III PK 17/11

Wyrok z dnia 6 października 2011 r.

III PK 17/11

1. Informacja o liczbie członków zakładowej lub międzyzakładowej or-

ganizacji związkowej przekazana po terminie określonym w art. 251

ust. 2

ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (jednolity tekst: Dz.U. z

2001 r. Nr 79, poz. 854 ze zm.) jest skuteczna w odniesieniu do wypowiedzenia

umowy o pracę złożonego po jej uzyskaniu przez pracodawcę. Informacja prze-

kazana po tym terminie i już po złożeniu przez pracodawcę wypowiedzenia

umowy nie ma wpływu na jego prawidłowość, także wtedy, gdy organizacja

związkowa mogła udowodnić, że zrzeszała liczbę członków wymaganą przez

art. 251

ust. 1, art. 34 ust. 2 lub art. 342

ust. 2 tej ustawy.

2. Działacz międzyzakładowej organizacji związkowej, która w żadnym

zakładzie pracy nie zrzesza liczby pracowników wymaganej do uzyskania sta-

tusu organizacji reprezentatywnej w rozumieniu art. 24125a

k.p., korzysta ze

szczególnej ochrony trwałości stosunku pracy, pod warunkiem zrzeszania

przez tę organizację przynajmniej w jednym zakładzie pracy co najmniej 10

członków będących pracownikami i poinformowania o tym pracodawcy. Nie

jest wymagane, aby chroniony pracownik był zatrudniony właśnie w tym zakła-

dzie, w którym związek zrzesza co najmniej 10 pracowników (art. 342

ust. 2 i art.

32 ustawy o związkach zawodowych).

Przewodniczący SSN Kazimierz Jaśkowski (sprawozdawca), Sędziowie SN:

Jerzy Kwaśniewski, Maciej Pacuda.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 paździer-

nika 2011 r. sprawy z powództwa Beaty G. przeciwko Wojskowej Agencji Mieszka-

niowej w W. o przywrócenie do pracy, wynagrodzenie za czas pozostawania bez

pracy, na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego-

Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Szczecinie z dnia 20 września 2010 r. […]

2

u c h y l i ł zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Sądowi Okręgowemu w

Szczecinie do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania kasa-

cyjnego.

U z a s a d n i e n i e

Pozwana Wojskowa Agencja Mieszkaniowa w W., w sprawie z powództwa

Beaty G. o przywrócenie do pracy i wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy,

wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 20

września 2010 r. […]. Zaskarżonym wyrokiem oddalono jej apelację od wyroku Sądu

Rejonowego Szczecin - Centrum przywracającego powódkę do pracy u pozwanej,

zasądzającego na jej rzecz kwotę 51.077,41 zł tytułem wynagrodzenia za cały czas

pozostawania bez pracy i orzekającego o kosztach postępowania.

Powódka była zatrudniona od 1 kwietnia 1996 r. w dziale finansowo-księgo-

wym jednostek organizacyjnych Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W., które ule-

gały kilkukrotnym przekształceniom i z tego powodu różne z nich były jej pracodawcą

w rozumieniu art. 3 k.p. Wypowiedzenie umowy o pracę złożył jej dnia 30 czerwca

2008 r. ówczesny pracodawca, którym był Oddział Regionalny WAM w S., a w na-

stępstwie zmiany statutu od 27 marca 2009 r. jej kolejnym pracodawcą stała się Woj-

skowa Agencja Mieszkaniowa w W. Powódka była przewodniczącą zarządu między-

zakładowej organizacji Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Pracow-

ników Wojska, a od 21 lipca 2006 r. była także zastępcą przewodniczącego rady pra-

cowników w Oddziale Regionalnym WAM w S. Przyczyną wypowiedzenia powódce

umowy o pracę była utrata zaufania do niej, spowodowana okolicznościami szcze-

gółowo opisanymi przez pracodawcę w piśmie wypowiadającym. O zamiarze wypo-

wiedzenia pracodawca zawiadomił inną działającą u niego organizację związkową

niż ta, której zarządowi przewodniczyła powódka.

Sąd Okręgowy w całości podzielił ustalenia faktyczne i rozważania prawne

Sądu Rejonowego. Ustalono, że międzyzakładowa organizacja związkowa, której

zarządowi przewodniczyła powódka, nie była organizacją reprezentatywną w rozu-

mieniu art. 24125a

§ 1 k.p. Spełniała ona wymagania przewidziane w art. 251

§ 1 w

związku z art. 34 ust. 2 ustawy o związkach zawodowych, gdyż zrzeszała ponad 10

pracowników łącznie u wszystkich pracodawców, a zatem miała uprawnienia zakła-

dowej organizacji związkowej. Na podstawie kwartalnej informacji o liczbie członków

3

organizacji przekazanej nie 10 kwietnia 2008 r. - jak wymaga art. 251

ust. 2 ustawy o

związkach zawodowych - lecz dopiero 30 kwietnia 2008 r. pracodawca znał jej skład

liczbowy przed złożeniem powódce wypowiedzenia umowy (30 czerwca 2008 r.).

Zgodnie z art. 32 ust. 6 ustawy o związkach zawodowych powódka została imiennie

wskazana jako pracownik podlegający ochronie z art. 32 ust. 1, a nadto korzystała z

ochrony jako przewodnicząca zarządu (art. 32 ust. 8 tej ustawy). Sąd Okręgowy nie

rozważył podniesionego przez pozwaną w apelacji zarzutu naruszenia art. 17 ust. 1

ustawy z dnia 7 kwietnia 2006 r., o informowaniu pracowników i przeprowadzaniu z

nimi konsultacji (Dz.U. Nr 79, poz. 550 ze zm.). Wypowiedzenie powódce umowy o

pracę zostało uznane za nieuzasadnione w rozumieniu art. 45 § 1 k.p. oraz narusza-

jące dwa zakazy wypowiedzenia: zakaz z art. 32 ust. 1, 3 i 8 w związku z art. 34 ust.

2 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (jednolity tekst: Dz.U. z

2001 r. Nr 79, poz. 854 ze zm.) oraz z art. 17 ust. 1 ustawy o informowaniu pracow-

ników. Z tych względów przywrócono powódkę do pracy u pozwanej (art. 45 § 1 k.p.)

i zasądzono na jej rzecz wynagrodzenie za cały czas pozostawania bez pracy (art.

47 zdanie drugie k.p.).

W skardze kasacyjnej pozwana zarzuciła naruszenie: 1) art. 32 ust. 2, 6 i 8,

art. 251

ust. 1 i 2 oraz art. 342

ustawy o związkach zawodowych, przez przyjęcie, że

powódce przysługiwała ochrona wynikająca z tej ustawy, podczas gdy ochrona

przewidziana w art. 32 ust. 6 tej ustawy, obejmująca inne niż reprezentatywne zakła-

dowe organizacje związkowe (określone w art. 24125a

§ 2 k.p.) obejmuje organizacje

związkowe posiadające status zakładowych organizacji związkowych a międzyzakła-

dowa organizacja związkowa, której członkiem zarządu była powódka, nie posiadała

statusu ani reprezentatywnej zakładowej organizacji związkowej, ani statusu zakła-

dowej organizacji związkowej z uwagi na brak ustawowej liczby członków związku

zatrudnionych u pozwanego pracodawcy, a zakres ochrony w przypadku organizacji

międzyzakładowej uregulowany jest w art. 342

ustawy o związkach zawodowych; 2)

art. 251

ust. 1 ustawy o związkach zawodowych, przez przyjęcie, że międzyzakła-

dowa związkowa organizacja, którą reprezentowała powódka, posiada status zakła-

dowej organizacji związkowej, mimo że liczba pracowników pozwanego będąca

członkami związku jest mniejsza niż 10; 3) art. 251

ust. 2 ustawy o związkach zawo-

dowych, przez przyjęcie, że zaniechanie przez organizację związkową obowiązku

przedstawienia pracodawcy w terminie do 10 dnia miesiąca następującego po każ-

dym kwartale informacji o liczbie członków organizacji nie wywołuje żadnych konse-

4

kwencji, nie ma żadnego wpływu na ocenę statusu organizacji związkowej i na obo-

wiązki pracodawcy względem organizacji związkowej, podczas gdy dla pracodawcy

informacja taka ma zasadnicze znaczenie, gdyż przesądza o istnieniu ochrony dane-

go pracownika albo o jej braku; 4) art. 17 i art. 3 ust. 2 w związku z art. 2 ust. 1

ustawy o informowaniu pracowników, przez przyjęcie, że powódce przysługiwała

ochrona przed rozwiązaniem stosunku pracy, podczas gdy powołanie rady pracowni-

ków u pozwanego pracodawcy było prawnie nieskuteczne, gdyż międzyzakładowa

organizacja związkowa, reprezentowana przez powódkę, dokonująca wskazania

członka rady pracowników w osobie powódki, nie była organizacją reprezentatywną

w rozumieniu art. 24125a

§ 1 k.p., tj. nie była uprawniona do wyboru członka rady, a

zatem nie istnieje również dla tych pracowników ochrona jaka przysługuje członkom

rady pracowników oraz przez przyjęcie, że do zawiązania rady pracowników może

dojść przez czynności konkludentne - poprzez milczącą akceptację pracodawcy -

podczas gdy to wyłącznie przepisy prawa określają sposób i tryb powstania rady pra-

cowników i tylko ustawowy tryb powołania rady pracowników jest prawnie skuteczny;

5) art. 8 k.p., przez przyznanie ochrony prawnej osobom, które dla osiągnięcia statu-

su osoby podlegającej ochronie podejmują działania bezprawne polegające na two-

rzeniu rady pracowników, co stanowi nadużycie prawa i co pozostaje w sprzeczności

ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa oraz na zaniechaniu obo-

wiązku informowania pracodawcy o ilości członków organizacji związkowej będących

pracownikami co doprowadza do sytuacji, że negatywne konsekwencje niewłaściwe-

go zachowania powódki ponosi wyłącznie pracodawca, gdyż dopiero w postępowa-

niu sądowym dowiaduje się on o istnieniu albo nieistnieniu ochrony związkowej przez

co postępowanie takie naraża pracodawcę na powstanie szkody ; 6) art. 57 § 2 i art.

47 k.p. w związku z art. 32 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych, przez przyznanie

powódce wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy pomimo braku podstaw,

gdyż powódce nie przysługiwała ochrona przed rozwiązaniem stosunku pracy ani z

tytułu funkcji związkowej, ani z tytułu członkostwa w radzie pracowników; 7) art. 32 §

1 pkt 3 w związku z art. 45 § 1 k.p., przez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że w

sprawie nie zachodziły podstawy do rozwiązania z powódką umowy o pracę za wy-

powiedzeniem; 8) art. 30 § 4 k.p., poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że wskazana

przez pozwanego w wypowiedzeniu umowy o pracę przyczyna wypowiedzenia była

nieuzasadniona; 9) art. 378 § 1 k.p.c., poprzez niedokonanie wszechstronnego roz-

ważenia wszystkich aspektów przedmiotowej sprawy i przyjęcie, że powódka nie na-

5

ruszyła obowiązków pracowniczych oraz nie spowodowała utraty zaufania u praco-

dawcy.

Wniesiono o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa lub jego

uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie

kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę powódka wniosła o jej odrzucenie lub oddalenie i

zasądzenie kosztów postępowania. Wniosek o odrzucenie skargi uzasadniono bra-

kiem legitymacji procesowej podmiotu wnoszącego skargę, określonego w niej jako

„Wojskowa Agencja Mieszkaniowa w W., Oddział Regionalny w S.”. Jak bowiem

ustalił Sąd Rejonowy, dotychczasowy pozwany Oddział Regionalny Wojskowej

Agencji Mieszkaniowej w S. nie może być uznany za pracodawcę powódki, bowiem

utracił ten przymiot na rzecz Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W., która stała się

jego następcą prawnym w zakresie dotychczasowych stosunków pracy. Wyroki obu

Sądów zostały wydane przeciwko Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. Zdaniem

powódki Sądy trafnie przyjęły, że wypowiedzenie jej umowy o pracę było nieuzasad-

nione i że korzystała ona z ochrony trwałości stosunku pracy wynikającej z art. 32

ustawy o związkach zawodowych i z art. 17, art. 3 ust. 2 w związku z art. 2 ust. 1

ustawy o informowaniu pracowników, co uzasadniało nie tylko przywrócenie do

pracy, ale także zasądzenie wynagrodzenia za cały czas pozostawania bez pracy.

Nie zostały zatem naruszone art. 32 § 1 pkt 3 w związku z art. 45 § 1 oraz w związku

z art. 30 § 4 k.p. W odniesieniu do ochrony opartej na art. 17 ustawy o informowaniu

skarżąca podniosła, że wskutek konkludentnej akceptacji przez pozwaną funkcjono-

wania rady pracowników oraz braku sprzeciwu drugiego działającego u pozwanej

związku zawodowego wchodzącego w porozumienie o utworzeniu tej rady, zarówno

jej utworzenie jak i działalność były skuteczne ze wszystkimi tego konsekwencjami. Z

tych przyczyn nie został naruszony art. 8 k.p. Także nie został naruszony art. 378 § 1

k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Część zarzutów podniesionych w skardze jest uzasadniona i dlatego zaskar-

żony wyrok został uchylony.

1. Uzasadniony jest zarzut naruszenia art. 342

ustawy o związkach zawodo-

wych przez jego niezastosowanie. W sprawie mają zastosowanie dwa artykuły

6

ustawy o związkach zawodowych odnoszące się do międzyzakładowej organizacji

związkowej: art. 34 i art. 342

. Przepis art. 34 ust. 1 ustanawia ogólną regułę, że wy-

mienione w nim artykuły dotyczące zakładowej organizacji związkowej (art. 251

- art.

331

) stosuje się do organizacji międzyzakładowej obejmującej działaniem danego

pracodawcę. Przepis ten zawiera jednak zastrzeżenie, że następuje to z uwzględnie-

niem art. 34 ust. 2 oraz art. 342

. Z art. 34 ust. 2 tej ustawy wynika, że przy ustalaniu

liczby członków, o której mowa w art. 251

, uwzględnia się liczbę członków międzyza-

kładowej organizacji związkowej zatrudnionych u wszystkich pracodawców objętych

działaniem tej organizacji. Stosując ten przepis (art. 34 ust. 2) Sąd Okręgowy uznał,

że skoro kierowana przez powódkę międzyzakładowa organizacja związkowa liczy

ponad 10 członków, to spełnione są przewidziane w art. 251

wymagania co do liczby

członków niezbędnej do korzystania przez powódkę z ochrony trwałości stosunku

pracy przewidzianej w art. 32 ustawy. To rozumowanie jest nieprawidłowe, gdyż nie

uwzględnia zastrzeżenia o stosowaniu art. 342

, który jest przepisem szczególnym w

stosunku do art. 34 ust. 2. Wprowadza on odmienny sposób ustalania liczebności

członków międzyzakładowej organizacji związkowej niż art. 34 ust. 2. Sposób ten ma

zastosowanie tylko w odniesieniu do jednego uprawnienia tej organizacji, to jest ko-

rzystania przez jej działaczy ze szczególnej ochrony trwałości stosunku pracy, a wła-

śnie tej kwestii dotyczy rozpoznawana sprawa. Przepis art. 342

przewiduje dwie re-

gulacje dotyczące ustalania liczebności organizacji międzyzakładowej, która jest wy-

magana do objęcia jej działaczy ochroną. Pierwsza z nich (ust. 1) dotyczy organiza-

cji, która co najmniej w jednym zakładzie pracy spełnia wymagania do uzyskania

statusu organizacji reprezentatywnej w rozumieniu art. 24125a

k.p. i nie ma zastoso-

wania w sprawie. Natomiast do pozostałych międzyzakładowych organizacji związ-

kowych stosuje się art. 342

ust. 2 stanowiący, że liczba pracowników podlegających

ochronie przewidzianej w art. 32 ust. 1 nie może być większa od liczby zakładów

pracy objętych działaniem tej organizacji, które zatrudniają co najmniej 10 pracowni-

ków będących jej członkami. Z tego przepisu wynika wprost, że jeżeli w żadnym

zakładzie pracy objętym działaniem międzyzakładowej organizacji związkowej liczba

jej członków nie wynosi co najmniej 10 pracowników, to żaden z działaczy tej organi-

zacji nie korzysta z ochrony wynikającej z art. 32. Natomiast spełnienie tego warunku

choćby w jednym zakładzie pracy powoduje objęcie ochroną pracownika imiennie

wskazanego przez zarząd (art. 32 ust. 6) lub przewodniczącego zarządu (art. 32 ust.

7

8), przy czym nie ma wymagania, aby chroniony pracownik był zatrudniony właśnie w

tym zakładzie, w którym związek zrzesza co najmniej 10 pracowników.

2. Nie jest uzasadniony zarzut skargi oparty na twierdzeniu, że przekazanie

pracodawcy przez organizację związkową informacji o liczebności tej organizacji po

terminie z art. 251

ust. 2 ustawy, powoduję utratę przez powódkę szczególnej

ochrony przewidzianej w art. 32. Z art. 251

ust. 2 ustawy wynika, że zakładowa orga-

nizacja związkowa, zrzeszająca co najmniej 10 członków będących pracownikami lub

osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy o pracę nakładczą, przedstawia

co kwartał - według stanu na ostatni dzień kwartału - w terminie do 10 dnia miesiąca

następującego po tym kwartale pracodawcy informację o łącznej liczbie członków tej

organizacji, w tym o liczbie członków będących pracownikami lub osobami wykonują-

cymi pracę na podstawie umowy o pracę nakładczą. Zrzeszanie przez organizację

związkową tej liczby członków jest warunkiem przysługiwania jej uprawnień zakłado-

wej organizacji związkowej (art. 251

ust. 1). Sąd Okręgowy trafnie przyjął funkcjonal-

ną wykładnię tego przepisu uznając, że zawiadomienie o liczbie członków związku

złożone po terminie jest skuteczne w odniesieniu do wypowiedzenia umowy o pracę

złożonego pracownikowi po uzyskaniu tej informacji przez pracodawcę. Zasadniczą

funkcją nałożenia na zakładową organizację związkową obowiązku przekazania tej

informacji jest ochrona pracodawcy przed negatywnymi dla niego konsekwencjami

naruszenia uprawnień tej organizacji, spowodowanymi niewiedzą o spełnieniu przez

organizację wymagań określonych w art. 251

ust. 1. Z uwagi na zmienną liczbę

członków organizacji związkowej ustawodawca wprowadził obowiązek przekazywa-

nia tej informacji co kwartał w terminie do 10 dnia następnego miesiąca. Zdaniem

Sądu Najwyższego nieprzekazanie tej informacji we wskazanym terminie uprawnia

pracodawcę do przyjęcia wniosku, iż istniejąca u niego organizacja związkowa nie

spełnia wymagań przewidzianych w art. 251

ust. 1 ustawy, a zatem że nie ma obo-

wiązku współdziałania z nią przy rozwiązywaniu z pracownikami stosunku pracy, wy-

nikającego z art. 38 k.p. i art. 32 ustawy o związkach zawodowych.

Prawidłowość tego wniosku ustaje jednak w razie spóźnionego przekazania

przez organizację związkową tej informacji. Od chwili spóźnionego przekazania in-

formacji organizacja związkowa uzyskuje uprawnienia zakładowej organizacji związ-

kowej, o której mowa w art. 251

ust. 1. Omawiana informacja przekazana przez za-

kładową organizację związkową już po złożeniu przez pracodawcę wypowiedzenia

umowy o pracę pracownikowi nie ma znaczenia dla prawidłowości tego wypowiedze-

8

nia, także wtedy, gdy ta organizacja jest w stanie udowodnić, że zrzesza odpowied-

nią liczbę członków. Sąd Najwyższy nie podziela odmiennego poglądu wyrażonego w

tezie III in fine wyroku z dnia 15 listopada 2006 r., I PK 135/06 (OSNP 2007 nr 21-22,

poz. 311) oraz w tezie III wyroku z dnia 19 kwietnia 2010 r., II PK 311/09 (LEX

602699), przyjmujących możliwość późniejszego wykazania przez organizację związ-

kową, że zrzesza co najmniej 10 członków. Taka interpretacja art. 251

ust. 2 ustawy o

związkach zawodowych praktycznie znosi z organizacji związkowej wynikający z

tego przepisu obowiązek przekazania informacji o liczbie członków. Odbywa się to

kosztem pracodawcy, który będzie obciążony roszczeniami pracownika z tytułu roz-

wiązania z nim stosunku pracy, które stało się wadliwe po złożeniu przez pracodaw-

cę oświadczenia o rozwiązaniu, przy czym wadliwość powstała wskutek niewykona-

nia ustawowego obowiązku przez organizację związkową. Jest to sprzeczne ze

wskazaną wyżej funkcją tego obowiązku. Krytykowany pogląd oznacza przerzucenie

na pracodawcę nieprzewidzianego prawem ryzyka zachowania organizacji związko-

wej w sposób sprzeczny z ustawą. Tymczasem ryzyko działania powinien ponosić

ten, kto odnosi z niego korzyść. Beneficjentami korzystania przez zakładową organi-

zację związkową z uprawnień wynikających z art. 251

ust. 1 ustawy o związkach za-

wodowych są, między innymi, jej działacze korzystający z ochrony przewidzianej w

art. 32 tej ustawy. Oni zatem powinni być obciążeni ryzykiem nieprzekazania przez tę

organizację informacji z art. 251

ust. 2 ustawy, tym bardziej, że mają znaczny wpływ

na wykonanie tego obowiązku przez organizację związkową. Brak możliwości korzy-

stania z uprawnień przysługujących zakładowej organizacji związkowej - spełniającej

warunki określone w art. 251

ust. 1 ustawy o związkach zawodowych - będący skut-

kiem nieprzekazania pracodawcy informacji z art. 251

ust. 2 ustawy, nie jest sankcją

nadmiernie dolegliwą czy nieproporcjonalną w stosunku do tego zaniedbania organi-

zacji związkowej. Przekazanie tej informacji nie jest bowiem działaniem uciążliwym

lub trudnym do spełnienia, wymaga ono dołożenia choćby minimalnej staranności ze

strony organizacji związkowej w dbałości o własne interesy i interes osób objętych

ochroną z art. 32 ustawy.

Powyższe uwagi dotyczące zakładowej organizacji związkowej odnoszą się

odpowiednio do organizacji międzyzakładowej. W odniesieniu do niej trzeba mieć

jednak na uwadze, że ustawa o związkach zawodowych przewiduje dwa różne spo-

soby liczenia jej członków (o czym była mowa wyżej). Funkcja obowiązku przekaza-

nia omawianej informacji wymaga, aby warunkiem korzystania ze szczególnej

9

ochrony stosunku pracy działaczy związkowych - gdy międzyzakładowa organizacja

związkowa w żadnym zakładzie nie zrzesza liczby pracowników wymaganej do uzy-

skania statusu organizacji reprezentatywnej w rozumieniu art. 24125a

k.p. - jest prze-

kazanie informacji, że w co najmniej jednym zakładzie zrzesza ona co najmniej 10

członków będących pracownikami (art. 251

ust. 2 w związku z art. 342

ust. 2 ustawy o

związkach zawodowych). Przyczyną wadliwości informacji przekazanej w niniejszej

sprawie nie było więc opóźnienie w stosunku do terminu wypowiedzenia powódce

umowy o pracę, lecz jej niewystarczająca treść.

3. Uzasadniony jest zarzut naruszenia art. 2 ust. 1 i art. 17 ust. 1 ustawy o in-

formowaniu pracowników w związku z art. 8 k.p. Według art. 17 ust. 1 tej ustawy

pracodawca nie może bez zgody rady pracowników wypowiedzieć ani rozwiązać

stosunku pracy z pracownikiem będącym jej członkiem w okresie jego członkostwa w

radzie pracowników. Natomiast art. 2 ust. 1 tej ustawy, przed pozbawieniem go mocy

przez wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lipca 2008 r., K 23/07 (Dz.U. Nr

120, poz. 778), stanowił, że użyte w ustawie określenie organizacja związkowa ozna-

cza zakładową lub międzyzakładową organizację związkową reprezentatywną w ro-

zumieniu art. 24125a

§ 1 k.p. Na podstawie art. 4 ustawy tego rodzaju organizacje

wybierały radę pracowników.

Międzyzakładowa organizacja związkowa, której zarządowi przewodniczyła

powódka, nie była reprezentatywną w rozumieniu art. 24125a

§ 1 k.p. i dlatego nie

miała prawa wyboru członków rady pracowników. Faktycznie dokonała ona jednak

wyboru powódki na członka tej rady. Sąd Rejonowy uznał, że skoro uczestnictwo

powódki w radzie pracowników było akceptowane przez pracodawcę i drugi działają-

cy u niego związek zawodowy, to przysługuje jej ochrona z art. 17 ust. 1 ustawy o

informowaniu pracowników. Sąd Okręgowy nie odniósł się wprost do zarzutu apela-

cyjnego pozwanej dotyczącego naruszenia tego przepisu przez Sąd Rejonowy.

Uczynił to tylko pośrednio uznając prawidłowość wyroku tego Sądu, jednak do odda-

lenia apelacji wystarczające było przekonanie Sądu Okręgowego (jak się okazało

nietrafne), że powódka podlega ochronie na podstawie art. 32 ustawy o związkach

zawodowych. Kwestionowany w apelacji pogląd Sądu Rejonowego jest nieprawidło-

wy, gdyż przyznaje on szczególną ochronę stosunku pracy pracownicy, która stała

się członkiem rady pracowników w sposób sprzeczny z ustawą, przy czym nastąpiło

to na podstawie uchwały zarządu tej organizacji związkowej, którego była przewodni-

czącą, a więc miała znaczny wpływ na jej podjęcie. Zdaniem Sądu Najwyższego ak-

10

ceptacja tej sytuacji przez pracodawcę i drugi związek zawodowy może odnosić

skutki w płaszczyźnie zbiorowego prawa pracy, czyli dotyczyć działalności rady pra-

cowników w tak ustalonym składzie w zakresie jej uprawnień określonych w ustawie

o informowaniu pracowników. Nie może natomiast rozciągnąć na tak wybranego pra-

cownika wyjątkowego uprawnienia z indywidualnego prawa pracy, polegającego na

szczególnej ochronie trwałości stosunku pracy. Nadto, nawet przy przyjęciu, że po-

wódce służyła ochrona z art. 17 ust. 1 ustawy o informowaniu pracowników, należa-

łoby przyjąć, że korzystanie z niej byłoby sprzeczne z art. 8 k.p.

4. Skarżący nie ma racji kwestionując stanowisko obu Sądów w zakresie bez-

zasadności wypowiedzenia powódce umowy o pracy (art. 45 § 1 k.p.). Naruszenia

przez nią obowiązków pracowniczych nie były na tyle poważne, aby uzasadniać to

wypowiedzenie.

5. Podniesiony przez powódkę w odpowiedzi na skargę kasacyjną zarzut

wniesienia jej przez podmiot nieposiadający legitymacji procesowej jest nieuzasad-

niony. Rzeczywiście w zaskarżonym wyroku strona pozwana oznaczona jest jako

„Wojskowa Agencja Mieszkaniowa w W.”, a w skardze wskazano, że wnosi ją „Woj-

skowa Agencja Mieszkaniowa w W., Oddział Regionalny w S.”. Nie może to jednak

mieć istotnego znaczenia w sprawie, gdyż umocowanie do wniesienia skargi wywo-

dzi się od Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W.

6. Konkludując należy stwierdzić, że wypowiedzenie powódce umowy było

nieuzasadnione w rozumieniu art. 45 § 1 k.p. i w tym zakresie zarzut skargi nie za-

sługuje na uwzględnienie. Natomiast słusznie zakwestionowano korzystanie przez

powódkę ze szczególnej ochrony trwałości stosunku pracy, wywodzonej z art. 32

ustawy o związkach zawodowych i z art. 17 ust. 1 ustawy o informowaniu pracowni-

ków.

Z tych względów na podstawie art. 39815

§ 1 k.p.c. orzeczono jak w sentencji.

========================================