Artykuł 152

1. Państwa członkowskie mogą na wniosek uznawać organizacje producentów, które:

a) są tworzone przez producentów z określonego sektora wymienionego w art. 1 ust. 2 i są kontrolowane przez rolników będących ich członkami, którzy wytwarzają płody ziemi lub produkty rolne pochodzące z hodowli, zgodnie z art. 153 ust. 2 lit. c); uznanie może być dokonane w odniesieniu do jednego spośród określonych sektorów wymienionych w art. 1 ust. 2 lub większej ich liczby, pod warunkiem że organizacja producentów spełnia warunki uznania w odniesieniu do wszystkich tych sektorów;

Państwa członkowskie mogą zdecydować, że kontrola ze strony rolników będących członkami, o których mowa w niniejszej literze, może być sprawowana przez zrzeszenia rolników, którzy wytwarzają płody ziemi lub produkty rolne pochodzące z hodowli, pod warunkiem że zrzeszenia te są kontrolowane przez tych rolników;

b) powstały z inicjatywy rolników, którzy wytwarzają płody ziemi lub produkty rolne pochodzące z hodowli i prowadzą co najmniej jeden z następujących rodzajów działalności:

(i) wspólne przetwarzanie;

(ii) wspólna dystrybucja, w tym również wspólne platformy sprzedaży lub wspólny transport;

(iii) wspólne pakowanie, etykietowanie lub promocja;

(iv) wspólna organizacja kontroli jakości;

(v) wspólne wykorzystywanie urządzeń lub miejsc składowania;

(vi) wspólne zarządzanie odpadami pochodzącymi bezpośrednio z produkcji;

(vii) wspólne pozyskiwanie środków produkcji;

(viii) wszelkie inne rodzaje wspólnej działalności usługowej prowadzone z myślą o realizacji jednego z celów wymienionych w lit. c) niniejszego ustępu;

c) dążą do określonego celu, który może obejmować co najmniej jeden spośród następujących celów:

(i) zapewnienie planowania i dostosowywania produkcji do popytu, w szczególności w odniesieniu do jakości i ilości;

(ii) koncentracja dostaw i umieszczanie na rynku produktów wytwarzanych przez ich członków, w tym sprzedaż bezpośrednia;

(iii) optymalizacja kosztów produkcji i zysków z inwestycji służących utrzymywaniu standardów dotyczących ochrony środowiska i dobrostanu zwierząt oraz stabilizowanie cen producentów;

(iv) prowadzenie badań i opracowywanie inicjatyw dotyczących zrównoważonych metod produkcji, innowacyjnych praktyk, konkurencyjności gospodarczej i rozwoju sytuacji rynkowej;

(v) promowanie i udzielanie pomocy technicznej w zakresie stosowania przyjaznych dla środowiska metod uprawy i technik produkcji oraz odpowiedzialnych praktyk i technik w odniesieniu do dobrostanu zwierząt;

(vi) promowanie i udzielanie pomocy technicznej w zakresie stosowania standardów produkcji, poprawa jakości produktów, rozwój produktów o chronionej nazwie pochodzenia, chronionym oznaczeniu geograficznym lub objętych krajowym znakiem jakości oraz podejmowanie inicjatyw na rzecz krótkich łańcuchów dostaw lub stosowania określeń fakultatywnych, o których mowa w art. 88a;

(vii) zarządzanie produktami ubocznymi, przepływami pozostałości i odpadami oraz ich waloryzacja, w szczególności w celu ochrony jakości wody, gleby i krajobrazu, zachowanie lub zachęcanie do zachowania różnorodności biologicznej i wzmocnienie obiegu zamkniętego;

(viii) przyczynianie się do zrównoważonego wykorzystania zasobów naturalnych oraz do łagodzenia zmiany klimatu;

(ix) opracowywanie inicjatyw w dziedzinie promocji i wprowadzania do obrotu;

(x) zarządzanie funduszami wspólnego inwestowania;

(xi) udzielanie niezbędnej pomocy technicznej w celu korzystania z rynków terminowych i systemów ubezpieczeń.

1a. Na zasadzie odstępstwa od art. 101 ust. 1 TFUE organizacja producentów uznana na podstawie ust. 1 niniejszego artykułu lub organizacja producentów, w tym spółdzielnia lub inna równoważna forma prawna uznana zgodnie z prawem krajowym, która wystąpiła o uznanie i nie została jeszcze uznana za organizację producentów przez państwo członkowskie, o ile spełnia wymogi określone w ust. 1 niniejszego artykułu i w art. 154 niniejszego rozporządzenia, może planować produkcję produktów rolnych, optymalizować koszty ich produkcji, wprowadzać je do obrotu i negocjować umowy na ich dostawy w imieniu swoich członków w odniesieniu do całości lub części ich łącznej produkcji. Taka organizacja producentów może skorzystać z tego odstępstwa w okresie przewidzianym w art. 154 ust. 4 lit. a) niniejszego rozporządzenia lub, jeżeli do końca tego okresu państwo członkowskie nie podjęło decyzji dotyczącej uznania, w okresie pięciu lat od daty złożenia wniosku, chyba że dane państwo członkowskie podjęło decyzję o odmowie uznania.

Rodzaje działalności, o których mowa w akapicie pierwszym, mogą być prowadzone:

a) pod warunkiem że jeden lub większa liczba rodzajów działalności, o których mowa w ust. 1 lit. b) ppkt (i)–(vii), jest rzeczywiście prowadzony, a tym samym przyczynia się do realizacji celów określonych w art. 39 TFUE;

b) pod warunkiem że organizacja producentów koncentruje podaż i wprowadza do obrotu produkty swoich członków, bez względu na to, czy ma miejsce przeniesienie prawa własności do produktów rolnych przez producentów na organizację producentów;

c) bez względu na to, czy negocjowana cena jest taka sama w odniesieniu do zbiorczej produkcji niektórych lub wszystkich jej członków;

d) pod warunkiem że dani producenci nie są członkami jakiejkolwiek innej organizacji producentów w odniesieniu do produktów objętych działalnością, o której mowa w akapicie pierwszym;

e) pod warunkiem że dany produkt rolny nie podlega obowiązkowi dostaw wynikającemu z członkostwa rolnika w spółdzielni, która sama nie jest członkiem danych organizacji producentów, zgodnie z warunkami określonymi w statucie spółdzielni lub zasadami i decyzjami w nim przewidzianymi lub z niego wynikającymi.

Jednakże państwa członkowskie mogą wprowadzić odstępstwo od warunku określonego w akapicie drugim lit. d) w należycie uzasadnionych przypadkach, gdy będący producentami członkowie posiadają dwie różne jednostki produkcyjne znajdujące się na różnych obszarach geograficznych.

1b. Do celów niniejszego artykułu odniesienia do organizacji producentów obejmują także zrzeszenia organizacji producentów uznane na mocy art. 156 ust. 1, jeśli takie zrzeszenia spełniają wymogi określone w ust. 1 niniejszego artykułu.

Jeżeli zrzeszenie organizacji producentów uznane na podstawie art. 156 ust. 1 nie spełnia warunków określonych w ust. 1a akapit drugi lit. a) i b) niniejszego artykułu, ale warunki te spełniają jego członkowie, może ono również prowadzić działalność, o której mowa w ust. 1a akapit pierwszy niniejszego artykułu, pod warunkiem że:

a) jego członkowie zostali uznani zgodnie z ust. 1 niniejszego artykułu;

b) jego członkowie nie są członkami innego uznanego zrzeszenia organizacji producentów w odniesieniu do produktów objętych działalnością, o której mowa w ust. 1a akapit pierwszy niniejszego artykułu; oraz

c) ilość produktu objętego działalnością, o której mowa w ust. 1a akapit pierwszy niniejszego artykułu, nie przekracza 36 % całkowitej produkcji tego produktu w danym państwie członkowskim.

1c. Krajowy organ ochrony konkurencji, o którym mowa w art. 5 rozporządzenia (WE) nr 1/2003, może w indywidualnych przypadkach zadecydować, że w przyszłości jeden z rodzajów działalności, o których mowa w ust. 1a akapit pierwszy, lub większa ich liczba, powinny zostać zmienione, zakończone lub nie powinny być wcale prowadzone, jeżeli uzna on, że jest to niezbędne, aby zapobiec wykluczeniu konkurencji, lub jeżeli uzna, że zagraża to realizacji celów określonych w art. 39 TFUE.

W odniesieniu do negocjacji obejmujących więcej niż jedno państwo członkowskie, decyzję, o której mowa w akapicie pierwszym niniejszego ustępu, podejmuje Komisja bez zastosowania procedury, o której mowa w art. 229 ust. 2 lub 3.

W przypadku gdy krajowy organ ochrony konkurencji podejmuje działania na mocy akapitu pierwszego niniejszego ustępu, informuje Komisję na piśmie przed rozpoczęciem pierwszego formalnego działania w ramach dochodzenia, lub niezwłocznie po jego rozpoczęciu, oraz powiadamia Komisję o decyzjach niezwłocznie po ich przyjęciu.

Decyzje, o których mowa w niniejszym ustępie, nie mogą mieć zastosowania wcześniej niż w dniu powiadomienia o nich zainteresowanych przedsiębiorstw.

2. Organizacja producentów uznana na mocy ust. 1 może nadal być uznawana, jeżeli zajmuje się wprowadzaniem do obrotu produktów objętych kodem CN ex 2208 innych niż te, o których mowa w załączniku I do Traktatów, pod warunkiem że udział takich produktów nie przekracza 49 % całkowitej wartości produkcji wprowadzanej do obrotu przez tę organizację producentów oraz pod warunkiem że takie produkty nie korzystają z pomocy unijnej. W odniesieniu do organizacji producentów z sektora owoców i warzyw produkty te nie są wliczane do obliczania wartości produkcji wprowadzanej do obrotu do celów art. 34 ust. 2.