WA 14/12

Sygn. akt: WA 14/12

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 28 sierpnia 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Marian Buliński (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Jan Bogdan Rychlicki

SSN Jerzy Steckiewicz

Protokolant : Marcin Szlaga

przy udziale prokuratora Naczelnej Prokuratury Wojskowej płka Zbigniewa

Badelskiego

w sprawie mjra rez. T. T. oskarżonego z art. 231 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., po

rozpoznaniu w Izbie Wojskowej na rozprawie w dniu 28 sierpnia 2012 r. apelacji

wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego

z dnia 27 marca 2012 r.,

1. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok;

2. zwalnia oskarżonego od ponoszenia kosztów postępowania

odwoławczego w tym od opłaty.

UZASADNIENIE

Wyrokiem Wojskowego Sądu Okręgowego z dnia 27 marca 2012 r. mjr rez.

T. T. został skazany za to, że

2

„ w okresie od 1.07.2002 r. do 29.12.2003 r. w I., jako kierownik Wojskowej

Administracji Koszar w I., będąc funkcjonariuszem publicznym, działając w celu

osiągnięcia korzyści majątkowej dla firmy „T. " s.c., przekształconej następnie w „P.

" s.c - należącej do I. Z., w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry

powziętego zamiaru, poprzez nadużycie uprawnień do dokonywania zamówień na

rzecz Jednostki Wojskowej /…/ poprzez niestosowanie zakazu dzielenia

zamówienia na części określonego w art. 3 ust. 2 ówcześnie obowiązującej ustawy

z dnia 10 czerwca 1994 o zamówieniach publicznych (Dz. U. z 2002 r. nr 72 poz.

664 z późn. zm.), bezpodstawnie uczestniczył w procesie dokonywania zakupów

stolarki okiennej, drzwi aluminiowych oraz usług związanych z montażem stolarki

okiennej, z pominięciem trybów dokonywania zamówień określonych w ustawie o

zamówieniach publicznych, a ponadto nie dokonywał rozpoznania cen na rynku, w

następstwie czego Jednostka Wojskowa dokonała zakupów stolarki okiennej, drzwi

aluminiowych oraz usług związanych z montażem stolarki okiennej od firmy „T. "

s.c., a następnie „P-.' s.c. za łączną kwotę 639.906,68 zł - po cenach znacznie

zawyżonych w stosunku do cen rynkowych, w tym:

- na podstawie faktury nr FAS/148/2002 z dnia 2.07.2002 r. zakupiono 10 sztuk

okien PCV o wymiarach 1460x1660 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 780 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/149/2002 z dnia 3.07.2002 r. zakupiono 8 sztuk

okien PCV o wymiarach 1460x1660 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 624,29 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/154/2002 z dnia 4.07.2002 r. zakupiono 8 sztuk

okien PCV o wymiarach 1460x1660 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 624,29 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/163/2002 z dnia 10.07.2002 r. zakupiono 1 okno

PCV o wymiarach 900x2000 za cenę, której wartość była znacznie zawyżona w

stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie mniejszą niż

1.116 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/210/2002 z dnia 26.08.2002 r. zlecono usługę

montażu 4 sztuk okien PCV o wymiarach 1720x2130 i 1470x2320 za cenę, której

3

wartość była znacznie zawyżona w stosunku obowiązujących wówczas cen

rynkowych o kwotę nie mniejszą niż 10.075,98 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/211/2002 z dnia 26.08.2002 r. zlecono usługę

montażu 7 sztuk okien PCV o wymiarach 1470x2320,1130x1710,1470x2320 za

cenę, której wartość była znacznie zawyżona w stosunku obowiązujących

wówczas cen rynkowych o kwotę nie mniejszą niż 10.098,12 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/225/20 02 z dnia 4.09.2002 r. zlecono usługę

montażu 8 sztuk okien PCV o wymiarach 1280x2100,1300x740,1220x1530 za

cenę, której wartość była znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących

wówczas cen rynkowych o kwotę nie mniejszą niż 8.959,95 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/226/20 02 z dnia 4.09.2002 r. zlecono usługę

montażu 4 sztuk okien PCV o wymiarach 3420x749, 1138x1639, 1139x1639 oraz

drzwi aluminiowych o wymiarach 1280x2130 za cenę, której wartość była

znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o

kwotę nie mniejszą niż 9.600,05 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/254/2002 z dnia 24.09.2002 r. zakupiono 1 okno

PCV o wymiarach 1535x1050 za cenę, którego wartość była znacznie zawyżona

w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie mniejszą niż

1.032,73 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/336/2002 z dnia 8.11.2002 r. zlecono usługę

związaną z montażem 9 sztuk okien PCV o długości ram 39,14 m, której wartość

była znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych

o kwotę nie mniejszą niż 10.816,54 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/337/2002 z dnia 9.11.2002 r. zlecono usługę

montażu 8 sztuk okien PCV o długości ram 29,52 m, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 9.025,85 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/338/2002 z dnia 12.11.2002 r. zlecono usługę

montażu 6 sztuk okien PCV o wymiarach 845x1100 za cenę, której wartość była

znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o

kwotę nie mniejszą niż 7.847,33 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/348/2002 z dnia 14.11.2002 r. zlecono usługę

montażu sztuk okien PCV o wymiarach 850x1430,785x570,767x570 za cenę,

4

której wartość była znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas

cen rynkowych o kwotę nie mniejszą niż 8.865,35 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/349/2002 z dnia 14.11.2002 r. zlecono usługę

montażu sztuk okien PCV o wymiarach 850x1430, 785x570, 767x570 za cenę,

której wartość była znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas

cen rynkowych o kwotę nie mniejszą niż 10.251,53 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/350/2002 z dnia 15.11.2002 r. zlecono usługę

montażu 11 sztuk okien PCV o wymiarach 850x1430, 785x570 za cenę, której

wartość była znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen

rynkowych o kwotę nie mniejszą niż 11.551,90 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/351/2002 z dnia 15.11.2002 r. zlecono usługę

montażu 11 sztuk okien PCV o wymiarach 845x1430,785x570 za cenę, której

wartość była znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen

rynkowych o kwotę nie mniejszą niż 11.507,49 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/2/2003 z dnia 13.01.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi dwuskrzydłowych aluminiowych za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 6.135,98 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/6/2003 z dnia 20.01.2003 r. zlecono usługę montażu

219 mb stolarki okiennej za cenę, której wartość była znacznie zawyżona w

stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę niemniejszą niż

2.371,77zł,

- na podstawie faktury nr FAS/7/2003 z dnia 22.01.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi aluminiowych o wymiarach 900x2400 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 5.379,32 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/13/2003 z dnia 28.01.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi dwuskrzydłowych aluminiowych o wymiarach 1460x2070 za cenę, której

wartość była znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen

rynkowych na o kwotę nie mniejszą niż 6.704,23 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/15/2003 z dnia 29.01.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi dwuskrzydłowych aluminiowych za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 7.261,09 zł,

5

- na podstawie faktury nr FAS/16/2003 z dnia 30.01.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi jednoskrzydłowych aluminiowych o wymiarach 1040x2100 za cenę, której

wartość była znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen

rynkowych na o kwotę nie mniejszą niż 2.408,28 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/18/2003 z dnia 31.01.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi jednoskrzydłowych aluminiowych o wymiarach 1040x2100 za cenę, której

wartość była znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen

rynkowych o kwotę nie mniejszą niż 2.463,07zł,

- na podstawie faktury nr FAS/19/2003 z dnia 31.01.2003 r. zakupiono usługę

montażu 160 mb stolarki okiennej za cenę, której wartość była znacznie zawyżona

w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie mniejszą niż

1.732,26 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/31/2003 z dnia 10.02.2003 r. zakupiono 2 sztuki

drzwi aluminiowych o wymiarach 1040x2100 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 3.501,07 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/32/2003 z dnia 13.02.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi aluminiowych zewnętrznych za cenę, której wartość była znacznie zawyżona

w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie mniejszą niż

1.740,54 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/32/2003 z dnia 13.02.2003 r. zakupiono 2 sztuki

drzwi aluminiowych zewnętrznych za cenę, której wartość była znacznie zawyżona

w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie mniejszą niż

1.350,00 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/33/2003 z dnia 15.02.2003 r. zakupiono 2 sztuki

drzwi zewnętrznych o wymiarach 1040x2100 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 3.393,58 zł, na podstawie faktury nr FAS/78/2003 z dnia 25.03.2003 r.

zakupiono 8 sztuk okien PCV o wymiarach 1690x1400 za cenę, której wartość była

znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o

kwotę nie mniejszą niż 1.787,54 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/109/2003 z dnia 4.04.2003 r. zakupiono 9 sztuk

okien PCV o wymiarach 920x1470 za cenę, której wartość była znacznie zawyżona

w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie mniejszą niż

6

5.581,90 zł oraz 1 okno PCV o wymiarach 1060x1200 za cenę, której wartość była

znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o

kwotę nie mniejszą niż 516,64 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/153/2003 z dnia 23.04.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi aluminiowych o wymiarach 3939x2700 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 4.700,04 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/154/2003 z dnia 23.04.2003 r. zakupiono 3 sztuki

drzwi aluminiowych o wymiarach 940x2050 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 2.609,49 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/155/2003 z dnia 24.04.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi aluminiowych o wymiarach 2420x2730 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 1.600,08 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/156/2003 z dnia 24.04.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi aluminiowych o wymiarach 242x2730 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona tu stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 2.345,08 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/165/2003 z dnia 29.04.2003 r. zakupiono 3 sztuki

okien PCV o wymiarach 1240x2260 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 2.636,77 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/166/2003 z dnia 29.04.2003 r. zakupiono 4 sztuki

okien PCV o wymiarach 1050x2100 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 3.101,14 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/167/2003 z dnia 30.04.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi aluminiowych o wymiarach 1700x2910 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 4.437,32 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/169/2003 z dnia 30.04.2003 r. zakupiono 7 sztuki

okien PCV o wymiarach 1070x1720 za cenę, której wartość była znacznie

7

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 5.355,12 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/168/2003 z dnia 30.04.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi aluminiowych o wymiarach 1500x3100 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 4.056,60 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/188/2003 z dnia 9.05.2003 r. zakupiono 7 sztuki

okien PCV o wymiarach 1100x2050 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 4.296,74 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/247/2003 z dnia 28.05.2003 r. zakupiono 2 sztuki

okien PCV o wymiarach 1080x2050 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 2.428,76 zł oraz 1 okno PCV o wymiarach 1380x2080 za cenę, której

wartość była znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen

rynkowych o kwotę nie mniejszą niż 629,25 zł oraz 1 okno PCV o wymiarach

1400x900 za cenę, której wartość była znacznie zawyżona w stosunku do

obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie mniejszą niż 1.201,20 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/245/2003 z dnia 28.05.2003 r. zakupiono 6 sztuk

okien PCV o wymiarach 1080x2010 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 4.949,40 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/457/2003 z dnia 11.08.2003 r. zakupiono 4 sztuki

okien PCV o wymiarach 1040x2050 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 4.190,80zł,

- na podstawie faktury nr FAS/458/2003 z dnia 12.08.2003 r. zakupiono 6 sztuk

okien PCV o wymiarach 1200x1530 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 1.885,92 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/775/2 0 03 z dnia 23.10.2003 r. zakupiono 3 sztuki

okien PCV o wymiarach 840x1430, 4 sztuki okien PCV o wymiarach 1400x1400

oraz 5 sztuk okien PCV o wymiarach 1430x1400 za cenę, której wartość była

8

znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o

kwotę nie mniejszą niż 3.488,65 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/776/2003 z dnia 23.10.2003 r. zakupiono 3 sztuki

okien PCV o wymiarach 840x1430, 4 sztuki okien PCV o wymiarach 1430x1400

oraz 4 sztuki okien PCV o wymiarach 1400x1400 za cenę, której wartość była

znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o

kwotę nie mniejszą niż 2.993,84 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/799/2003 z dnia 28.10.2003 r. zakupiono 3 sztuki

okien PCV o wymiarach 1430x1400,1 okno PCV o wymiarach 1510x2120 oraz 3

sztuki okien PCV o wymiarach 1080x2080 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 2.192,46 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/800/2003 z dnia 23.10.2003 r. zakupiono 3 sztuki

okien PCV o wymiarach 1430x1400, 2 sztuki okien PCV o wymiarach 1510x2120

oraz 3 sztuki okien PCV o wymiarach 1080x2080 za cenę, której wartość była

znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o

kwotę nie mniejszą niż 4.322,87 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/865/2003 z dnia 7.11.2003 r. zakupiono 4 sztuki

okien PCV o wymiarach 980x1540 oraz 4 sztuki okien PCV o wymiarach 980x1500

za cenę, której wartość była znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących

wówczas cen rynkowych o kwotę nie mniejszą niż7.116,11 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/989/2003 z dnia 3.12.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi aluminiowych o wymiarach 1250x2150 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 6.777 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/990/2003 z dnia 4.12.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi aluminiowych o wymiarach 1650x2870 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 4.658,99 zł,

- na podstawie faktury nr FAS/1051/2003 z dnia 16.12.2003 r. zakupiono 8 sztuk

drzwi PCV wewnętrznych o różnych wymiarach za cenę, której wartość była

znacznie zawyżona w stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o

kwotę nie mniejszą niż 1.796,43 zł,

9

- na podstawie faktury nr FAS/1114/2003 z dnia 29.12.2003 r. zakupiono 1 sztukę

drzwi aluminiowych o wymiarach 2100x2440 za cenę, której wartość była znacznie

zawyżona tu stosunku do obowiązujących wówczas cen rynkowych o kwotę nie

mniejszą niż 383,70 zł,

przy czym łączna wartość strat, jakie poniosła Jednostka Wojskowa /…/ wyniosła

co najmniej 249.518,35 zł”

tj. za popełnienie przestępstwa określonego w art. 231 § 2 k.k. w zw. z art.

12 k.k. na karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności i 100 stawek dziennych

grzywny po 100 zł każda, przy czym wykonanie kary pozbawienia wolności

warunkowo zawieszono na pięcioletni okres próby. Nadto orzeczono środek karny

w postaci zakazu zajmowania stanowisk związanych z gospodarowaniem

publicznymi środkami finansowym na okres 5 lat oraz zobowiązanie go do

naprawienia części szkody spowodowanej przestępstwem, poprzez wpłacenie na

rzecz pokrzywdzonego – Jednostki Wojskowej /…/ kwoty 20000 złotych w terminie

3 lat od uprawomocnienia się wyroku.

Apelację od tego wyroku złożył obrońca T. T. zarzucając temuż orzeczeniu

naruszenie prawa procesowego, które miało wpływ na treść orzeczenia:

„- art. 4 k.p.k., art. 5 § 2 k.p.k. i art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. poprzez

ustalenie z przekroczeniem swobodnej oceny dowodów z jednoczesnym

pominięciem dowodów odciążających sprawstwa w zakresie czynu z art. 231 § 2

k.k. w zw. z art. 12 k.k., w szczególności poprzez dokonanie całkowicie dowolnej

oceny treści zgromadzonego materiału dowodowego bez uwzględniania

całokształtu okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej wbrew zasadzie

obiektywizmu, z pogwałceniem zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy,

a przede wszystkim doświadczenia życiowego, nadto poprzez rozstrzygnięcie

nieusuwalnych wątpliwości na niekorzyść oskarżonego, jak również poprzez

czynienie ustaleń w oderwaniu od materiału dowodowego,

- art. 5 § 1 k.p.k. poprzez nieuprawnione przerzucania ciężaru dowodzenia

na oskarżonego,

- art. 424 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k. poprzez zaniechanie wskazania jakie fakty Sąd

uznał za udowodnione lub nieudowodnione, na jakich w tej mierze oparł się

dowodach i dlaczego nie uznał dowodów przeciwnych, a nadto nieuwzględnieniu

szeregu okoliczności występujących w sprawie, które go okoliczności w

uzasadnieniu wyroku Sąd ominął analizy materiału dowodowego mającego

10

potwierdzać okoliczności faktyczne przedmiotowej sprawy, co w konsekwencji

uniemożliwia dokonanie analizy przedstawionego toku rozumowania Sądu i jego

zgodności z zebranym materiałem dowodowym”.

W oparciu o to skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i

uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu ewentualnie o uchylenie

zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojskowemu Sądowi Okręgowemu do

ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i

umorzenie postępowania w oparciu o treść przepisu art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.

Na rozprawie odwoławczej mjr rez. T. T. i jego obrońca poparli złożoną

apelację a prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej wniósł o utrzymanie w

mocy zaskarżonego wyroku.

W tej sytuacji Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Podniesione w apelacji zarzuty sprowadzają się do kwestionowania

poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych. Zdaniem obrony sąd pierwszej

instancji dokonał te ustalenia z naruszeniem szeregu przepisów prawa

procesowego a to art. 4, 5 § 2 , art. 7 w zw. z 410, 5 § 1, 424 § 1 pkt 1 i 2.

Bezsporne jest to, że sąd orzekający obszernie na 23 k. uzasadnił swoje

orzeczenie.

Zdaniem Sądu Najwyższego wbrew twierdzeniom obrony sąd pierwszej instancji

badał i uwzględniał okoliczności przemawiające zarówno na korzyść jak i na

niekorzyść oskarżonego (art. 4 k.p.k.) a swoje przekonanie o niewiarygodności

jednych dowodów i niewiarygodności innych oparł na zasadach prawidłowego

rozumowania oraz wskazaniach wiedzy i doświadczenia życiowego (art. 7 k.p.k.) z

uwzględnieniem całokształtu okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej (art.

410 k.p.k.). W sprawie nie wystąpiły wątpliwości nie dające się usunąć, a zatem sąd

pierwszej instancji nie znajdując się w takiej sytuacji nie mógł takich wątpliwości

rozstrzygnąć na niekorzyść oskarżonego. Wreszcie obszerność oraz

drobiazgowość uzasadnienia, w którym sąd opisał jakie fakty uznał za

udowodnione, jakim dowodom dał wiarę a jakim jej odmówił oraz wskazał podstawę

prawną tego orzeczenia nie pozwala na uznanie, iż naruszył on art. 424 k.p.k. W

żadnej mierze sąd nie przerzucał ciężaru dowodzenia na oskarżonego. Nie dał

jedynie wiary wyjaśnieniom oskarżonego i należycie swoje stanowisko uzasadnił.

Obrona przede wszystkim polemizuje z ustaleniami sądu pierwszej instancji, że

oskarżony nie dokonywał rozpoznania cen na rynku. W sytuacji gdy w oparciu o

11

opinię biegłych sąd przyjmuje, że w większości przypadków zakupu okien i drzwi z

firm należących do I. Z. zawyżono cenę jednostkową okna lub drzwi o ponad 1000

zł, a zdarzały się faktury z których wynika, że to jednostkowe zawyżenie ( za 1 okno

lub drzwi) przekraczało pięć, sześć a nawet siedem tysięcy złotych (faktura nr

FAS/15/2003) to przyjęcie, że doszło do takich przypadków z powodu niedokonania

przez oskarżonych rozpoznania cen na rynku jest korzystne dla oskarżonego, gdyż

alternatywą dla takiego ustalenia byłoby przyjęcie, że oskarżony wiedząc, że

można kupić drzwi nawet o siedem tysięcy taniej za sztukę doprowadzał do zakupu

z wolnej ręki tak drogich drzwi.

Oczywistością jest, że oskarżony jako kierownik Wojskowej Administracji

Koszar uzasadniając do dowódcy jednostki wojskowej konieczność zakupu drzwi i

okien, określając wysokość potrzebnych mu środków finansowych na zakup tych

rzeczy musiał być zorientowany w wysokości cen za te elementy u różnych

producentów. Słusznie sąd orzekający nie dał wiary wyjaśnieniom oskarżonego o

konieczności dokonywania zakupów „na raty” ze względu na okoliczności związane

z finansowaniem jednostki wojskowej. Faktem jest, że budżet jednostki był w 2002 r.

zmieniany 5 krotnie a w 2003 r. 9 krotnie. Jednakże zmiany te polegały na

przyznawaniu jednostce dodatkowych funduszy na wniosek dowództwa jednostki i

w większość takich wniosków dowództwa jednostki zostało uwzględnionych. Zatem

przydział nowych środków finansowych nie powinien być dla wnioskujących o nie

zaskoczeniem. To już przez złożeniem wniosku wnioskujący wiedział na co

ewentualnie przyznane środki przeznaczy. Zauważyć należy też, że przecież mimo

tak uzupełnianego budżetu przetargi w jednostce w tym okresie wielokrotnie się

odbywały.

Skarżący nie zauważa, że sąd pierwszej instancji na k. 13-17 uzasadnienia

wyroku analizuje poczynania oskarżonego i dochodzi, zdaniem Sądu Najwyższego,

do słusznego wniosku, iż doprowadził do nieusprawiedliwionych zakupów „z wolnej

ręki”. Przekonanie takie sąd orzekający opiera na tym, że zakupy „z wolnej ręki”

winny być łączone z odbywającymi się w tym samym czasie postępowaniami

przetargowymi a nadto przeciwko takim zakupom „z wolnej ręki” przemawia to, że

takie zakupy dokonywane w ciągu miesiąca czasami nawet w ciągu kilku dni –

(podkreślenie SN) przekraczały kwotę graniczną dla stosowania tej formy zakupu.

Rację ma obrońca, że kryterium rozgraniczającym odpowiedzialność karną

od dyscyplinarnej stanowi wnikliwie oceniony stopień społecznej szkodliwości

12

czynu. Jednakże autor apelacji ani słowem nie uzasadnił dlaczego w czynie

oskarżonego należy doszukiwać się tak małego stopnia społecznej szkodliwości,

który doprowadził by do przypisania mu jedynie odpowiedzialności dyscyplinarnej.

W dalszej części uzasadnienia apelacji jej autor skupił się jedynie na polemice z

ustaleniami sądu orzekającego o popełnieniu przez oskarżonego zarzucanego mu

czynu.

W końcowej części apelacji obrona podniosła zarzut obrazy prawa

materialnego tj. art. 231 § 2 k.k. Zarzut ten wynika jedynie z uzasadnienia apelacji.

W części, w której w apelacji przedstawione są zarzuty obrony wobec

przedmiotowego wyroku takiego zarzutu nie podniesiono. Truizmem jest

stwierdzenie, że zarzut obrazy prawa materialnego dotyczy jedynie takiego

przypadku, że z niekwestionowanego stanu faktycznego wynika, iż sąd przyjął

nieprawidłową kwalifikację prawną czynu oskarżonego.

Z ustaleń poczynionych przez sąd pierwszej instancji wynika, że oskarżony

doprowadził do dzielenia zleceń w celu uniknięcia postępowań przetargowych,

doprowadzał do zakupów z wolnej ręki, jednocześnie oskarżony działał w celu

przysporzenia korzyści majątkowej – I. Z. – który uczestnicząc w przetargach

organizowanych przez jednostkę musiałby rywalizować z innymi oferentami (np.

obniżać ceny) a i tak nie wiadomo czy zostałby za każdym razem zwycięzcą takich

postępowań.

Zdaniem Sądu Najwyższego z tak ustalonego stanu faktycznego przyjętego

przez sąd orzekający kwalifikacja czynu oskarżonego nie budzi wątpliwości. Dodać

należy i to, że prawidłowe postępowanie oskarżonego uniemożliwiłoby żądanie

przez oferenta w przetargu zawyżonych cen, gdyż przez to sam skazywałby się na

przegranie przetargu.

Do czynu oskarżonego kwalifikowanego z art. 231 § 2 k.k., art. 17 § 1 pkt 6

k.p.k. nie ma zastosowania, gdyż przedawnienie nie nastąpiło.

Na marginesie zauważyć należy, że w apelacji rozpatrywanej łącznie z jej

uzasadnieniem nie podniesiono zarzutu obrazy art. 201 k.p.k. Jedno zdanie na k. 7

apelacji, z którego wynika negatywna ocena pracy biegłych przez skarżącego nie

spełnia wymogów art. 433 § 1 k.p.k., że sąd odwoławczy rozpoznaje sprawę w

granicach środka odwoławczego, a w zakresie szerszym o tyle, o ile ustawa to

przewiduje.

Mając to na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.

13