I PK 45/12

Sygn. akt I PK 45/12

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 3 sierpnia 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Teresa Flemming-Kulesza (przewodniczący,

sprawozdawca)

SSN Katarzyna Gonera

SSN Józef Iwulski

w sprawie z powództwa P.K.

przeciwko M. Z. K. P. Spółce Akcyjnej w Z.

o odszkodowanie,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 3 sierpnia 2012 r.,

skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych w G.

z dnia 15 września 2011 r., sygn. akt […]

oddala skargę kasacyjną;

zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 137 (sto

trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów

postępowania kasacyjnego.

2

Uzasadnienie

Powód P.K. domagał się od pozwanego M. Z. Zakładu Produkcji

Konstrukcji Stalowych i Urządzeń Przemysłowych Spółki z o.o. w Z., zapłaty

odszkodowania w kwocie 66.053,40 zł, za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy

o pracę bez wypowiedzenia oraz zasądzenia kwoty 8.595 zł, tytułem prowizji od

zysku za miesiąc lipiec. Następnie cofnął pozew w zakresie żądania prowizji.

Strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa.

Sąd Rejonowy w Z. wyrokiem z 9 marca 2011 r., sygn. akt […] w pkt 1.

zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 31.910,40 zł tytułem

odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez

wypowiedzenia; w pkt 2. oddalił powództwo w zakresie żądania odszkodowania

ponad kwotę 31.910,40 zł; w pkt 3. umorzył postępowanie w zakresie roszczenia o

zapłatę prowizji z zysku; w pkt 4. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę

3.001,20 zł tytułem kosztów procesu. Następnie wyrok został uzupełniony o

orzeczenie w przedmiocie rygoru natychmiastowej wykonalności.

Sąd Rejonowy ustalił, że P.K. zatrudniony był u pozwanego od dnia 1 lipca

1996 r., na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, na stanowisku

zastępcy dyrektora spółki ds. technicznych. Powód na mocy uchwały rady

nadzorczej powołany został w skład zarządu pozwanej Spółki. Uchwałą rady

nadzorczej, nr […] z dnia 07 sierpnia 2006 r., powód został odwołany z funkcji

członka zarządu. W dniu 22 sierpnia 2006 r. powód otrzymał oświadczenie o

rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika z powodu

ciężkiego naruszenia obowiązków zastępcy dyrektora zarządu „w szczególności

poprzez: wystosowanie w dniu 27 czerwca 2006 r. do Pierwszego […] Urzędu

Skarbowego w S. pisma […], w którym samowolnie i bez dostatecznej podstawy

prawnej poinformował organ podatkowy, jakoby S. R.E. Sp. z o.o. z siedzibą w W.

miał być jedynym wspólnikiem pracodawcy; nieprawną odmowę przekazywania

jedynemu (zgodnie z aktualnym stanem prawnym) wspólnikowi ZPK - M. Z. Holding

Spółka Akcyjna „informacji miesięcznych, kwartalnych, półrocznych i rocznych oraz

danych do pakietu konsolidacyjnego" oraz przekazanie zawiadomienia o

powyższym do Komisji Papierów Wartościowych i Giełd w Warszawie w piśmie […]

3

z dnia 19 lipca 2006 r., w zamiarze utrudnienia bądź udaremnienia zatwierdzenia

prospektu emisyjnego akcji VII emisji M. Z. Holding Spółka Akcyjna będącej

podstawą do zrealizowania przez M. Z. Holding Spółka Akcyjna układu zawartego

w dniu 15 grudnia 2005 r. z jego wierzycielami, wśród których znajduje się także

ZPK. Powyższe postępowanie stanowi działanie na szkodę Pracodawcy, jak

również m.in. naruszenie § 3 ust 1 umowy holdingowej z dnia 15 lipca 1996 r. oraz

obowiązków informacyjnych wynikających ze zaktualizowanych przepisów

wskazanych w Zarządzeniu nr 2/2002 Prezesa Zarządu M. Z. Holding Spółka

Akcyjna z dnia 10 stycznia 2002 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych

przekazywanych przez M. Z. Holding Spółka Akcyjna, jako podmiot dopuszczony

do obrotu publicznego; udzielenie wspólnie z odwołanymi w dniu 24 kwietnia 2006

r. przez Radę Nadzorczą ZPK byłymi członkami zarządu Pracodawcy w osobach

C.C. i J.K. - w dniu 29 maja 2006 r. pełnomocnictw procesowych i doprowadzenie w

ten sposób do zawarcia w dniu 8 czerwca 2006 r., rzekomej ugody przed Sądem

Rejonowym w Z. - Sądem Pracy (sygn. akt IV P …), mającej przywracać wyżej

wskazane osoby do pracy u pozwanego; uporczywe kwestionowanie uprawnień M.

Z. Holding Spółka Akcyjna do występowania jako jedynego wspólnika ZPK oraz

Rady Nadzorczej pracodawcy w osobach J. G. (G.), J.G. (G.) oraz A.K. (K.) oraz w

konsekwencji doprowadzenie do utraty zaufania Pracodawcy do Pracownika”.

Sąd Rejonowy ustalił ponadto, że prospekt emisyjny akcji VII emisji M. Z.

Holding S.A. został zatwierdzony. Układ zawarty w dniu 15 grudnia 2005 r. przez M.

Z. Holding S.A. z wierzycielami został zrealizowany.

Kwestią ustalenia właścicieli i osób umocowanych do reprezentacji „powoda”

zajął się Sąd Okręgowy w G. - sygn. akt […], w sprawie o przejęcie przez S. R.E.

Sp. z o.o. udziałów w kapitale zakładowym „powoda”. Wyrokiem z dnia 30 grudnia

2008 r. Sąd ten ustalił, że pozwana „W. S." Spółka z o.o. w G. (poprzednio S. R.E.)

nie jest wspólnikiem spółki M. Z. Zakładu Produkcji Konstrukcji Stalowych i

Urządzeń Przemysłowych Spółki z o.o. w Z. Apelacja pozwanego W. S. Spółki z

o.o. w G. od powyższego wyroku została oddalona przez Sąd Apelacyjny wyrokiem

z dnia 7 października 2010 r.

W ocenie Sądu Rejonowego, spór w sprawie sprowadzał się do

rozstrzygnięcia czy okoliczności wskazane przez pracodawcę w oświadczeniu o

4

rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia stanowiły ciężkie naruszenia

obowiązków pracowniczych przez powoda. Sąd uznał, że roszczenie powoda o

zapłatę odszkodowania było usprawiedliwione.

Odnosząc się do zarzutów wskazanych w oświadczeniu o rozwiązaniu z

powodem umowy o pracę Sąd podkreślił, że bezsporne w sprawie było, że powód

złożył podpis pod takimi pismami jak: pismo z dnia 27 czerwca 2006 r. do

Pierwszego […] Urzędu Skarbowego w S., pismo z dnia 19 lipca 2006 r. do Komisji

Papierów Wartościowych i Giełdy w Warszawie oraz podpisał pełnomocnictwo

procesowe w sprawie o sygn. akt […]. Oceniając wymienione wyżej pisma przez

pryzmat zarzutów postawionych powodowi, Sąd Rejonowy podkreślił, że

zachowanie powoda opisane przez pozwanego nie stanowiło ciężkiego naruszenia

obowiązków pracowniczych. Sąd Rejonowy przypomniał, że w okresie, w którym

wymienione pisma zostały sporządzone toczył się spór odnośnie do tego czy

jedynym udziałowcem powodowej spółki jest M.l Z. Holding S.A. w Z., czy S. R.E.

Sp. z o.o. w W. Spór sądowy toczył się przez kilka lat. Prawomocnie zakończony

został dopiero w październiku 2010 r. Tym samym, nie można, w ocenie Sądu,

czynić zarzutu powodowi, iż jako członek zarządu w pismach wymienionych przez

pozwanego sygnalizował jedynie, że spór istnieje i istniejącym sporem

usprawiedliwiał działania podejmowane przez zarząd i zaniechania zarządu. Sąd

pierwszej instancji zauważył, że z pisma z dnia 27 czerwca 2006 r. skierowanego

do Pierwszego […] Urzędu Skarbowego w S. wynika, że zarząd usprawiedliwia

niemożność przedłożenia uchwały zgromadzenia wspólników zatwierdzającej

sprawozdanie finansowe, z uwagi na treść postanowienia Sądu Okręgowego w G. z

dnia 19 kwietnia 2006 r., zakazującego wykonywania jedynemu wspólnikowi (S. R.

E. Sp. z o.o. w W.) praw korporacyjnych. Sąd Rejonowy podkreślił, że sentencja

postanowienia Sądu Okręgowego w G. w swej istocie była identyczna z tą, która

przytoczona została w piśmie, z wyjątkiem sformułowania „jedyny" wspólnik. Bez

wątpienia użycie tego sformułowania nie może świadczyć, w ocenie Sądu, o

ciężkim naruszeniu przez powoda obowiązków pracowniczych, gdyż powód nie

wprowadził Urzędu Skarbowego w błąd, a jedynie poinformował urząd o

postanowieniu Sądu Okręgowego w G. Podobnie w piśmie z dnia 19 lipca 2006 r.,

powód poinformował Komisję Papierów Wartościowych i Giełd w Warszawie o

5

sporze sądowym o prawa właścicielskie i o tym, że w zaistniałej sytuacji zarząd nie

może realizować obowiązków informacyjnych, zarówno względem M. Z. S.A. jak i

S. R. E., a zatem nie może przekazać informacji miesięcznych, kwartalnych,

półrocznych i rocznych oraz danych do pakietu konsolidacyjnego. Zarząd nie

poświadczył w piśmie nieprawdy, lecz poinformował o istniejącym sporze sądowym.

Sąd pierwszej instancji podkreślił przy tym, że nieprzekazanie tych informacji nie

udaremniło zatwierdzenia prospektu emisyjnego akcji VII emisji M. Z. Holding S.A. i

układ z wierzycielami M. Z. Holding SA został zrealizowany. Nieprzekazane tych

informacji nie spowodowało żadnej szkody po stronie pracodawcy. Spór

właścicielski pomiędzy dwoma podmiotami, w sposób oczywisty rzutował na

sytuację prawną pozwanej spółki, utrudniał jej prawidłowe funkcjonowanie zarówno

w stosunkach zewnętrznych, jak i wewnętrznych. Zaistniała wówczas sytuacja,

niezależna od powoda jak i pozostałych członków zarządu, stwarzała zagrożenie

dla dalszego funkcjonowania pozwanej Spółki w obrocie gospodarczym. Powód z

racji zajmowanego stanowiska odpowiadał za realizację kontraktów podpisanych

przez Spółkę, z których to obowiązków w spornym okresie wywiązywał się w

sposób należyty. Żaden zarzut w tym zakresie pod adresem powoda nie został

sformułowany. Obarczanie powoda odpowiedzialnością za zaistnienie sporu

właścicielskiego, na który powód nie miał żadnego wpływu i wyciąganie wobec

powoda konsekwencji za informowanie organów podatkowych czy innych

podmiotów o tym, że spór zaistniał, było zdaniem Sądu nieuprawnione. Podobnie

Sąd Rejonowy uznał, że nie stanowiło ciężkiego naruszenia obowiązków

pracowniczych podpisanie przez powoda pełnomocnictwa procesowego w sprawie

z powództwa C.C. i J.K.. Osoby podpisane pod pełnomocnictwami procesowymi

wpisane były do Krajowego Rejestru Sądowego, który był przedmiotem badania

przez sąd w sprawie w której zawarto ugodę […]. W tamtym okresie sąd nie był w

posiadaniu informacji o sporze właścicielskim, ponadto powód w dacie udzielenia

pełnomocnictwa był członkiem zarządu pozwanego.

Odnosząc się do zarzutu czwartego tj. uporczywego kwestionowania

uprawnień M. Z. Holding S.A. do występowania jako jedynego wspólnika ZPK oraz

rady nadzorczej, Sąd Rejonowy stwierdził, że ta okoliczność nie została w żaden

sposób wykazana przez stronę pozwaną.

6

Sąd Rejonowy nie uwzględnił żądania powoda zasądzenia odszkodowania

ponad kwotę 31.910,40 zł, gdyż, w ocenie Sądu pierwszej instancji, powodowi

przysługiwało odszkodowanie w wysokości trzymiesięcznego wynagrodzenia,

zgodnie z art. 58 k.p., i taką też podstawę żądania powód wskazał w pozwie.

Strona powodowa wyraźnie sformułowała swoje roszczenie jako odszkodowanie za

niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia i wskazała w

sposób konkretny podstawę prawną swojego żądania, błędnie wskazując jego

wysokość.

Apelację od powyższego wyroku wywiódł powód i pozwany.

Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G. wyrokiem z 15

września 2011 r., w pkt 1. z apelacji pozwanego zmienił zaskarżony wyrok w pkt 1.,

4. i powództwo oddalił; w pkt 2. oddalił apelację powoda; w pkt 3. zasądził od

powoda na rzecz pozwanego kwotę 30 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Sąd Okręgowy uznał, że umyślne naruszenie obowiązków wypełnia zakres

znaczeniowy zwrotu ciężkie nawet wtedy, gdy nie spowodowało szkody w mieniu

pracodawcy, bądź rozmiar szkody jest nieznaczny, a pracownik dopuścił się

naruszenia takiego obowiązku pracowniczego, który w sposób znaczny zagraża

interesowi pracodawcy. Jednym z kryteriów oceny należytego wykonywania

obowiązku dbałości o dobro pracodawcy jest pozycja zawodowa pracownika,

usytuowanie zajmowanego przez niego stanowiska w strukturze zakładu. Sąd

Okręgowy stwierdził, że w czasie, gdy powód był członkiem zarządu, jedyny

udziałowiec zatrudniającej go Spółki – M. Z. Holding Spółka Akcyjna w Z., będący

także jedynym udziałowcem Spółki B. C. 2000, w dniu 8 czerwca 2001 r. zawarł

umowę kredytu konsorcjalnego z K. Bankiem i P. K. Bankiem. Celem

zabezpieczenia spłaty wierzytelności objętych tą umową, M. Z. ustanowił m.in.

poręczenie cywilne oraz zastaw rejestrowy na wszystkich przysługujących mu

udziałach w kapitale zakładowym M. Z. - ZPK. W dniu 7 lutego 2003 r. K. Bank,

który od 1 marca 2002 r. został jedynym wierzycielem kredytobiorcy z tytułu

udzielonego kredytu, wypowiedział nienależycie wykonywaną umowę kredytową.

Część wierzytelności została zaspokojona. Pozostała - w wysokości 3.387.420

Euro została nabyta wraz z jej zabezpieczeniami przez S. R. E. Spółkę z o.o. w W.

w dniu 21 lutego 2006 r. na podstawie umowy przelewu wierzytelności. Nabywca w

7

dniu 17 marca 2006 r. został wpisany do rejestru zastawów, jako zastawnik, a w

dniu 20 marca 2006 r. poinformował kredytobiorcę o umowie przelewu

wierzytelności i wezwał do dobrowolnego spełnienia świadczenia poprzez zapłatę

równowartości kwoty 3.563.594 Euro w nieprzekraczalnym terminie 7 dni od daty

doręczenia wezwania. Dnia 28 marca 2006 r. Spółka SIRE złożyła M. Holding Z.

oświadczenie o przejęciu na własność przysługujących mu udziałów, w tym

wszystkich w Spółce ZPK - pracodawcy „ubezpieczonego” (powinno być:

„powoda”). Oświadczenie to było przedwczesne, bowiem nastąpiło wcześniej niż 7

dni po zawiadomieniu przesłanym zastawcy z kopią dla Spółki, a ta otrzymała

zawiadomienie w dniu 27 marca 2006 r. W dniu 29 marca 2006 r. zastawca zapłacił

całą należność, wskutek czego wygasła wierzytelność oraz ustanowiony zastaw.

Jednak SIRE uznała, że nie została zaspokojona w terminie i że należne są jej na

własność udziały M. Holding Z. w Spółce – Z. P. K. Uznając się za jej jedynego

wspólnika, powołała radę nadzorczą, a ta zarząd Spółki, w którym funkcję członka

powierzono „ubezpieczonemu” (powinno być: „powodowi”). Natomiast M. Holding Z.

powołał nową radę nadzorczą, która uchwałą z dnia 24 kwietnia 2006 r. odwołała

dotychczasowy zarząd Spółki, w tym J. K. z funkcji prezesa i C.C. z funkcji członka

zarządu i powołała nowy skład zarządu w osobach A. D., jako prezesa zarządu i T.

M. jako członka zarządu. Dotychczasowy zarząd nie uznał nowo powołanego

zarządu Spółki za prawowity i odmówił mu przekazania zarządzania

przedsiębiorstwem. Kilkakrotnie podejmowane bezskuteczne próby przejęcia

władztwa nad zakładem spowodowało, że zarząd Spółki w piśmie z dnia 27

kwietnia 2006 r. zawarł oświadczenia o rozwiązaniu z J. K. i C. C. umowy o pracę

bez wypowiedzenia z winy pracownika na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 i 3 k.p. J. K.

wraz z C. C., z którym także rozwiązano umowę o pracę w trybie

natychmiastowym, złożyli pozew o przywrócenie do pracy. W postępowaniu

sądowym Spółka ZPK była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika,

któremu pełnomocnictwa (jak wynika z odpisu z KRS-u winno było udzielić

działających łącznie dwóch członków zarządu lub jeden członek zarządu z

prokurentem), w sprawie udzielił, oprócz aktualnego członka zarządu powoda P.K.,

C. C.. Z kolei w sprawie, w której C. C. był powodem, pełnomocnictwa udzielił

powód i J. K.. Tak reprezentowana pozwana Spółka, w dniu 8 czerwca 2006 r. w

8

sprawie […] zawarła ugodę z J. K. i C. C., na mocy której zostali przywróceni do

pracy z dniem 27 kwietnia 2006 r. Ugoda sądowa po uprawomocnieniu została

opatrzona klauzulą wykonalności i stała się tytułem wykonawczym, którego Spółka

odmówiła wykonania, podejmując bezskuteczną, spóźnioną próbę zaskarżenia

postanowienia Sądu Rejonowego w Z. z dniem 8 czerwca 2006 r. o umorzeniu

postępowania.

Sąd Apelacyjny podkreślił, że „w międzyczasie” toczyło się także

postępowanie przed Sądem Okręgowym w G. X Wydziałem Gospodarczym

sygn[…], z powództwa M. Z. Holding Spółka Akcyjna w Z. przeciwko S. R. E.

Spółce z o.o. w W. (zwanej SIRE, później - „W. S.") i M. Z. – Z. P. Konstrukcji S. i

U. P. Spółce z o.o. w Z. (zwanej ZPK), którego przedmiotem była ocena

skuteczności przejęcia przez SIRE udziałów w kapitale zakładowym Spółki oraz

ustalenie czy SIRE jest wspólnikiem Spółki. Pozwana Spółka SIRE wystąpiła z

powództwem wzajemnym w sprawie […]. Po wydaniu zaskarżonego wyroku, Sąd

Okręgowy w G. X Wydział Gospodarczy wyrokiem z dnia 30 grudnia 2008 r. sygn.

akt […] z powództwa głównego: ustalił, że „W. S." Spółka z o.o. w W. nie jest

wspólnikiem spółki M. Z. - Zakład Produkcji Konstrukcji Stalowych i Urządzeń

Przemysłowych Spółki z o.o. w Z.. Zostało także prawomocnie zakończone

postępowanie w sprawie […] z powództwa M.Z. - Spółki ZPK o pozbawienie

wykonalności tytułu wykonawczego w postaci ugody sądowej zawartej przed

Sądem Rejonowym w Z. z dnia 8 czerwca 2006 r. Sąd Rejonowy w Z. Wydział IV

Pracy wyrokiem z dnia 17 lipca 2009 r. pozbawił tytuł wykonawczy w postaci ugody

sądowej z dnia 8 czerwca 2006 r., opatrzonej klauzulą wykonalności nadaną przez

Sąd Rejonowy w Z. w dniu 26 lutego 2007 r., wykonalności w całości oraz zasądził

od J. K. i C. C. na rzecz strony pozwanej koszty procesu. W motywach swego

rozstrzygnięcia Sąd Rejonowy stwierdził, że pozwana spółka skierowała

powództwo przeciwko tytułowi egzekucyjnemu - niekorzystającemu z powagi

rzeczy osądzonej tj. ugody sądowej, zatem podniesienie zarzutu braku

odpowiedniego pełnomocnictwa dla osoby działającej w imieniu spółki, jako

dłużnika, było dopuszczalne, a zarzut ten okazał się ponadto uzasadniony. Sąd

Rejonowy podkreślił, że J. K. i C. C. nie byli upoważnieni do reprezentacji pozwanej

spółki w dacie udzielania pełnomocnictwa, a także w dacie, w której doszło do

9

zawarcia ugody sądowej, gdyż zostali skutecznie odwołani z członkostwa w

zarządzie uchwałami rady nadzorczej ustanowionej przez M. Z. Holding S.A. -

prawowitego, jedynego udziałowca spółki. Nie byli także upoważnieni do

reprezentowania pracodawcy na mocy art. 31

k.p.

W świetle tych ustaleń faktycznych, w ocenie Sądu Okręgowego nie budzi

wątpliwości, że jedynym wspólnikiem Spółki – M. Z. - Zakład Produkcji Konstrukcji

Stalowych i Urządzeń Przemysłowych, właścicielem wszystkich udziałów w jej

kapitale zakładowym, był M. Holding Z.. Powołana, przez prawowitego wspólnika

Spółki – M. Z. – Z. P. K. S. – M. Z. Holding, rada nadzorcza, realizując uprawnienia

wynikające z § 17 pkt 5 Umowy Spółki, uchwałą z dnia 24 kwietnia 2006 r.

skutecznie odwołała J. K. i C. C., jako członków zarządu Spółki i powołała nowy

skład członków zarządu Spółki, który był uprawniony do złożenia byłym członkom

zarządu świadczenia o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy

pracownika (§ 19 pkt 3 Umowy Spółki), co też nastąpiło w piśmie z dnia 27 kwietnia

2006 r.

Sąd drugiej instancji stwierdził, że powód był członkiem zarządu pozwanej

spółki, a więc wchodził w skład organu uprawnionego do reprezentacji strony

pozwanej. Zajmował on bardzo odpowiedzialne i wysokie stanowisko u strony

pozwanej. Zarząd odpowiadał za prawidłową organizację i funkcjonowanie

pozwanej spółki. Z racji zajmowanego stanowiska powodowi powinny być znane

wszystkie problemy, z jakimi borykała się Spółka. Winien być świadom sytuacji

prawnej Spółki, jej statusu. Podejmując się objęcia stanowiska członka zarządu

powód musiał być obeznany w szeregiem praw, jakie z racji zajmowanego

stanowiska posiadał, ale także musiał się liczyć z odpowiedzialnością, jaką przyjął

na siebie będąc członkiem zarządu jak i zobowiązaniami, jakie wiązały się z

zasiadaniem w zarządzie. Rada nadzorcza pozwanej Spółki powołując powoda na

członka zarządu miała prawo oczekiwać od powoda odpowiedzialnego i

świadomego postępowania. W tych okolicznościach, zdaniem Sądu Okręgowego,

nie do zaakceptowania jest stanowisko powoda, że „chciał być jak najdalej od

toczącego się sporu właścicielskiego". Jednocześnie powód był świadomy, iż ani J.

K., ani C. C. nie mieli uprawnień do występowania w imieniu pozwanej Spółki,

składania oświadczeń w jej imieniu. Powód składając oświadczenie w imieniu

10

pozwanej działał wspólnie z odwołanymi już członkami zarządu. Tak więc wyrażał

zgodę, godził się na to, że odwołani członkowie zarządu podejmowali czynności w

imieniu pozwanej nie mając do tego prawa. Składając wspólne oświadczenie - z J.

K. i C. C. doprowadzał do składania nieważnych oświadczeń. Sąd Okręgowy

podkreślił, że tym bardziej takie postępowanie jest naganne, ponieważ dotyczyło

postępowań sądowych, w trakcie których przedstawiono nieaktualne wyciągi z

KRS-u, w których nieuwidocznione były zmiany w składzie zarządu. Sąd

prowadzący sprawę był wprowadzony w błąd, co do osobowej reprezentacji strony

pozwanej.

Jako bezprawne, Sąd Okręgowy uznał także podpisywanie przez powoda w

imieniu pozwanej z odwołanymi członkami zarządu pozostałej korespondencji, tj.

pisma z 27 czerwca 2006 r. do Pierwszego Urzędu Skarbowego w S. czy do

Komisji Papierów Wartościowych i Giełd w Warszawie z dnia 19 lipca 2006 r. Mimo,

że pismo kierowane do Komisji Papierów Wartościowych i Giełd nie spowodowało

utrudnienia w zatwierdzeniu prospektu akcji VII emisji M. Z. - już samo wystąpienie

w imieniu pozwanej wraz z odwołanym członkiem jest, w ocenie Sądu drugiej

instancji, naganne.

Powyższy wyrok został w całości zaskarżony skargą kasacyjną wniesioną

przez powoda, w której zarzucono: naruszenie prawa materialnego – „przepisu art.

30 § 4 k.p. poprzez błędną wykładnię tego przepisu skutkującą przeniesieniem

sporu pomiędzy pracownikiem - powodem a pracodawcą - pozwaną poza granice

przyczyn podanych w pisemnym oświadczeniu pracodawcy o rozwiązaniu umowy o

pracę z powodem z winy powoda z dnia 17 sierpnia 2006 r., pozbawiając tym

samym pracownika możliwości podjęcia obrony”; oraz „naruszenie przepisów

postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności:

1. przepisu art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 233 § 1 i art. 382 k.p.c. poprzez brak

skonkretyzowania i wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku przyczyn, dla których Sąd

drugiej instancji dokonując zmiany ustaleń faktycznych poczynionych w

postępowaniu pierwszoinstancyjnym, pominął ocenę części zgromadzonego w

sprawie materiału dowodowego;

2. przepisu art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 391 k.p.c. poprzez niezamieszczenie

w uzasadnieniu wyroku wyraźnego stwierdzenia, że ustalenia i wnioski Sądu

11

pierwszej instancji akceptuje i przyjmuje za swoje, w sytuacji, gdy w pkt 2

zaskarżonego wyroku Sąd ten wydał orzeczenie oddalające apelację powoda”.

Wskazując na powyższe wniesiono o „1. uchylenie zaskarżonego wyroku w

całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w

G.; 2. zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania

apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm

przepisanych; 3. zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda zwrot kosztów

postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w wysokości

według norm przepisanych”.

Strona pozwana wniosła o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do

rozpoznania a w razie przyjęcia jej do rozpoznania o jej oddalenie w całości oraz

zasądzenie kosztów postępowania.

Sąd Najwyższy, zważył co następuje:

Sąd Najwyższy rozpoznaje skargę kasacyjną w granicach zaskarżenia oraz

w granicach podstaw; w granicach zaskarżenia bierze jednak z urzędu pod

rozwagę nieważność postępowania (art. 39813

§ 1 k.p.c.). Podstawy skargi to

zarzuty w niej podniesione, dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i

przepisów postępowania (art. 3983

§ 1 k.p.c.). Sąd Najwyższy rozpoznając skargę

kasacyjną rozważa jedynie prawidłowość wykładni i stosowania tych przepisów

prawa, które zostały objęte podstawami (zarzutami) skargi.

Skarga kasacyjna powoda nie ma uzasadnionych podstaw. Rozważania

należy rozpocząć od zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Zarzuty te

obejmują naruszenie art. 328 § 2 k.p.c. w związku z art. 233 § 1 i 382 k.p.c. oraz w

związku z art. 391 k.p.c. Zarzut naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. tylko wyjątkowo może

stanowić uzasadnioną podstawę skargi kasacyjnej. Dla skuteczności

podniesionego zarzutu naruszenia przepisu postępowania konieczne jest

wykazanie wpływu zarzucanego uchybienia na wynik sprawy, rozumiany jako

uwzględnienie lub oddalenie spornych roszczeń (art. 3983

§ 1 pkt 2 k.p.c.). W art.

328 § 2 k.p.c. (stosowanym w postępowaniu apelacyjnym na podstawie art. 391 § 1

k.p.c.) została uregulowana konieczna zawartość uzasadnienia wyroku.

12

Uzasadnienie wyroku jest – jak wiadomo – sporządzane po jego wydaniu, stąd z

reguły nie występuje wpływ jego ewentualnych wad na wynik sprawy. Sąd

Najwyższy przyjmuje jednolicie w swym orzecznictwie, że naruszenie art. 328 § 2

k.p.c. może stanowić uzasadnioną podstawę skargi kasacyjnej w tych wyjątkowych

wypadkach, gdy wady uzasadnienia zaskarżonego wyroku są tego rodzaju i

ciężaru, że uniemożliwiają dokonanie kontroli kasacyjnej rozstrzygnięcia. Z

nowszych orzeczeń Sądu Najwyższego tytułem przykładu można wymienić wyroki:

z 2 czerwca 2011 r. (I CSK 581/10, LEX nr 950715), z 15 lipca 2011 r.

(I CSK 67/11, LEX nr 970061), z 18 października 2011 r. (II UK 51/11, LEX nr

1110977) i z 15 grudnia 2011 r. (II PK 80/11, LEX nr 1163328). Uzasadnienie

zaskarżonego wyroku nie zawiera tak poważnych wad.

Natomiast naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. nie może stanowić uzasadnionej

podstawy skargi kasacyjnej z tego względu, że podstawą skargi kasacyjnej nie

mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów (art. 3983

§ 3

k.p.c.). Przepis art. 233 § 1 k.p.c. wprost odnosi się do oceny dowodów. Zarzut

odnoszący się do naruszenia art. 382 k.p.c. nie został dostatecznie

skonkretyzowany. Zgodnie z tym przepisem, sąd drugiej instancji orzeka na

podstawie materiału zebranego w pierwszej instancji oraz w postępowaniu

apelacyjnym. Skarżący nie podał, jaki materiał dowodowy został pominięty przez

Sąd Okręgowy. Zarzut naruszenia tego przepisu nie może odnosić się do oceny

dowodów ani do oceny zasadności wszystkich zarzutów stawianych powodowi w

oświadczeniu pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę z pominięciem niektórych

z nich. Chodzi bowiem o uwzględnienie wszystkich dowodów w konstruowaniu

podstawy faktycznej orzeczenia sądu drugiej instancji. Skarżący nie podał, jakie

„materiał” został pominięty w ustaleniu podstawy faktycznej orzeczenia.

Nie jest też uzasadniona podstawa skargi odnosząca się do naruszenia

prawa materialnego. Jedyny zarzut skargi w ramach tej podstawy dotyczy art. 30 §

4 k.p. W myśl tego przepisu, w oświadczeniu pracodawcy o wypowiedzeniu umowy

o pracę zawartej na czas nieokreślony lub o rozwiązaniu umowy o pracę bez

wypowiedzenia powinna być wskazana przyczyn uzasadniająca wypowiedzenie lub

rozwiązanie umowy. Skarżący upatruje naruszenia tego przepisu przez błędną jego

wykładnię, polegającą na przeniesieniu (przez Sąd drugiej instancji) sporu między

13

pracownikiem – powodem a pracodawcą poza granice przyczyn podanych w

pisemnym oświadczeniu pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę z powodem z

jego winy i pozbawieniu go tym samym możliwości obrony. Tak skonstruowany

zarzut nie został odniesiony do odpowiednich przepisów prawa. Nie wiąże się on z

wykładnią art. 30 § 4 k.p. Przepis ten mógłby zostać naruszony w razie niepodania

przez pracodawcę przyczyny rozwiązania umowy o pracę, podania przyczyny

pozornej (takiej, która nie stanowiła rzeczywistego motywu złożenia świadczenia)

lub niedostatecznie konkretnej, ogólnikowej lub niezrozumiałej. W ten sposób art.

30 § 4 k.p. jest wykładany w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. np. wyroki z 14

maja 1999 r., I PKN 47/99, OSNAPiUS 2000 nr 14, poz. 548 i z 19 stycznia 2000 r.,

I PKN 481/99, OSNAPiUS 2001 nr 11, poz. 373). Taki problem nie występował w

tej sprawie, w której spór koncentrował się na ocenie zasadności rozwiązania

umowy o pracę w świetle podanych przyczyn.

W tym stanie rzeczy skarga podlegała oddaleniu na podstawie

art. 39814

k.p.c.

/tp/