III PO 3/10

Sygn. akt III PO 3/10

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 21 października 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Kazimierz Jaśkowski (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Bogusław Cudowski

SSN Jerzy Kwaśniewski

Protokolant Małgorzata Beczek

w sprawie z odwołania J. W.

od decyzji Prokuratora Generalnego z dnia 15 marca 2010 r.,

w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na dalsze zajmowanie stanowiska

prokuratora po ukończeniu 65 roku życia,

po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw

Publicznych w dniu 21 października 2010 r.,

oddala odwołanie.

U z a s a d n i e n i e

Prokurator Prokuratury Rejonowej J. W. wniósł odwołanie od decyzji

Prokuratora Generalnego z dnia 15 marca 2010 r., odmawiającej zgody na dalsze

zajmowanie stanowiska prokuratora po dniu 2 sierpnia 2010 r.

2

W uzasadnieniu tej decyzji stwierdzono, że skarżący już dwukrotnie uzyskał

zgodę na dalsze zajmowanie stanowiska prokuratora. Tym razem Prokurator

Generalny nie uwzględnił wniosku skarżącego z dnia 12 stycznia 2010 r. w tym

przedmiocie, mimo bardzo pozytywnej opinii jego bezpośredniego przełożonego –

Prokuratora Rejonowego. Wziął bowiem także pod uwagę negatywne opinie co do

dalszego zatrudniania skarżącego po ukończeniu 67 roku życia, wyrażone przez

Prokuratora Okręgowego i Prokuratora Apelacyjnego. Prokurator Generalny

podniósł, że zasadą jest przejście prokuratora w stan spoczynku z chwilą

ukończenia 65 roku życia, a możliwość dalszego zajmowania tego stanowiska

stanowi wyjątek uzasadniony szczególnymi okolicznościami, mającymi oparcie w

interesie służby lub leżącymi po stronie prokuratora. Spełnienie warunków

pozytywnych określonych w art. 62a ust. 2 ustawy o prokuraturze nie jest

równoznaczne z obowiązkiem wyrażenia zgody na dalsze pozostawanie

prokuratora w służbie. Z powołaniem się na orzecznictwo Sądu Najwyższego

stwierdzono w decyzji, że jest uzasadnione prowadzenie polityki wymiany kadr

prokuratorskich, związanej z jednej strony z osiąganiem przez prokuratorów wieku

umożliwiającego skorzystanie z przywileju stanu spoczynku, a z drugiej strony z

potrzebą umożliwienia przejęcia tej służby przez innych prokuratorów, a także

zapewnieniem etatów dla nowych kadr prokuratorskich.

W odwołaniu od tej decyzji prokurator J. W. wniósł o jej uchylenie z powodu

błędnych ustaleń faktycznych mających wpływ na jej treść. Jego zdaniem ustawa o

prokuraturze nie wprowadza wymagania, aby pozostawienie prokuratora na

dotychczasowym stanowisku miało wynikać z wyjątkowych i szczególnych

okoliczności. Wystarcza spełnienie dwóch przesłanek, którymi są: zdrowie fizyczne

i psychiczne prokuratora oraz zgoda Prokuratora Generalnego. Skarżący podkreślił

wysoką ocenę jego pracy dokonaną przez bezpośredniego przełożonego oraz

podniósł, że negatywne opinie Prokuratora Okręgowego i Prokuratora

Apelacyjnego odwołują się głównie do argumentu wymiany pokoleniowej kadr

prokuratorskich, natomiast uznają one szczególne przymioty skarżącego i wysoką

przydatność w służbie. Według skarżącego wyrażenie zgody przez Prokuratora

Generalnego na dalsze zajmowanie stanowiska prokuratora jest fakultatywne, ale

jest on głęboko przekonany, że zasługuje na otrzymanie tej zgody.

3

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Odwołanie jest nieuzasadnione. Zgodnie z art. 62a ust. 2 ustawy z dnia 20

czerwca 1985 r. o prokuraturze (jednolity tekst: Dz. U. z 2008 r. Nr 7, poz. 39 ze

zm.) prokurator może dalej (to jest po ukończeniu 65 roku życia ) zajmować

stanowisko, jeżeli Prokurator Generalny na wniosek prokuratora, po przedstawieniu

zaświadczenia stwierdzającego, że jest zdolnym, ze względu na stan zdrowia, do

pełnienia obowiązków prokuratora, oraz po zasięgnięciu opinii właściwego

prokuratora przełożonego, wyrazi prokuratorowi zgodę na dalsze zajmowanie

stanowiska.

Orzecznictwo w zakresie wykładni tego przepisu jest ustalone i Sąd

Najwyższy w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie widzi podstaw do

odstępowania od niego. Użyty w tym przepisie wyraz „może” oznacza kompetencję

Prokuratora Generalnego do uznaniowego wydania decyzji w przedmiocie dalszego

zajmowania stanowiska prokuratora. Sąd Najwyższy ocenia jedynie, czy Prokurator

Generalny nie przekroczył granic swobodnego uznania, a więc czy jego decyzja nie

jest arbitralna (tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 grudnia 2007 r., III PO 4/07,

niepubl.). Wbrew twierdzeniom skarżącego, wzorowe wykonywanie obowiązków

przez prokuratora nie jest okolicznością wystarczającą, aby uznać odmowną

decyzje Prokuratora Generalnego za wydaną z przekroczeniem granic

swobodnego uznania. Zasadą jest bowiem przejście prokuratora w stan spoczynku

po ukończeniu przez niego 65 roku życia, a możliwość dalszego pozostawania na

stanowisku jest wyjątkiem uzasadnionym szczególnymi okolicznościami leżącymi

po stronie prokuratora bądź mającymi oparcie w interesie służby (tak wyroki Sądu

Najwyższego z dnia 11 grudnia 2002 r., III AO 16/02, niepubl. oraz z dnia 6

czerwca 2003 r., III AO 25/02, OSNP 2004 nr 13, poz. 236). Tego rodzaju

okoliczności w sprawie nie zachodzą, a nadto trzeba zauważyć, że Prokurator

Generalny już dwukrotnie wydał decyzję wyrażającą zgodę na pozostawanie

skarżącego na stanowisku prokuratora po ukończeniu przez niego 65 roku życia.

Z tych względów orzeczono jak w sentencji.