Artykuł 1

Do celów stosowania niniejszego rozporządzenia:

a) określenie "pracownik" oznacza:

i) z zastrzeżeniem ograniczeń zawartych w załączniku V każdą osobę, która jest ubezpieczona z tytułu ubezpieczenia obowiązkowego lub fakultatywnego kontynuowanego na wypadek jednego lub kilku ryzyk, odpowiadających działom systemu zabezpieczenia społecznego dla pracowników najemnych;

ii) każdą osobę, która jest ubezpieczona obowiązkowo na wypadek jednego albo kilku ryzyk, odpowiadających działom systemu, do których stosuje się niniejsze rozporządzenie, w ramach systemu zabezpieczenia społecznego dla wszystkich mieszkańców albo do całej ludności zawodowo czynnej jeśli:

- sposoby zarządzania albo finansowania tego systemu pozwalają na uznanie jej za pracownika najemnego, albo

- niespełniając tych kryteriów, jest ona ubezpieczona z tytułu ubezpieczenia obowiązkowego lub fakultatywnego kontynuowanego z innego tytułu, wyszczególnionego w załączniku V, w ramach systemu dla pracowników najemnych;

iii) każdą osobę, która jest ubezpieczona dobrowolnie na wypadek jednego lub kilku ryzyk odpowiadających działom, do których stosuje się niniejsze rozporządzenie, w ramach systemu zabezpieczenia społecznego Państwa Członkowskiego, dla pracowników najemnych lub wszystkich mieszkańców lub niektórych grup mieszkańców, jeżeli taka osoba była uprzednio ubezpieczona na wypadek tego samego ryzyka w ramach systemu dla pracowników najemnych tego samego Państwa Członkowskiego;

b) określenie "pracownik przygraniczny" oznacza każdego pracownika wykonującego pracę zawodową na terytorium Państwa Członkowskiego i zamieszkującego na terytoriuminnego Państwa Członkowskiego, gdzie co do zasady powraca każdego dnia lub co najmniej raz w tygodniu; jednakże pracownik przygraniczny, który jest skierowany na terytorium tego samego Państwa Członkowskiego lub innego Państwa Członkowskiego przez przedsiębiorstwo, w którym jest zwykle zatrudniony, i z powodu takiego skierowania nie powraca każdego dnia albo co najmniej raz w tygodniu do miejsca swojego zamieszkania zachowuje charakter pracownika przygranicznego przez okres nieprzekraczający czterech miesięcy;

c) określenie "pracownik sezonowy" oznacza pracownika, który udaje się na terytorium innego Państwa Członkowskiego niż to, w którym zamieszkuje, w celu wykonywania tam na rachunek przedsiębiorstwa lub pracodawcy z tego państwa, pracy o charakterze sezonowym, której okres wykonywania nie może przekraczać w żadnym przypadku ośmiu miesięcy, i który przebywa on na terytorium wymienionego państwa przez okres wykonywania swojej pracy; przez pracę o charakterze sezonowym rozumie się pracę zależną od następstwa pór roku i powtarzającą się automatycznie każdego roku;

d) określenie "uchodźcy" ma znaczenie nadane mu w art. 1 Konwencji dotyczącej statusu uchodźców, sporządzonej w Genewie, dnia 28 lipca 1951 r.;

e) określenie "bezpaństwowiec" ma znaczenie nadane mu w art. 1 Konwencji dotyczącej statusu bezpaństwowców, sporządzonej w Nowym Jorku, dnia 28 września 1954 r.;

f) określenie "członek rodziny" oznacza każdą osobę określoną lub uznaną za członka rodziny lub określoną jako członek gospodarstwa domowego przez ustawodawstwo, na mocy którego udzielane są świadczenia lub, w przypadkach określonych w przepisach art. 22 ust. 1 lit. a) oraz w art. 39, przez ustawodawstwo Państwa Członkowskiego, na terytorium którego zamieszkuje; jednakże, jeżeli to ustawodawstwo uznaje za członka rodziny lub członka gospodarstwa domowego jedynie osoby wspólnie zamieszkujące i gospodarujące z pracownikiem, warunek ten uważa się za spełniony, jeżeli osoba, o której mowa, znajduje się głównie na utrzymaniu wspomnianego pracownika;

g) określenie "pozostały przy życiu" oznacza każdą osobę określoną lub uznaną za pozostałą przy życiu przez ustawodawstwo, na podstawie którego przyznawane są świadczenia; jednakże, jeżeli to ustawodawstwo uznaje za pozostałą przy życiu jedynie osobę wspólnie zamieszkującą i gospodarującą ze zmarłym pracownikiem, warunek ten uważa się za spełniony, jeżeli osoba, o której mowa, pozostawała głównie na utrzymaniu zmarłego pracownika;

h) określenie "zamieszkanie" oznacza zwykły pobyt;

i) określenie "pobyt" oznacza pobyt czasowy;

j) określenie "ustawodawstwo" oznacza, w odniesieniu do każdego Państwa Członkowskiego, przepisy ustawowe, wykonawcze i inne oraz obowiązujące albo przyszłe środki wykonawcze odnoszące się do działów systemu zabezpieczenia społecznego, określonego w art. 4 ust. 1 i 2.

Określenie to nie obejmuje postanowień obowiązujących lub przyszłych umów, niezależnie od tego, czy władze publiczne nadadzą im charakter obligatoryjny lub czy rozszerzą ich zakres stosowania. Jednakże jeżeli chodzi o umowy służące wprowadzeniu w życie obowiązku ubezpieczenia, wynikającego z przepisów ustawowych lub wykonawczych, określonych w poprzednim ustępie, ograniczenie to może zostać uchylone w każdej chwili, w drodze oświadczenia złożonego przez zainteresowane Państwo Członkowskie, w którym wymienione zostaną systemy tego rodzaju, do których stosuje się niniejsze rozporządzenie. Oświadczenie to jest notyfikowane i ogłaszane zgodnie z przepisami art. 96. Przepisy poprzedniego akapitu nie mogą spowodować wyłączenia z zakresu stosowania niniejszego rozporządzenia systemów, do których miało zastosowanie rozporządzenie nr 3;

k) określenie "konwencja o zabezpieczeniu społecznym" oznacza każdy instrument dwustronny lub wielostronny, który wiąże lub będzie wiązać wyłącznie dwa lub więcej Państwa Członkowskich oraz każdy dokument wielostronny, który wiąże lub będzie wiązać co najmniej dwa Państwa Członkowskie i jedno lub kilka innych państw w zakresie zabezpieczenia społecznego, dotyczący wszystkich lub niektórych działów i systemów, określonych w art. 4 ust. 1 i 2 oraz porozumieniach wszelkiego rodzaju, zawartych na mocy tych instrumentów;

l) określenie "właściwa władza" oznacza w odniesieniu do każdego Państwa Członkowskiego, ministra, ministrów lub inną odpowiednią władzę, której podlegają na całym terytorium danego Państwa lub jego części, systemy zabezpieczenia społecznego;

m) określenie "Komisja Administracyjna" oznacza komisję, określoną w art. 80;

n) określenie "instytucja" oznacza w odniesieniu do każdego Państwa Członkowskiego, organ lub władze powołane do stosowania całości lub części ustawodawstwa;

o) określenie "instytucja właściwa" oznacza:

i) instytucję, której zainteresowany podlega w chwili składania wniosku o świadczenia; albo

ii) instytucję, od której zainteresowany ma prawo uzyskać świadczenia lub miałby prawo do uzyskania świadczeń, gdyby on sam lub członkowie jego rodziny zamieszkiwali na terytorium Państwa Członkowskiego, gdzie znajduje się ta instytucja; albo

iii) instytucję wyznaczoną przez właściwą władzę danego Państwa Członkowskiego; albo

iv) w przypadku systemu dotyczącego obowiązków pracodawcy w zakresie świadczeń określonych w art. 4 ust. 1, albo pracodawcę albo ubezpieczyciela biorącego udział, lub, w przypadku ich braku, organ lub władzę, określonych przez właściwą władzę danego Państwa Członkowskiego;

p) określenia "instytucja miejsca zamieszkania" oraz "instytucja miejsca pobytu" oznaczają odpowiednio, instytucję właściwą do udzielania świadczeń w miejscu zamieszkania zainteresowanego oraz instytucję właściwe do udzielania świadczeń w miejscu pobytu zainteresowanego, zgodnie ze stosowanym przez nie ustawodawstwem lub jeżeli taka instytucja nie istnieje, instytucję wyznaczoną przez właściwą władzę danego Państwa Członkowskiego;

q) określenie "państwo właściwe" oznacza Państwo Członkowskie, na terytorium którego znajduje się instytucja właściwa;

r) określenie "okresy ubezpieczenia" oznacza okresy składkowe lub zatrudnienia, tak jak je określa lub uznaje za okresy ubezpieczenia ustawodawstwo, w ramach którego zostały spełnione lub zostały uznane za spełnione, oraz wszelkie okresy zrównane, o ile są uznane przez to ustawodawstwo za równorzędne z okresami ubezpieczenia;

s) określenia "okresy zatrudnienia" oznaczają okresy określone lub uznane za takie przez ustawodawstwo, w ramach którego zostały spełnione oraz wszelkie okresy z nimi zrównane, o ile są one uznane przez to ustawodawstwo za równorzędne z okresami zatrudnienia;

t) określenia "świadczenia", "emerytury" i "renty" oznaczają wszelkie świadczenia, emerytury i renty, w tym wszystkie składniki obciążające fundusze publiczne, podwyżki spowodowane rewaloryzacją lub świadczenia uzupełniające, z zastrzeżeniem przepisów tyt. III, oraz świadczenia zryczałtowane, które mogą zastąpić emerytury i renty oraz wypłaty z tytułu zwrotu składek;

u) i) określenie "świadczenia rodzinne" oznacza wszelkie świadczenia rzeczowe lub pieniężne zaspokajające koszty utrzymania rodziny na mocy ustawodawstwa określonego w art. 4 ust. 1 lit. h), z wyłączeniem specjalnych zasiłków porodowych wymienionych w załączniku I;

ii) określenie "zasiłki rodzinne" oznacza okresowe świadczenia pieniężne przyznawane wyłącznie w zależności od liczby oraz w odpowiednim przypadku, od wieku członków rodziny;

v) określenie "świadczenie z tytułu śmierci" oznacza każde świadczenie wypłacone jednorazowo w razie zgonu, z wyłączeniem świadczeń zryczałtowanych, przewidzianych w lit. t).