III CZP 147/08

Uchwała z dnia 24 lutego 2009 r., III CZP 147/08

Sędzia SN Jacek Gudowski (przewodniczący)

Sędzia SN Stanisław Dąbrowski (sprawozdawca)

Sędzia SN Elżbieta Skowrońska-Bocian

Sąd Najwyższy w sprawie ze skargi "Konsorcjum C." sp. z o.o. w W. (lider),

"MBM Firmy Konsultingowej i Projektowo-Badawczo-Budowlanej" sp. z o.o. w W.,

Tomasza B. przy uczestnictwie zamawiającego "W.P.H.L." sp. z o.o. w W. oraz

interwenienta ubocznego przystępującego po stronie zamawiającego "A.B. GmbH

I.I." w W. (Austria) o udzielenie zamówienia publicznego, po rozstrzygnięciu w Izbie

Cywilnej na posiedzeniu jawnym w dniu 24 lutego 2009 r. zagadnienia prawnego

przedstawionego przez Sąd Okręgowy we Wrocławiu postanowieniem z dnia 4

grudnia 2008 r.:

„Czy w przypadku wniesienia za pośrednictwem Prezesa Urzędu Zamówień

Publicznych do Sądu Okręgowego skargi na orzeczenie Krajowej Izby

Odwoławczej, skarżący ma obowiązek przesłać jednocześnie jej odpis również

wykonawcy, który zgłosił przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie

aktualnego przeciwnika skargi?”

podjął uchwałę:

W razie wniesienia za pośrednictwem Prezesa Urzędu Zamówień

Publicznych do sądu okręgowego skargi na orzeczenie Krajowej Izby

Odwoławczej, skarżący nie przesyła jej odpisu wykonawcy, który zgłosił

przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie przeciwnika skargi.

Uzasadnienie

Zamawiający "W.P.H.L.", spółka z o.o. w W., po przeprowadzeniu

postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu

nieograniczonego, dokonał wyboru oferty złożonej przez "A.B. GmbH I.I.", która w

ocenie zamawiającego jako jedyna nie podlegała odrzuceniu. Następnie

konsorcjum „C.M.E.P." wniosło w dniu 5 września 2008 r. do zamawiającego protest

wobec czynności odrzucenia oferty konsorcjum oraz dokonania wyboru oferty

innego wykonawcy. Zamawiający oddalił protest.

Od rozstrzygnięcia protestu konsorcjum wniosło odwołanie do Prezesa Urzędu

Zamówień Publicznych. Do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego

przystąpił wykonawca "A.B. GmbH I.I.". Wyrokiem z dnia 14 października 2008 r.

Krajowa Izba Odwoławcza oddaliła odwołanie. Konsorcjum wniosło skargę od tego

wyroku, przesyłając jednocześnie jej odpis zamawiającemu i dołączając

potwierdzenie jego nadania. Skarżący nie przesłał odpisu skargi przystępującemu

po stronie zamawiającego "A.B. GmbH I.I.".

Zarządzeniem przewodniczącego zawiadomiono o terminie rozprawy

skarżącego, zamawiającego oraz przystępującego po stronie zamawiającego "A.B.

GmbH I.I.". Jednocześnie zobowiązano pełnomocnika skarżącego do przedłożenia

w terminie siedmiu dni dowodu nadania odpisu skargi przystępującemu do

zamawiającego. W odpowiedzi na to wezwanie pełnomocnik skarżącego

oświadczył, że nie ma możliwości przedłożenia dowodu nadania odpisu skargi do

strony przystępującej "A.B. GmbH I.I.", gdyż odpisu skargi nie przesłano do "A.B.

GmbH I.I." ze względu na fakt, że podmiot ten nie jest przeciwnikiem skargi w

niniejszym postępowaniu. Przystępujący po stronie zamawiającego złożył

odpowiedź na skargę, doręczając bezpośrednio jej odpis skarżącemu i

zamawiającemu, a następnie na rozprawie zgłosił wniosek o odrzucenie skargi,

gdyż – jak stwierdził – status interwenienta ubocznego ma z mocy samego prawa, a

odpis skargi nie został mu doręczony przez skarżącego.

Przy rozstrzyganiu o zasadności wniosku o odrzucenie skargi Sąd Okręgowy

powziął wątpliwości, którym dał wyraz w przedstawionym zagadnieniu prawnym. W

uzasadnieniu wskazał, że wątpliwości budzi wykładnia art. 195 ust. 2 ustawy z dnia

29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (jedn. tekst: Dz. U. z 2006 r. Nr

164, poz. 1163 ze zm. – dalej: "Pr.z.p.") w odniesieniu do osoby wykonawcy

przystępującego do zamawiającego w postępowaniu odwoławczym.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Wykonawcom w toku postępowania o udzielenie zamówienia przysługują

względem zamawiającego środki ochrony prawnej: protest, odwołanie i skarga do

sądu. Skarga do sądu jest środkiem odwoławczym przysługującym od orzeczenia

Krajowej Izby Odwoławczej. Stosownie do art. 195 ust. 2 Pr.z.p. skargę wnosi się

za pośrednictwem Prezesa Urzędu w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia

orzeczenia Izby, przesyłając jednocześnie jej odpis przeciwnikowi skargi. Przepis

ten wprowadza wyjątek od obowiązującej w postępowaniu sądowym zasady

oficjalności doręczeń i jako przepis szczególny nie może być interpretowany

rozszerzająco. Odstępstwo od ogólnej zasady dotyczy tylko sposobu doręczenia

odpisu skargi jej przeciwnikowi, co oznacza, że inne doręczenia powinny być

dokonywane przez Prezesa Urzędu, a nie przez wnoszącego skargę.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 19 czerwca 2007 r., III CZP 25/07 (nie

publ.) stwierdził, że przeciwnikiem skargi w rozumieniu art. 195 ust. 2 Pr.z.p. nie jest

wykonawca, który przystąpił do postępowania odwoławczego po stronie

zamawiającego, zgodnie z art. 184 ust. 4 Pr.z.p. Wskazał, że art. 184 ust. 4

wyraźnie wyodrębnia wykonawcę przystępującego do postępowania oraz stronę

postępowania, do której wykonawca przystępuje. Postępowanie inicjowane skargą

do sądu jest postępowaniem dwustronnym, opartym na strukturze typu

procesowego. Stroną postępowania jest skarżący, którym może być również

zamawiający oraz przeciwnik skargi (odwołujący się wykonawca albo zamawiający.

Przepisy Prawa zamówień publicznych nie dają podstawy do konstruowania

postępowania ze skargi jako postępowania, w którym występuje mnogość stron. W

konsekwencji nie ma dostatecznego argumentu na rzecz poglądu, że przeciwnikiem

skargi w rozumieniu art. 195 ust. 2 Pr.z.p. jest także wykonawca, który zgłosił

przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie przeciwnika skargi.

Nie jest trafny pogląd, że obowiązkiem przesłania przez skarżącego

przeciwnikowi skargi jej odpisu, wynikającym z art. 195 ust. 2 Pr.z.p., należy objąć –

na podstawie art. 80 k.p.c. – także przesłanie odpisu skargi wykonawcy, który

zgłosił przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie przeciwnika skargi,

gdyż art. 80 k.p.c. dotyczy interwenienta ubocznego. Wykonawca, który zgłosił

przystąpienie do postępowania odwoławczego staje się uczestnikiem tego

postępowania i byłoby nadmiernym uproszczeniem przyjmowanie, że jest on

interwenientem ubocznym w postępowaniu skargowym. Zgłoszenie przystąpienia

podyktowane jest interesem prawnym wykonawcy zgłaszającego swoje

przystąpienie, niekoniecznie tożsame z interesem prawnym strony do której

przystępuje. Przystępujący wykonawca działa we własnym interesie i zajmuje

samodzielną pozycję w postępowaniu, nie jest więc tylko pomocnikiem strony, do

której przystąpił.

Z tych względów Sąd Najwyższy rozstrzygnął zagadnienie prawne, jak w

uchwale (art. 390 k.p.c.).