Załącznik II

CZĘŚĆ 1

Wymagania dotyczące homologacji typu komponentu w odniesieniu do typu mechanicznego lub elektrycznego dźwiękowego urządzenia ostrzegawczego przeznaczonego do montażu w pojazdach kategorii L1e, L2e i L6e

1. Wymagania ogólne

1.1. Elektryczne dźwiękowe urządzenia ostrzegawcze muszą emitować ciągły i jednolity dźwięk, a ich widmo akustyczne nie powinno zmieniać się w sposób zauważalny podczas działania. W przypadku urządzeń ostrzegawczych zasilanych prądem przemiennym wymóg ten stosuje się tylko przy stałej prędkości prądnicy leżącej w przedziale określonym w pkt 2.3.2.

1.2. Elektryczne dźwiękowe urządzenia ostrzegawcze muszą wykazywać charakterystykę dźwiękową (rozkład widmowy energii dźwięku, poziom ciśnienia akustycznego) oraz właściwości mechaniczne, które spełniają w wyznaczonej kolejności wymogi badań określonych w pkt 2–3.4.

1.3. Elektryczne dźwiękowe urządzenia ostrzegawcze mogą posiadać funkcję umożliwiającą działanie urządzenia przy znacznie mniejszym poziomie ciśnienia akustycznego.

1.4. Mechaniczne dźwiękowe urządzenia ostrzegawcze muszą być wyposażone w dźwignię uruchamianą kciukiem, w typie ciągnionego dzwonka, który zazębia się w celu wywołania gwałtownego obrotu dwóch luźno zawieszonych metalowych krążków wewnątrz obudowy dzwonka, lub w typie dzwonka z pojedynczym uderzeniem.

2. Pomiary poziomu głośności

2.1. Badanie dźwiękowych urządzeń ostrzegawczych należy przeprowadzić w środowisku bezechowym. Badanie można też przeprowadzić w komorze półbezechowej lub w wolnej przestrzeni zewnętrznej. W takim przypadku należy zastosować środki ostrożności w celu uniknięcia odbić od podłoża w obszarze pomiarowym, np. poprzez umieszczenie kilku ekranów absorbujących. Należy dopilnować, aby zniekształcenie sferyczne w obrębie półkuli o promieniu co najmniej 5 m nie przekroczyło 1 dB(A) w zakresie do maksymalnej częstotliwości, jaka ma być mierzona, głównie w kierunku pomiarów i na wysokości urządzenia i mikrofonu. Hałas otoczenia musi być mniejszy od mierzonych poziomów ciśnienia akustycznego o co najmniej 10 dB(A).

Urządzenie przedłożone do badań oraz mikrofon muszą znajdować się na tej samej wysokości wynoszącej od 1,15 m do 1,25 m. Linia maksymalnej czułości mikrofonu musi pokrywać się z kierunkiem, w którym poziom głośności urządzenia ostrzegawczego jest największy.

Mikrofon należy umieścić w taki sposób, aby jego membrana znajdowała się w odległości 2 ± 0,01 m od płaszczyzny wyjściowej dźwięku emitowanego przez urządzenie. W przypadku urządzeń o kilku wyjściach dźwięku odległość tę należy wyznaczyć w odniesieniu do płaszczyzny wyjściowej znajdującej się najbliżej mikrofonu.

2.2. Pomiary poziomu ciśnienia akustycznego należy wykonywać przy użyciu precyzyjnego miernika poziomu głośności o klasie dokładności 1, odpowiadającego wymaganiom określonym w publikacji IEC (Międzynarodowej Komisji Elektrotechnicznej) nr 651, wydanie pierwsze z 1979 r.

Wszystkie pomiary należy wykonywać z zastosowaniem „szybkiej” stałej czasowej. Do pomiarów całkowitych poziomów ciśnienia akustycznego należy stosować krzywą korekcyjną (A).

Do pomiarów widma emitowanego przez sygnał dźwiękowy należy stosować transformatę Fouriera. Można również zastosować filtry tercjowe spełniające wymagania określone w publikacji IEC nr 225, wydanie pierwsze z 1966 r.; w takim przypadku poziom ciśnienia akustycznego w paśmie oktawowym o częstotliwości środkowej 2 500 Hz należy wyznaczyć poprzez dodanie średnich kwadratowych wartości ciśnienia akustycznego w pasmach tercjowych o częstotliwościach środkowych wynoszących 2 000 , 2 500 i 3 150 Hz.

We wszystkim przypadkach za metodę odniesienia można uznać wyłącznie metodę transformaty Fouriera.

2.3. Elektryczne dźwiękowe urządzenie ostrzegawcze należy zasilać, w zależności od sytuacji, napięciem o następujących wartościach:

2.3.1.

W przypadku dźwiękowych urządzeń ostrzegawczych zasilanych prądem stałym napięcie probiercze mierzone na wyjściu źródła energii elektrycznej wynosi 6,5 V, 13,0 V lub 26,0 V i odpowiada napięciu znamionowemu wynoszącemu, odpowiednio, 6 V, 12 V lub 24 V.

2.3.2.

Jeżeli dźwiękowe urządzenie ostrzegawcze jest zasilane prądem stałym, który musi być dostarczany przez prądnicę należącą do typu normalnie używanego z danym typem urządzenia, to charakterystykę akustyczną urządzenia należy rejestrować dla prędkości alternatora odpowiadających 50 %, 75 % i 100 % maksymalnej prędkości określonej dla ciągłego działania przez producenta alternatora. W czasie badania nie powinny mieć miejsca inne obciążenia elektryczne alternatora. Próbę trwałości opisaną w pkt 3–3.4 należy przeprowadzać przy prędkości określonej przez producenta sprzętu i wybranej z powyższego zakresu.

2.3.3.

Jeżeli do badania dźwiękowego urządzenia ostrzegawczego zasilanego prądem stałym stosuje się prąd wyprostowany, to składowa zmienna napięcia na jego zaciskach mierzona między wartościami szczytowymi podczas działania urządzenia ostrzegawczego nie powinna przekraczać 0,1 V.

2.3.4.

Rezystancja przewodu elektrycznego dźwiękowych urządzeń ostrzegawczych zasilanych prądem stałym, w tym rezystancja zacisków i styków, powinna być możliwie najbliższa wartości 0,05 Ω dla napięcia znamionowego 6 V, 0,10 Ω dla napięcia znamionowego 12 V i 0,20 Ω dla napięcia znamionowego 24 V.

2.4. Badanie mechanicznego dźwiękowego urządzenia ostrzegawczego musi być wykonywane w następujący sposób.

2.4.1.

Badane urządzenie musi być uruchamiane przez człowieka lub za pomocą innych zewnętrznych środków poprzez pchnięcie dźwigni sterującej zgodnie z zaleceniami producenta. Obecność osoby obsługującej nie powinna mieć zauważalnego wpływu na wyniki badań. Jedna sekwencja pomiarowa składa się z dziesięciu kolejnych uruchomień w całym zakresie skoku dźwigni, wykonywanych w ciągu 4 ± 0,5 s. Należy wykonać pięć sekwencji rozdzielonych przerwami. Całą operację należy wykonać pięć razy.

2.4.2.

Skorygowany krzywą korekcyjną A poziom głośności zapisywany dla każdej z 25 sekwencji pomiarowych nie powinien przekraczać 2,0 dB(A) i jest uśredniany do obliczeń wyniku końcowego.

2.5. Za pomocą części przewidzianych do tego celu przez producenta dźwiękowe urządzenie ostrzegawcze należy przymocować sztywno do wspornika, którego masa jest co najmniej 10 razy większa od masy badanego urządzenia ostrzegawczego i wynosi co najmniej 30 kg. Wspornik należy ustawić w taki sposób, aby odbicia od jego ścian oraz drgania nie miały istotnego wpływu na wyniki pomiarów.

2.6. W warunkach określonych powyżej skorygowany krzywą korekcyjną A poziom głośności nie powinien przekraczać 115 dB(A) w przypadku elektrycznych dźwiękowych urządzeń ostrzegawczych i 95 dB(A) w przypadku mechanicznych dźwiękowych urządzeń ostrzegawczych.

2.7. Poziom ciśnienia akustycznego elektrycznych dźwiękowych urządzeń ostrzegawczych w paśmie częstotliwości od 1 800 Hz do 3 550 Hz musi być większy niż którakolwiek ze składowych częstotliwości powyżej 3 550 Hz i w każdym przypadku wynosi co najmniej 90 dB(A). Poziom ciśnienia akustycznego mechanicznych dźwiękowych urządzeń ostrzegawczych musi wynosić co najmniej 80 dB(A).

2.8. Wszelkie dźwiękowe urządzenia ostrzegawcze, które zostały poddane próbie trwałości określonej w pkt 3–3.4, muszą również wykazywać właściwości określone w pkt 2.6 i 2.7.

2.8.1. Wszelkie wahania napięcia muszą mieścić się w zakresie od 115 % do 95 % wartości znamionowej w przypadku elektrycznych dźwiękowych urządzeń ostrzegawczych zasilanych prądem stałym i w zakresie od 50 % do 100 % maksymalnej prędkości alternatora określonej przez producenta alternatora dla pracy ciągłej w przypadku elektrycznych dźwiękowych urządzeń ostrzegawczych zasilanych prądem przemienny.

2.9. Opóźnienie między uruchomieniem a momentem, w którym dźwięk osiąga wartość minimalną zgodnie z wymogami pkt 2.6 i 2.7, mierzone w temperaturze otoczenia wynoszącej 293 ± 5 K (20 ± 5 °C), nie może przekraczać 0,2 sekundy. Wymóg ten stosuje się w szczególności do pneumatycznych lub elektropneumatycznych urządzeń ostrzegawczych.

2.10. W warunkach zasilania energią, określonych przez producenta, pneumatyczne lub elektropneumatyczne urządzenia ostrzegawcze muszą wykazywać takie samo działanie akustyczne, jak to wymagane dla zwykłych elektrycznych dźwiękowych urządzeń ostrzegawczych.

2.11. Dla każdej części urządzenia wielotonowego, która może emitować dźwięk niezależnie, należy uzyskać wartość minimalną określoną w pkt 2.6 i 2.7. Maksymalny ogólny poziom głośności należy osiągnąć przy równoczesnym działaniu wszystkich części składowych.

3. Próba trwałości

3.1. Temperatura otoczenia musi wynosić 288–303 K (15–30 °C).

3.2. Elektryczne dźwiękowe urządzenie ostrzegawcze musi być zasilane napięciem znamionowym przy rezystancji przewodu o wartościach określonych w pkt 2.3.1–2.3.4, przy jednoczesnej zgodności z pkt 2.8.1, i uruchamiane 10 000 razy w taki sposób, że po jednej sekundzie działania następują cztery sekundy braku działania. Podczas próby dźwiękowe urządzenie ostrzegawcze należy wystawić na działanie wymuszonego wiatru lub ciągu powietrza o prędkości 10 m/s ± 2 m/s.

3.2.1. Jeżeli próba prowadzona jest w izolowanej komorze, to komora ta powinna mieć wystarczającą objętość, aby zapewnić normalne rozproszenie ciepła wydzielanego przez urządzenie ostrzegawcze podczas próby trwałości.

3.3. Po wykonaniu połowy całkowitej liczby wymaganych uruchomień można przywrócić stan początkowy elektrycznego dźwiękowego urządzenia ostrzegawczego, jeżeli charakterystyka poziomu głośności zmieniła się w porównaniu z wartościami sprzed próby. Po wykonaniu całkowitej liczby wymaganych uruchomień można przywrócić stan początkowy elektrycznego dźwiękowego urządzenia ostrzegawczego, które musi następnie spełniać wymogi badań określone w pkt 2.8.

3.4. Próbie trwałości należy poddać cztery egzemplarze danego typu mechanicznego dźwiękowego urządzenia ostrzegawczego. Każde urządzenie musi być nowe i nie powinno być smarowane podczas badania. Urządzenie należy uruchomić 30 000 razy w całym zakresie skoku dźwigni sterującej w tempie 100 ± 5 uruchomień na minutę. Cztery urządzenia należy następnie poddać badaniu odporności na działanie mgły solnej zgodnie z EN ISO 9227:2012. Trzy z czterech urządzeń muszą spełnić wymogi badań określone w pkt 2.8.

CZĘŚĆ 2

Wymogi dotyczące homologacji typu pojazdu w odniesieniu do ostrzegania dźwiękowego

1. Wymogi dotyczące wyposażenia

1.1. Pojazdy kategorii L1e-B, L2e i L6e należy wyposażyć w co najmniej jedno elektryczne dźwiękowe urządzenie ostrzegawcze, które uzyskało homologację typu komponentu na podstawie niniejszego rozporządzenia lub regulaminu EKG ONZ nr 28 (

9

).

1.2. Pojazdy kategorii L1e-B o maksymalnej prędkości konstrukcyjnej wynoszącej ≤ 25 km/h i maksymalnej ciągłej mocy znamionowej lub mocy netto wynoszącej ≤ 500 W mogą zamiennie być wyposażone w mechaniczne dźwiękowe urządzenie ostrzegawcze, które uzyskało homologację typu komponentu na podstawie niniejszego rozporządzenia, w którym to przypadku nie stosuje się wymogów pkt 2.1.1–2.1.7.

1.3. Pojazdy kategorii L3e, L4e i L5e muszą spełniać wszystkie odpowiednie wymogi dotyczące wyposażenia określone w regulaminie EKG ONZ nr 28.

1.3.1. O ile nie określono inaczej, pojęcie „motocykle” w niniejszym regulaminie należy rozumieć jako odnoszące się do pojazdów kategorii L3e, L4e i L5e.

1.4. Pojazdy kategorii L7e muszą spełniać wszystkie odpowiednie wymogi dotyczące wyposażenia przewidziane w regulaminie EKG ONZ nr 28 dla kategorii pojazdów L5e.

1.5. W przypadku braku szczególnych wymogów w regulaminie EKG ONZ nr 28 oraz zgodnie z pkt 1.3 części 1 dźwiękowe urządzenia ostrzegawcze lub urządzenia dodatkowe zamontowane w pojazdach, które są napędzane co najmniej jednym silnikiem elektrycznym, mogą obejmować funkcję umożliwiającą przerywane uruchamiane urządzenia w taki sposób, że działa ono przy znacząco niższym poziomie ciśnienia akustycznego, niż jest to wymagane dla dźwiękowych urządzeń ostrzegawczych, emitując ciągły, jednolity dźwięk o widmie akustycznym, które nie zmienia się w sposób zauważalny podczas działania, w celu, na przykład, ostrzeżenia pieszych o zbliżaniu się pojazdu.

2. Wymagania eksploatacyjne dotyczące zamontowanych dźwiękowych urządzeń ostrzegawczych

2.1. Dla pojazdów kategorii L1e-B, L2e i L6e:

2.1.1.

Napięcie probiercze musi być zgodne z wartościami określonymi w pkt 2.3–2.3.2 części 1.

2.1.2.

Poziom ciśnienia akustycznego należy mierzyć w warunkach określonych w pkt 2.2 części 1.

2.1.3.

Skorygowany krzywą korekcyjną A poziom ciśnienia akustycznego wytwarzanego przez dźwiękowe urządzenia ostrzegawcze należy mierzyć w odległości 7,0 m od przodu pojazdu umieszczonego na otwartej przestrzeni, na możliwie jak najbardziej gładkim podłożu oraz, jeżeli w pojeździe zamontowano dźwiękowe urządzenia ostrzegawcze zasilane prądem stałym, przy wyłączonym silniku.

2.1.4.

Mikrofon przyrządu pomiarowego należy umieścić na wzdłużnej płaszczyźnie symetrii pojazdu.

2.1.5.

Poziom ciśnienia akustycznego szumu tła oraz szumów wywoływanych przez wiatr musi być o co najmniej 10 dB(A) niższy niż poziom mierzonego dźwięku.

2.1.6.

Maksymalny poziom ciśnienia akustycznego należy zmierzyć na wysokości 0,5–1,5 m nad poziomem podłoża.

2.1.7.

Przy pomiarze w warunkach określonych w pkt 2.1.1–2.1.5 powyżej maksymalna wartość poziomu głośności określona w pkt 2.1.6 musi wynosić 75–112 dB(A).

2.2. Pojazdy kategorii L3e, L4e i L5e muszą spełniać wszystkie odpowiednie wymagania eksploatacyjne określone w regulaminie EKG ONZ nr 28.

2.2.1. O ile nie określono inaczej, pojęcie „motocykle” w niniejszym regulaminie należy rozumieć jako odnoszące się do pojazdów kategorii L3e, L4e i L5e.

2.3. Pojazdy kategorii L7e spełniają wszystkie odpowiednie wymagania eksploatacyjne regulaminu EKG ONZ nr 28 przewidziane dla kategorii pojazdów L5e.