Załącznik IV

PODCZĘŚĆ A — DANE DOTYCZĄCE LOTNISKA (ADR.OPS.A)

ADR.OPS.A.005 Dane dotyczące lotniska

Operator lotniska musi odpowiednio:

a) określać, dokumentować i zachowywać dane dotyczące lotniska i dostępnych na nim służb;

b) udostępniać dane dotyczące lotniska i dostępnych na nim służb użytkownikom, odpowiednim służbom ruchu lotniczego oraz służbom informacji lotniczej.

ADR.OPS.A.010 Wymagania dotyczące jakości danych

Operator lotniska wdraża formalne mechanizmy współpracy z organizacjami, z którymi prowadzi wymianę danych lub informacji lotniczych, i dba:

a) aby wszystkie przekazywane dane dotyczące lotniska i dostępnych na nim służb były wymaganej jakości; aby przy tworzeniu i transmisji danych przestrzegano wymagań dotyczących jakości danych;

b) aby dokładność danych lotniczych odpowiadała określonej w katalogu danych lotniczych;

c) aby zachować spójność danych lotniczych w trakcie całego procesu od ich utworzenia do transmisji, bazując na klasyfikacji spójności określonej w katalogu danych lotniczych. Dodatkowo wprowadza się procedury służące:

1) w przypadku danych zwykłych – zapobieganiu zniekształceniu danych podczas ich przetwarzania;

2) w przypadku danych ważnych – zapobieganiu zniekształceniu danych na każdym etapie ich przetwarzania oraz uwzględnieniu dodatkowych procesów obejmujących potencjalne ryzyka całościowej architektury systemu, aby zapewnić spójność danych na tym poziomie;

3) w przypadku danych krytycznych – zapobieganiu zniekształceniu danych na każdym etapie ich przetwarzania oraz uwzględnieniu dodatkowych procesów zapewnienia spójności, pozwalających na uniknięcie wszystkich skutków wystąpienia błędów, które identyfikuje się poprzez dogłębną analizę całościowej architektury systemu, jako potencjalne zagrożenia w zakresie spójności danych;

d) dopasowaniu rozdzielczości danych lotniczych do ich faktycznej dokładności;

e) identyfikowalności danych lotniczych;

f) czasowości danych lotniczych z uwzględnieniem wszelkich limitów okresu ich ważności;

g) kompletności danych lotniczych;

h) spełnieniu określonych wymagań odnośnie do formatu dostarczanych danych lotniczych.

ADR.OPS.A.015 Koordynacja działań między operatorami lotnisk i instytucjami zapewniającymi służby informacji lotniczej

a) W celu zapewnienia, by instytucje zapewniające służby informacji lotniczej otrzymywały informacje umożliwiające im dostarczanie aktualnych informacji przed lotem oraz zaspokajanie zapotrzebowania na informacje podczas lotu, operator lotniska wdraża mechanizmy przekazywania odpowiednim instytucjom zapewniającym służby informacji lotniczej, z jak najmniejszym opóźnieniem, następujących informacji:

1) informacje o warunkach panujących na lotnisku, usuwaniu unieruchomionych statków powietrznych, systemach ratowniczych i gaśniczych oraz systemie wzrokowych wskaźników ścieżki podejścia;

2) informacje o statusie operacyjnym odpowiednich urządzeń, służb i pomocy nawigacyjnych na lotnisku;

3) wszelkie pozostałe informacje, które uznano za ważne z operacyjnego punktu widzenia.

b) Przed wprowadzeniem zmian do systemu nawigacji lotniczej operator lotniska należycie uwzględnia czas potrzebny odpowiednim służbom informacji lotniczej na przygotowanie, sporządzenie i wydanie odpowiednich materiałów do rozpowszechniania.

ADR.OPS.A.020 Wspólne układy odniesienia

Do celów żeglugi powietrznej operator lotniska stosuje:

a) Światowy System Geodezyjny 1984 (WGS-84) jako poziomy układ odniesienia;

b) średni poziom morza jako pionowy układ odniesienia;

c) kalendarz gregoriański i uniwersalny czas koordynowany (UTC) jako czasowe układy odniesienia.

ADR.OPS.A.025 Wykrywanie błędów w danych i uwierzytelnianie danych

Podczas tworzenia, przetwarzania lub transmisji danych do instytucji zapewniającej służby informacji lotniczej (AIS) operator lotniska:

a) dopilnowuje, aby podczas transmisji i przechowywania danych lotniczych wykorzystywano techniki wykrywania błędów w danych cyfrowych, aby utrzymać obowiązujące poziomy spójności danych;

b) dopilnowuje, aby przekazywanie danych lotniczych objęto odpowiednim procesem uwierzytelniania, który pozwoli odbiorcom upewnić się, że dane lub informacje zostały przekazane z upoważnionego źródła.

ADR.OPS.A.030 Katalog danych lotniczych

Podczas tworzenia, przetwarzania lub transmisji danych do instytucji zapewniającej AIS operator lotniska zapewnia, aby dane lotnicze, o których mowa w dodatku 1 do załącznika III (część ATM/ANS.OR) do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2017/373 (

6

), odpowiadały specyfikacjom w katalogu danych.

ADR.OPS.A.035 Walidacja i weryfikacja danych

Podczas tworzenia, przetwarzania lub transmisji danych do instytucji zapewniającej AIS operator lotniska zapewnia, aby stosowano techniki walidacji i weryfikacji na potrzeby zapewnienia zgodności danych lotniczych z powiązanymi wymaganiami dotyczącymi jakości danych. Ponadto:

a) przeprowadza się weryfikację, aby sprawdzić, czy dane lotnicze odebrano bez zniekształceń i czy przetwarzanie tych danych nie spowodowało ich zniekształcenia;

b) dane i informacje lotnicze wprowadzane ręcznie podlegają niezależnej weryfikacji w celu identyfikacji wszelkich błędów, które mogły zostać wprowadzone;

c) w przypadku wykorzystywania danych lotniczych do uzyskania lub obliczenia nowych danych lotniczych, pierwotne dane są poddawane weryfikacji i walidacji, chyba że pochodzą z wiarygodnego źródła.

ADR.OPS.A.040 Wymagania dotyczące postępowania w przypadku błędów

Operator lotniska dopilnowuje, aby:

a) błędy stwierdzone podczas tworzenia danych oraz po ich dostarczeniu wyeliminowano, skorygowano lub usunięto;

b) w pierwszej kolejności eliminowano błędy w danych lotniczych krytycznych i ważnych.

ADR.OPS.A.045 Metadane

Operator lotniska dopilnowuje, aby metadane obejmowały co najmniej:

a) identyfikację organizacji lub podmiotów prowadzących dowolne działania z zakresu tworzenia, przekazywania lub przetwarzania danych lotniczych;

b) przeprowadzone działanie;

c) datę i godzinę przeprowadzenia danego działania.

ADR.OPS.A.050 Przesyłanie danych

Operator lotniska dopilnowuje, aby dane lotnicze przesyłano drogą elektroniczną.

ADR.OPS.A.055 Narzędzie i oprogramowanie komputerowe

Operator lotniska zapewnia, aby podczas tworzenia, przetwarzania lub przesyłania danych lotniczych do instytucji zapewniającej AIS narzędzia i oprogramowanie komputerowe wykorzystywane do celów wsparcia lub automatyzacji procesów przetwarzania danych spełniały swoje funkcje, nie wpływając negatywnie na jakość danych lotniczych.

ADR.OPS.A.057 Sporządzanie NOTAM

a) Operator lotniska:

1) ustanawia i wdraża procedury, zgodnie z którymi sporządza NOTAM wydawany przez właściwą instytucję zapewniającą służby informacji lotniczej:

(i) który zawiera informację o ustanowieniu, warunkach lub zmianie dotyczącą jakiegokolwiek obiektu lotniczego, usługi lotniczej, procedury lotniczej lub zagrożenia lotniczego, z którą zaznajomienie się w odpowiednim czasie jest niezbędne dla personelu zaangażowanego w operacje lotnicze;

(ii) który zawiera informację o charakterze tymczasowym lub krótkookresowym lub dotyczy zmian istotnych pod względem operacyjnym lub tymczasowych zmian o długim okresie obowiązywania dokonanych z krótkim wyprzedzeniem, z wyjątkiem rozbudowanego tekstu lub grafik;

2) wyznacza pracowników lotniska, którzy ukończyli z wynikiem pozytywnym właściwe szkolenie i wykazali swoje kompetencje, do sporządzania NOTAM i dostarczania właściwych informacji instytucjom zapewniającym służby informacji lotniczej, z którymi operator zawarł porozumienia;

3) dopilnowuje, aby wszyscy inni pracownicy lotniska, których obowiązki obejmują wykorzystywanie NOTAM, ukończyli z wynikiem pozytywnym właściwe szkolenie i wykazali swoje kompetencje w tym zakresie.

b) Operator lotniska sporządza NOTAM, gdy konieczne jest udostępnienie informacji na temat:

1) ustanowienia, zamknięcia lub istotnych zmian w użytkowaniu lotnisk, lotnisk dla śmigłowców lub dróg startowych;

2) ustanowienia, wycofania lub istotnych zmian w działaniu służb operacyjnych na lotnisku;

3) uruchomienia, wyłączenia lub istotnych zmian parametrów operacyjnych służb radionawigacyjnych i łączności powietrze-ziemia, za które operator lotniska jest odpowiedzialny;

4) braku dostępności zapasowych i wtórnych systemów, jeśli ma to bezpośrednie skutki operacyjne;

5) ustanowienia, wycofania lub istotnych zmian dotyczących użycia pomocy wzrokowych;

6) przerwy w działaniu lub włączenia do pracy głównych elementów systemów świetlnych lotniska;

7) ustanowienia, wycofania lub istotnych zmian procedur żeglugi powietrznej, za które operator lotniska jest odpowiedzialny;

8) zaistnienia lub usunięcia znacznych niesprawności lub utrudnień na polu manewrowym;

9) zmian i ograniczenia dostępności paliwa, oleju i tlenu;

10) wprowadzenia, wycofania lub przywrócenia do eksploatacji latarni ostrzegawczych znakujących przeszkody lotnicze;

11) planowanych emisji lasera, pokazów laserów i szperaczy w otoczeniu lotniska, jeśli będzie miało to negatywny wpływ na nocne widzenie pilotów;

12) wzniesienia, usunięcia lub zmiany przeszkód lotniczych w strefach startu, wznoszenia, nieudanego podejścia, podejścia oraz na pasie drogi startowej;

13) zmian kategorii służby ratowniczo-gaśniczej lotniska lub lotniska dla śmigłowców;

14) występowania, usunięcia lub istotnych zmian niebezpiecznych warunków spowodowanych śniegiem, topniejącym śniegiem, lodem, materiałem promieniotwórczym, toksycznymi chemikaliami, osiadaniem pyłu wulkanicznego lub wodą w obrębie pola ruchu naziemnego;

15) śliskiej mokrej drogi startowej lub jej części;

16) braku dostępności drogi startowej ze względu na prace z zakresu znakowania poziomego; lub informacje ile czasu potrzeba, aby udostępnić drogę startową; czy sprzęt wykorzystywany do takich prac można w razie konieczności usunąć;

17) występowania zagrożeń dla żeglugi powietrznej, w tym obecności zwierząt dzikich, przeszkód, pokazów i dużych imprez.

c) Do celów lit. b) operator lotniska zapewnia, aby:

1) NOTAM sporządzono, dając zaangażowanym stronom wystarczająco dużo czasu na podjęcie wszelkich wymaganych działań, z wyjątkiem przypadków wyłączenia z użytkowania, uwolnienia materiałów promieniotwórczych, toksycznych substancji chemicznych i innych zdarzeń, których nie można przewidzieć;

2) w NOTAM zawiadamiającym o wyłączeniu z użytkowania urządzeń towarzyszących, służb i pomocy nawigacyjnych na lotnisku podawano przewidywany czas trwania ich wyłączenia lub przewidywany czas ponownego uruchomienia lub wznowienia;

3) w ciągu trzech miesięcy od rozesłania stałego NOTAM informacje przedstawione w NOTAM włączano do odpowiednich produktów informacji lotniczej;

4) w ciągu trzech miesięcy od rozesłania tymczasowego NOTAM o długim terminie ważności informacje przedstawione w NOTAM włączano do suplementu do AIP;

5) sporządzano nowy NOTAM kiedy szacowany termin ważności NOTAM nieoczekiwanie przekroczy trzy miesiące, chyba że można się spodziewać utrzymania danego stanu przez co najmniej trzy kolejne miesiące – w takim przypadku operator lotniska zapewnia, aby informacje publikowano w suplemencie do AIP.

d) Ponadto operator lotniska dopilnowuje, aby:

1) z wyłączeniem sytuacji przewidzianych w lit. d) pkt 4 – każdy sporządzany przez niego NOTAM zawierał mające zastosowanie informacje podane w kolejności przedstawionej w formularzu NOTAM ustanowionym w dodatku 1 do niniejszego załącznika;

2) tekst NOTAM składał się ze znaczeń lub jednolitej skróconej frazeologii przypisanych do kodu NOTAM ICAO, uzupełnionych o skróty ICAO, wskaźniki, identyfikatory, oznaczenia, znaki wywoławcze, częstotliwości, cyfry oraz tekst otwarty;

3) NOTAM był sporządzany w języku angielskim lub w języku narodowym, zgodnie z ustaleniami poczynionymi z właściwą instytucją zapewniającą służby informacji lotniczej;

4) informacje dotyczące śniegu, topniejącego śniegu, lodu, szronu, stojącej wody lub wody zmieszanej ze śniegiem, topniejącym śniegiem, lodem lub szronem w obrębie pola ruchu naziemnego były rozprowadzane za pomocą SNOWTAM i zawierały informacje w kolejności przedstawionej w formularzu SNOWTAM ustanowionym w dodatku 2 do niniejszego załącznika;

5) w przypadku pojawienia się błędu w NOTAM w miejsce błędnego NOTAM sporządzono zastępujący go NOTAM opatrzony nowym numerem lub aby błędny NOTAM unieważniono i sporządzono nowy NOTAM;

6) w przypadku sporządzenia NOTAM w celu anulowania lub zastąpienia poprzedniego NOTAM:

a) podano serię i numer/rok poprzedniego NOTAM;

b) wskaźniki lokalizacji i temat obu NOTAM są te same;

7) tylko jeden NOTAM był unieważniony lub zastąpiony nowym NOTAM;

8) każdy sporządzony NOTAM dotyczył tylko jednego tematu i jednego aspektu tego tematu;

9) każdy sporządzony NOTAM był tak zwięzły, jak to możliwe, i sporządzony tak, aby jego znaczenie było jasne bez konieczności odniesienia się do innego dokumentu;

10) sporządzony NOTAM zawierający informacje o charakterze stałym lub tymczasowym oraz o długim okresie obowiązywania obejmował odpowiednie odniesienia do AIP lub suplementu do AIP;

11) wskaźnik lokalizacji ICAO zawarty w tekście sporządzonego NOTAM w odniesieniu do lotniska był tożsamy ze wskaźnikiem zawartym w dokumencie „Wskaźniki lokalizacji”. Nie stosuje się skróconych form tych oznaczeń.

e) Po publikacji sporządzonego przez siebie NOTAM operator lotniska dokonuje przeglądu jego treści w celu zapewnienia rzetelności zawartych w nim informacji oraz zapewnia przekazanie informacji wszystkim właściwym pracownikom lotniska i organizacjom funkcjonującym na lotnisku.

f) Operator lotniska prowadzi rejestry:

1) sporządzonych oraz wydanych przed niego NOTAM;

2) dotyczącą wdrażania lit. a) pkt 2 i 3.

ADR.OPS.A.060 Zgłaszanie zanieczyszczeń nawierzchni

Operator lotniska zgłasza służbom informacji lotniczej oraz organom służb ruchu lotniczego informacje, które mają znaczenie operacyjne dla statków powietrznych i mają wpływ na operacje lotniskowe w obrębie pola ruchu naziemnego, szczególnie dotyczące występowania następujących czynników:

a) wody;

b) śniegu;

c) topniejącego śniegu;

d) lodu;

e) szronu;

f) środków chemicznych do usuwania oblodzenia i zapobiegania oblodzeniu lub innych zanieczyszczeń;

g) zwałów lub zasp śniegu.

ADR.OPS.A.065 Zgłaszanie warunków na nawierzchni drogi startowej

a) Operator lotniska zgłasza warunki na nawierzchni drogi startowej w odniesieniu do każdej jednej trzeciej części drogi startowej, korzystając z raportu o warunkach na drodze startowej (RCR). Raport ten zawiera kod określający warunki na drodze startowej (kod RWYCC) wykorzystujący liczby od 0 do 6, pokrycie i głębokość zanieczyszczeń oraz opis z wykorzystaniem następujących terminów:

1) UBITY ŚNIEG;

2) SUCHO;

3) SUCHY ŚNIEG;

4) SUCHY ŚNIEG NA UBITYM ŚNIEGU;

5) SUCHY ŚNIEG NA LODZIE;

6) SZRON;

7) LÓD;

8) ŚLISKO MOKRO;

9) TOPNIEJĄCY ŚNIEG;

10) DROGA STARTOWA SPECJALNIE PRZYGOTOWANA DO WARUNKÓW ZIMOWYCH;

11) STOJĄCA WODA;

12) WODA NA UBITYM ŚNIEGU;

13) MOKRO;

14) MOKRY LÓD;

15) MOKRY ŚNIEG;

16) MOKRY ŚNIEG NA UBITYM ŚNIEGU;

17) MOKRY ŚNIEG NA LODZIE;

18) UŻYTO ŚRODKÓW CHEMICZNYCH;

19) LUŹNY PIASEK.

b) Zgłaszanie rozpoczyna się w momencie wystąpienia istotnej zmiany warunków na nawierzchni drogi startowej ze względu na wodę, śnieg, topniejący śnieg, lód lub szron.

c) Zgłaszanie warunków na nawierzchni drogi startowej należy kontynuować wskazując istotne zmiany do czasu, aż droga startowa przestanie być zanieczyszczona. W takiej sytuacji operator lotniska wydaje RCR, w którym odpowiednio stwierdza, że droga startowa jest mokra lub sucha.

d) Nie należy zgłaszać współczynników tarcia.

e) Gdy droga startowa o sztucznej nawierzchni lub jej część jest śliska mokra, operator lotniska udostępnia informacje o tym właściwym użytkownikom lotniska. Dokonuje tego sporządzając NOTAM wraz z opisem lokalizacji części, na której to zjawisko występuje.

ADR.OPS.A.070 Informacje na temat systemu oświetlenia lotniska

Operator lotniska przekazuje służbom informacji lotniczej informacje o częściach systemu oświetlenia lotniska, w przypadku których jednostki świetlne są wyposażone w diody elektroluminescencyjne (LED).

ADR.OPS.A.075 Mapy

Operator lotniska zapewnia, bezpośrednio lub w drodze uzgodnień ze stronami trzecimi, publikację w AIP istotnych dla lotniska map przez instytucję zapewniającą służby informacji lotniczej.

ADR.OPS.A.080 Informacje o pomocach radionawigacyjnych i środkach wspomagających lądowanie

a) Operator lotniska zapewnia, bezpośrednio lub w drodze uzgodnień ze stronami trzecimi, przekazywanie służbom informacji lotniczej informacji o pomocach radionawigacyjnych i środkach wspomagających lądowanie związanych z procedurami podejścia według wskazań przyrządów i procedurami stosowanymi w rejonie lotniska.

b) Informacje, o których mowa w lit. a), obejmują:

1) rodzaj pomocy;

2) deklinację magnetyczną zaokrągloną do najbliższego stopnia, w stosownych przypadkach;

3) rodzaj wspieranej operacji w odniesieniu do ILS/MLS/GLS, podstawowego GNSS i SBAS;

4) klasyfikację do ILS;

5) oznaczenie(-a) klasyfikacji obiektu i strefy podejścia w odniesieniu do GBAS;

6) w przypadku VOR/ILS/MLS również deklinację stacji zaokrągloną do najbliższego stopnia i stosowaną do technicznej kalibracji pomocy;

7) znak rozpoznawczy (jeżeli jest wymagany);

8) w stosownych przypadkach częstotliwość(-ci), numer(y) kanału(-ów), instytucję zapewniającą służby oraz identyfikator(-y) ścieżki odniesienia (RPI);

9) w stosownych przypadkach godziny pracy;

10) w stosownych przypadkach współrzędne geograficzne miejsca posadowienia anteny nadawczej, wyrażone w stopniach, minutach, sekundach i dziesiątych częściach sekundy;

11) wzniesienie anteny nadawczej DME zaokrąglone do najbliższych 30 m (100 ft), a dla radiodalmierza do precyzyjnego pomiaru odległości (DME/P) zaokrąglone do najbliższych 3 m (10 ft), wzniesienie punktu odniesienia GBAS zaokrąglone do najbliższego metra lub stopy oraz wysokość elipsoidy punktu zaokrągloną do najbliższego metra lub stopy; w przypadku SBAS, wysokość elipsoidy punktu progu lądowania (LTP) lub wirtualnego punktu progu (FTP) zaokrągloną do najbliższego metra lub stopy;

12) promień obszaru operacyjnego od punktu odniesienia GBAS zaokrąglony do najbliższego kilometra lub mili morskiej; oraz

13) uwagi.

ADR.OPS.A.085 Informacje na temat wymaganej widoczności powierzchni segmentu podejścia z widzialnością (VSS)

Operator lotniska zapewnia, bezpośrednio lub w drodze uzgodnień ze stronami trzecimi, przekazywanie służbom informacji lotniczej informacji na temat wymaganej widoczności powierzchni segmentu podejścia z widzialnością, w tym o odnośnych procedurach i minimach.

PODCZĘŚĆ B — SŁUŻBY OPERACYJNE, WYPOSAŻENIE I INSTALACJE LOTNISKA (ADR.OPS.B)

ADR.OPS.B.001 Zapewnienie służb

Służby, o których mowa w podczęści B niniejszego załącznika, są zapewniane na lotnisku pośrednio lub bezpośrednio przez operatora lotniska.

ADR.OPS.B.003 Przekazanie działań – dostarczanie informacji operacyjnych

a) Operator lotniska ustanawia i wdraża procedury przekazywania działań operacyjnych między pracownikami zaangażowanymi w użytkowanie i obsługę techniczną lotniska w celu zapewnienia przekazania wszystkim nowym pracownikom informacji operacyjnych związanych z ich zadaniami.

b) Operator lotniska ustanawia i wdraża procedury przekazywania organizacjom funkcjonującym lub świadczącym usługi na lotnisku informacji operacyjnych związanych z lotniskiem, które mogą wpływać na realizację zadań pracowników tych organizacji.

ADR.OPS.B.005 Plan działania w sytuacji zagrożenia dla lotniska

Operator lotniska posiada i realizuje plan działania w sytuacji zagrożenia dla lotniska, który:

a) jest współmierny do operacji statków powietrznych i pozostałych działań prowadzonych na lotnisku;

b) umożliwia koordynację działań prowadzonych przez odpowiednie organizacje w odpowiedzi na sytuacje awaryjne występujące na lotnisku lub w jego otoczeniu; oraz

c) zawiera procedury okresowego testowania adekwatności planu i przeglądu wyników w celu poprawy jego skuteczności.

ADR.OPS.B.010 Służby ratowniczo-gaśnicze

a) Operator lotniska zapewnia, by:

1) zapewniono służby oraz wyposażenie i obiekty ratownicze i gaśnicze;

2) odpowiednie wyposażenie, środki gaśnicze i wystarczający personel były dostępne na czas;

3) personel ratowniczy i gaśniczy był odpowiednio przeszkolony, wyposażony i wykwalifikowany do działania w środowisku lotniska; oraz

4) członkowie personelu ratowniczego i gaśniczego, od których potencjalnie wymaga się udziału w akcjach ratunkowych w lotnictwie, przechodzili badania lekarskie potwierdzające stan zdrowotny umożliwiający wykonywanie powierzonych zadań, z uwzględnieniem rodzaju działalności.

b) Operator lotniska opracowuje i wdraża program szkoleniowy dla osób zaangażowanych w służby ratowniczo-gaśnicze na lotnisku.

c) Program szkoleniowy prowadzi się zgodnie z pkt ADR.OR.D.017, z następującymi wyjątkami:

1) szkolenia okresowe obejmują szkolenia teoretyczne i ustawiczne szkolenia praktyczne;

2) po ukończeniu szkolenia wstępnego w odstępach nieprzekraczających 12 miesięcy przeprowadza się sprawdziany umiejętności.

d) Szkolenia dla personelu służby ratowniczo-gaśniczej opracowuje się w taki sposób, aby przekazać podstawową wiedzę i umiejętności praktyczne związane z wykonywaniem odnośnych obowiązków.

e) Tymczasowe zmniejszenie poziomu ochrony zapewnianego przez lotniskowe służby ratowniczo-gaśnicze z powodu nieprzewidzianych okoliczności nie wymaga uprzedniego zatwierdzenia przez właściwy organ.

ADR.OPS.B.011 Usuwanie unieruchomionych statków powietrznych

a) Operator lotniska opracowuje plan usuwania statków powietrznych unieruchomionych na polu ruchu naziemnego lub w jego bezpośrednim sąsiedztwie oraz wyznacza koordynatora lotniska w celu wdrożenia tego planu.

b) Plan usuwania unieruchomionych statków powietrznych musi zawierać:

1) dane kontaktowe koordynatora lotniska ds. operacji usuwania statków powietrznych unieruchomionych na polu ruchu naziemnego lub w jego bezpośrednim sąsiedztwie;

2) obowiązki, działania i kanały komunikacji każdej zaangażowanej organizacji;

3) wykaz wyposażenia oraz wykaz personelu dostępnych na lotnisku lub w jego pobliżu na potrzeby usuwania unieruchomionych statków powietrznych;

4) wszelkie ustalenia dotyczące szybkiego odbioru dostępnych zestawów sprzętu do usuwania unieruchomionych statków powietrznych z innych lotnisk, w stosowych przypadkach.

ADR.OPS.B.015 Monitoring i inspekcje pola ruchu naziemnego i związanych z nim obiektów

a) Operator lotniska monitoruje warunki panujące w polu ruchu naziemnego i status operacyjny związanych z nim obiektów oraz przekazuje odpowiednim instytucjom zapewniającym służby ruchu lotniczego i instytucjom zapewniającym służby informacji lotniczej informacje dotyczące kwestii o znaczeniu operacyjnym, niezależnie od tego, czy mają one charakter tymczasowy, czy stały;

b) Operator lotniska przeprowadza regularne inspekcje pola ruchu naziemnego i związanych z nim obiektów.

ADR.OPS.B.016 Program kontroli fragmentów przedmiotów obcych

a) Operator lotniska ustanawia i wdraża program kontroli fragmentów przedmiotów obcych oraz wymaga uczestnictwa w tym programie od organizacji funkcjonujących lub świadczących usługi na lotnisku.

b) W ramach programu kontroli fragmentów przedmiotów obcych operator lotniska:

1) zapewnia świadomość i uczestnictwo pracowników oraz dopilnowuje, by pracownicy ci ukończyli z wynikiem pozytywnym właściwe szkolenie i wykazali swoje kompetencje;

2) ustanawia i wdraża środki zapobiegania generowaniu fragmentów przedmiotów obcych;

3) ustanawia i wdraża procedury w zakresie:

(i) wykrywania fragmentów przedmiotów obcych, w tym monitorowania i inspekcji pola ruchu naziemnego lub stref przyległych zgodnie z harmonogramem inspekcji oraz zawsze, gdy taka inspekcja jest wymagana ze względu na działania, zjawiska pogody lub zdarzenia, które mogły doprowadzić do wygenerowania przedmiotów obcych;

(ii) niezwłocznego usuwania, ograniczenia rozprzestrzeniania i unieszkodliwiania fragmentów przedmiotów obcych oraz zapewniania wszystkich właściwych i niezbędnych środków;

(iii) jak najszybszego powiadamiania operatorów statków powietrznych w przypadku zidentyfikowania części statku powietrznego;

4) gromadzi i analizuje dane i informacje służące identyfikacji źródła przedmiotów obcych i tendencji w zakresie fragmentów przedmiotów obcych oraz wdraża środki naprawcze lub zapobiegawcze w celu zwiększenia skuteczności programu.

ADR.OPS.B.020 Zmniejszanie zagrożenia zderzeniem z dzikimi zwierzętami

Operator lotniska:

a) ocenia zagrożenie ze strony dzikich zwierząt na lotnisku i w jego otoczeniu;

b) ustanawia środki i procedury minimalizujące ryzyko kolizji między dzikimi zwierzętami i statkami powietrznymi na lotnisku; oraz

c) powiadamia odpowiednie organy, jeżeli ocena dotycząca dzikich zwierząt wskazuje na to, że warunki panujące w otoczeniu lotniska sprzyjają powstawaniu związanych z nimi zagrożeń.

ADR.OPS.B.024 Upoważnienia dla kierowców pojazdów

a) Oprócz sytuacji przewidzianych w lit. d) prowadzenie pojazdów w dowolnej części pola ruchu naziemnego lub innych stref operacyjnych lotniska wymaga upoważnienia wydanego kierowcy przez operatora tego lotniska. Upoważnienie do prowadzenia pojazdów wydaje się osobie, która:

1) ma przydzielone zadania, które obejmują prowadzenie pojazdów w tych strefach;

2) posiada ważne prawo jazdy i każdą inną licencję wymaganą do obsługi pojazdów specjalistycznych;

3) ukończyła z wynikiem pozytywnym właściwy program szkolenia kierowców i wykazała swoje kompetencje zgodnie z lit. b);

4) wykazała biegłość językową zgodnie z pkt ADR.OPS.B.029, jeśli osoba ta zamierza kierować pojazdem na polu manewrowym;

5) otrzymała od swojego pracodawcy szkolenie w zakresie użytkowania pojazdu przeznaczonego do eksploatacji na lotnisku.

b) Operator lotniska ustanawia i wdraża program szkolenia kierowców obsługujących płytę postojową lub inne strefy operacyjne, oprócz pola manewrowego, oraz kierowców, którzy obsługują pole manewrowe. Program szkoleniowy:

1) musi być adekwatny do cech i funkcjonowania lotniska, funkcji pełnionych przez kierowcę i zadań, które ma on realizować, oraz stref lotniska, do których obsługi mogą być upoważnieni kierowcy;

2) obejmuje:

(i) szkolenie teoretyczne i praktyczne o stosownej długości, co najmniej w następujących obszarach:

A)

ramy regulacyjne i odpowiedzialność osobista;

B)

normy w zakresie pojazdów, wymagania i procedury operacyjne dotyczące lotniska;

C)

komunikacja;

D)

radiotelefonia – dla kierowców obsługujących pole manewrowe;

E)

możliwości i ograniczenia człowieka,

F)

zapoznanie z otoczeniem operacyjnym;

(ii) ocenę kompetencji kierowców.

c) W upoważnieniu do prowadzenia pojazdów, które wydano zgodnie z lit. a), określa się części pola ruchu naziemnego lub innych stref operacyjnych, na których kierowca jest upoważniony do prowadzenia pojazdów, a zezwolenie to pozostaje ważne, dopóki:

1) spełniane są wymagania określone w lit. a) pkt 1 i 2;

2) posiadacz upoważnienia do prowadzenia pojazdów:

(i) przechodzi i kończy z wynikiem pozytywnym szkolenia i sprawdziany umiejętności zgodnie z pkt ADR.OR.D.017 lit. f) i g);

(ii) w stosownych przypadkach w dalszym ciągu wykazuje wymaganą biegłość językową zgodnie z pkt ADR.OPS.B.029.

d) Niezależnie od przepisów lit. a) operator lotniska może zezwolić danej osobie na tymczasowe kierowanie pojazdem w obrębie pola ruchu naziemnego lub innych stref operacyjnych, jeżeli:

1) osoba ta posiada ważne prawo jazdy i każdą inną licencję wymaganą do obsługi pojazdów specjalistycznych;

2) pojazd ten jest eskortowany przez pojazd prowadzony przez kierowcę upoważnionego zgodnie z lit. a).

e) Operator lotniska:

1) ustanawia system i wdraża procedury w zakresie:

(i) wydawania upoważnień do prowadzenia pojazdów i tymczasowych zezwoleń na prowadzenie pojazdów;

(ii) zapewniania, aby kierowcy, którym wydano upoważnienie do prowadzenia pojazdów, w dalszym ciągu spełniali wymagania określone w lit. c) pkt 1 i 2;

(iii) monitorowania przestrzegania przez kierowców wszelkich wymagań mających zastosowanie na lotnisku oraz podejmowania stosownych działań, w tym zawieszania i cofania upoważnień do prowadzenia pojazdów lub tymczasowych zezwoleń na prowadzenie pojazdów;

2) prowadzi stosowne rejestry.

ADR.OPS.B.026 Zezwolenia dla pojazdów

a) Kierowanie pojazdem w obrębie pola ruchu naziemnego lub innych stref operacyjnych wymaga zezwolenia wydanego przez operatora lotniska. Zezwolenie może zostać wydane, jeżeli pojazd jest wykorzystywany do czynności związanych z funkcjonowaniem lotniska oraz:

1) jest sprawny i odpowiedni do zadań, do których jest przeznaczony;

2) spełnia wymagania w zakresie

oznakowania oraz oświetlenia określone w pkt ADR.OPS.B.080;

3) jest wyposażony w urządzenie łączności radiowej umożliwiające dwustronną komunikację na odpowiedniej częstotliwości służb ruchu lotniczego i każdej innej niezbędnej częstotliwości, jeżeli jest ono przeznaczone do obsługi w którejkolwiek z następujących stref:

(i) pola manewrowego;

(ii) innych stref operacyjnych, gdy niezbędna jest komunikacja z organem służb ruchu lotniczego lub innymi organami operacyjnymi lotniska;

4) jest wyposażony w transponder lub inne urządzenie wspomagające dozór, jeżeli jest przeznaczony do obsługi na polu manewrowym, a lotnisko jest wyposażone w system kierowania i kontroli ruchu naziemnego, którego funkcjonowanie wymaga wykorzystanie transpondera lub innego sprzętu wspomagającego nadzór zamontowanego w pojazdach.

b) Operator lotniska ogranicza liczbę pojazdów posiadających zezwolenie na wykonywanie czynności w obrębie pola ruchu naziemnego i innych stref operacyjnych do minimalnej liczby wymaganej dla bezpiecznego i wydajnego funkcjonowania lotniska.

c) Zezwolenie wydane zgodnie z lit. a):

1) określa części pola ruchu naziemnego lub innych stref operacyjnych, na których można obsługiwać pojazd;

2) pozostaje ważne, dopóki spełniane są warunki określone w lit. a).

d) Operator lotniska przypisuje znak wywoławczy pojazdowi posiadającemu zezwolenie zgodnie z lit. a) na potrzeby użytkowania na danym lotnisku, jeżeli jest wymagane, aby taki pojazd był wyposażony w urządzenia łączności radiowej. Znak wywoławczy przypisany do pojazdu:

1) nie może wprowadzać w błąd pod względem identyfikacji pojazdu;

2) musi być stosowny do pełnionej funkcji;

3) w przypadku pojazdów obsługiwanych na polu manewrowym musi znajdować się pod kontrolą organu służb ruchu lotniczego i zostać przekazany stosownym organizacjom funkcjonującym na lotnisku.

e) Na zasadzie odstępstwa od lit. a) operator lotniska może zezwolić, aby:

1) pojazd posiadający zezwolenie zgodnie z lit. a) pkt 1 i 2, którego nie wyposażono w urządzenia łączności radiowej wymagane na podstawie lit. a) pkt 3 ani w transponder lub inne wyposażenie wspomagające dozór wymagane na podstawie lit. a) pkt 4, był sporadycznie użytkowany w strefach, o których mowa w lit. a) pkt 3 i 4, pod warunkiem że:

(i) pojazd ten jest każdorazowo eskortowany przez posiadający zezwolenie pojazd, który spełnia wymóg określony w lit. a) pkt 3 oraz, w stosownych przypadkach, w lit. a) pkt 4;

(ii) pojazd eskortujący spełnia wymagania w zakresie

oznakowania oraz oświetlenia określone w pkt ADR.OPS.B.080;

(iii) nie obowiązują procedury ograniczonej widzialności, jeżeli eskortowany pojazd ma być użytkowany na polu manewrowym;

2) pojazd został tymczasowo wprowadzony na lotnisko oraz był użytkowany w obrębie pola ruchu naziemnego lub innych stref operacyjnych, z zastrzeżeniem następujących warunków:

a) inspekcja wzrokowa tego pojazdu dowodzi, że jego stan nie zagraża bezpieczeństwu;

b) pojazd ten jest każdorazowo eskortowany przez posiadający zezwolenie pojazd, który:

(i) spełnia wymóg określony w lit. a) pkt 3 oraz, w stosownych przypadkach, w lit. a) pkt 4, gdy jest użytkowany w strefach, o których mowa w lit. a) pkt 3 i 4;

(ii) spełnia wymagania w zakresie

oznakowania oraz oświetlenia określone w pkt ADR.OPS.B.080;

c) nie obowiązują procedury ograniczonej widzialności, jeżeli pojazd ma być użytkowany na polu manewrowym.

f) Operator lotniska:

1) ustanawia i wdraża procedury w zakresie:

(i) wydawania zezwoleń dla pojazdów oraz tymczasowego dopuszczania wprowadzania pojazdów na lotnisko oraz użytkowania tych pojazdów;

(ii) przypisywania pojazdom znaków wywoławczych;

(iii) monitorowania zgodności pojazdów z pkt ADR.OPS.B.026 oraz podejmowania stosownych działań, w tym zawieszania i cofania zezwoleń dla pojazdów lub upoważnień do tymczasowego użytkowania pojazdów;

2) prowadzenia stosownych rejestrów.

ADR.OPS.B.027 Użytkowanie pojazdów

a) Kierowca pojazdu znajdującego się na polu manewrowym użytkuje pojazd:

1) wyłącznie po uzyskaniu upoważnienia od organu służb ruchu lotniczego oraz zgodnie z instrukcjami wydanymi przez ten organ;

2) zgodnie ze wszystkimi obowiązkowymi instrukcjami przekazywanymi za pośrednictwem oznakowania poziomego i

znaków pionowych , chyba że organ służb ruchu lotniczego ustali inaczej;

3) zgodnie z wszystkimi obowiązkowymi instrukcjami przekazywanymi za pośrednictwem oświetlenia.

b) Kierowca pojazdu znajdującego się na polu manewrowym użytkuje pojazd zgodnie z następującymi zasadami:

1) pojazdom ratowniczym udającym się w kierunku statków powietrznych znajdujących się w stanie zagrożenia w celu niesienia pomocy udziela się pierwszeństwa przed każdym innym ruchem naziemnym;

2) z zastrzeżeniem przepisów pkt 1:

(i) pojazdy i pojazdy holujące statki powietrzne ustępują pierwszeństwa statkom powietrznym lądującym, startującym lub kołującym;

(ii) pojazdy nieholujące statków powietrznych ustępują pierwszeństwa pojazdom holującym statki powietrzne;

(iii) pojazdy nieholujące statków powietrznych ustępują pierwszeństwa innym pojazdom nieholującym statków powietrznych zgodnie z instrukcjami wydawanymi przez organ służb ruchu lotniczego;

(iv) pojazdy i pojazdy holujące statki powietrzne stosują się do instrukcji wydawanych przez organ służb ruchu lotniczego, z zastrzeżeniem przepisów pkt (i), (ii) i (iii).

c) Kierowca pojazdu wyposażonego w urządzenia łączności radiowej zamierzający użytkować lub użytkujący pojazd na polu manewrowym:

1) nawiązuje zadowalającą dwukierunkową łączność radiową z organem służb ruchu lotniczego na odpowiedniej częstotliwości organu służb ruchu lotniczego przed wejściem na pole manewrowe, a także utrzymuje ciągły nasłuch na przypisanej częstotliwości;

2) przed wejściem na pole manewrowe otrzymuje upoważnienie od organu służb ruchu lotniczego i użytkuje pojazd wyłącznie zgodnie z upoważnieniem otrzymanym od organu służb ruchu lotniczego. Niezależnie od tego upoważnienia wejście na drogę startową lub na pas drogi startowej lub zmiana operacji, na którą wydano upoważnienie, wymaga uzyskania kolejnego, szczegółowego upoważnienia od organu służb ruchu lotniczego;

3) potwierdza przez powtórzenie personelowi służb ruchu lotniczego te części instrukcji otrzymanych drogą foniczną, które dotyczą zapewnienia bezpieczeństwa lotów. Instrukcje dotyczące wjazdu na drogę startową, oczekiwania przed drogą startową, przecięcia oraz wykonywania operacji na dowolnej drodze startowej, drodze kołowania lub na pasie drogi startowej zawsze potwierdza się przez powtórzenie;

4) potwierdza przez powtórzenie personelowi organu służb ruchu lotniczego lub potwierdza otrzymanie instrukcji innych niż instrukcje wymienione w pkt 3 w sposób wyraźnie wskazujący, że przyjął je do wiadomości, oraz zgodnie z nimi postępuje.

d) Kierowca pojazdu, który wykonuje operacje na polu manewrowym, w razie wątpliwości dotyczących położenia pojazdu w odniesieniu do pola manewrowego:

1) powiadamia organ służb ruchu lotniczego o tych okolicznościach, w tym o ostatnim znanym położeniu;

2) jednocześnie, o ile organ służb ruchu lotniczego nie wyda innych instrukcji, opuszcza drogę startową, drogę kołowania lub inną część pola manewrowego, oddalając się na bezpieczną odległość tak szybko, jak to możliwe;

3) po podjęciu działań, o których mowa w pkt 1 i 2, zatrzymuje pojazd.

e) Kierowca pojazdu znajdującego się na polu manewrowym:

1) użytkując pojazd na pasie drogi startowej, gdy pas ten jest wykorzystywany do lądowania lub startu, nie zbliża się do niego bliżej niż na odległość, na której dla tej drogi startowej ustalono miejsce oczekiwania przy drodze startowej lub dowolne miejsce oczekiwania na drodze ruchu kołowego;

2) gdy droga startowa jest wykorzystywana do lądowania lub startu, nie użytkuje pojazdu:

(i) w części pasa drogi startowej rozciągającej się poza końce tej drogi startowej;

(ii) w strefach bezpieczeństwa końca tej drogi startowej;

(iii) w strefie zabezpieczenia wydłużonego startu, jeżeli strefa ta jest dostępna, w odległości, która mogłaby zagrażać statkowi powietrznemu znajdującemu się w powietrzu.

f) Gdy wymaga tego lotnisko, kierowca pojazdu wyposażonego w urządzenia łączności radiowej znajdującego się na płycie postojowej:

1) nawiązuje zadowalającą dwukierunkową łączność radiową z odpowiedzialnym organem wyznaczonym przez operatora lotniska przed wejściem na płytę postojową;

2) utrzymuje ciągły nasłuch na przypisanej częstotliwości.

g) Kierowca pojazdu poruszającego się na płycie postojowej użytkuje pojazd zgodnie z następującymi zasadami:

1) wyłącznie po uzyskaniu upoważnienia od odpowiedzialnego organu wyznaczonego przez operatora lotniska oraz zgodnie z instrukcjami wydanymi przez ten organ;

2) zgodnie ze wszystkimi obowiązkowymi instrukcjami przekazywanymi za pośrednictwem oznakowania poziomego i

znaków pionowych , chyba że organ służb ruchu lotniczego ustali inaczej;

3) zgodnie ze wszystkimi obowiązkowymi instrukcjami przekazywanymi za pośrednictwem oświetlenia;

4) ustępuje pierwszeństwa drogi pojazdowi ratowniczemu w akcji; statkowi powietrznemu, który kołuje, zamierza kołować, jest wypychany lub holowany;

5) ustępuje pierwszeństwa innym pojazdom zgodnie z miejscowymi przepisami ruchu kołowego;

6) zawsze udziela pierwszeństwa pojazdom ratowniczym w akcji.

h) Kierowca pojazdu znajdującego się w obrębie pola ruchu naziemnego i innych stref operacyjnych:

1) prowadzi pojazd zgodnie z określonymi ograniczeniami prędkości i drogami przejazdu;

2) nie wykonuje czynności zakłócających ani rozpraszających podczas prowadzenia pojazdu;

3) przestrzega wymagań dotyczących łączności i procedur operacyjnych zawartych w instrukcji operacyjnej lotniska.

i) Kierowca pojazdu eskortującego inny pojazd dopilnowuje, aby kierowca eskortowanego pojazdu użytkował pojazd zgodnie z wydanymi instrukcjami.

j) Kierowca pojazdu parkuje pojazd wyłącznie w obszarach wyznaczonych przez operatora lotniska.

k) Operator lotniska ustanawia i wdraża procedury gwarantujące przestrzeganie przepisów lit. a)–j) przez kierowców wykonujących czynności w obrębie pola ruchu naziemnego i innych stref operacyjnych.

ADR.OPS.B.028 Holowanie statku powietrznego

Operator lotniska:

a) ustanawia procedury manewrowania statkiem powietrznym oraz wyznacza drogi, z których należy korzystać podczas operacji holowania statku powietrznego w obrębie pola ruchu naziemnego, aby zapewnić bezpieczeństwo;

b) zapewnia przekazywanie adekwatnych i odpowiednich wytycznych w trakcie operacji holowania;

c) zapewnia, aby holowany statek powietrzny w trakcie operacji holowania miał włączone światła, zgodnie z przepisami pkt SERA.3215 załącznika do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 923/2012 (

7

);

d) ustanawia i wdraża procedury służące zapewnieniu właściwej łączności i koordynacji między organizacją wykonującą operację holowania, organami służb zarządzania płytą postojową i organem służb ruchu lotniczego, stosownie do operacji holowania;

e) ustanawia i wdraża procedury służące zapewnieniu bezpieczeństwa operacji holowania w niekorzystnych warunkach pogodowych lub meteorologicznych, w tym poprzez ograniczanie tych operacji lub niezezwalanie na nie.

ADR.OPS.B.029 Biegłość językowa

a) Osoba, która na podstawie pkt ADR.OPS.B.024 musi wykazać biegłość językową, wykazuje ją co najmniej na poziomie operacyjnym zarówno w zakresie zastosowania wyrażeń, jak i zwykłego języka, zgodnie z lit. b) w odniesieniu do języka:

1) angielskiego; oraz

2) dowolnego innego języka lub języków wykorzystywanych na lotnisku do celów łączności radiowej z organem służb ruchu lotniczego danego lotniska.

b) Kandydat musi wykazać się umiejętnością:

1) skutecznego porozumiewania się w formie wyłącznie głosowej oraz w kontaktach osobistych;

2) precyzyjnego i zrozumiałego porozumiewania się w zakresie tematów ogólnych i związanych z pracą;

3) wykorzystywania właściwych metod komunikowania się do wymiany komunikatów oraz rozpoznawania i wyjaśniania nieporozumień w kontekście ogólnym lub związanym z pracą;

4) skutecznego i stosunkowo łatwego radzenia sobie z wyzwaniami językowymi powstałymi w wyniku komplikacji lub nieoczekiwanego obrotu zdarzeń, które występują w rutynowych sytuacjach w pracy, lub z zadaniami komunikacyjnymi, które już zna;

5) używania dialektu lub akcentu zrozumiałego dla środowiska lotniczego.

c) Biegłość językową wykazuje się za pomocą certyfikatu wydanego przez organizację, która przeprowadziła ocenę, potwierdzającego znajomość języka lub języków, poziom lub poziomy biegłości oraz zawierającego datę przeprowadzenia oceny.

d) Poza osobami, które wykazały biegłość językową na poziomie eksperckim, biegłość językową ocenia się ponownie co każde:

1) cztery lata od przeprowadzenia oceny w przypadku kandydatów, którzy wykazali się poziomem operacyjnym;

2) sześć lat od przeprowadzenia oceny w przypadku kandydatów, którzy wykazali się poziomem rozszerzonym.

e) Biegłość językową wykazuje się na podstawie metody oceniania, która obejmuje:

1) proces przeprowadzania oceny;

2) kwalifikacje egzaminatorów przeprowadzających ocenę biegłości językowej;

3) procedurę odwoławczą.

f) Operator lotniska udostępnia kursy językowe, by utrzymać wymagany poziom biegłości językowej personelu.

g) Na zasadzie odstępstwa od lit. a) państwo członkowskie może postanowić, że do celów łączności radiowej z organem służb ruchu lotniczego danego lotniska biegła znajomość języka angielskiego nie jest konieczna w przypadku personelu, o którym mowa w pkt ADR.OPS.B.024. W takim przypadku przeprowadza ono ocenę bezpieczeństwa obejmującą co najmniej jedno lotnisko.

h) Operator lotniska może wydawać upoważnienie osobie, która nie wykazała zgodności z lit. a) i b), do dnia:

1) 7 stycznia 2026 r. w odniesieniu do języka angielskiego;

2) 7 stycznia 2023 r. w odniesieniu do każdego języka innego niż angielski.

ADR.OPS.B.030 System kierowania i kontroli ruchu naziemnego

a) Działanie systemu kontroli i kierowania ruchem w polu manewrowym lotniska (SMGCS) zapewnia na lotnisku operator lotniska. SMGCS:

1) uwzględnia charakterystykę projektową oraz warunki operacyjne i meteorologiczne lotniska, a także zasady uwzględniania czynnika ludzkiego;

2) jest zaprojektowany tak, aby pomagać w zapobieganiu:

(i) niezamierzonym wtargnięciom statków powietrznych i pojazdów na drogę startową w użyciu; oraz

(ii) kolizjom między statkami powietrznymi, jak również między statkami powietrznymi a pojazdami lub obiektami w dowolnej części pola ruchu naziemnego; oraz

3) jest wspomagany odpowiednimi środkami i procedurami.

b) W ramach systemu kierowania i kontroli ruchu naziemnego operator lotniska, we współpracy z instytucją zapewniającą służby ruchu lotniczego, ocenia potrzebę określenia standardowych dróg kołowania statku powietrznego na lotnisku. W przypadku, gdy standardowe drogi zostaną wyznaczone, operator lotniska:

1) dopilnowuje, aby były one odpowiednie i dostosowane do ruchu lotniskowego, projektu lotniska oraz planowanych operacji, a także aby były odpowiednio identyfikowane;

2) udziela instytucji zapewniającej służby informacji lotniczej stosownych informacji celem ich opublikowania w AIP.

c) Gdy działanie systemu kierowania i kontroli ruchu naziemnego wymaga stosowania przez statek powietrzny znajdujący się w obrębie pola ruchu naziemnego transpondera, operator lotniska koordynuje z instytucją zapewniającą służby żeglugi powietrznej:

1) stosowne procedury operacyjne dotyczące transpondera, których mają przestrzegać operatorzy statków powietrznych;

2) udzielanie instytucji zapewniającej służby informacji lotniczej stosownych informacji celem ich opublikowania w AIP.

d) Operator lotniska koordynuje opracowywanie procedur SMGCS na lotnisku z instytucją zapewniającą służby ruchu lotniczego.

ADR.OPS.B.031 Łączność

a) Pojazdy i organ służb ruchu lotniczego komunikują się zgodnie z mającymi zastosowanie wymogami sekcji 14 załącznika do rozporządzenia wykonawczego (UE) nr 923/2012.

b) Operator lotniska, we współpracy z instytucją zapewniającą służby ruchu lotniczego, ustanawia procedury łączności obejmujące:

1) częstotliwości oraz język lub języki stosowane do łączności między organem służb ruchu lotniczego a pojazdami, które zamierzają wykonywać lub wykonują operacje na polu manewrowym;

2) łączność między organem służb ruchu lotniczego a pieszymi zamierzającymi wykonywać lub wykonującymi operacje na polu manewrowym;

3) rozpowszechnianie istotnych informacji dotyczących lotniska, które mogą wpływać na bezpieczeństwo operacji wykonywanych na polu manewrowym, przy zastosowaniu łączności radiowej;

4) sygnały i inne środki łączności stosowane w każdych warunkach widoczności w przypadku braku łączności radiowej między organem służb ruchu lotniczego a pojazdami lub pieszymi znajdującymi się na polu manewrowym.

c) Jeżeli sygnały są używane zgodnie z lit. b) pkt 4, mają one następujące znaczenie:

Sygnał świetlny z kontroli lotniska

Znaczenie

Zielone błyski

Pozwolenie na przejechanie przez pole wzlotów lub przemieszczenie się na drogę kołowania

Ciągłe czerwone

Zatrzymać się

Czerwone błyski

Opuścić pole wzlotów lub drogę kołowania i uważać na statki powietrzne

Białe błyski

Opuścić pole manewrowe zgodnie z lokalnymi instrukcjami

d) W sytuacjach awaryjnych lub w przypadku nieprzestrzegania sygnałów, o których mowa w lit. c), sygnał podany poniżej należy stosować w przypadku dróg startowych lub dróg kołowania wyposażonych w system świetlny i ma on następujące znaczenie:

Sygnał świetlny z kontroli lotniska

Znaczenie

Błyskające światła drogi startowej lub drogi kołowania

Opuścić drogę startową i obserwować wieżę w celu odebrania sygnału świetlnego

ADR.OPS.B.033 Kontrola pieszych

a) Operator lotniska ustanawia i wdraża procedury mające na celu:

1) ograniczenie dostępu do pola ruchu naziemnego i innych stref operacyjnych wyłącznie do osób, których obowiązki wymagają dostępu do tych stref;

2) zapewnienie, aby osoby te posiadały dostęp bez eskorty do tych stref wyłącznie jeśli odbyły stosowne szkolenie i wykazały swoje kompetencje;

3) kontrolowanie ruchu osób na płycie postojowej oraz zapewnienie, aby pasażerowie, którzy wsiadają do statku powietrznego, wysiadają z niego lub muszą przejść na płytę postojową, zejść z niej lub ją przekroczyć:

(i) byli eskortowani przez przeszkolony i kompetentny personel;

(ii) nie zakłócali pracy stojących statków powietrznych ani działań związanych z obsługą naziemną;

(iii) byli zabezpieczeni przed statkami powietrznymi w eksploatacji, w tym przed wpływem ich silników, a także przed pojazdami lub wykonywanymi czynnościami.

b) Operator lotniska ustanawia i wdraża procedury zapewniające:

1) zorganizowane i bezpieczne wejście na pole manewrowe personelu, którego zadania obejmują dostęp do tego obszaru bez używania pojazdu, i wykonywanie działań przez ten personel na polu manewrowym;

2) aby taki personel:

(i) podczas wykonywania tych operacji był odpowiednio wyposażony, m.in. w odzież o dużej widzialności, środki orientacyjne oraz środki umożliwiające dwustronną komunikację z organem służb ruchu lotniczego oraz odpowiednim organem operatora lotniska;

(ii) przed wejściem na pole manewrowe uzyskał od organu służb ruchu lotniczego upoważnienie. Niezależnie od takiego upoważnienia wejście na drogę startową lub pas drogi startowej lub zmiana operacji, na którą wydano upoważnienie, wymaga uzyskania kolejnego, szczegółowego upoważnienia od organu służb ruchu lotniczego;

(iii) nie wkraczał na pole manewrowe, gdy obowiązują procedury ograniczonej widzialności.

ADR.OPS.B.035 Operacje w warunkach zimowych

a) Jeżeli lotnisko ma funkcjonować w warunkach, w których w obrębie pola ruchu naziemnego może gromadzić się śnieg, topniejący śnieg lub lód, operator lotniska opracowuje i wdraża plan odśnieżania. W ramach planu odśnieżania operator lotniska:

1) określa zasady wykorzystania środków usuwania lodu i szronu lub zapobiegających ich powstawaniu lub środków poprawy charakterystyki tarcia nawierzchni drogi startowej;

2) na ile jest to praktyczne zapewnia usuwanie śniegu, topniejącego śniegu lub lodu z użytkowanych dróg startowych oraz innych części pola ruchu naziemnego przeznaczonych do wykonywania operacji przez statki powietrzne.

b) Operator lotniska udziela, do celów publikacji w AIP, informacji na temat:

1) dostępności urządzeń do usuwania śniegu oraz operacji kontroli śniegu i lodu;

2) w stosownych przypadkach zatwierdzenia statusu dotyczącego stosowania dróg startowych specjalnie przygotowanych do warunków zimowych;

3) rodzaju środków stosowanych w obrębie pola ruchu naziemnego do przygotowania nawierzchni.

ADR.OPS.B.036 Operacje na drogach startowych specjalnie przygotowanych do warunków zimowych

a) Pod warunkiem uzyskania uprzedniej zgody właściwego organu operator lotniska może ustanowić i stosować procedury operacji samolotów na drogach startowych specjalnie przygotowanych do warunków zimowych, gdy zanieczyszczenie jest spowodowane ubitym śniegiem lub lodem. Drogom startowym specjalnie przygotowanym do warunków zimowych można przypisać główny kod RWYCC 4; jeżeli jednak sposób przygotowania nie uzasadnia stosowania kodu RWYCC 4, stosuje się normalną procedurę zgodnie z pkt ADR.OPS.B.037.

b) Aby uzyskać uprzednią zgodę właściwego organu, operator lotniska:

1) ustanawia procedury obejmujące:

(i) rodzaj urządzenia lub rodzaj, jakość i ilość środka, lub jednego i drugiego, stosowane do poprawy warunków na nawierzchni drogi startowej oraz stosowaną metodę;

(ii) monitorowanie parametrów meteorologicznych;

(iii) zarządzanie luźnymi zanieczyszczeniami;

(iv) ocenę uzyskanych wyników;

2) uzyskuje dane dotyczące samolotu odnoszące się do parametrów zatrzymania na drodze startowej poddanej specjalnym zabiegom od co najmniej jednego operatora samolotu;

3) analizuje i przetwarza dane pozyskane w ramach pkt 2 w celu wykazania zdolności do określenia warunków na drodze startowej zgodnie z danym kodem RWYCC;

4) opracowuje program obsługi technicznej obejmujący zarówno prewencyjną obsługę techniczną i naprawę urządzeń wykorzystywanych do uzyskiwania spójnych osiągów.

c) Operator lotniska ustanawia i wdraża program w celu monitorowania ciągłej skuteczności tych procedur. W programie stosuje się raporty dotyczące siły hamowania na podstawie danych pochodzących z samolotu, które porównuje się ze zgłoszonymi warunkami na drodze startowej.

d) Po zakończeniu okresu zimowego operator lotniska ocenia wydajność operacji prowadzonych zimą, aby określić, czy istnieje potrzeba:

1) wprowadzenia dodatkowych wymagań dotyczących szkolenia;

2) aktualizacji procedur;

3) stosowania dodatkowych lub innych urządzeń lub materiałów.

ADR.OPS.B.037 Ocena warunków na nawierzchni drogi startowej oraz przypisywanie kodu określającego warunki na drodze startowej

W każdym przypadku, gdy zanieczyszczenia wymienione w pkt ADR.OPS.A.060 lit. a)–e) występują na nawierzchni drogi startowej, operator lotniska:

a) przypisuje kod RWYCC w oparciu o rodzaj i głębokość zanieczyszczenia oraz panującą temperaturę;

b) dokonuje inspekcji drogi startowej zawsze, gdy warunki na nawierzchni drogi startowej mogły zmienić się ze względu na warunki meteorologiczne, ocenia warunki na nawierzchni drogi startowej oraz przypisuje nowy kod RWYCC;

c) stosuje specjalne meldunki z powietrza, aby ocenić czy potrzeba zmienić kod RWYCC.

ADR.OPS.B.040 Operacje nocne

Operator lotniska zapewnia ustanowienie i wdrożenie środków i procedur gwarantujących bezpieczeństwo użytkowania lotniska podczas operacji nocnych.

ADR.OPS.B.045 Procedury ograniczonej widzialności

a) Operator lotniska zapewnia, aby lotnisko posiadało odpowiednie wyposażenie i urządzenia lotniskowe oraz aby ustanowiono i wdrożono odpowiednie procedury ograniczonej widzialności, jeżeli ma ono być wykorzystywane do którejkolwiek z następujących operacji:

1) starty przy ograniczonej widzialności;

2) operacje podejścia i lądowania przy widzialności poniżej 550 m RVR lub DH poniżej 200 stóp (60 m);

3) operacje z kredytem zaufania do działań operacyjnych, w których rzeczywista wartość RVR jest mniejsza niż 550 m.

Procedury ograniczonej widzialności wykorzystuje się do koordynacji ruchu statków powietrznych i pojazdów oraz ograniczenia lub zakazania czynności w polu ruchu naziemnego.

b) Operator lotniska ustanawia i wdraża procedury ograniczonej widzialności we współpracy z instytucją zapewniającą służby ruchu lotniczego. Procedury ograniczonej widzialności obejmują kryteria dotyczące ich przygotowania, rozpoczynania i kończenia. Kryteria opierają się na wartościach RVR i pułapów chmur.

c) W stosownych przypadkach operator lotniska informuje instytucję zapewniającą służby informacji lotniczej i instytucję zapewniającą służby ruchu lotniczego o wszelkich zmianach stanu wyposażenia lotniska i obiektów, które mają wpływ na operacje przy ograniczonej widzialności.

d) Operator lotniska przekazuje instytucji zapewniającej służby informacji lotniczej informacje na temat procedur ograniczonej widzialności do publikacji w AIP.

e) Procedury ograniczonej widzialności oraz wszelkie ich zmiany wymagają uprzedniego zatwierdzenia przez właściwy organ.

ADR.OPS.B.050 Operacje w niekorzystnych warunkach pogodowych

Operator lotniska zapewnia ustanowienie i wdrożenie środków i procedur gwarantujących bezpieczeństwo użytkowania lotniska w niekorzystnych warunkach pogodowych.

ADR.OPS.B.055 Jakość paliwa

Operator lotniska sprawdza, czy organizacje zaangażowane w składowanie paliwa i zaopatrywanie w nie statków powietrznych posiadają procedury zapewniające, aby paliwo dostarczane statkom powietrznym było wolne od zanieczyszczeń i posiadało prawidłowe właściwości.

ADR.OPS.B.065 Pomoce wzrokowe i systemy elektryczne lotniska

Operator lotniska musi posiadać procedury zapewniające, by pomoce wzrokowe i systemy elektryczne lotniska funkcjonowały zgodnie z przeznaczeniem.

ADR.OPS.B.070 Bezpieczeństwo prac prowadzonych na lotnisku

a) Operator lotniska ustanawia i wdraża proces zarządzania bezpieczeństwem operacyjnym lotniska podczas prac prowadzonych w polu ruchu naziemnego.

b) W ramach tego procesu określa się i dokumentuje obowiązki w zakresie:

1) zezwolenia na prowadzenie prac;

2) wprowadzenia wszelkich proponowanych zmian w obiektach operacyjnych;

3) terminu i przedziału czasowego ograniczenia lub przerwania operacji w tych obiektach;

4) sposobów obwieszczenia takich zmian;

5) nadzoru i kontroli nad pracami w toku;

6) zgodności ze wszystkimi odpowiednimi zasadami bezpieczeństwa dotyczącymi pola ruchu naziemnego.

c) Proces zarządzania bezpieczeństwem operacyjnym lotniska podczas prowadzonych prac musi obejmować:

1) procedurę planowania prac;

2) procedurę oceny bezpieczeństwa planowanych zmian w operacjach lub systemach lotniska;

3) procedurę udzielenia zezwolenia na prowadzenie prac;

4) procedurę obwieszczania informacji związanych z prowadzonymi pracami;

5) procedurę ustanowienia miejsca prowadzenia prac i powrotu do prowadzenia operacji;

6) procedurę monitorowania i kontroli prowadzonych prac oraz nadzoru nad nimi.

d) W przypadku gdy ze względu na prowadzone prace wymagane jest wykonywanie operacji przy zredukowanej długości drogi startowej, operator lotniska opracowuje i wdraża procedurę na potrzeby wykonywania takich operacji.

ADR.OPS.B.071 Zamknięte drogi startowe i drogi kołowania lub ich części

a) Operator lotniska zapewnia, aby następujące miejsca były widocznie oznaczone oznakowaniem poziomym jako zamknięte:

1) droga startowa lub droga kołowania, lub ich część, która jest trwale zamknięta dla wszystkich statków powietrznych;

2) tymczasowo zamknięta droga startowa lub droga kołowania, lub ich część, z wyjątkiem sytuacji, w której można zaniechać umieszczenia takiego oznakowania poziomego z uwagi na to, że zamknięcie jest krótkotrwałe oraz że służby ruchu lotniczego zapewniają odpowiednie ostrzeżenie.

b) Na zasadzie odstępstwa od lit. a) trwale zamknięta droga kołowania lub jej część nie musi być oznaczona oznakowaniem poziomym jako zamknięta, jeżeli wejście na tę zamkniętą drogę kołowania lub jej część jest oznakowane i oświetlone jako wyłączone z użytkowania za pomocą świateł i znaczników.

c) Operator lotniska zapewnia, aby w przypadku trwałego zamknięcia drogi startowej lub drogi kołowania, lub ich części, wszystkie oznakowania poziome drogi startowej i drogi kołowania zostały fizycznie usunięte.

d) Operator lotniska zapewnia, aby oświetlenie na zamkniętej drodze startowej lub drodze kołowania, lub ich części, nie było użytkowane, z wyjątkiem przypadków, gdy jest to konieczne do celów obsługi technicznej.

e) Oprócz oznakowania poziomego informującego o zamknięciu, w przypadku gdy droga startowa, droga kołowania lub ich część są zamknięte i przecinane przez drogę startową lub drogę kołowania używaną w nocy, operator lotniska zapewnia, aby w poprzek wejścia do strefy zamkniętej umieszczone były światła informujące o wyłączeniu tej strefy z użytkowania.

ADR.OPS.B.075 Zabezpieczenie lotniska

a) Na lotnisku i w jego otoczeniu operator lotniska monitoruje:

1) powierzchnie ograniczające przeszkody i powierzchnie zabezpieczenia przeszkodowego wyznaczone zgodnie z podstawą certyfikacji, oraz inne powierzchnie i obszary powiązane z lotniskiem, aby podejmować – w zakresie swoich kompetencji – odpowiednie działania łagodzące ryzyko związane z ingerencją w te powierzchnie i obszary;

2) oznakowanie poziome i oświetlenie przeszkód, aby móc podejmować stosowne działania w ramach swoich kompetencji; oraz

3) zagrożenia związane z działalnością człowieka i użytkowaniem gruntu, aby podejmować stosowne działania w ramach swoich kompetencji.

b) Operator lotniska musi posiadać procedury łagodzenia ryzyka związanego z przeszkodami, wydarzeniami i działaniami w obrębie monitorowanych obszarów, które mogą mieć wpływ na bezpieczne użytkowanie statków powietrznych wykonujących operacje na lotnisku, lądujących na lotnisku lub startujących z lotniska.

ADR.OPS.B.080 Oznakowanie oraz oświetlenie pojazdów i innych obiektów ruchomych

a) Operator lotniska zapewnia, aby w obrębie pola ruchu naziemnego lotniska pojazdy i inne obiekty ruchome, z wyłączeniem statków powietrznych, były:

1) oznaczone jaskrawymi kolorami lub wyposażone we właściwego rozmiaru flagi umieszczone w odpowiednim miejscu, o wzorze szachownicy i w kontrastujących kolorach;

2) oświetlone światłami przeszkodowymi niskiej intensywności, których typ i parametry są odpowiednie do pełnionej przez nie funkcji – jeżeli pojazdy i lotnisko są użytkowane w nocy lub w warunkach ograniczonej widzialności. Należy używać świateł w następujących kolorach:

(i) błyskający niebieski na pojazdach związanych z ratownictwem lub ochroną;

(ii) błyskający żółty na innych pojazdach, w tym na pojazdach eskortujących;

(iii) ciągły czerwony na obiektach przemieszczających się w ograniczonym stopniu.

b) Operator lotniska może odstąpić od stosowania lit. a) w odniesieniu do sprzętu służącego do obsługi statku powietrznego i pojazdów, które używane są wyłącznie na płycie postojowej.

ADR.OPS.B.090 Użytkowanie lotniska przez statki powietrzne, które wykraczają poza certyfikowaną charakterystykę konstrukcyjną danego lotniska

a) Aby umożliwić użytkowanie lotniska lub jego części przez statki powietrzne, których litera kodu lub zewnętrzny rozstaw kół podwozia głównego, lub obie te cechy, wykraczają poza certyfikowaną charakterystykę konstrukcyjną danego lotniska, operator lotniska wnioskuje do właściwego organu o uprzednie zatwierdzenie; takie zatwierdzenie nie jest wymagane w sytuacjach awaryjnych z udziałem statków powietrznych.

b) We wniosku do właściwego organu o uprzednie zatwierdzenie w odniesieniu do statków powietrznych, o których mowa w lit. a), operator lotniska uwzględnia ocenę wpływu następujących cech statku powietrznego na infrastrukturę lotniska, jego obiekty, wyposażenie i eksploatację, i vice versa:

1) rozpiętość skrzydeł;

2) zewnętrzny rozstaw kół podwozia głównego;

3) rozstaw osi;

4) długość kadłuba;

5) szerokość kadłuba;

6) wysokość kadłuba;

7) geometria dziobu;

8) wysokość ogona;

9) prześwit pionowy końcówek skrzydeł;

10) widok z kabiny pilota;

11) odległość od miejsca, w którym znajdują się oczy pilota, do podwozia dziobowego;

12) układ podwozia głównego;

13) układ kierowniczy podwozia;

14) maksymalna masa statku powietrznego;

15) geometria podwozia, ciśnienie w oponach i wartości klasyfikacji statku powietrznego;

16) charakterystyka silnika;

17) maksymalna ładowność w odniesieniu do pasażerów i paliwa;

18) charakterystyka lotu.

ADR.OPS.B.095 Punkty niebezpieczne

a) Ilekroć występuje taka potrzeba, operator lotniska oznacza miejsce lub miejsca w polu ruchu naziemnego lotniska jako „punkt niebezpieczny” w ramach programu bezpieczeństwa ustanowionego przez siebie zgodnie z ADR.OR.D.027.

b) Po zidentyfikowaniu punktu niebezpiecznego operator lotniska wdraża środki mające na celu usunięcie zagrożenia, a jeżeli nie jest to natychmiastowo możliwe, przekazuje odpowiednie dane lotnicze właściwemu organowi służb informacji lotniczej (AIS) do opublikowania w zbiorze informacji lotniczych (AIP).

ADR.OPS.B.100 Zawieszenie operacji na drodze startowej i zamknięcie drogi startowej

a) Operator lotniska ustanawia i wdraża, we współpracy ze służbami ruchu lotniczego, procedury tymczasowego zawieszenia operacji na drodze startowej lub planowanego zamknięcia drogi startowej.

b) Procedury te muszą obejmować:

1) role i obowiązki operatora lotniska, służb ruchu lotniczego i innych organizacji zaangażowanych w operacje lotniskowe, stosownie do sytuacji;

2) dostęp personelu do zamkniętej drogi startowej;

3) środki bezpieczeństwa zgodnie z pkt ADR.OPS.B.070 i pkt ADR.OPS.B.071;

4) publikację depeszy NOTAM zgodnie z pkt ADR.OPS.A.057, z wyjątkiem przypadków, gdy zawieszenie operacji na drodze startowej ma być krótkotrwałe;

5) działania przed ponownym rozpoczęciem operacji na drodze startowej.

PODCZĘŚĆ C — OBSŁUGA TECHNICZNA LOTNISKA (ADR.OPS.C)

ADR.OPS.C.005 Obsługa techniczna – przepisy ogólne

a) Operator lotniska ustanawia i wdraża program obsługi technicznej, obejmujący, w stosownych przypadkach, prewencyjną obsługę techniczną, w celu utrzymania urządzeń, systemów i sprzętu lotniskowego, niezbędnych do obsługi lotniska, w stanie niezagrażającym bezpieczeństwu, regularności lub skuteczności nawigacji lotniczej. W trakcie opracowywania i wdrażania programu obsługi technicznej należy uwzględnić zagadnienia związane z czynnikiem ludzkim.

b) Operator lotniska zapewnia, aby na potrzeby skutecznego wdrażania programu obsługi technicznej udostępniono odpowiednie i wystarczające środki.

ADR.OPS.C.007 Obsługa techniczna pojazdów

a) Operator lotniska:

1) ustanawia i wdraża program obsługi technicznej, który obejmuje prewencyjną obsługę techniczną i w którym uwzględniono zagadnienia związane z czynnikiem ludzkim, w odniesieniu do pojazdów ratowniczo-gaśniczych, aby zapewnić optymalne funkcjonowanie pojazdów i ich wyposażenia oraz zapewnić przestrzeganie określonego czasu reakcji podczas całego okresu żywotności pojazdu;

2) zapewnia wdrożenie programu utrzymania dla swoich pozostałych pojazdów, wykorzystywanych w obrębie pola ruchu naziemnego lub innych stref operacyjnych.

b) Operator lotniska:

1) ustanawia procedury w celu wsparcia wdrażania programu utrzymania, o którym mowa w lit. a);

2) zapewnia udostępnienie właściwych i odpowiednich środków i urządzeń w celu skutecznego wdrożenia tego programu;

3) prowadzi ewidencję czynności obsługi technicznej w odniesieniu do każdego pojazdu.

c) Operator lotniska zapewnia, by organizacje, które prowadzą działalność lub świadczą usługi na terenie lotniska:

1) utrzymywały swoje pojazdy, wykorzystywane w obrębie pola ruchu naziemnego lub innych stref operacyjnych, na zasadach przewidzianych w ustalonym programie obsługi technicznej, w tym prewencyjnej obsługi technicznej;

2) prowadziły stosowną ewidencję czynności obsługi technicznej.

d) Operator lotniska zapewnia, by nie korzystano z niesprawnych pojazdów do celów operacji.

ADR.OPS.C.010 Obsługa techniczna nawierzchni sztucznych, pozostałych powierzchni na ziemi oraz systemów odprowadzania wody

a) Operator lotniska przeprowadza inspekcje nawierzchni wszystkich pól ruchu naziemnego, w tym nawierzchni sztucznych (dróg startowych, dróg kołowania i płyt postojowych), stref przyległych oraz systemów odprowadzania wody w celu regularnej oceny ich stanu w ramach programu prewencyjnej obsługi technicznej i napraw.

b) Operator lotniska:

1) utrzymuje nawierzchnie wszystkich pól ruchu naziemnego w sposób mający na celu uniknięcie i wyeliminowanie wszelkich fragmentów przedmiotów obcych mogących spowodować uszkodzenie statku powietrznego lub zakłócić działanie jego systemów;

2) utrzymuje nawierzchnie dróg startowych, dróg kołowania i płyt postojowych w celu zapobieżenia tworzeniu się szkodliwych nieprawidłowości;

3) utrzymuje drogę startową w takim stanie, aby zapewnić charakterystykę tarcia nawierzchni co najmniej na poziomie minimalnych norm;

4) okresowo kontroluje i dokumentuje charakterystykę tarcia nawierzchni drogi startowej do celów obsługi technicznej. Częstotliwość tych kontroli powinna być wystarczająca do ustalenia trendu zmian charakterystyki tarcia nawierzchni drogi startowej;

5) podejmuje naprawcze czynności obsługi technicznej, aby charakterystyka tarcia nawierzchni drogi startowej dla całej drogi startowej albo jej części, która nie została zanieczyszczona, nie spadała poniżej minimalnych norm.

ADR.OPS.C.011 Operacje z nadmiernym obciążeniem

Ilekroć przewiduje się, że lotnisko będzie regularnie użytkowane przez statki powietrzne, które mogą uszkodzić nawierzchnie, operator lotniska ustanawia kryteria dla operacji z nadmiernym obciążeniem.

ADR.OPS.C.015 Obsługa techniczna pomocy wzrokowych i systemów elektrycznych

a) Operator lotniska ustanawia i wdraża program prewencyjnej obsługi technicznej i napraw, aby zapewnić niezawodność systemów elektrycznych i dostępność źródeł zasilania dla wszystkich urządzeń na lotnisku w sposób zapewniający bezpieczeństwo, regularność i efektywność nawigacji lotniczej.

b) Operator lotniska ustanawia i wdraża program prewencyjnej obsługi technicznej i napraw, aby zapewnić sprawność poszczególnych świateł i niezawodność systemu świetlnego lotniska, tak aby zagwarantować ciągłość prowadzenia i kontroli statków powietrznych i pojazdów, w następujący sposób:

1) w przypadku dróg startowych z podejściem precyzyjnym kategorii II i III celem systemu prewencyjnej obsługi technicznej jest zapewnienie niezawodności wszystkich świateł systemu podejścia i drogi startowej na każdym etapie operacji w warunkach kategorii II lub III oraz by w każdym przypadku co najmniej:

(i) 95 % świateł było sprawnych w każdym z poniższych elementów:

A)

systemie świetlnym podejścia precyzyjnego kategorii II i III na długości pierwszych 450 m licząc od progu;

B)

światłach linii środkowej drogi startowej;

C)

światłach progu drogi startowej;

D)

światłach krawędzi drogi startowej;

(ii) 90 % świateł było sprawnych w światłach strefy przyziemienia;

(iii) 85 % świateł systemu świetlnego podejścia miało zasięg powyżej 450 m, licząc od progu;

(iv) 75 % świateł końca drogi startowej było sprawnych;

2) światła, które mogą być niesprawne zgodnie z pkt 1, nie mogą fałszować podstawowego układu geometrycznego danego systemu świetlnego;

3) nie zezwala się na występowanie dwóch niesprawnych świateł znajdujących się obok siebie, z wyjątkiem baretki lub poprzeczki, gdzie dopuszczalne jest występowanie dwóch uszkodzonych świateł obok siebie;

4) w przypadku poprzeczki zatrzymania zainstalowanej w miejscu oczekiwania przy drodze startowej, którą wykorzystuje się w połączeniu z drogą startową przeznaczoną do użytkowania w warunkach widzialności wzdłuż drogi startowej mniejszej niż 550 m, stosuje się następujące założenia systemu prewencyjnej obsługi technicznej:

(i) niesprawne mogą być nie więcej niż dwa światła;

(ii) dwa sąsiadujące światła nie mogą być niesprawne, chyba że odległość między światłami jest znacznie mniejsza niż wymagana;

5) w przypadku drogi kołowania przeznaczonej do użytkowania w warunkach widzialności wzdłuż drogi startowej mniejszej niż 550 m w systemie prewencyjnej obsługi technicznej zakłada się, że nie zezwala się na występowanie dwóch niesprawnych sąsiadujących ze sobą świateł linii środkowej kołowania;

6) w przypadku dróg startowych z podejściem precyzyjnym kategorii I celem zastosowanego systemu prewencyjnej obsługi technicznej jest zapewnienie niezawodności wszystkich świateł systemu podejścia i drogi startowej na każdym etapie operacji w warunkach kategorii I oraz by w każdym przypadku:

(i) co najmniej 85 % świateł było sprawnych w każdym z poniższych elementów:

A)

systemie świetlnym podejścia precyzyjnego kategorii I;

B)

światłach progu drogi startowej;

C)

światłach krawędzi drogi startowej;

D)

światłach końca drogi startowej;

(ii) nie zezwala się na występowanie dwóch niesprawnych świateł znajdujących się obok siebie, chyba że odległość między światłami jest znacznie mniejsza niż wymagana;

7) w przypadku dróg startowych przeznaczonych wyłącznie do startów, użytkowanych w warunkach widzialności wzdłuż drogi startowej mniejszej niż 550 m, celem systemu prewencyjnej obsługi technicznej jest zapewnienie niezawodności wszystkich świateł drogi startowej na każdym etapie operacji oraz by w każdym przypadku:

(i) co najmniej:

A)

95 % świateł linii środkowej drogi startowej (tam, gdzie są one zainstalowane) oraz świateł krawędzi drogi startowej było sprawnych;

B)

75 % świateł końca drogi startowej było sprawnych;

(ii) nie zezwala się na występowanie dwóch niesprawnych świateł znajdujących się obok siebie;

8) w przypadku dróg startowych przeznaczonych wyłącznie do startów, użytkowanych w warunkach widzialności wzdłuż drogi startowej równej lub większej niż 550 m, celem systemu prewencyjnej obsługi technicznej jest zapewnienie niezawodności wszystkich świateł drogi startowej na każdym etapie operacji oraz by w każdym przypadku:

(i) co najmniej 85 % świateł krawędzi i końca drogi startowej było sprawnych;

(ii) nie zezwala się na występowanie dwóch niesprawnych świateł znajdujących się obok siebie;

9) w przypadku dróg startowych wyposażonych w system wskaźników ścieżki podejścia celem systemu prewencyjnej obsługi technicznej jest zapewnienie niezawodności wszystkich jednostek na każdym etapie operacji. Jednostkę uznaje się za niesprawną, jeżeli liczba niesprawnych świateł jest na tyle duża, że jednostka nie spełnia zamierzonej funkcji prowadzenia statku powietrznego.

c) Do celów lit. b) światło uważa się za niesprawne, jeżeli:

1) średnia intensywność jego głównej wiązki jest mniejsza niż 50 % wartości określonej w specyfikacjach certyfikacyjnych wydanych przez agencję. W przypadku jednostek świetlnych, których średnia intensywność głównej wiązki jest większa niż wartość określona w specyfikacjach certyfikacyjnych wydanych przez agencję, 50 % wartości odnosi się do tej wartości projektowej;

2) brakuje filtra, który został zamontowany na świetle, lub filtr ten jest zniszczony bądź wiązka produkowana przez światło nie jest właściwego koloru.

d) Operator lotniska ustanawia i wdraża program prewencyjnej obsługi technicznej i napraw, aby zapewnić niezawodność i sprawność systemu oznakowania poziomego i znaków pionowych lotniska, tak aby zagwarantować ciągłość prowadzenia i kontroli statków powietrznych i pojazdów.

e) W czasie obowiązywania procedur ograniczonej widzialności na lotnisku nie wolno przeprowadzać prac budowlanych ani konserwacyjnych w pobliżu systemów elektrycznych lotniska.

f) Operator lotniska dopilnowuje, aby:

1) programy prewencyjnej obsługi technicznej, o których mowa w lit. a), b) i d), obejmowały właściwe inspekcje i kontrole poszczególnych elementów każdego systemu i samego systemu, które przeprowadza się zgodnie z ustalonymi procedurami i z ustaloną częstotliwością właściwymi dla zamierzonej operacji i systemu;

2) wprowadzone zostały działania naprawcze w celu wyeliminowania wszelkich wykrytych wad.

g) Operator lotniska prowadzi ewidencję odnośnych czynności obsługi technicznej.

PODCZĘŚĆ D – OPERACJE ZARZĄDZANIA PŁYTĄ POSTOJOWĄ

ADR.OPS.D.001 Działania związane z zarządzaniem bezpieczeństwem płyty postojowej

a) Operator lotniska zapewnia ustanowienie i wdrożenie na płycie postojowej środków i procedur mających na celu:

1) regulację ruchu w celu zapobiegania kolizjom między statkami powietrznymi oraz między statkami powietrznymi a przeszkodami;

2) regulację wjazdów statków powietrznych na płytę postojową oraz koordynację zjazdów statków powietrznych z płyty postojowej z organem kontroli lotniska;

3) zapewnienie bezpiecznego i sprawnego ruchu pojazdów;

4) oraz właściwe uregulowanie następujących czynności:

(i) przydzielanie statkom powietrznym stanowisk postojowych;

(ii) zapewnianie służby koordynacji ruchu naziemnego;

(iii) procedury parkowania statków powietrznych i opuszczania stanowiska postojowego;

(iv) tankowanie statku powietrznego;

(v) środki ochrony przed podmuchami silnika statku powietrznego oraz badania silników;

(vi) zezwolenia na uruchomienie silnika i instrukcje kołowania.

b) W celu wykonania przepisów lit. a) operator lotniska może przydzielić obowiązki innym organizacjom. Jeżeli operator lotniska przydziela te obowiązki, to uwzględnia ten przydział w instrukcji operacyjnej lotniska.

ADR.OPS.D.005 Granice płyty postojowej

a) Operator lotniska, we współpracy z instytucją zapewniającą służby ruchu lotniczego, określa i przekazuje instytucji zapewniającej służby informacji lotniczej granice płyty postojowej do publikacji w zbiorze informacji lotniczych (AIP).

b) Przy określaniu granic płyty postojowej uwzględniane są co najmniej następujące elementy:

1) układ lotniska;

2) konfiguracja drogi startowej i drogi kołowania oraz sposób ich użytkowania;

3) natężenie ruchu;

4) warunki pogodowe;

5) procedury operacyjne.

ADR.OPS.D.010 Koordynacja wjazdów statków powietrznych na płytę postojową/zjazdów statków powietrznych z płyty postojowej

a) Operator lotniska zapewnia, aby wjazdy statków powietrznych na płytę postojową oraz ich zjazdy z płyty postojowej były koordynowane z instytucją zapewniającą służby ruchu lotniczego, w przypadku gdy instytucja ta nie zarządza ruchem statków powietrznych na płycie postojowej. Koordynacja ta obejmuje:

1) wyznaczone punkty przekazania między służbą zarządzania płytą postojową a służbą ruchu lotniczego przylatujących i odlatujących statków powietrznych;

2) wyznaczone urządzenia łączności powietrze-ziemia do użytku na płycie postojowej;

3) miejsca oczekiwania dla przylatujących statków powietrznych, gdy nie są dostępne stanowiska postojowe statków powietrznych.

b) Operator lotniska przekazuje instytucji zapewniającej służby informacji lotniczej do publikacji w zbiorze informacji lotniczych (AIP):

1) wyznaczone punkty przekazania, o których mowa w lit. a) pkt 1;

2) wyznaczone urządzenia łączności powietrze-ziemia, o których mowa w lit. a) pkt 2.

ADR.OPS.D.015 Zarządzanie ruchem statków powietrznych na płycie postojowej

Operator lotniska zapewnia, by:

a) statki powietrzne otrzymywały instrukcje dotyczące trasy poruszania się po płycie postojowej;

b) udostępniano odpowiednie pomoce wzrokowe w celu umożliwienia załogom statków powietrznych identyfikacji wyznaczonej trasy;

c) zaplanowana trasa była wolna od wszelkich przeszkód mogących stwarzać ryzyko kolizji z przemieszczającym się statkiem powietrznym.

ADR.OPS.D.025 Przydzielanie statkom powietrznym stanowisk postojowych

a) Operator lotniska ustanawia i zapewnia wdrożenie procedur służących zagwarantowaniu, aby przydzielone stanowisko postojowe statku powietrznego było:

1) odpowiednie dla typu statku powietrznego, który ma z niego korzystać;

2) zgłaszane organizacji odpowiedzialnej za zapewnianie AMS, w przypadku jej ustanowienia, lub odpowiedniej instytucji zapewniającej służby ruchu lotniczego;

3) zgłaszane osobom odpowiedzialnym za manewrowanie statkiem powietrznym.

b) Operator lotniska zapewnia, by przy przydzielaniu stanowisk postojowych statkom powietrznym uwzględniano co najmniej następujące parametry:

1) cechy statku powietrznego;

2) systemy wspomagające parkowanie;

3) urządzenia obsługujące stanowisko postojowe statku powietrznego;

4) bliskość infrastruktury;

5) inne statki powietrzne zaparkowane na sąsiednich stanowiskach postojowych;

6) elementy zależne od stanowisk postojowych statków powietrznych.

ADR.OPS.D.030 Koordynacja ruchu naziemnego statków powietrznych

Operator lotniska zapewnia koordynację ruchu naziemnego statków powietrznych przy użyciu sygnałów kierowania ruchem naziemnym zgodnie z dodatkiem 1 do załącznika do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 923/2012 (

8

).

ADR.OPS.D.035 Parkowanie statku powietrznego

Operator lotniska ustanawia i zapewnia wdrożenie procedur służących zapewnieniu, by:

a) obszar wyznaczony do parkowania statków powietrznych na płycie postojowej był monitorowany w celu zagwarantowania zachowania w trakcie manewru parkowania odległości wynikających z zezwolenia;

b) statki powietrzne prowadzono w sposób umożliwiający im bezpieczne parkowanie;

c) zautomatyzowane systemy naprowadzania przy parkowaniu, o ile są zainstalowane, działały prawidłowo;

d) osoby odpowiedzialne za kołowanie statku powietrznego otrzymywały ostrzeżenie nakazujące zatrzymanie statku powietrznego w przypadku niezachowania odległości wynikających z zezwolenia;

e) osoby, które nie są niezbędne do wspomagania procedury parkowania statku powietrznego, miały zakaz zbliżania się do statku powietrznego, gdy włączone są światła antykolizyjne i gdy pracują silniki;

f) na stanowisku postojowych statku powietrznego nie było fragmentów przedmiotów obcych (FOD), które mogą mieć wpływ na bezpieczeństwo.

ADR.OPS.D.040 Opuszczanie stanowiska postojowego przez statek powietrzny

Operator lotniska ustanawia i zapewnia wdrożenie procedur służących zagwarantowaniu, aby w trakcie opuszczania stanowiska postojowego przez statek powietrzny:

a) sprzęt do obsługi naziemnej – z wyjątkiem ciągników holowniczych, jeżeli są one niezbędne do przemieszczenia statku powietrznego – oraz pojazdy usunięto ze stanowiska postojowego lub zaparkowano w wyznaczonych miejscach;

b) wciągnięte były pomosty wejściowe dla pasażerów, jeżeli stanowisko postojowe statku powietrznego jest w nie wyposażone;

c) na wyznaczonej trasie wyjazdu ze stanowiska postojowego statku powietrznego nie było fragmentów przedmiotów obcych (FOD);

d) na stanowisku postojowym oraz na przylegających drogach wstrzymany został ruch pojazdów, z wyjątkiem ciągników holowniczych, jeżeli są one niezbędne do przemieszczenia statku powietrznego;

e) osoby, które nie są niezbędne do wspomagania opuszczania stanowiska postojowego przez statek powietrzny, miały zakaz zbliżania się do statku powietrznego, gdy włączone są światła antykolizyjne i gdy pracują silniki.

ADR.OPS.D.045 Przekazywanie informacji organizacjom wykonujących operacje na płycie postojowej

a) Operator lotniska przekazuje w odpowiednim czasie informacje o ograniczeniach operacji na płycie postojowej odpowiednim organizacjom wykonującym operacje na płycie postojowej.

b) Informacje, które należy przekazać, obejmują – stosownie do przypadku:

1) rodzaj ograniczenia;

2) czas trwania ograniczenia, jeżeli jest znany;

3) środki łagodzące, które należy zastosować;

4) wpływ ograniczenia na działania operacyjne;

5) dostępność stanowisk postojowych statków powietrznych;

6) ograniczenia dotyczące stanowisk postojowych statków powietrznych;

7) dostępność stałych instalacji na stanowiskach postojowych statków powietrznych;

8) specjalne procedury parkingowe;

9) tymczasowe zmiany tras jazdy pojazdów;

10) prace w toku;

11) wszelkie inne informacje, które mają znaczenie operacyjne dla użytkowników płyty postojowej.

ADR.OPS.D.050 Alarmowanie służb ratowniczych

a) Operator lotniska:

1) ustanawia i wdraża w planie awaryjnym lotniska procedurę alarmowania służb ratowniczych w razie wypadków i incydentów na płycie postojowej;

2) zapewnia odpowiednie środki i mechanizmy alarmowania właściwych służb ratowniczych.

b) Procedura ustanowiona przez operatora lotniska obejmuje co najmniej:

1) dane kontaktowe i środki wykorzystywane do alarmowania służb ratowniczych;

2) informacje, które muszą zostać przekazane służbom ratowniczym na potrzeby skutecznego postępowania w przypadku incydentu, takie jak:

(i) miejsce wypadku lub incydentu;

(ii) charakter wypadku lub incydentu;

(iii) szkody;

(iv) obrażenia doznane przez osoby;

(v) towary niebezpieczne.

ADR.OPS.D.055 Środki ochrony przed podmuchami silnika statku powietrznego

a) Operator lotniska informuje użytkowników płyty postojowej o zagrożeniach wynikających z podmuchów silnika statku powietrznego i działania sił aerodynamicznych śmigła.

b) Operator lotniska zobowiązuje użytkowników płyty postojowej do prawidłowego zabezpieczenia urządzeń oraz do wyznaczenia stref parkingowych w sposób ograniczający do minimum efekt podmuchów silnika statku powietrznego i działania sił aerodynamicznych śmigła.

c) Przy projektowaniu układu płyty postojowej lub wprowadzaniu w nim zmian operator lotniska bierze pod uwagę efekt podmuchów silnika statku powietrznego i działania sił aerodynamicznych śmigła.

d) Operator lotniska identyfikuje miejsca, gdzie występuje ryzyko podmuchów silnika statku powietrznego i albo publikuje skierowane do pilotów żądanie stosowania minimalnego ciągu albo podejmuje odpowiednie środki łagodzące w celu zminimalizowania efektu podmuchów silnika statku powietrznego.

ADR.OPS.D.060 Tankowanie statku powietrznego

a) Operator lotniska ustanawia procedurę tankowania statków powietrznych.

b) Procedura ta obejmuje:

1) zakaz stosowania otwartego ognia oraz stosowania narzędzi elektrycznych lub podobnych narzędzi, które mogą powodować iskrzenie lub łuki w strefie tankowania;

2) zakaz uruchamiania naziemnych jednostek mocy podczas tankowania;

3) wytyczenie swobodnej drogi od statku powietrznego, aby w sytuacji awaryjnej umożliwić szybkie usunięcie mobilnych cystern paliwowych i osób;

4) prawidłowe podłączenie statku powietrznego do źródeł zaopatrzenia w paliwo oraz prawidłowe stosowanie procedur uziemienia;

5) niezwłoczne powiadamianie nadzorującego tankowanie w przypadku wycieku paliwa oraz szczegółowe instrukcje dotyczące postępowania w przypadku wycieków paliwa;

6) umieszczenie sprzętu do obsługi naziemnej w taki sposób, aby wyjścia awaryjne były wolne od przeszkód, umożliwiając szybką ewakuację pasażerów, jeżeli pasażerowie wsiadają, wysiadają lub przebywają na pokładzie statku powietrznego podczas tankowania;

7) stałą gotowość gaśnic przeciwpożarowych odpowiedniego typu przynajmniej do początkowej interwencji w razie pożaru paliwa;

8) zaprzestanie operacji tankowania, jeżeli na lotnisku lub w jego pobliżu wystąpią burze z wyładowaniami elektrycznymi.

ADR.OPS.D.065 Badanie silnika

a) Operator lotniska ustanawia i wdraża procedurę badania silnika.

b) Procedura ta uwzględnia:

1) osobę uprawnioną do zatwierdzania badań silnika;

2) miejsca, gdzie przeprowadza się badania silnika;

3) środki bezpieczeństwa, które należy podjąć.

ADR.OPS.D.070 Odzież o dużej widzialności

Operator lotniska zobowiązuje wszystkich pracujących na zewnątrz członków personelu, którzy poruszają się pieszo, w polu ruchu naziemnego, do noszenia odzieży o dużej widzialności.

ADR.OPS.D.075 Zezwolenia na uruchomienie silnika i instrukcje kołowania

a) Operator lotniska zapewnia, aby zezwolenia na uruchomienie silnika, zezwolenia na wypychanie statku powietrznego, o ile są wymagane, oraz instrukcje kołowania były koordynowane z instytucją zapewniającą służby ruchu lotniczego, w przypadku gdy instytucja ta nie zarządza ruchem statków powietrznych na płycie postojowej.

b) W takim przypadku operator lotniska we współpracy z instytucją zapewniającą służby ruchu lotniczego ustanawia i wdraża procedurę, która obejmuje:

1) określenie organu wydającego zezwolenia na uruchomienie silnika;

2) środki służące wzajemnemu informowaniu się o wydanych zezwoleniach na uruchomienie silnika;

3) środki służące wzajemnemu informowaniu się o wydanych zezwoleniach na wypychanie statku powietrznego i instrukcjach kołowania.

ADR.OPS.D.080 Programy szkolenia i kontroli umiejętności dla koordynatorów ruchu naziemnego i kierowców pojazdów „FOLLOW-ME”

a) Operator lotniska ustanawia i zapewnia wdrożenie programu szkolenia osób zapewniających:

1) służbę koordynacji ruchu naziemnego;

2) służbę pojazdów prowadzących „FOLLOW-ME”.

b) Program szkolenia jest wdrażany zgodnie z pkt ADR.OR.D.017 załącznika III.

c) Szkolenia opracowuje się w taki sposób, aby przekazać podstawową wiedzę i umiejętności praktyczne związane z wykonywaniem odnośnych obowiązków.

d) Operator lotniska zapewnia wdrożenie programu kontroli umiejętności personelu, o którym mowa w lit. a), aby zapewnić w przypadku tego personelu:

1) utrzymanie kompetencji;

2) świadomość zasad i procedur związanych z jego funkcjami i zadaniami. Operator lotniska zapewnia, by po ukończeniu szkolenia wstępnego osoby, o których mowa w lit. a), w odstępach nieprzekraczających 12 miesięcy przechodziły sprawdziany umiejętności.

ADR.OPS.D.085 Program szkolenia i kontroli umiejętności personelu przekazującego statkom powietrznym instrukcje kołowania za pomocą radiotelefonu

a) Operator lotniska zapewnia, by:

1) osoby przekazujące statkom powietrznym instrukcje kołowania na płycie postojowej za pomocą radiotelefonu, z wykorzystaniem przypisanych radiowych częstotliwości lotniczych, były odpowiednio przeszkolone i posiadały odpowiednie kwalifikacje;

2) program szkolenia był wdrażany zgodnie z pkt ADR.OR.D.017 załącznika III, z następującymi wyjątkami:

(i) po szkoleniu wstępnym następuje szkolenie w jednostce, które obejmuje następujące etapy:

A)

etap szkolenia przygotowawczego, mającego na celu przede wszystkim przekazanie wiedzy dotyczącej procedur operacyjnych specyficznych dla danego miejsca i specyficznych aspektów zadań oraz umożliwienie ich zrozumienia;

B)

etap szkolenia operacyjnego, będący ostatnim etapem szkolenia w jednostce, na którym wcześniej uzyskana wiedza na temat czynności rutynowych i umiejętności związanych z pracą jest stosowana w praktyce pod nadzorem wykwalifikowanego instruktora w rzeczywistych sytuacjach w ruchu;

(ii) szkolenie okresowe odbywa się w odstępach czasu nieprzekraczających 12 miesięcy kalendarzowych i obejmuje powtórzenie zakresu szkolenia wstępnego;

(iii) szkolenie odświeżające przeprowadza się, gdy dana osoba nie wykonywała przedmiotowych obowiązków przez ponad 12 miesięcy, i obejmuje ono cały zakres szkolenia wstępnego.

b) Osoby, o których mowa w lit. a) pkt 1, muszą wykazać biegłość językową co najmniej na poziomie operacyjnym zarówno w zakresie zastosowania wyrażeń, jak i zwykłego języka, zgodnie z lit. c), w językach używanych na lotnisku do komunikacji powietrze-ziemia.

c) Kandydat musi wykazać się umiejętnością:

1) skutecznego porozumiewania się w formie wyłącznie głosowej oraz w kontaktach osobistych;

2) precyzyjnego i zrozumiałego porozumiewania się w zakresie tematów ogólnych i związanych z pracą;

3) wykorzystywania właściwych metod komunikowania się do wymiany komunikatów oraz rozpoznawania i wyjaśniania nieporozumień w kontekście ogólnym lub związanym z pracą;

4) skutecznego i stosunkowo łatwego radzenia sobie z wyzwaniami językowymi powstałymi w wyniku komplikacji lub nieoczekiwanego obrotu zdarzeń, które występują w rutynowych sytuacjach w pracy, lub z zadaniami komunikacyjnymi, które już zna;

5) używania dialektu lub akcentu zrozumiałego dla środowiska lotniczego.

d) Biegłość językową wykazuje się za pomocą certyfikatu wydanego przez organizację, która przeprowadziła ocenę, potwierdzającego znajomość języka lub języków, poziom lub poziomy biegłości oraz zawierającego datę przeprowadzenia oceny.

e) Poza osobami, które wykazały biegłość językową na poziomie eksperckim, biegłość językową ocenia się ponownie co każde:

1) cztery lata od przeprowadzenia oceny w przypadku kandydatów, którzy wykazali się poziomem operacyjnym;

2) sześć lat od przeprowadzenia oceny w przypadku kandydatów, którzy wykazali się poziomem rozszerzonym.

f) Biegłość językową wykazuje się na podstawie metody oceniania, która obejmuje:

1) proces przeprowadzania oceny;

2) kwalifikacje egzaminatorów przeprowadzających ocenę biegłości językowej;

3) procedurę odwoławczą.

g) Operator lotniska udostępnia kursy językowe, by utrzymać wymagany poziom biegłości językowej personelu.

h) Operator lotniska zapewnia wdrożenie programu kontroli umiejętności personelu, o którym mowa w lit. a) pkt 1, aby zapewnić w przypadku tego personelu:

1) utrzymanie kompetencji;

2) świadomość zasad i procedur związanych z jego funkcjami i zadaniami. Operator lotniska zapewnia, by po ukończeniu szkolenia wstępnego osoby, o których mowa w lit. a), w odstępach nieprzekraczających 12 miesięcy przechodziły sprawdziany umiejętności.

Dodatek 1

FORMULARZ NOTAM

Dodatek 2

FORMULARZ SNOWTAM

(

1

) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1139 z dnia 4 lipca 2018 r. w sprawie wspólnych zasad w dziedzinie lotnictwa cywilnego i utworzenia Agencji Unii Europejskiej ds. Bezpieczeństwa Lotniczego oraz zmieniające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 2111/2005, (WE) nr 1008/2008, (UE) nr 996/2010, (UE) nr 376/2014 i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/30/UE i 2014/53/UE, a także uchylające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 552/2004 i (WE) nr 216/2008 i rozporządzenie Rady (EWG) nr 3922/91 (Dz.U. L 212 z 22.8.2018, s. 1).

(

2

) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1139 z dnia 4 lipca 2018 r. w sprawie wspólnych zasad w dziedzinie lotnictwa cywilnego i utworzenia Agencji Unii Europejskiej ds. Bezpieczeństwa Lotniczego oraz zmieniające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 2111/2005, (WE) nr 1008/2008, (UE) nr 996/2010, (UE) nr 376/2014 i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/30/UE i 2014/53/UE, a także uchylające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 552/2004 i (WE) nr 216/2008 i rozporządzenie Rady (EWG) nr 3922/91 (Dz.U. L 212 z 22.8.2018, s. 1).

(

3

) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 376/2014 z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie zgłaszania i analizy zdarzeń w lotnictwie cywilnym oraz podejmowanych w związku z nimi działań następczych, zmiany rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 996/2010 oraz uchylenia dyrektywy 2003/42/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzeń Komisji (WE) nr 1321/2007 i (WE) nr 1330/2007 (Dz.U. L 122 z 24.4.2014, s. 18.)

(

4

) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2017/373 z dnia 1 marca 2017 r. ustanawiające wspólne wymogi dotyczące instytucji zapewniających zarządzanie ruchem lotniczym/służby żeglugi powietrznej i inne funkcje sieciowe zarządzania ruchem lotniczym oraz nadzoru nad nimi, uchylające rozporządzenie (WE) nr 482/2008, rozporządzenia wykonawcze (UE) nr 1034/2011, (UE) nr 1035/2011 i (UE) 2016/1377 oraz zmieniające rozporządzenie (UE) nr 677/2011 (Dz.U. L 62 z 8.3.2017, s. 1).

(

5

) Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2022/1645 z dnia 14 lipca 2022 r. ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1139 w odniesieniu do wymagań dotyczących zarządzania ryzykiem związanym z bezpieczeństwem informacji o potencjalnym wpływie na bezpieczeństwo lotnicze w odniesieniu do organizacji objętych zakresem stosowania rozporządzeń Komisji (UE) nr 748/2012 i (UE) nr 139/2014 oraz zmieniające rozporządzenia Komisji (UE) nr 748/2012 i (UE) nr 139/2014 (Dz.U. L 248 z 26.9.2022, s. 18).

(

6

) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2017/373 z dnia 1 marca 2017 r. ustanawiające wspólne wymogi dotyczące instytucji zapewniających zarządzanie ruchem lotniczym/służby żeglugi powietrznej i inne funkcje sieciowe zarządzania ruchem lotniczym oraz nadzoru nad nimi, uchylające rozporządzenie (WE) nr 482/2008, rozporządzenia wykonawcze (UE) nr 1034/2011, (UE) nr 1035/2011 i (UE) 2016/1377 oraz zmieniające rozporządzenie (UE) nr 677/2011 (Dz.U. L 62 z 8.3.2017, s. 1).

(

7

) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 923/2012 z dnia 26 września 2012 r. ustanawiające wspólne zasady w odniesieniu do przepisów lotniczych i operacyjnych dotyczących służb i procedur żeglugi powietrznej oraz zmieniające rozporządzenie wykonawcze (UE) nr 1035/2011 oraz rozporządzenia (WE) nr 1265/2007, (WE) nr 1794/2006, (WE) nr 730/2006, (WE) nr 1033/2006 i (UE) nr 255/2010 (Dz.U. L 281 z 13.10.2012, s. 1).

(

8

) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 923/2012 z dnia 26 września 2012 r. ustanawiające wspólne zasady w odniesieniu do przepisów lotniczych i operacyjnych dotyczących służb i procedur żeglugi powietrznej oraz zmieniające rozporządzenie wykonawcze (UE) nr 1035/2011 oraz rozporządzenia (WE) nr 1265/2007, (WE) nr 1794/2006, (WE) nr 730/2006, (WE) nr 1033/2006 i (UE) nr 255/2010 (Dz.U. L 281 z 13.10.2012, s. 1).