Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1300/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1084/2006

Artykuł 1

Ustanowienie Funduszu Spójności i przedmiot

1. Niniejszym ustanawia się Fundusz Spójności w celu zwiększenia gospodarczej, społecznej i terytorialnej spójności Unii z myślą o propagowaniu zrównoważonego rozwoju.

2. Niniejsze rozporządzenie określa zadania Funduszu Spójności oraz zakres wsparcia w odniesieniu do celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”, o którym mowa w art. 89 rozporządzenia (UE) nr 1303/2013.

Artykuł 2

Zakres wsparcia z Funduszu Spójności

1. Z zachowaniem odpowiedniej równowagi oraz zgodnie z istniejącymi w każdym państwie członkowskim potrzebami w zakresie inwestycji infrastrukturalnych Fundusz Spójności wspiera:

a) inwestycje na rzecz środowiska, włączając w to dziedziny związane ze zrównoważonym rozwojem oraz energią niosące ze sobą korzyści dla środowiska;

b) TEN-T zgodnie z wytycznymi przyjętymi rozporządzeniem (UE) nr 1315/2013;

c) pomoc techniczną.

2. Fundusz Spójności nie wspiera:

a) likwidacji ani budowy elektrowni jądrowych;

b) inwestycji na rzecz redukcji emisji gazów cieplarnianych pochodzących z listy działań wymienionych w załączniku I do dyrektywy 2003/87/WE;

c) inwestycji w budynki mieszkalne, chyba że są one związane z promowaniem efektywności energetycznej lub korzystaniem z odnawialnych źródeł energii;

d) wytwarzania, przetwórstwa i wprowadzania do obrotu tytoniu i wyrobów tytoniowych;

e) przedsiębiorstw w trudnej sytuacji w rozumieniu unijnych przepisów dotyczących pomocy państwa;

f) inwestycji w infrastrukturę portów lotniczych, chyba że są one związane z ochroną środowiska lub towarzyszą im inwestycje niezbędne do łagodzenia lub ograniczenia ich negatywnego oddziaływania na środowisko.

Artykuł 3

Wsparcie z Funduszu Spójności na rzecz projektów w dziedzinie infrastruktury transportowej w ramach instrumentu „Łącząc Europę”

Fundusz Spójności powinien wspierać projekty o europejskiej wartości dodanej w ramach infrastruktury transportowej, o których mowa w rozporządzeniu (UE) nr 1316/2013, łączną kwotą 10 000 000 000 EUR, zgodnie z art. 92 ust. 6 rozporządzenia (UE) nr 1303/2013.

Artykuł 4

Priorytety inwestycyjne

Fundusz Spójności wspiera następujące priorytety inwestycyjne w ramach celów tematycznych określonych w art. 9 akapit pierwszy rozporządzenia (UE) nr 1303/2013, uwzględniając potrzeby rozwojowe i potencjał wzrostu, o których mowa w art. 15 ust. 1 lit. a) ppkt (i) tego rozporządzenia oraz określone w umowie partnerstwa:

a) wpieranie przejścia na gospodarkę niskoemisyjną we wszystkich sektorach poprzez:

(i) wspieranie wytwarzania i dystrybucji energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych;

(ii) promowanie efektywności energetycznej i korzystania z odnawialnych źródeł energii w przedsiębiorstwach;

(iii) wspieranie efektywności energetycznej, inteligentnego zarządzania energią i wykorzystania odnawialnych źródeł energii w infrastrukturze publicznej, w tym w budynkach publicznych, i w sektorze mieszkaniowym;

(iv) rozwijanie i wdrażanie inteligentnych systemów dystrybucji działających na niskich i średnich poziomach napięcia;

(v) promowanie strategii niskoemisyjnych dla wszystkich rodzajów terytoriów, w szczególności dla obszarów miejskich, w tym wspieranie zrównoważonej multimodalnej mobilności miejskiej i działań adaptacyjnych mających oddziaływanie łagodzące na zmiany klimatu;

(vi) promowanie wykorzystywania wysokosprawnej kogeneracji ciepła i energii elektrycznej w oparciu o zapotrzebowanie na ciepło użytkowe;

b) promowanie dostosowania do zmian klimatu, zapobiegania ryzyku i zarządzania ryzykiem poprzez:

(i) wspieranie inwestycji służących dostosowaniu do zmian klimatu, z uwzględnieniem podejścia ekosystemowego;

(ii) wspieranie inwestycji ukierunkowanych na konkretne rodzaje zagrożeń, przy jednoczesnym zwiększeniu odporności na klęski i katastrofy i rozwijaniu systemów zarządzania klęskami i katastrofami;

c) zachowanie i ochrona środowiska oraz promowanie efektywnego gospodarowania zasobami poprzez:

(i) inwestowanie w sektor gospodarki odpadami celem wypełnienia zobowiązań określonych w dorobku prawnym Unii w zakresie środowiska oraz zaspokojenia wykraczających poza te zobowiązania potrzeb inwestycyjnych określonych przez państwa członkowskie;

(ii) inwestowanie w sektor gospodarki wodnej celem wypełnienia zobowiązań określonych w dorobku prawnym Unii w zakresie środowiska oraz zaspokojenia wykraczających poza te zobowiązania potrzeb inwestycyjnych określonych przez państwa członkowskie;

(iii) ochronę i przywrócenie różnorodności biologicznej, ochronę i rekultywację gleby oraz wspieranie usług ekosystemowych, także poprzez program Natura 2000 i zieloną infrastrukturę;

(iv) podejmowanie przedsięwzięć mających na celu poprawę jakości środowiska miejskiego, rewitalizację miast, rekultywację i dekontaminację terenów poprzemysłowych (w tym terenów powojskowych), zmniejszenie zanieczyszczenia powietrza oraz propagowania działań służących zmniejszania hałasu.

d) promowanie zrównoważonego transportu i usuwanie niedoborów przepustowości w działaniu najważniejszej infrastruktury sieciowej poprzez:

(i) wspieranie multimodalnego jednolitego europejskiego obszaru transportu poprzez inwestycje w TEN-T;

(ii) rozwój i usprawnianie przyjaznych środowisku (w tym o obniżonej emisji hałasu) i niskoemisyjnych systemów transportu, w tym śródlądowych dróg wodnych i transportu morskiego, portów, połączeń multimodalnych oraz infrastruktury portów lotniczych, w celu promowania zrównoważonej mobilności regionalnej i lokalnej;

(iii) rozwój i rehabilitacja kompleksowych, wysokiej jakości i interoperacyjnych systemów transportu kolejowego wysokiej jakości oraz propagowanie działań służących zmniejszaniu hałasu;

e) wzmacnianie zdolności instytucjonalnych instytucji publicznych i zainteresowanych stron oraz sprawności administracji publicznej poprzez wzmacnianie zdolności instytucjonalnych i sprawności administracji publicznej oraz efektywności usług publicznych związanych z wdrażaniem Funduszu Spójności.

Artykuł 5

Wskaźniki

1. Wspólne wskaźniki produktu określone w załączniku I do niniejszego rozporządzenia, wskaźniki rezultatu specyficzne dla danego programu, a w stosownych przypadkach wskaźniki produktu specyficzne dla danego programu, stosuje się zgodnie z art. 27 ust. 4 oraz art. 96 ust. 2 lit. b) ppkt (ii) i (iv) oraz lit. c) ppkt (ii) i (iv) rozporządzenia (UE) nr 1303/2013

2. W przypadku wspólnych wskaźników produktu i wskaźników produktu specyficznych dla programu wartości bazowe ustala się na zero. Łączne wartości docelowe ujęte ilościowo dla tych wskaźników wyznacza się w odniesieniu do 2023 r.

3. W przypadku wskaźników rezultatu specyficznych dla programu, które dotyczą priorytetów inwestycyjnych, wartości bazowe określa się w oparciu o najnowsze dostępne dane, a wartości docelowe wyznacza się w odniesieniu do 2023 r. Te wartości docelowe mogą być ujęte ilościowo lub jakościowo.

4. Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 7 w celu zmiany wykazu wspólnych wskaźników produktu zawartego w załączniku I, aby wprowadzić dostosowania, gdy jest to uzasadnione dla zapewnienia skutecznej oceny postępów we wdrażaniu programu operacyjnego.

Artykuł 6

Przepisy przejściowe

1. Niniejsze rozporządzenie nie ma wpływu na kontynuację lub zmianę, w tym całkowite lub częściowe anulowanie, pomocy zatwierdzonej przez Komisję na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1084/2006 lub jakichkolwiek innych przepisów mających zastosowanie do tej pomocy na dzień 31 grudnia 2013 r. Rozporządzenie to lub jakiekolwiek inne przepisy mające zastosowanie stosuje się nadal po dniu 31 grudnia 2013 r. do tej pomocy lub do tych operacji aż do ich zamknięcia. Do celów niniejszego ustępu pomoc obejmuje programy operacyjne i duże projekty.

2. Wnioski o dofinansowanie złożone lub zatwierdzone na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1084/2006 zachowują ważność.

Artykuł 7

Wykonywanie przekazanych uprawnień

1. Uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych powierzone Komisji podlegają warunkom określonym w niniejszym artykule.

2. Uprawnienia do przyjęcia aktów delegowanych, o których mowa w art. 5 ust. 4, powierza się Komisji od dnia21 grudnia 2013 r. do dnia 31 grudnia 2020 r.

3. Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 5 ust. 4, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna od następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w określonym w tej decyzji późniejszym terminie. Nie wpływa ona na ważność jakichkolwiek już obowiązujących aktów delegowanych.

4. Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.

5. Akt delegowany przyjęty zgodnie z art. 5 ust. 4 wchodzi w życie tylko wtedy, jeśli ani Parlament Europejski ani Rada nie wyrażą sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od powiadomienia o nim Parlamentu Europejskiego i Rady bądź jeśli przed upływem tego terminu Parlament Europejski i Rada poinformują Komisję, że nie wyrażą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady.

Artykuł 8

Uchylenie

Bez uszczerbku dla art. 6 niniejszego rozporządzenia, niniejszym uchyla się rozporządzenie (WE) nr 1084/2006 ze skutkiem od dnia 1 stycznia 2014 r.

Odesłania do uchylonego rozporządzenia traktuje się jako odesłania do niniejszego rozporządzenia, zgodnie z tabelą korelacji zawartą w załączniku II.

Artykuł 9

Przegląd

Parlament Europejski i Rada dokonują przeglądu niniejszego rozporządzenia do dnia 31 grudnia 2020 r. zgodnie z art. 177 TFUE.

Artykuł 10

Wejście w życie

Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.

Załącznik I

WSPÓLNE WSKAŹNIKI PRODUKTU DLA FUNDUSZU SPÓJNOŚCI

JEDNOSTKA

NAZWA

Środowisko

Odpady stałe

tony/rok

Dodatkowe możliwości przerobowe w zakresie recyklingu odpadów

Zaopatrzenie w wodę

osoby

Liczba dodatkowych osób korzystających z ulepszonego zaopatrzenia w wodę

Oczyszczanie ścieków

równoważna liczba mieszkańców

Liczba dodatkowych osób korzystających z ulepszonego oczyszczania ścieków

Zapobieganie ryzyku i zarządzenie ryzykiem

osoby

Liczba ludności odnoszących korzyści ze środków ochrony przeciwpowodziowej

osoby

Liczba ludności odnoszącej korzyści ze środków ochrony przed pożarami lasu

Rekultywacja gruntów

hektary

Łączna powierzchnia zrekultywowanych gruntów

Przyroda i różnorodność biologiczna

hektary

Powierzchnia siedlisk wspieranych w celu uzyskania lepszego statusu ochrony

Energia i zmiana klimatu

Energia odnawialna

MW

Dodatkowa zdolność wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych

Efektywność energetyczna

gospodarstwa domowe

Liczba gospodarstw domowych z lepszą klasą zużycia energii

kWh/rok

Zmniejszenie rocznego zużycia energii pierwotnej w budynkach publicznych

użytkownicy

Liczba dodatkowych użytkowników energii podłączonych do inteligentnych sieci

Redukcja emisji gazów cieplarnianych

tony równoważnika CO2

Szacowany roczny spadek emisji gazów cieplarnianych

Transport

Kolej

kilometry

Całkowita długość nowych linii kolejowych

kilometry

Całkowita długość przebudowanych lub zmodernizowanych linii kolejowych

Drogi

kilometry

Całkowita długość nowych dróg

kilometry

Całkowita długość przebudowanych lub zmodernizowanych dróg

Transport miejski

kilometry

Całkowita długość nowych lub zmodernizowanych linii tramwajowych i linii metra

Śródlądowe drogi wodne

kilometry

Całkowita długość nowych lub zmodernizowanych śródlądowych dróg wodnych

Załącznik II

TABELA KORELACJI

Rozporządzenie (WE) nr 1084/2006

Niniejsze rozporządzenie

art. 1

art. 1

art. 2

art. 2

art. 3

— art. 4

— —

art. 3

— art. 4

— art. 5

art. 5

art. 6

art. 5a

— —

art. 7

art. 6

art. 8

art. 7

art. 9

art. 8

art. 10

Wspólne oświadczenie Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczące stosowania art. 6 rozporządzenia w sprawie EFRR, art. 15 rozporządzenia w sprawie współpracy terytorialnej i art. 4 rozporządzenia w sprawie Funduszu Spójności

Parlament Europejski i Rada przyjmują do wiadomości zapewnienie złożone prawodawcom UE przez Komisję, że wspólne wskaźniki produktu odnoszące się do rozporządzenia w sprawie EFRR, rozporządzenia w sprawie EWT oraz rozporządzenia w sprawie Funduszu Spójności, które mają zostać włączone do załączników do każdego z tych rozporządzeń, będą wynikiem długiego procesu przygotowawczego obejmującego ocenę przez ekspertów Komisji i państw członkowskich oraz że oczekuje się, iż co do zasady wskaźniki te pozostaną stabilne.