IV CNP 64/11

Sygn. akt IV CNP 64/11

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 16 marca 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Marta Romańska (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Krzysztof Pietrzykowski

SSN Maria Szulc

w sprawie ze skargi strony powodowej

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku

Sądu Okręgowego

z dnia 28 grudnia 2010 r., w sprawie z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej w O.

przeciwko W. F. i in. ,

o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 16 marca 2012 r.,

1) oddala skargę;

2) zasądza od powódki na rzecz I. L. i T. L. solidarnie 120 zł

(sto dwadzieścia zł) tytułem kosztów postępowania.

Uzasadnienie

Powódka - Spółdzielnia Mieszkaniowa wniosła o pozbawienie wykonalności

tytułu wykonawczego - wyroku Sądu Rejonowego z 13 listopada 2009 r., co do

zasądzonych od niej na rzecz pozwanych kwot łącznie w wysokości 4.066,51 zł z

ustawowymi odsetkami. W uzasadnieniu wskazała, że wierzytelność stwierdzona

2

tytułem wykonawczym wygasła, bowiem potrąciła przysługującą jej w stosunku do

pozwanych wierzytelność o uzupełnienie wkładów budowlanych w związku z

dokonaną w październiku 2006 r. modernizacją węzła cieplnego. Jako alternatywną

podstawę potrąconej wierzytelności wskazała przepisy o bezpodstawnym

wzbogaceniu.

Pozwani /.../ wnieśli o oddalenie powództwa. Zarzucili, że nie mają

obowiązku uzupełnienia wkładu budowlanego, a zatem nie istnieje wierzytelność,

którą powódka zamierzała potrącić z wierzytelnościami zasądzonymi na ich rzecz.

Podali, że po uchyleniu z dniem 31 lipca 2007 r. art. 173

ustawy z 15 grudnia 2000

r. o spółdzielniach mieszkaniowych (tekst jedn.: Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116,

ze zm.; dalej – u.s.m.) brak podstawy prawnej do żądania przez powódkę, by

uzupełnili wkłady budowlane w związku z dokonaną modernizacją węzła cieplnego.

Wyrokiem z 16 września 2010 r., Sąd Rejonowy pozbawił wykonalności

wyrok Sądu Rejonowego z 13 listopada 2009 r., co do zasądzonych od powódki na

rzecz pozwanych w punktach I, III, V, VII, IX, XI, XIII, XV, XVII, XIX, XXI, XXIII,

XXV, XXVII, XXIX, XXXI kwot, łącznie - 4.066,51 zł z ustawowymi odsetkami

zasądzonymi w wymienionych punktach od poszczególnych należności oraz

zasądził od pozwanych na rzecz powódki kwotę 821 zł tytułem zwrotu kosztów

procesu.

Sąd Rejonowy ustalił, że w 2006 r. powódka wykonała m.in. modernizację

węzła cieplnego budynku przy ul. L. 8, w którym pozwanym przysługują

spółdzielcze własnościowe prawa do lokali mieszkalnych. Za wykonanie

modernizacji budynków wchodzących w skład jej zasobów zapłaciła należność

wynikającą z faktury VAT z 4 października 2006 r. w kwocie 650.038,63 zł. Koszt

modernizacji budynku przy ul. L. 8 wyniósł 29.045,99 zł, zaś przypadający na

każdego z pozwanych koszt modernizacji węzła cieplnego kilkakrotnie przewyższa

wierzytelność zasądzoną wyrokiem Sądu Rejonowego z 13 listopada 2009 r.

Wyrokiem Sądu Rejonowego z 13 listopada 2009 r., prawomocnie

zasądzono od powódki na rzecz pozwanych oznaczone w wyroku kwoty, łącznie -

4.066,51 zł z odsetkami, tytułem zwrotu bezpodstawnie pobranych opłat za

ogrzewanie. Rada Nadzorcza powódki 21 kwietnia 2010 r. podjęła uchwałę

3

zobowiązującą członków spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze prawa

do lokali mieszkalnych w budynku przy ul. L. 8 do uzupełnienia wkładów

budowlanych w związku z dokonaną modernizacją węzła cieplnego. W wykonaniu

uchwały powódka wezwała pozwanych do uzupełniania wkładów budowlanych,

a następnie potrąciła swoją wierzytelność z tego tytułu w kwocie 29.045,99 zł

z wierzytelnościami zasądzonymi na rzecz pozwanych, z wyłączeniem

niekwestionowanych kosztów procesu, w łącznej kwocie 4.066,51 zł z odsetkami.

Pozwani nie zaakceptowali potrącenia i podjęli działania mające na celu

wyegzekwowanie zasądzonych kwot.

Odnośnie podnoszonej przez pozwanych kwestii uchylenia art. 173

u.s.m.

Sąd Rejonowy podał, że podstawową zasadą prawa cywilnego jest stosowanie

do oceny skutków zdarzeń prawnych przepisów obowiązujących w dniu, w którym

zdarzenia te nastąpiły. Sąd uznał, że nie ma podstaw do przyjęcia, iż powódka

utraciła prawo do domagania się od pozwanych zwrotu bezspornie poniesionych

kosztów modernizacji budynku, nawet jeśli pierwotnie błędnie je rozliczała jako

opłaty eksploatacyjne zamiast w trybie przewidzianym w art. 173

u.s.m.

Nie można oczekiwać, że powódka sfinansuje modernizację budynku pozwanych

z własnych zasobów, gdyż takich spółdzielnie mieć nie mogą. Przyjął zatem,

że powódce przysługuje względem każdego z pozwanych wymagalna

wierzytelność kilkakrotnie przewyższająca ich wzajemne do niej wierzytelności

i wierzytelności te - w związku ze skutecznie złożonym oświadczeniem o potrąceniu

- uległy umorzeniu do wysokości wierzytelności niższej. Sąd Rejonowy wskazał,

że gdyby odrzucić możliwość powstania roszczenia powódki o zwrot wydatków

na modernizację budynku, w którym pozwanym przysługują prawa do lokali

w oparciu o art. 173

u.s.m., to taką podstawę tworzyłyby przepisy

o bezpodstawnym wzbogaceniu. Pozwani zaoszczędzili bowiem wydatków

na modernizację budynku kosztem powódki, czyli de facto kosztem innych

spółdzielców (art. 405 k.c.).

Wyrokiem z 28 grudnia 2010 r., wydanym w uwzględnieniu apelacji

pozwanych, Sąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego z 16 września 2010 r.

w pkt I i III w ten sposób, że powództwo oddalił i zasądził od powoda na rzecz

pozwanych kwotę 917 zł tytułem zwrotu kosztów procesu za obie instancje.

4

Sąd Okręgowy zaakceptował ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego, lecz

uznał, że z ustaleń tych Sąd Rejonowy wyprowadził błędny wniosek jakoby

powódce przysługiwała ochrona prawna wynikająca z art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c.

Warunkiem skutecznego dokonania potrącenia jest istnienie podlegających

potrąceniu wierzytelności, które muszą być wzajemne, jednorodzajowe

i wymagalne. Do wywołania skutku właściwego potrąceniu nieodzowne jest

skonkretyzowanie w oświadczeniu wierzytelności potrącającego i wierzytelności

wzajemnej innej osoby.

Zdaniem Sądu Okręgowego, powódce nie przysługuje wierzytelność,

którą mogłaby potrącić z wierzytelnościami pozwanych stwierdzonymi wyrokiem

z 13 listopada 2008 r. Ta wierzytelność nie powstała i nie mogła powstać

na podstawie podanych przez powódkę okoliczności. Swoje umocowanie

do żądania od pozwanych zwrotu wydatków, które poniosła na modernizację

zajmowanego przez nich budynku powódka wywodziła z uchwały nr 33/10, podjętej

21 kwietnia 2010 r. i nakładającej na nich obowiązek uzupełnienia wkładów

budowlanych. Uchwała ta nie może jednak stanowić podstawy domagania się

od pozwanych jakiegokolwiek świadczenia, została bowiem podjęta, gdy art. 173

ust. 5 u.s.m. już nie obowiązywał. Przepis ten stanowił, że w wypadku modernizacji

budynku (w rozumieniu nieobowiązującego art. 61

ust. 5 u.s.m.) członek spółdzielni,

któremu przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu bądź

osoba niebędąca członkiem spółdzielni, której przysługuje spółdzielcze

własnościowe prawo do lokalu jest obowiązana uzupełnić wkład budowlany.

Likwidując ustawą z 14 czerwca 2007 r. możliwość ustanawiania nowych

własnościowych praw do lokali w spółdzielniach mieszkaniowych, ustawodawca

uchylił art. 173

u.s.m., dotyczący umowy o budowę lokalu zawieranej z członkiem,

który ubiega się o ustanowienie tego prawa. Uchwała podjęta na podstawie

nieobowiązującego przepisu jest nieważna (art. 58 § 1 k.c.). Nieważność ta ma

charakter bezwzględny i oznacza, że dotknięta nią czynność prawna nie wywołuje

żadnych skutków w sferze cywilnoprawnej. Stan nieważności z mocy samego

prawa (ipso iure) datuje się od początku (ab initio), tzn. od chwili dokonania

czynności. Jest to skutek powszechny, tzn. działający wobec wszystkich

(erga omnes) i brany pod uwagę z urzędu przez organy stosujące prawo.

5

Ocena, czy dana czynność prawna jest bądź nie jest sprzeczna z ustawą, powinna

być przeprowadzana według stanu prawnego obowiązującego w chwili dokonania

czynności prawnej. Powyższe przesądza o nieważności uchwały z 21 kwietnia

2010 r. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 14 kwietnia 2006 r., III CZP 61/06,

Lex nr 209209).

Nie jest istotne, że nakłady poczynione na węzeł cieplny poczynione zostały

w okresie obowiązywania art. 173

u.s.m., skoro już wówczas były podjęte bez

podstawy prawnej. Zdarzenie, ze względu na które podjęto uchwałę o konieczności

uzupełnienia wkładów budowlanych, tj. modernizacja, zamiast zaakceptowanego

przez organy powódki - remontu, miało miejsce wcześniej, aniżeli podjęcie

legitymującej go uchwały. W wyroku wydanym w sprawie IX /…/ wszczętej

przeciwko powódce, Sąd Okręgowy ustalił, że nakłady poczynione

na modernizację, które spowodowały podjęcie uchwały Rady Nadzorczej nr 33/10,

dokonywane były w oparciu o uchwałę zezwalającą na remont, a nie modernizację

węzła cieplnego. Powódka działa zatem nieprofesjonalnie i następnie podjęła próbę

uzyskania akceptacji dla przeprowadzonych nieprofesjonalnie czynności.

Przekroczenie uprawnienia do działania wynikającego z uchwały Rady Nadzorczej

spowodowało, że powódka pozbawiła się możliwości obciążenia pozwanych

kosztami modernizacji węzła, jako wykonanego bez uprzedniej zgody jej

właściwego organu. Zarząd powódki nie mógł w oparciu o nieobowiązujące

przepisy zmienić treści uchwały i wykonać modernizacji węzła, mimo zleconego

remontu. Oznacza to, że nie ma możliwości obciążenia pozwanych kosztami

takiego działania powódki.

Za nieuzasadnione uznał Sąd Okręgowy stanowisko Sądu Rejonowego

o ewentualnej odpowiedzialności pozwanych względem powódki w oparciu

o przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu. Już w sprawie IX /…/zostało przyjęte,

że powódka faktycznie dokonała modernizacji węzła cieplnego, jednakże

uprawniona była w oparciu o podjęte uchwały jedynie do jego remontu. Tym samym

miała świadomość braku umocowania do podejmowanej modernizacji i rozliczania

wynikłych z tego tytułu kosztów. Jej zachowanie podlega ocenie na podstawie

art. 411 § 1 pkt 1 k.c., co wyklucza możliwość domagania się zwrotu świadczenia.

6

Skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu

Okręgowego z 28 grudnia 2010 r. wniosła powódka.

Skarżąca zarzuciła, że orzeczenie to zostało wydane z naruszeniem

przepisów prawa materialnego, to jest: - art. 48 § 2 ustawy z 16 września 1982 r. –

Prawo spółdzielcze, (tekst jedn.: Dz.U. z 2003 r., Nr 188, poz. 1848 ze zm.; dalej -

pr. spółdz.) względnie art. 42 § 2 pr. spółdz. w zw. z uchwałą nr 9/06

Zebrania Przedstawicieli jej Członków z 21 kwietnia 2006 r. poprzez ich

niezastosowanie, w związku z przyjęciem, że nakłady na modernizację węzła

cieplnego nie miały podstawy prawnej; - art. 173

ust. 5 u.s.m. (w brzmieniu sprzed

jego uchylenia ustawą z 14 czerwca 2007 r. o zmianie ustawy o spółdzielniach

mieszkaniowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw, Dz.U. Nr 125, poz. 873)

w zw. z art. 2 Konstytucji przez jego niezastosowanie, chociaż powódka dokonała

modernizacji budynku, w którym znajdują się lokale pozwanych; - art. 411 § 1 pkt 1

k.c. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w związku z przyjęciem, że powódka

miała świadomość braku zobowiązania do podejmowania modernizacji i dlatego

nie należy jej się zwrot nakładów poczynionych na modernizację węzła cieplnego.

Powódka wniosła o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

wyroku Sądu Okręgowego z 28 grudnia 2010 r. i zasądzenie od pozwanych na jej

rzecz zwrotu kosztów procesu.

Pozwani I. L. i T. L. wnieśli o oddalenie skargi i zasądzenie na ich rzecz

kosztów postępowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

1. Skarga, z którą wystąpiła powódka jest nadzwyczajnym środkiem

zaskarżenia. Nie służy ona jednak wyeliminowaniu z obrotu prawnego

zaskarżonego nią orzeczenia lecz jedynie uzyskaniu rozstrzygnięcia

potwierdzającego jego sprzeczność z prawem dla celów zrealizowania

odpowiedzialności odszkodowawczej za szkodę spowodowaną wykonywaniem

władzy publicznej (art. 77 ust. 1 Konstytucji oraz art. 4171

§ 2 k.c.) względem strony

stosunku prawnego skonkretyzowanego wadliwym orzeczeniem.

Sąd Najwyższy wielokrotnie wyjaśniał, w jaki sposób na gruncie przepisów

dotyczących skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

7

orzeczenia należy rozumieć pojęcie „orzeczenie niezgodne z prawem”. W wyroku

z 7 lipca 2006 r., I CNP 33/06 (OSNC 2007, nr 2, poz. 35) Sąd Najwyższy wskazał,

że stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, to ustalenie

jego bezprawności, które nie może nastąpić bez sięgnięcia do istoty władzy

sądowniczej, tj. orzekania w warunkach niezawisłości, w sposób bezstronny,

zależny nie tylko od obowiązujących ustaw, ale także od „głosu sumienia” sędziego

oraz jego swobody w ocenie prawa i faktów stanowiących podłoże sporu.

Swoboda ocen sędziego wynika nie tylko z władzy sędziowskiej, ale także z prawa

pozytywnego, często posługującego się pojęciami niedookreślonymi i klauzulami

generalnymi albo dekretującego wolność decyzji sędziego. Treść orzeczenia

zależy również od rezultatów wykładni, które mogą być różne, w zależności od jej

przedmiotu, metod oraz podmiotu, który jej dokonuje. Z istoty wykładni wynika więc

wiele możliwych interpretacji, a sam fakt wykładni z natury rzeczy nacechowany

jest subiektywizmem. Już z tych powodów uzasadnione jest, aby w odniesieniu

do działalności jurysdykcyjnej sądu sformułować autonomiczne pojęcie

„bezprawności”. Jeśli więc na gruncie odpowiedzialności cywilnej bezprawność

oznacza generalnie naruszenie normy właściwego zachowania się, wynikającego

z ustawy lub z umowy międzynarodowej, to w odniesieniu do odpowiedzialności za

wydanie orzeczenia sądowego musi być skorygowana specyfiką władzy

sądowniczej oraz jej ustrojem. Mając na uwadze zasadę niezawisłości

oraz posługiwanie się przez sądy procedurami, których osnowę stanowi system

zaskarżania orzeczeń, należy przyjąć, że orzeczenie niezgodne z prawem,

to orzeczenie niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i nie podlegającymi różnej

wykładni przepisami, z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć albo wydane

w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania

prawa, które jest oczywiste i nie wymaga głębszej analizy prawniczej.

Niezgodność z prawem rodząca odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu

Państwa musi zatem mieć charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty,

tylko bowiem w takim przypadku orzeczeniu sądu można przypisać cechy

bezprawności. Do przytoczonych przesłanek wyznaczających treść pojęcia

„orzeczenie niezgodne z prawem” Sąd Najwyższy odwołał się także

w postanowieniu z 21 marca 2006 r., V CNP 68/05 (niepubl.) oraz w wyrokach

8

z 31 marca 2006 r., IV CNP 25/05 (OSNC 2007, nr 1, poz. 17); z 17 maja 2006 r.,

I CNP 14/06 (niepubl.); z 7 lipca 2006 r., I CNP 33/06 (OSNC 2007, nr 2, poz. 35);

z 7 lutego 2007 r., III CNP 53/06 (niepubl.); z 21 lutego 2007 r., I CNP 71/06

(niepubl.) i z 20 września 2007 r., II CNP 87/07, (niepubl.).

3. Stosownie do art. 42410

k.p.c. Sąd rozpoznaje skargę o stwierdzenie

niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia w granicach zaskarżenia oraz

w granicach podstaw, a według art. 4244

k.p.c. podstawą skargi nie mogą być

zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. Ocenę sposobu

zastosowania prawa materialnego i procesowego przez Sąd Okręgowy trzeba

zatem odnieść do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia

przez ten Sąd.

Powódka wystąpiła przeciwko pozwanym z powództwem opozycyjnym.

Twierdziła, że jej żądanie uzasadnia wystąpienie zdarzenia, wskutek którego

wygasło egzekwowane od niej zobowiązanie (art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c.).

Zdarzenie takie musi nastąpić po wydaniu wierzycielowi tytułu egzekucyjnego,

a zatem – w okolicznościach niniejszej sprawy – powinno nastąpić po wydaniu

wyroku z 25 marca 2010 r., w sprawie IX /…/. Zdarzeniem tym miało być złożenie

przez powódkę oświadczenia o potrąceniu z wierzytelnością zasądzoną na rzecz

pozwanych przysługującej jej wzajemnie do nich wierzytelności o zwrot kosztów

modernizacji budynku, w którym znajdują się lokale pozwanych.

Pozwani zakwestionowali istnienie wierzytelności powódki, którą ta potrąciła

z wierzytelnościami zasądzonymi na ich rzecz, a wynikającymi z obowiązku

zwrotu kwot niezasadnie pobranych opłat eksploatacyjnych, w ramach których

powódka próbowała rozliczyć wydatki poniesione na modernizację węzła cieplnego

dla budynku, w którym znajdują się lokale pozwanych.

4. Ustawą z 19 grudnia 2002 r. o zmianie ustawy o spółdzielniach

mieszkaniowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 240, poz. 2058),

obowiązującą od 15 stycznia 2003 r., do ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych

dodany został rozdział 2: „spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu”, w tym też

art. 173

ust. 5 u.s.m., w brzmieniu: „w wypadku modernizacji budynku w rozumieniu

art. 6 ust. 5, członek spółdzielni mieszkaniowej, któremu przysługuje spółdzielcze

9

własnościowe prawo do lokalu, jest obowiązany uzupełnić wkład budowlany”.

Definicję modernizacji budynku zamieścił ustawodawca w art. 6 ust. 5 u.s.m.,

dodanym do ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych tą samą ustawą.

Zgodnie z tym przepisem za modernizację budynku należało uważać trwałe

ulepszenie (unowocześnienie) istniejącego budynku lub lokalu, prowadzące do

zwiększenia wartości użytkowej budynku lub lokalu.

Oba przepisy miały zastosowanie w odniesieniu do członków spółdzielni,

którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do lokali ze związanym z nimi

prawem do wkładu ustalanym na podstawie kosztów zadania inwestycyjnego,

ramach którego zrealizowany został dany lokal i stosownie do wysokości kosztów

budowy przypadających na ten lokal, względnie – gdyby spółdzielcze własnościowe

prawo do lokalu ustanawiane było w związku z wygaśnięciem takiego prawa

przysługującego innej osobie – w wysokości wkładu wypłaconego poprzedniemu

członkowi i po jego zwaloryzowaniu według wartości rynkowej lokalu w chwili

ustanowienia do niego nowego prawa.

Artykuł 6 i art. 173

u.s.m., do których odwołuje się powódka wskazując je jako

podstawę rozliczeń z pozwanymi, zostały uchylone ustawą z 14 czerwca 2007 r.

o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz o zmianie niektórych

innych ustaw (Dz.U. 2007, Nr 125, poz. 873) z dniem 31 lipca 2007 r.

Modernizacja budynku, w następstwie której powstawał obowiązek

uzupełnienia wkładów budowlanych związanych ze znajdującymi się w nim

lokalami, niewątpliwie stanowiła czynność przekraczającą zakres zwykłego

zarządu, tak majątkiem spółdzielni, jak i majątkiem członków zajmujących lokale

w konkretnym budynku, bo powodując wzrost wartości użytkowej budynku lub

poszczególnych lokali, prowadziła zarazem do zwiększenia się obciążeń osób,

którym przysługiwały do nich prawa w stosunku do spółdzielni. Jej przeprowadzenie

nie mogło być zatem pozostawione swobodnej decyzji zarządu spółdzielni.

Nie można przyjąć, żeby decyzja o przeprowadzeniu modernizacji budynku

w zasobach spółdzielni mieściła się w zakresie spraw wymienionych w art. 48 § 2

pr. spółdz., czego miał nie dostrzec Sąd Okręgowy orzekający w niniejszej sprawie.

Powódka dołączyła do pozwu uchwałę nr 9/06 Zebrania Przedstawicieli jej

10

Członków z 21 kwietnia 2006 r., która nakazywała zarządowi kontynuowanie prac

polegających na modernizacji węzłów cieplnych, a do apelacji dołączyła nadto

uchwałę nr 9/05 z 15 kwietnia 2005 r. i nr 15/07 z 11 maja 2007 r. o podobnej

treści. W wyroku wydanym w sprawie IX /…/, ustalono, że powódka poczyniła

nakłady na modernizację budynku zajmowanego przez pozwanych na podstawie

uchwały Rady Nadzorczej nr 7/06 z 22 lutego 2006 r., która w planie rzeczowo-

finansowym na rok 2006 przewidywała przeprowadzenie remontów węzłów

cieplnych. Rozbieżności między uchwałami Zebrania Przedstawicieli jej Członków

i Rady Nadzorczej co do planu rzeczowo-finansowego na 2006 r. powódka

w niniejszej sprawie nie wyjaśniła. W tej sytuacji Sąd uznał, że niemożliwe jest

obciążenie spółdzielców kosztami modernizacji budynku ze względu na

przeprowadzenie rozliczanej inwestycji wbrew uchwale Rady Nadzorczej

zezwalającej jedynie na remont węzłów cieplnych, nie zaś na modernizację

budynku. Wobec braku twierdzeń oraz inicjatywy dowodowej powódki, które

by pozwoliły odtworzyć przebieg procesu decyzyjnego co do prac budowlanych

związanych z węzłem cieplnym dla budynku pozwanych i ocenić go w świetle

warunków, jakie spółdzielnia powinna spełnić dla przeprowadzenia modernizacji

budynku i obciążenia jej kosztami członków przez nakazanie im uzupełnienia

wkładów budowlanych (por. uchwałę Sądu Najwyższego z 2 lutego 2007 r., III CZP

141/06, OSN 2007, nr 12, poz. 180), nie sposób jest uznać, że ocena sprawy przez

Sąd Okręgowy jest sprzeczna z prawem w znaczeniu ustalonym wyżej.

Zebranie Przedstawicieli Członków jest najwyższym organem w spółdzielni

(art. 36 § 1 pr. spółdz.), ale art. 38 § 1 pr. spółdz. wśród jego zadań nie wymienia

uchwalania planów gospodarczych, czy podejmowania decyzji co do konkretnych

przedsięwzięć gospodarczych, które spółdzielnia będzie realizować. Takie zadanie

należy natomiast do rady nadzorczej spółdzielni (art. 46 § 1 pr. spółdz.).

Statut może zastrzec do wyłącznej właściwości walnego zgromadzenia

podejmowanie uchwał również w innych sprawach (art. 36 § 2 pr. spółdz.), ale brak

jest ustaleń faktycznych, z których by wynikało, że statut powódki inaczej niż prawo

spółdzielcze określa kompetencje jej organów i zastrzega do wyłącznej właściwości

zgromadzenia inne sprawy niż wymienione w art. 38 § 1 pr. spółdz.

Powódka w toku procesu nie próbowała tego wykazywać, a i w skardze nie

11

twierdzi, żeby tak było.

Artykuł 42 § 2 pr. spółdz. stanowi, że uchwała walnego zgromadzenia

członków spółdzielni sprzeczna z prawem jest nieważna. Nie sposób przyjąć,

że Sąd Okręgowy naruszył ten właśnie przepis „w związku z uchwałą nr 9/06

Zebrania Przedstawicieli Członków powódki z 21 kwietnia 2006 r. przez jego

niezastosowanie w związku z przyjęciem, że nakłady na modernizację węzła

cieplnego nie miały podstawy prawnej”.

6. W świetle okoliczności wykazywanych i ustalonych w sprawie,

za nieskuteczne w postępowaniu ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem

orzeczenia trzeba też uznać zarzuty powódki zmierzające do wykazania,

że zaskarżony wyrok zapadł z naruszeniem art. 411 § 1 pkt 1 k.c. poprzez jego

niewłaściwe zastosowanie w związku z przyjęciem, że powódce nie należy się

zwrot nakładów poczynionych na modernizację węzła cieplnego, bo wydatkowała

środki na ten cel mając świadomość braku podstaw do podejmowania modernizacji.

Powódka pomija i tę okoliczność, że dokonane przez nią nakłady

na modernizację węzła ciepłowniczego nie przekładają się bezpośrednio na ocenę

stopnia wzbogacenia się pozwanych jako jej członków w wyniku zrealizowania tej

inwestycji. W sprawie nie dokonano żadnych ustaleń na temat tego, czy i o ile

wzrosła wartość praw do lokali przysługujących pozwanym w związku

z modernizacją węzła cieplnego dla budynku, w którym te lokale się znajdują

względnie, w jakim zakresie pozwani oszczędzili wydatków na ogrzewanie lokali

i budynku w związku z tą modernizacją. Powódka nie oferowała żadnych wniosków

dowodowych dla wykazania tych okoliczności, zapominając o tym, że wartość

wzbogacenia się pozwanych w związku z przeprowadzoną przez nią inwestycją

(art. 405 k.c.) nie jest równa sumie poniesionych przez nią wydatków na jej

przeprowadzenie.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 42411

§ 1 k.p.c. oraz art. 98

§ 1 i 3, art. 108 § 1 k.p.c. i § 13 ust. 5 pkt 2 w zw. z § 6 pkt 2 rozporządzenia

Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności

adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej

12

udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu (Dz. U. 2002, nr 163, poz.

1348 ze zm.) o Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.

jw