za okres od grudnia 2001 r. do maja 2003 r.

2

Sąd Okręgowy w Kielcach wyrokiem z dnia 29 listopada 2006 r. [...] oddalił

odwołanie wnioskodawcy od powyższej decyzji organu rentowego. Sąd pierwszej

instancji ustalił między innymi, że Prezes Zarządu Agencji Rozwoju Przemysłu SA,

zwany dalej „Prezesem Agencji”, postanowieniem z dnia 27 marca 2003 r. wszczął

postępowanie restrukturyzacyjne wobec wnioskodawcy, który w dniu 14 kwietnia

2003 r. złożył plan restrukturyzacji wraz z dokumentacją wymaganą przez art. 13 ust.

3 ustawy z 30 października 2002 r. o pomocy publicznej dla przedsiębiorstw o szcze-

gólnym znaczeniu dla rynku pracy (Dz.U. Nr 213, poz. 1800 ze zm.). Plan restruktu-

ryzacji został uzgodniony pomiędzy wnioskodawcą, organem rentowym i Prezesem

Agencji, a następnie po przekazaniu planu Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i

Konsumentów, Prezes Agencji dnia 20 listopada 2003 r. wydał decyzję o warunkach i

trybie restrukturyzacji wnioskodawcy i określił termin zakończenia postępowania

restrukturyzacyjnego na 20 listopada 2005 r. W dniu 25 lutego 2004 r., wnioskodaw-

ca złożył wniosek o restrukturyzację niektórych należności publicznoprawnych na

szczególnych zasadach określonych w przepisach rozdziału 5a ustawy o pomocy

publicznej dla przedsiębiorstw o szczególnym znaczeniu dla rynku pracy, do którego

dołączył zmiany do planu restrukturyzacji. Organ rentowy decyzją z 27 września

2004 r. określił należności wnioskodawcy istniejące w dacie 30 czerwca 2003 r.,

które mogą podlegać restrukturyzacji. W dniu 5 października 2004 r. Prezes Agencji

wydał decyzję zmieniającą poprzednią decyzję z dnia 20 listopada 2003 r. w sprawie

warunków i trybu restrukturyzacji wnioskodawcy, mocą której zatwierdzono plan jego

restrukturyzacji i wskazano jako Operatora spółkę Operator ARP Spółkę z o.o. w W. i

wskazano składniki majątku, które mogą być przeniesione na własność Operatora

według wartości księgowej. W decyzji tej odsetki za zwłokę od przejętych przez Ope-

ratora należności, za okres od 1 lipca 2003 r. do 5 października 2004 r., nie zostały

przejęte przez Operatora. Sytuacja ta była wynikiem powstałych rozbieżności pomię-

dzy wnioskodawcą a Operatorem ARP Sp. z o.o. w W. na tle interpretacji 32a i art.

32b ustawy o pomocy publicznej dla przedsiębiorstw o szczególnym znaczeniu dla

rynku pracy. Do dnia wydania zaskarżonej decyzji wnioskodawca i Operator nie

porozumieli się w przedmiocie przejęcia odsetek za okres od 1 lipca 2003 r. do 5

października 2004 r.

Sąd pierwszej instancji wskazał, że ustawa o pomocy publicznej dla przedsię-

biorstw o szczególnym znaczeniu dla rynku pracy w art. 32 ust. 1 taksatywnie wy-

mienia należności podlegające restrukturyzacji, znane na dzień 30 czerwca 2003 r.

3

W ocenie Sądu, literalna wykładnia przepisu art. 32a ust. 1 tej ustawy jednoznacznie

prowadzi do wniosku, że restrukturyzacji, stosownie do pkt 7 tegoż przepisu, podle-

gają jedynie należności z tytułu odsetek za zwłokę od restrukturyzowanych należno-

ści głównych, znane na dzień 30 czerwca 2003 r., nie podlegają zatem restrukturyza-

cji te należności, o których organ restrukturyzacyjny nie miał wiedzy w ogóle, jak i te,

o których posiadał wiedzę po 30 czerwca 2003 r. oraz powstałe po tej dacie. Zwrócił

też uwagę Sąd pierwszej instancji, że przedsiębiorca chcący skorzystać z restruktu-

ryzacji w oparciu o ustawę o pomocy publicznej dla przedsiębiorstw o szczególnym

znaczeniu dla rynku pracy, powinien, stosownie do art. 13 ust. 3 ustawy, w terminie 3

miesięcy od złożenia wniosku przekazać Prezesowi Agencji plan restrukturyzacji

wraz ze spisem zobowiązań publicznoprawnych z podziałem na poszczególne tytuły i

lata ze wskazaniem kwot zaległości, odsetek za zwłokę i opłat prolongacyjnych oraz

listę wierzytelności, a zatem wysokość należności publicznoprawnych wraz z odset-

kami za zwlokę jest z góry określona i ustalona na datę 30 czerwca 2003 r.

Sąd Apelacyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 22 stycznia 2008 r. [...] oddalił

apelację wnioskodawcy od powyższego wyroku Sądu pierwszej instancji. Sąd uznał,

że zasadniczą kwestią sporną wymagającą rozstrzygnięcia jest ustalenie, czy na

podstawie ustawy o pomocy publicznej dla przedsiębiorców o szczególnym znacze-

niu dla rynku pracy, odsetki za zwłokę wymienione w art.32a ust. 1 pkt 7 ustawy, od

wymienionych w tym przepisie należności publicznoprawnych, powstałe po dniu 30

czerwca 2003r. podlegały przejęciu przez spółkę Operator ARP, czy też pozostały

długiem wnioskodawcy i nadal stanowią jego zaległość wobec organu rentowego.

Poza sporem jest, że sporne odsetki nie zostały uiszczone.

Sąd Apelacyjny stwierdził, że analiza konstrukcji przepisu art. 32a ust. 1

ustawy o pomocy publicznej dla przedsiębiorców o szczególnym znaczeniu dla rynku

pracy przy zastosowaniu reguł legislacyjnych nasuwa wniosek, że odsetki za zwłokę

wymienione w pkt 7 tegoż artykułu stanowią odrębną kategorię należności publicz-

noprawnych, znanych na dzień 30 czerwca 2003r. Treść art. 32a ustawy przemawia

za tezą, że restrukturyzacji na szczególnych zasadach podlegają tylko te należności

wraz z odsetkami, o których organ restrukturyzacyjny - Prezes Agencji miał wiedzę

na datę 30 czerwca 2003r. Teza ta ma też istotne znaczenie z uwagi na to, że zało-

żeniem ustawy o pomocy publicznej dla przedsiębiorców o szczególnym znaczeniu

dla rynku pracy jest udzielanie pomocy przez państwo uprzywilejowanym dłużnikom

w postaci przejęcia niektórych należności przez inny podmiot, zwany operatorem, w

4

zamian za przeniesienie na niego określonej części majątku. Ratio legis takiego roz-

wiązania jest zatem konieczność ścisłego oznaczenia wartości przejmowanych na-

leżności publicznoprawnych, czemu dał wyraz ustawodawca poprzez przyjęcie daty

30 czerwca 2003 r. jako daty, w której należy ustalić ich wysokość według aktualne-

go wówczas stanu wiedzy.

Sąd Apelacyjny zwrócił uwagę na odmienność rozwiązań przyjętych przez

ustawodawcę w ustawie z 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności

publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz.U. Nr 155, poz. 1287 ze zm.). Ustawa ta

w art. 6 ust. 1 określa zakres przedmiotowy należności publicznoprawnych podlega-

jących restrukturyzacji. W przepisie tym w punktach 1 i 2 enumeratywnie wymieniono

poszczególne kategorie tych należności, znanych na dzień 30 czerwca 2002 r. bądź

na dzień 31 grudnia 2001 r. Kwestię restrukturyzacji odsetek od tych zaległości

ustawodawca uregulował zgoła inaczej, aniżeli w ustawie o pomocy publicznej dla

przedsiębiorców o szczególnym znaczeniu dla rynku pracy, bowiem stwierdził w

punkcie 3, że podlegają one restrukturyzacji bez ograniczenia ich wysokości od daty

określającej stan wiedzy o nich.

Zakładając racjonalność ustawodawcy Sąd Apelacyjny przyjął, że z konstrukcji

art. 32a ust.1 pkt 7 ustawy o pomocy publicznej dla przedsiębiorców o szczególnym

znaczeniu dla rynku pracy wynika, że dopuścił on możliwość pozostawienia przy re-

strukturyzowanym długu w postaci nieprzejętych przez Operatora odsetek za zwłokę.

Sąd uznał, że nie jest trafny argument apelującego oparty na treści art. 14 ust.

1 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsię-

biorców, albowiem zawarte w nim stwierdzenie o wstrzymaniu wykonania na okres

postępowania restrukturyzacyjnego decyzji rozkładających na raty albo odraczają-

cych termin płatności należności objętych wnioskiem oraz należności objętych wnio-

skiem podlegających restrukturyzacji, należy interpretować ściśle i odnosić je wy-

łącznie do egzekucji tych należności. Nie oznacza to, że od zaległości tych nie bie-

gną odsetki, oznacza zaś jedynie to, że nie jest możliwe prowadzenie ich egzekucji i

to tylko na czas postępowania restrukturyzacyjnego. Podobna konstrukcja prawna

zawarta zostało w art. 32k ust. 1 pkt 5 ustawy o pomocy publicznej dla przedsiębior-

ców o szczególnym znaczeniu dla rynku pracy, zgodnie z którym wobec Operatora

nie wszczyna się i nie prowadzi postępowania egzekucyjnego dotyczącego przeję-

tych zobowiązań w okresie 12 miesięcy od dnia ich przejęcia. Przez ten okres nie

5

biegną też odsetki od tych należności, ale ustawodawca wyraźnie postanowił tak

wyłącznie w odniesieniu do Operatora.

W ocenie Sądu Apelacyjnego, odmiennie należy wyjaśnić treść art.32f ust. 3

ustawy o pomocy publicznej dla przedsiębiorców o szczególnym znaczeniu dla rynku

pracy, niż zarzucał apelujący. Skoro przedsiębiorca w myśl tego przepisu nie odpo-

wiada za zobowiązania przejęte przez Operatora, to a contrario nasuwa się wniosek,

że ponosi on odpowiedzialność za zobowiązania nieprzejęte, a do takich należy zali-

czyć sporne odsetki. Skoro zatem decyzja Prezesa Agencji z 5 października 2004 r.

o zmianie decyzji w sprawie warunków i trybu restrukturyzacji wnioskodawcy, nie za-

wiera postanowienia o przejęciu przez uczestnika odsetek za zwłokę za okres od 1

lipca 2003 r. do 5 października 2004 r. należało w ślad za Sądem l instancji przyjąć,

że pozostały one przy wnioskodawcy. Jak wynika z okoliczności faktycznych, przeję-

cie tych odsetek Operator uzależniał od uzyskania dalszych składników majątkowych

wnioskodawcy i mimo prowadzonych rozmów, nie doszło do porozumienia w tej

sprawie, co świadczy o tym, że wnioskodawca miał świadomość nierozwiązania pro-

blemu spornych odsetek.

Odnosząc się do ostatniego z zarzutów zawartych w apelacji, Sąd Apelacyjny

wskazał, że brak odniesienia się Sądu pierwszej instancji w pisemnym uzasadnieniu

wyroku do okoliczności wydania przez organ rentowy w dniu 12 września 2005 r. za-

świadczenia o niezaleganiu z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne nie jest

wadą postępowania prowadzącą do uchylenia lub zmiany zaskarżonego wyroku. Za-

świadczenie to, w ocenie Sądu Apelacyjnego, potwierdza jedynie stan faktyczny ak-

tualny w chwili jego wydania i nie przesądza ostatecznie, czy w czasie wydania za-

skarżonej decyzji, nie doszło do zmiany okoliczności, na skutek których organ, ren-

towy stwierdził istnienie zadłużenia. Przedmiotowe zaświadczenie jest jedynie od-

zwierciedleniem danych wynikających z elektronicznego systemu ewidencji składek

organu rentowego i nie jest podstawą do określenia zaległości z tytułu składek na

ubezpieczenie społeczne, gdyż to może nastąpić jedynie w postaci decyzji ustalają-

cej taka zaległość.

Wnioskodawca zaskarżył powyższy wyrok w całości skargą kasacyjną, w któ-

rej zarzucił zaskarżonemu wyrokowi: 1) naruszenie prawa materialnego, poprzez

jego błędną wykładnię, a to: art. 14 ust. 1 ustawy o restrukturyzacji niektórych należ-

ności publicznoprawnych od przedsiębiorców w związku z art. 27 ustawy o pomocy

publicznej dla przedsiębiorców o szczególnym znaczeniu dla rynku oraz art. 2 § 2 w

6

związku z art. 53 § 4 Ordynacji podatkowej, poprzez przyjęcie, że wstrzymanie wy-

konania należności wnioskodawcy objętych restrukturyzacją do momentu zakończe-

nia postępowania restrukturyzacyjnego w okresie od dnia 1 lipca 2003 r. do dnia 5

października 2004 r., nie skutkuje wstrzymaniem naliczania odsetek za zwłokę od

objętych wnioskiem restrukturyzacyjnym należności publicznoprawnych wobec orga-

nu rentowego; 2) naruszenie prawa materialnego, poprzez jego błędną wykładnię, a

to art. 32a ust. 1 art. 32f ust. 2 i 3 ustawy o pomocy publicznej dla przedsiębiorców o

szczególnym znaczeniu dla rynku pracy, poprzez przyjęcie, że odsetki od należności

wskazanych powyżej w pkt 1, za okres od 1 lipca 2003 r. do dnia 5 października

2004 r., obciążają wnioskodawcę., a nie zostały przejęte przez Operatora, pomimo

że w myśl art. 32f ust. 3 powołanej ustawy, przedsiębiorca nie odpowiada za zobo-

wiązania przejęte przez Operatora, gdyż zgodnie z art. 32a ust. 1 pkt 7 w związku z

art. 32f ust. 2 ustawy odsetki za zwlokę w zapłacie zobowiązań publicznoprawnych

zostały przejęte przez Operatora ARP Sp. z o.o. z mocy prawa z dniem przeniesienia

na niego przez wnioskodawcę własności składników majątku według ich wartości

księgowej, zaś wedle powszechnie przyjmowanej zasady akcesoryjności odsetki za

zwłokę dzielą los zobowiązania głównego; 3) naruszenie przepisów postępowania,

które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 233 k.p.c., tj. przekrocze-

nie granic swobodnej oceny dowodów, poprzez niewyciągnięcie jakichkolwiek wnio-

sków na korzyść wnioskodawcy z faktu wydania w dniu 12 września 2006 r. za-

świadczenia [...], w którym Zakład Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat w S.-K.

stwierdził, iż na ten dzień wnioskodawca nie ma zadłużenia z tytułu składek na:

ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwa-

rantowanych Świadczeń Pracowniczych. Wskazując na powyższe, wniósł o zmianę

zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie odwołania wnioskodawcy od zaskar-

żonej decyzji organu rentowego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna ma uzasadnione podstawy. W rozpoznawanej sprawie jest

niesporne, że Prezes Agencji decyzją z dnia 20 listopada 2003 r. zatwierdził plan re-

strukturyzacji wnioskodawcy, uzgodniony w dniu 23 września 2003 r., który przewi-

dywał między innymi restrukturyzację zobowiązań publicznoprawnych wynoszących

na dzień 30 czerwca 2003 r. 87 mln 511 tys. zł, w tym zobowiązań publicznopraw-

7

nych wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Z kolei decyzją z dnia 5 październi-

ka 2004 r. Prezes Agencji zmienił powyższą decyzję w ten sposób, że między innymi

objął restrukturyzacją na szczególnych zasadach zobowiązania publicznoprawne

wnioskodawcy „wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu składek na ubez-

pieczenie społeczne w części finansowanej przez płatnika, Fundusz Pracy i Fundusz

Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych wraz z odsetkami za zwłokę na kwotę

5.599.747 zł oraz wskazał jako Operatora spółkę „Operator ARP” sp. z o.o. w W.

Wreszcie decyzją z dnia 16 maja 2005 r. Prezes Agencji stwierdził zakończenie po-

stępowania restrukturyzacyjnego prowadzonego wobec wnioskodawcy. W uzasad-

nieniu tej decyzji stwierdził między innymi, że oddłużenie wnioskodawcy zostało zre-

alizowane zgodnie z planem poprzez między innymi restrukturyzację finansową zo-

bowiązań publicznoprawnych zgodnie z ustawą o restrukturyzacji niektórych należ-

ności publicznoprawnych od przedsiębiorców polegającą na umorzeniu zobowiązań

wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w K. - kwota główna 20.660.665, 56 zł

oraz naliczone odsetki, zgodnie z decyzją [...] z dnia 12 grudnia 2002 r. oraz restruk-

turyzację zgodnie z przepisami rozdziału 5a ustawy o pomocy publicznej dla przed-

siębiorców o szczególnym znaczeniu dla rynku pracy poprzez przeniesienie przez

wnioskodawcę w dniu 5 października 2004 r. własności wskazanego w decyzji z dnia

5 października 2004 r. majątku w zamian za przejęcie przez operatora zobowiązań

publicznoprawnych wobec między innymi „Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Od-

dział w K. Inspektorat w S.K. w łącznej kwocie 5.599.747,00 zł, w tym należność

główna 3.874.5005,00 zł, odsetki do dnia 30 czerwca 2004 r. w kwocie 568.096,00

zł.”

Tymczasem zaskarżona decyzja nie określa, czego nie dostrzegły Sądy orze-

kające w sprawie, wysokości zadłużenia wnioskodawcy wobec organu rentowego z

tytułu odsetek ani nie odnosi się do ustalenia zawartego w uzasadnieniu decyzji Pre-

zesa Agencji z dnia 16 maja 2005 r., że Operator z dniem 5 października 2004 r.

przejął zobowiązania publicznoprawne wnioskodawcy wobec organu rentowego mię-

dzy innymi z tytułu odsetek do dnia 30 czerwca 2004 r. Ponadto, dla rozstrzygnięcia

niniejszej sprawy istotne znaczenie ma także i to, że część zobowiązań publiczno-

prawnych wnioskodawcy wobec organu rentowego wraz z odsetkami podlegała re-

strukturyzacji zgodnie z ustawą o restrukturyzacji niektórych należności publiczno-

prawnych od przedsiębiorców, inna część - zgodnie z ustawą o pomocy publicznej

dla przedsiębiorców o szczególnym znaczeniu dla rynku pracy. Ustawy te, mimo za-

8

sadniczo tożsamego celu, jakim jest przywrócenie przedsiębiorcy zdolności długo-

okresowego konkurowania na rynku, przewidują odmienne zasady i tryby restruktu-

ryzacji należności publicznoprawnych. Na przykład restrukturyzacja należności, o

których mowa w art. 6 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publiczno-

prawnych od przedsiębiorców, polega zgodnie z art. 4 tej ustawy „na umorzeniu tych

należności w całości wraz z odsetkami za zwłokę lub opłatą prolongacyjną - na zasa-

dach określonych w ustawie.” Tymczasem restrukturyzacja na szczególnych zasa-

dach, zgodnie z art. 32f ustawy o pomocy publicznej dla przedsiębiorców o szczegól-

nym znaczeniu dla rynku pracy, „polega na: 1) przejęciu od przedsiębiorcy przez

Operatora: a) zobowiązań przedsiębiorcy, o których mowa w art. 32a ust. 1 lub art.

32c ust. 1, b) składników majątku przedsiębiorcy, 2) umorzeniu Operatorowi przeję-

tych zobowiązań przedsiębiorcy - na warunkach określonych w niniejszym rozdziale.”

Ocena zatem, czy i które odsetki za zwlokę od należności publicznoprawnych

wnioskodawcy wobec zakładu rentowego powstały po dniu 30 czerwca 2003 r. oraz

czy i które odsetki za zwłokę i z którym dniem zostały przejęte przez Operatora po-

winna być zatem dokonywana odrębnie w odniesieniu do należności podlegających

restrukturyzacji według przepisów ustawy o restrukturyzacji niektórych należności

publicznoprawnych od przedsiębiorców i należności podlegających restrukturyzacji

według przepisów ustawy o pomocy publicznej dla przedsiębiorców o szczególnym

znaczeniu dla rynku pracy.

W związku z tym zarzut naruszenia art. 14 ust. 1 pkt 2 ustawy o restrukturyza-

cji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, który stanowi, że

„Od dnia wszczęcia postępowania restrukturyzacyjnego do dnia wydania decyzji o

zakończeniu restrukturyzacji, o której mowa w art. 21 ust. 1, ulega wstrzymaniu wy-

konanie: (…) należności objętych wnioskiem, o którym mowa w art. 12 ust. 1, podle-

gających restrukturyzacji.”, należy odnieść tylko do odsetek należnych od zobowią-

zań publicznoprawnych wnioskodawcy wobec organu rentowego podlegających re-

strukturyzacji w trybie i na zasadach określonych ta ustawą. Powyższy przepis nale-

ży rozumieć w ten sposób, że w okresie od dnia wszczęcia postępowania restruktu-

ryzacyjnego, czyli od dnia 27 marca 2003 r., do dnia zakończenia postępowania re-

strukturyzacyjnego, czyli do dnia 16 maja 2005 r., na wnioskodawcy nie ciążył obo-

wiązek wykonania zobowiązań publicznoprawnych wobec organu rentowego obję-

tych wnioskiem. Przeczyłoby to bowiem sensowi i celowi restrukturyzacji, którym jest

umorzenie tych należności w całości wraz z odsetkami za zwłokę (art. 6 ustawy).

9

Oznacza to, że w tym okresie organ rentowy nie może żądać od wnioskodawcy speł-

nienia świadczenia pieniężnego wynikającego ze zobowiązania publicznoprawnego

objętego postępowaniem restrukturyzacyjnym, a wnioskodawca nie opóźnia się z

jego spełnieniem, co z kolei wyklucza dopuszczalność żądania odsetek za ten okres.

Przeczyłoby to bowiem nie tylko sensowi i celowi restrukturyzacji, ale także stymulu-

jącej funkcji odsetek służących wywarciu presji na wnioskodawcę, by bezwzględnie

wykonał zobowiązanie publicznoprawne. Odsetki są świadczeniem ubocznym, za-

leżnym od istnienia i wymagalności długu pieniężnego. W niniejszej sprawie odsetki

za okres od dnia 1 lipca 2003 r. do października 2004 r. jednak nie powstały i nie

uzyskały bytu samoistnego, a zatem nie mogą być odrębnym, od należności głów-

nych, przedmiotem restrukturyzacji (art. 6 ust. 1 pkt 3 ustawy)

Trafny jest zarzut naruszenia zaskarżonym wyrokiem przepisu art. 32f ust. 2 i

3 ustawy o pomocy publicznej dla przedsiębiorców o szczególnym znaczeniu dla

rynku pracy, który stanowi, że: „2. Przejęcie przez Operatora zobowiązań przedsię-

biorcy następuje z mocy prawa z dniem przeniesienia na niego własności składników

majątku według ich wartości księgowej; z tym dniem wygasają także zabezpieczenia

tych zobowiązań na majątku lub prawach przedsiębiorcy, ustanowione przez Wierzy-

ciela. 3. Przedsiębiorca nie odpowiada za zobowiązania przejęte przez Operatora.

Odmienne zastrzeżenie umowne jest nieważne.” Z przepisu tego wynika w sposób

niebudzący wątpliwości, że Operator przejął z dniem 5 października 2004 r. z mocy

prawa zobowiązania publicznoprawne wnioskodawcy wobec organu rentowego w

wysokości 5.599.747 zł, w tym odsetki do dnia 30 czerwca 2004 r. w kwocie 568.096

zł. Oznacza to, że wnioskodawca nie odpowiada za te zobowiązania główne i odset-

ki. Tymczasem Sądy oparły swoje rozstrzygnięcie na ustaleniu, że restrukturyzacji

podlegają tylko te należności wraz z odsetkami, o których Prezes Agencji „miał wie-

dzę na datę 30 czerwca 2003 r.” i nie odniosły się w żadnej mierze do odmiennych

ustaleń Prezesa Agencji zawartych w decyzji z dnia 16 maja 2005 r. Istotne znacze-

nie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma okoliczność, że zobowiązania publicz-

noprawne wnioskodawcy wobec organu rentowego wraz z odsetkami za zwłokę na

kwotę 5.599.747 zł, wskazane we wniosku z dnia 25 lutego 2004 r. zostały objęte

restrukturyzacją niektórych należności publicznoprawnych na szczególnych zasa-

dach dopiero na podstawie decyzji Prezesa Agencji z dnia 5 października 2004 r.

Biorąc powyższe pod rozwagę, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

========================================