III CZP 98/09

Uchwała z dnia 26 listopada 2009 r., III CZP 98/09

Sędzia SN Iwona Koper (przewodniczący)

Sędzia SN Kazimierz Zawada (sprawozdawca)

Sędzia SN Dariusz Zawistowski

Sąd Najwyższy w sprawie z wniosku Tomasza M. przy uczestnictwie "E.B.",

sp. z o.o. w likwidacji w W. o umorzenie weksli, po rozstrzygnięciu w Izbie Cywilnej

na posiedzeniu jawnym w dniu 26 listopada 2009 r. zagadnienia prawnego

przedstawionego przez Sąd Okręgowy we Wrocławiu postanowieniem z dnia 4

sierpnia 2009 r.:

„Czy osoba podpisana na wekslu in blanco, która nie była w posiadaniu tego

dokumentu w chwili jego zaginięcia, może na podstawie art. 96 Prawa wekslowego

żądać umorzenia weksla?”

podjął uchwałę:

Legitymowany na podstawie art. 96 ustawy z dnia 28 kwietnia 1936 r. –

Prawo wekslowe (Dz.U. Nr 37, poz. 282 ze zm.) do żądania umorzenia weksla

jest jedynie ten, kto wekslem władał w chwili jego zaginięcia.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia 20 listopada 2008 r. umorzył na

podstawie art. 96 ustawy z dnia 28 kwietnia 1936 r. – Prawo wekslowe (Dz.U. Nr

37, poz. 282 ze zm. – dalej: "Pr.weksl.") na wniosek Tomasza M. dwa weksle in

blanco zawierające jedynie podpis wnioskodawcy w charakterze wystawcy.

Zagadnienie prawne przedstawione do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu

przez Sąd Okręgowy w toku rozpoznawania apelacji uczestnika "E.B." – spółki z

ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji w W. od postanowienia Sądu

Rejonowego z dnia 20 listopada 2008 r. wyłoniło się na tle następującego stanu

faktycznego.

Wnioskodawca wystawił dwa weksle in blanco w obecności Marka S. i

Romana J., udziałowców spółki "E.B." i zarazem jej prokurentów, a następnie

wręczył je Markowi S. w celu zabezpieczenia ewentualnych przyszłych roszczeń tej

spółki z umów o roboty budowlane, zawartych z nim i jego żoną w dniu 28 czerwca

2004 r. oraz terminach późniejszych. W odpowiedzi na pismo wnioskodawcy z dnia

30 czerwca 2006 r. prezes spółki "E.B." poinformował go, że weksle nie znajdują się

w posiadaniu spółki. Jednocześnie Roman J. oświadczył, że weksle te zabrał z

biura spółki Marek S.

Sądowi Okręgowemu nasunęła się wątpliwość, czy określając legitymację

czynną do wystąpienia z żądaniem umorzenia weksla na podstawie art. 96

Pr.weksl., należy kierować się wykładnią literalną tego przepisu i przyjąć, że

uprawniony do wystąpienia z wnioskiem o umorzenie weksla jest jedynie ten, „komu

weksel zaginął”, czy też, nawiązując do argumentacji zawartej w wyroku Sądu

Najwyższego z dnia 1 marca 1935 r., C.I. 2022/34 (Zb.Urz. 1936, nr 2, poz. 45),

opartej na wykładni funkcjonalnej, przyznać legitymację do złożenia wniosku o

umorzenie weksla in blanco także osobie podpisanej na blankiecie, która nim w

chwili utraty nie władała.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Umorzenie weksla unormowane w art. 96-100 Pr.weksl. pozostaje w ścisłym

związku z przynależnością weksla do kategorii papierów wartościowych,

obejmującej dokumenty, wyrażające w swej treści określone prawa majątkowe z

tym skutkiem, że do realizacji tych praw niezbędne jest przedłożenie dokumentu. W

przepisach kodeksu cywilnego zawierających ogólną regulację papierów

wartościowych tę cechę papieru wartościowego, odróżniającą go od innych

dokumentów, określa art. 9216

(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 stycznia

1998 r., III CKN 322/97, OSNC 1998, nr 7-8, poz. 129), w odniesieniu zaś do weksli,

konieczność przedłożenia weksla w celu otrzymania zapłaty przez wierzyciela

wekslowego wynika z art. 34, 38 i 50 oraz 103 Pr.weksl. (por. wyroki Sądu

Najwyższego z dnia 12 maja 2005 r., V CK 588/04, OSNC 2006, nr 4, poz. 71, i z

dnia 1 grudnia 2006 r., I CSK 299/06, OSNC 2007, nr 10, poz. 157).

W razie utraty lub zniszczenia dokumentu będącego papierem wartościowym

w przedstawionym znaczeniu i wynikającej stąd niemożności przedłożenia go w

celu wykonania wyrażonego w nim prawa, odzyskanie możliwości realizacji tego

prawa przez uprawnionego pozwala zapewnić jedynie umorzenie utraconego lub

zniszczonego dokumentu (inaczej: amortyzacja dokumentu), tj. uzyskanie

orzeczenia sądu, które jednocześnie z pozbawieniem mocy prawnej utraconego lub

zniszczonego dokumentu albo samo już zastępuje utracony lub zniszczony

dokument, albo stanowi podstawę do otrzymania nowego dokumentu w miejsce

utraconego lub zniszczonego (zob. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia

27 września 2004 r. w sprawie warunków i trybu umarzania dokumentów

potwierdzających zawarcie umowy rachunku oszczędnościowego oraz rachunku

terminowej lokaty oszczędnościowej, Dz.U. Nr 222, poz. 2258, oraz wyrok Sądu

Najwyższego z dnia 28 maja 1999 r., III CKN 196/98, OSNC 2000, nr 1, poz. 8).

Zgodnie z art. 92114

§ 1 k.c., umarzanie papierów wartościowych regulują przepisy

szczególne. W odniesieniu do weksli przepisami szczególnymi, które ma na

względzie art. 92114

§ 1 k.c., są właśnie art. 96-100 Pr.weksl. Według objętego

także art. 92114

§ 1 k.c. dekretu z dnia 10 grudnia 1946 r. o umarzaniu utraconych

dokumentów (Dz.U. z 1947 r. Nr 5, poz. 20), jego przepisy nie mają zastosowania

do weksli (art. 12 ust. 1 pkt 1).

W myśl art. 96 Pr.weksl., ten komu weksel zaginął, może żądać od sądu

miejsca płatności weksla uznania go za umorzony; we wniosku powinien on podać

istotną treść weksla oraz uprawdopodobnić jego utratę, jak też interes prawny

uzasadniający żądanie umorzenia. Przepis ten uzależnia więc legitymację do

żądania umorzenia weksla od łącznego spełnienia się dwóch przesłanek.

Po pierwsze, umorzenia weksla może żądać jedynie ten, komu weksel

zaginął. Jak się niemal powszechnie przyjmuje, w świetle art. 96 Pr.weksl. jest

obojętne, czy osoba, której weksel zaginął była jego posiadaczem (art. 336 k.c.),

czy tylko dzierżycielem (art. 338 k.c.). Gdy zatem weksel w chwili zaginięcia

znajdował się w dzierżeniu określonej osoby (np. przechowawcy), wówczas tym,

komu weksel zaginął, jest zarówno jego posiadacz, jak i dzierżyciel. W art. 96

Pr.weksl. zaginięcie rozumiane jest szeroko. Wekslem zaginionym jest, np. weksel

zgubiony, spalony lub wbrew woli uprawnionego uszkodzony w takim stopniu, że

nie da się ustalić jego istotnej treści, jak też weksel skradziony przez nieznanego

złodzieja (por. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 24 maja – 5 czerwca 1929 r.,

C.I. 394/29, OSP 1929, poz. 551). Gdy zaboru weksla dokonała osoba, która jest

znana uprawnionemu, umorzenie weksla nie wchodzi w grę; wówczas

wystarczającym środkiem prawnym jest roszczenie o wydanie weksla (art. 16 ust. 2

Pr.weksl.). Inaczej może być tylko wtedy, gdy uprawniony wprawdzie zna osobę,

która dokonała zaboru weksla, ale nie wie, gdzie się ona znajduje.

Drugą konieczną przesłanką warunkującą legitymację do żądania umorzenia

weksla jest uzasadniający to żądanie interes prawny. Przesłanka ta, mogąc

spowodować korekturę wskazania wynikającego ze ziszczenia się pierwszej

przesłanki, pozwala dostosować krąg osób legitymowanych do funkcji spełnianej

przez umorzenie weksla. Przesłanka ta nabiera praktycznej doniosłości zwłaszcza

w przypadkach zaginięcia weksla dzierżycielowi. Przykładowo, przyjmuje się, że

przechowawca ma interes prawny w uzyskaniu orzeczenia zastępującego

przechowywany weksel w razie jego zaginięcia ze względu na grożącą mu

odpowiedzialność z powodu niemożności wywiązania się z zaciągniętego

zobowiązania.

Zarówno zaginięcie weksla, jak i interes prawny w jego umorzeniu należy we

wniosku kierowanym do sądu uprawdopodobnić (por. w związku z tym art. 243

k.p.c.).

Zgodnie z art. 100 Pr.weksl., na podstawie orzeczenia uznającego weksel za

umorzony można wykonywać wszystkie prawa z weksla. Orzeczenie to po

uprawomocnieniu się stanowi więc niejako surogat zaginionego weksla.

Przedłożenie weksla, warunkujące wykonywanie praw z weksla, można więc

zastąpić okazaniem prawomocnego orzeczenia uznającego weksel za umorzony.

Osobę, która uzyskała to orzeczenie na swą korzyść, należy uważać za

legitymowaną formalnie, tzn. za mającą za sobą analogiczne domniemanie do

wynikającego z art. 16 ust. 1 Pr.weksl. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21

września 2006 r., I CSK 130/06, OSNC 2007, nr 6, poz. 93). Ten, od kogo dochodzi

się praw z weksla na podstawie orzeczenia uznającego weksel za umorzony, może

więc bronić się podnosząc zarzut, że powód w rzeczywistości nie nabył praw z

weksla, jak też wszelkie inne zarzuty, na jakie mógłby się on powoływać w razie

przedłożenia mu weksla (por. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 1932

r., R. 152/32, OSP 1933, poz. 139). Orzeczenie o umorzeniu jest jednak o tyle

niedoskonałym surogatem weksla, o ile – nie będąc wekslem – nie pozwala

stosować wszystkich przepisów odnoszących się do weksla; w szczególności

niemożliwy jest przy użyciu tego orzeczenia indos, nie może też na podstawie tego

orzeczenia zostać wydany nakaz zapłaty. Konsekwencje, jakie wynikają z art. 100

Pr.weksl., nazywane bywają skutkiem pozytywnym orzeczenia o umorzeniu weksla.

Jednocześnie orzeczenie to ze swej istoty (zob. art. 96 ust. 5 Pr.weksl.)

wywiera z chwilą uprawomocnienia się skutek negatywny w postaci pozbawienia

zaginionego weksla doniosłości prawnej. Z wekslem umorzonym nie mogą się więc

już łączyć konsekwencje określone w przepisach Prawa wekslowego. W

szczególności osoba, która uzyskała na swą korzyść orzeczenie o umorzeniu, jest

chroniona przez to, że dłużnik nie może się zwolnić z długu na podstawie art. 40

ust. 3 Pr.weksl., płacąc do rąk osoby okazującej weksel zaginiony. Ochrona taka

jest zresztą udzielana wierzycielowi wekslowemu już w toku postępowania

amortyzacyjnego. Stosownie do art. 97 Pr.weksl., dłużnik wekslowy lub trasat,

którzy po otrzymaniu zawiadomienia o wszczęciu tego postępowania płacą weksel,

czynią to „na własne niebezpieczeństwo”.

Kwestią o zasadniczym znaczeniu dla rozstrzygnięcia przedstawionego

zagadnienia prawnego jest pytanie o stosowanie przedstawionej regulacji do weksla

in blanco: czy stosując art. 96 i nast. Pr.weksl. można umorzyć także weksel in

blanco, tj. dokument zawierający co najmniej jeden podpis złożony w zamiarze

zaciągnięcia zobowiązania wekslowego, poza tym niezupełny z punktu widzenia

wymagań formalnych określonych w art. 1 i 2 oraz 101 i 102 Pr.weksl. i w związku z

tym wręczony kontrahentowi z upoważnieniem do odpowiedniego uzupełnienia go

(por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 2008 r., I CSK 548/07, OSNC-ZD

2009, nr B, poz. 49). Mimo że przepisy składające się na omawianą regulację są

dostosowane przede wszystkim do weksli zupełnych (niektóre wyłącznie), dominuje

zarówno w piśmiennictwie, jak orzecznictwie pogląd o dopuszczalności co do

zasady umarzania na podstawie tych przepisów także weksli in blanco (por.

orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 19 października 1934 r., C.II. 1545/34,

„Przegląd Prawa Handlowego” 1935, poz. 1350, z dnia 29 stycznia 1934 r., C.II.Rw.

2875/33, OSP 1934, poz. 166, i z dnia 1 marca 1935 r., C.I. 2022/34). Kontrowersja

dotyczy jednak tego, czy legitymowany do żądania umorzenia weksla in blanco, jest

jedynie – zgodnie z brzmieniem art. 96 Pr.weksl. – ten, kto wekslem tym władał w

chwili jego zaginięcia, czy legitymowana do tego jest także osoba podpisana na

blankiecie, która nim nie władała w chwili utraty. Rozbieżność zarysowała się

również co do skutków umorzenia weksla in blanco; czy dlatego, że orzeczenia o

umorzeniu nie można wypełnić, tak jak utraconego weksla in blanco, wywiera ono

jedynie skutek negatywny, czy też – mimo to – także skutek pozytywny, pozwalając

„odtworzyć” utracony weksel in blanco.

Ponadto został wyrażony pogląd, że określając legitymację do żądania

umorzenia weksla in blanco należy pominąć art. 96 ust. 1 Pr. weksl. i oprzeć się na

art. 1 ust. 2 dekretu o umarzaniu utraconych dokumentów, zgodnie z którym

umorzenia utraconego dokumentu na rzecz jego ostatniego prawnego posiadacza

może żądać również każdy, kto ma w tym interes prawny. Ma to uzasadniać

przyznanie możliwości żądania umorzenia weksla in blanco na rzecz ostatniego

prawnego posiadacza weksla in blanco także osobie na nim podpisanej. Według

tego poglądu, osoba, na której rzecz nastąpiło umorzenie weksla in blanco, może

się ponadto na podstawie art. 92114

§ 2 k.c. domagać od osoby podpisanej na

zaginionym wekslu in blanco wystawienia nowego weksla in blanco w celu jego

uzupełnienia i zrealizowania.

Podnosi się, że za przyznaniem legitymacji do żądania umorzenia weksla in

blanco także osobie na nim podpisanej – mimo nieposiadania go przez nią w chwili

jego zaginięcia – przemawia wzgląd na potrzebę ochrony tej osoby. W

szczególności wskazuje się, że również osoba, której zaginął podpisany przez nią

blankiet wekslowy, ma interes w jego umorzeniu, gdyż umorzenie go pozwala

zapobiec odpowiedzialności tej osoby wobec tego, kto po uzupełnieniu blankietu

nabył wierzytelność wekslową w dobrej wierze (art. 10 Pr.weksl.).

Odnosząc się do przytoczonych poglądów dotyczących umorzenia weksla in

blanco, należy w pierwszej kolejności odrzucić możliwość stosowania do

amortyzacji weksla in blanco przepisów dekretu o umarzaniu utraconych

dokumentów oraz art. 92114

§ 2 k.c. Sprzeciwia się temu szczególny względem

norm dekretu o umarzaniu utraconych dokumentów i przepisu art. 92114

§ 2 k.c.

charakter art. 96-100 Pr.weksl., co wynika nie tylko z treści tych przepisów, ale i z

brzmienia art. 92114

§ 1 k.c. oraz art. art. 12 ust. 1 pkt 1 dekretu o umarzaniu

utraconych dokumentów. W rezultacie legitymacji osoby podpisanej na wekslu in

blanco do żądania umorzenia tego weksla nie można zasadnie wywieść z art. 1 ust.

2 dekretu o umarzaniu utraconych dokumentów. Jest także mało prawdopodobne,

aby osoba podpisana na wekslu in blanco żądała jego umorzenia na rzecz

ostatniego prawnego posiadacza, gdyby po umorzeniu miał on możliwość

domagania się od niej wystawienia nowego weksla in blanco.

Nie przekonują również, mające przemawiać za przyznaniem legitymacji do

żądania umorzenia weksla in blanco osobie na nim podpisanej, argumenty

odwołujące się do potrzeby ochrony tej osoby.

Jeżeli chodzi o wskazany przypadek zaginięcia blankietu osobie, która się na

nim podpisała, to nie chodzi tu w ogóle o weksel in blanco, nieodzowną bowiem

przesłanką uznania dokumentu za taki weksel w rozumieniu art. 10 Pr.weksl. jest

udzielenie przez osobę, która w zamiarze zaciągnięcia zobowiązania wekslowego

złożyła na blankiecie podpis, upoważnienia odbiorcy blankietu do jego uzupełnienia.

Blankietu, który się znalazł w rękach innej osoby bez takiego upoważnienia, nie

można uzupełnić na zasadach dotyczących weksla in blanco, lecz można go

jedynie – co najwyżej – sfałszować z prawnokarnymi konsekwencjami. Ściśle więc

biorąc, w rozpatrywanym przypadku nie może z dokumentu wynikać po jego

uzupełnieniu zobowiązanie wekslowe, osoba zaś podpisana na dokumencie może

się na brak tego zobowiązania powoływać wobec każdego. Inaczej mogłoby być

tylko w razie opowiedzenia się za stosowaniem art. 10 Pr.weksl. także do

dokumentów „uzupełnionych” w wyniku sfałszowania. U podstaw stanowiska

dopuszczającego taką możliwość, przyjmowanego w niektórych państwach,

będących, podobnie jak Polska, stronami konwencji w sprawie jednolitej ustawy o

wekslach trasowanych i własnych, sporządzonej w Genewie dnia 7 czerwca 1930 r.

(Dz.U. z 1937 r. Nr 26, poz. 176), leży jednak niepodzielane na ogół w polskiej

judykaturze i wielu przekonywających wypowiedziach piśmiennictwa założenie o

przeznaczeniu weksla in blanco do obiegu i trudność jego odróżnienia przez

uczestników obrotu od dokumentu niezupełnego, który się dostał do obiegu, bez

upoważnienia do jego uzupełnienia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21

września 2006 r., I CSK 130/06).

W przypadkach natomiast, w których, jak w niniejszej sprawie, rzeczywiście

chodzi o weksel in blanco, art. 10 Pr.weksl. ma zgodnie z poglądem dominującym w

polskim piśmiennictwie i orzecznictwie, harmonizującym ze stanowiskiem twórców

konwencji w sprawie jednolitej ustawy o wekslach trasowanych i własnych,

zastosowanie tylko wtedy, gdy dokument wystawiony in blanco stał się

przedmiotem obrotu wekslowego po niezgodnym z porozumieniem uzupełnieniu, tj.

gdy został po niezgodnym z porozumieniem uzupełnieniu przeniesiony na osobę

trzecią na zasadach prawa wekslowego, a więc w drodze indosu lub – przy kolejnej

transakcji – w sposób przewidziany w art. 14 ust. 2 pkt 3 Pr.weksl. (por. wyroki

Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 1999 r., I CKN 51/98, OSNC 2000, nr 2, poz.

27, z dnia 18 listopada 1999 r., I CKN 215/98, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 128, z dnia

26 stycznia 2001 r, II CKN 25/00, OSNC 2001, nr 7-8, poz. 117, z dnia 21 września

2006 r., I CSK 130/06, i z dnia 5 lutego 2009 r., I CSK 297/08, OSNC-ZD 2009, nr

C, poz. 86).

W myśl takiego rozumienia art. 10 Pr.weksl., ten, kto się podpisał na wekslu in

blanco, nie może się wobec osoby, która weksel uzupełniony nabyła na zasadach

prawa wekslowego, zasłaniać zarzutem niezastosowania się do porozumienia przy

uzupełnieniu blankietu, chyba że przy nabyciu była ona w złej wierze albo dopuściła

się rażącego niedbalstwa. Można jednak przyjąć, że w większości przypadków, w

których weksel in blanco po zaginięciu pierwszemu odbiorcy został wypełniony

niezgodnie z porozumieniem przez złodzieja lub znalazcę i zbyty na zasadach

prawa wekslowego, uzasadnione jest postawienie jego nabywcy co najmniej

zarzutu rażącego niedbalstwa, w związku z czym osoba, która się na nim podpisała,

nie zapłaci przedłożonego jej weksla. W konsekwencji w tych przypadkach nie ma

podstaw do zastosowania art. 10 Pr.weksl. i tym samym do twierdzenia o

wynikającym stąd zagrożeniu interesów osoby podpisanej na zaginionym wekslu in

blanco. Osobnym zagadnieniem jest stosowanie tutaj środków prawnokarnych.

Jeżeliby się zdarzyło, że zaginiony weksel in blanco zostałby wypełniony

niezgodnie z dołączoną do niego deklaracją wekslową, a następnie przeniesiony w

drodze indosu na osobę trzecią w okolicznościach uzasadniających nabycie przez

nią wierzytelności wekslowej na podstawie art. 10 Pr.weksl., to wyegzekwowanie tej

wierzytelności od tego, kto się podpisał na wekslu in blanco, spowodowałaby

wygaśnięcie nie tylko wekslowego długu płacącego, ale i jego długu wobec

posiadacza zaginionego weksla in blanco zabezpieczonego tym wekslem. W tym

przypadku umorzenie weksla in blanco, mogąc wyłączyć wskazany skutek, będący

następstwem zastosowaniem art. 10 Pr.weksl., leżałoby jednak tylko w interesie

posiadacza zaginionego weksla in blanco. Interes posiadacza zaginionego weksla

in blanco w jego umorzeniu polegałby również na tym, że dłużnik podpisany na

wekslu in blanco nie mógłby się już wobec jego posiadacza zasłaniać przed

żądaniem wykonania zobowiązania zabezpieczonego tym wekslem obawą

konieczności powtórnej zapłaty osobie chronionej na podstawie art. 10 Pr.weksl.

Podobnie byłoby, gdyby zaginiony weksel in blanco został wypełniony

niezgodnie z dołączoną do niego deklaracją wekslową, a następnie przeniesiony w

drodze indosu na osobę trzecią oraz zapłacony tej osobie – mimo że nie nabyła ona

wierzytelności wekslowej na podstawie art. 10 Pr.weksl. – przez podpisanego na

nim dłużnika w okolicznościach objętych hipotezą art. 40 ust. 3 Pr.weksl. Wówczas

dłużnik ten stałby się wolny z mocy wymienionego przepisu w stosunku do swego

rzeczywistego wierzyciela, czyli osoby będącej posiadaczem weksla in blanco w

chwili jego zaginięcia. W takim razie umorzenie weksla in blanco leżałoby, mogąc

wyłączyć skutek przewidziany w art. 40 ust. 3 Pr.weksl., również tylko w interesie

jego posiadacza. Dłużnik podpisany na wekslu in blanco byłby chroniony

dostatecznie już przez ten przepis.

W obu przypadkach do ochrony interesów posiadacza zaginionego weksla in

blanco wystarczy umorzenie tego weksla ze skutkiem jedynie negatywnym.

Wynikająca z braku w art. 96-100 Pr.weksl. odpowiednika art. 92114

§ 2 k.c. oraz ze

specyfiki weksla in blanco niemożność nadania orzeczeniu o umorzeniu weksla in

blanco skutku pozytywnego nie powinna więc stanowić przeszkody do

dopuszczenia umorzenia tego weksla.

Z przeprowadzonych rozważań wynika, że za legitymowanego do żądania

umorzenia weksla należy uważać, zgodnie z brzmieniem art. 96 Pr.weksl., jedynie

tego, kto wekslem władał w chwili jego zaginięcia; funkcja spełniana przez

umorzenie, którego dotyczy ten przepis, przemawia za tym, aby objąć nim zarówno

weksel zupełny, jak i weksel in blanco.

Z tych względów rozstrzygnięto przedstawione zagadnienie prawne, jak w

uchwale (art. 390 § 1 k.p.c.).