II UK 54/10

Sygn. akt II UK 54/10

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 9 czerwca 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Roman Kuczyński (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Zbigniew Korzeniowski

SSN Romualda Spyt

w sprawie z wniosku Kazimierza K.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w B.

o emeryturę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 9 czerwca 2010 r.,

skargi kasacyjnej organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 23 lipca 2008 r.,

1. uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej daty

przyznania prawa do emerytury i zmienia wyrok Sądu

Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14

sierpnia 2007 r. w powyższym zakresie, przyznając Kazimierzowi

K. prawo do emerytury od dnia 24 sierpnia 2006 r.

2. oddala skargę kasacyjną w pozostałej części i nie obciąża

wnioskodawcy kosztami postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

2

Decyzją z dnia 28 sierpnia 2006 r. organ rentowy odmówił ubezpieczonemu

Kazimierzowi K. prawa do wcześniejszej emerytury, ponieważ nie spełniał

warunków do przyznania emerytury w obniżonym wieku.

Wyrokiem z dnia 14 sierpnia 2007 r. Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych zmienił powyższą decyzję Zakładu Ubezpieczeń

Społecznych Oddział w B. w ten sposób, że przyznał wnioskodawcy prawo do

emerytury począwszy od lipca 2006 r.

Apelację od wyroku wywiódł organ rentowy, zaskarżając go w części

dotyczącej początkowej daty przyznania prawa do emerytury i zarzucając

naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 100 ust. 1 ustawy z dnia 17

grudnia 1998r, o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Powołując się na powyższe organ wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w

zaskarżonej części i przyznanie ubezpieczonemu prawa do emerytury od dnia 24

sierpnia 2007 r. tj. od ukończenia wieku 60 lat, ewentualnie o jego uchylenie i

przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania.

Wyrokiem z dnia 23 lipca 2008 r. Sąd Apelacyjny – Sąd Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych zmienił zaskarżony wyrok w częsci i przyznał ubezpieczonemu

emeryturę od 1 sierpnia 2006 r., oddalając odwołanie w pozostałej cześci. Sąd

stwierdził, że apelacja organu rentowego zasługiwała na uwzględnienie poprzez

zmianę zaskarżonego wyroku i przyznanie wnioskodawcy prawa do emerytury,

począwszy od dnia 1 sierpnia 2006 r. W pierwszej kolejności Sąd wskazał, że

apelacja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ograniczyła się do zakwestionowania

orzeczenia Sądu pierwszej instancji jedynie w części dotyczącej daty przyznania

Kazimierzowi K. prawa do emerytury, którego to prawa organ rentowy nie

zakwestionował, podzielając w tym zakresie stanowisko Sądu Okręgowego. Sąd

stwierdził, że organ rentowy wskazując zakres zaskarżenia orzeczenia błędnie

podał, iż początkową datą przyznania świadczenia winna być data 24 sierpnia 2007

r., tj. data ukończenia przez ubezpieczonego 60 lat, podczas, gdy Kazimierz K.,

będąc urodzonym 24

sierpnia 1946 r. wiek emerytalny osiągnął w roku 2006 r. W ocenie Sądu

odwoławczego, orzeczenie Sądu pierwszej instancji w zakresie daty przyznania ż

3

ądanego przez wnioskodawcę świadczenia nie było trafne. Postępowanie

dowodowe przeprowadzone przez Sąd Okręgowy wykazało, że skoro

ubezpieczony udowodnił ponad 15 lat pracy w szczególnych warunkach, a co za

tym idzie spełnił wszystkie, konieczne do przyznania wcześniejszej emerytury,

warunki określone w przepisie art. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o

emeryturach i rentach z FUS oraz rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego

1983 roku (Dz.U. Nr 8, poz. 43), to zasadnym było przyznanie mu prawa do

żądanego świadczenia, począwszy od lipca 2006 r. tj. od daty złożenia wniosku o

przyznanie prawa do emerytury.

Na powyższe orzeczenie organ rentowy wniósł skargę kasacyjną zarzucając

błędną wykładnie i niewłaściwe zastosowanie art 100 ust. 1 ustawy z dnia 17

grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

(Dz.U. Nr 162, poz. 1118 ze zm.) tj.: niewłaściwej interpretacji związanej z

wyrażeniem w zaskarżonym orzeczeniu poglądu, iż przyznanie prawa do emerytury

w niniejszej sprawie nastąpiło z dniem 1 sierpnia 2006 r., a zatem w sytuacji, gdy

strona postępowania nie ukończyła jeszcze 60 roku życia. Przesłanak ta została

spełniona w dniu 24 sierpnia 2006 r.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna okazała się uzasadniona w części dotyczącej daty

przyznania ubezpieczonemu prawa do emerytury od dnia 24 sierpnia 2006 r. Błąd

Sądu drugiej instancji polegał na tym, że Sąd ten oceniał uprawnienia

wnioskodawcy do emerytury według stanu istniejącego w dacie zgłoszenia wniosku

w dniu 24 lipca 2006 r.. Tymczasem przepis art. 100 ust. 1 ustawy z dnia 17

grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w

ogóle nie nawiązuje do daty zgłoszenia wniosku. Stanowi on, że prawo do

świadczeń powstaje z dniem spełnienia się wszystkich warunków wymaganych do

nabycia tego prawa, a jeżeli pracownik pobiera zasiłek chorobowy, świadczenie

rehabilitacyjne lub wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy wypłacane na

podstawie przepisów Kodeksu pracy, prawo do emerytury powstaje z dniem

zaprzestania pobierania tego zasiłku. W świetle brzmienia tego przepisu datą

powstania prawa do emerytury jest data spełnienia wszystkich warunków do tego

świadczenia - osiągnięcia określonego wieku i przepracowania wymaganego

4

okresu. Występowanie podstaw do przesunięcia daty powstania prawa do

emerytury lub renty ocenia się na dzień, w którym zostały spełnione warunki do

nabycia tego prawa. Zatem dla ustalenia na podstawie art. 100 powołanej ustawy

daty powstania prawa do świadczeń nie jest istotna data zgłoszenia wniosku o te

świadczenia. Data zgłoszenia wniosku decyduje o wypłacie świadczeń, przy czym

także w tym przypadku nie ocenia się uprawnień osoby ubiegającej się o

świadczenia według stanu istniejącego w dacie zgłoszenia wniosku. W niniejszej

sprawie ubezpieczony spełnił wszystkie przeslanki do nabycia prawa do emerytury

na podstawie art. 32 ust. 1 powołanej ustawy z chwilą ukończenia wieku 60 lat, co

nastąpiło w dniu 24 sierpnia 2006 r.

Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji na

podstawie art. 39816

k.p.c.