Artykuł 74

1. EUNGiPW, we współpracy z EUNB i właściwymi organami i odpowiednimi organami, składa Komisji sprawozdania zawierające oceny tendencji, potencjalnych ryzyk i słabych punktów, a w razie potrzeby także zalecenia dotyczące działań zapobiegawczych lub naprawczych na rynkach usług objętych niniejszym rozporządzeniem. Sprawozdania te zawierają ocenę następujących elementów:

a) efektywności rozrachunku dla operacji krajowych i transgranicznych w każdym państwie członkowskim, z uwzględnieniem co najmniej następujących elementów:

(i) liczba i wolumen przypadków nieprzeprowadzenia rozrachunku oraz zmiany w tym zakresie;

(ii) wpływ kar pieniężnych na przypadki nieprzeprowadzenia rozrachunku w odniesieniu do poszczególnych instrumentów;

(iii) czas trwania przypadków nieprzeprowadzenia rozrachunku i główne ich czynniki;

(iv) kategorie instrumentów finansowych i rynków, na których odnotowuje się najwyższe wskaźniki nieprzeprowadzenia rozrachunku;

(v) międzynarodowe porównanie wskaźników nieprzeprowadzenia rozrachunku;

(vi) wysokość kar pieniężnych, o których mowa w art. 7;

(vii) w stosownych przypadkach, liczba i wolumen transakcji zakupu obowiązkowego na otwartym rynku, o których mowa w art. 7a;

(viii) wszelkie środki podjęte przez właściwe organy, aby zaradzić sytuacjom, w których efektywność rozrachunku CDPW w okresie sześciu miesięcy jest znacznie niższa niż średnie poziomy efektywności rozrachunku odnotowane na rynku Unii;

aa) poziomów efektywności rozrachunku w porównaniu z sytuacją na głównych rynkach kapitałowych państw trzecich, a także pod względem instrumentów będących przedmiotem obrotu i pod względem rodzajów transakcji realizowanych na takich rynkach;

b) adekwatności kar pieniężnych za przypadki nieprzeprowadzenia rozrachunku, w szczególności potrzeba zwiększenia elastyczności, w odniesieniu do tych kar za przypadki nieprzeprowadzenia rozrachunku w odniesieniu do niepłynnych instrumentów finansowych;

c) liczby i wolumenu transakcji, których rozrachunek przeprowadza się poza systemami rozrachunku papierów wartościowych prowadzonymi przez CDPW, oraz zmian w tym zakresie w miarę upływu czasu, w tym porównania z liczbą i wolumenem transakcji, których rozrachunek przeprowadza się w systemach rozrachunku papierów wartościowych prowadzonych przez CDPW, w oparciu o informacje otrzymane na mocy art. 9 i wszelkie inne istotne informacje, a także ocenę wpływu tych zmian na konkurencję na rynku rozrachunku i wszelkich potencjalnych ryzyk dla stabilności finansowej wynikających z rozrachunku zinternalizowanego;

d) transgranicznego świadczenia usług objętych niniejszym rozporządzeniem, na podstawie liczby i rodzajów połączeń operacyjnych CDPW, liczby zagranicznych uczestników systemów rozrachunku papierów wartościowych prowadzonych przez CDPW, liczby i wolumenu transakcji z udziałem takich uczestników, liczby zagranicznych emitentów rejestrujących swoje papiery wartościowe w CDPW zgodnie z art. 49 oraz wszelkich innych stosownych kryteriów;

e) rozpatrywania wniosków o dostęp zgodnie z art. 49, 52 i 53 w celu określenia powodów odrzucania wniosków o dostęp przez CDPW, kontrahentów centralnych i systemy obrotu, ewentualnych tendencji odnoszących się do takiego odrzucania wniosków oraz możliwych sposobów ograniczania w przyszłości stwierdzonych ryzyk, tak by umożliwić udzielenie dostępu, a także w celu określenia ewentualnych innych istotnych przeszkód dla konkurencji w sektorze finansowych usług rozliczania i rozrachunku transakcji;

f) rozpatrywania wniosków złożonych zgodnie z procedurami, o których mowa w art. 23 ust. 3–7 i art. 25 ust. 4–10;

g) w stosownych przypadkach – ocenę ustaleń wynikających z procesu wzajemnej oceny w dziedzinie nadzoru transgranicznego, o którym to procesie mowa w art. 24 ust. 6, oraz tego, czy w przyszłości można by zmniejszyć częstotliwość takich wzajemnych ocen, łącznie z informacją, czy takie ustalenia wskazują na potrzebę skorzystania z bardziej formalnych kolegiów organów nadzoru;

h) stosowania przepisów państw członkowskich dotyczących odpowiedzialności cywilnej za straty, które można przypisać CDPW;

i) procedur i warunków, na jakich CDPW uzyskały zezwolenie na wyznaczenie instytucji kredytowych lub na samodzielne świadczenie bankowych usług pomocniczych zgodnie z art. 54 i 55, w tym ocenę skutków, jakie świadczenie takich usług może mieć dla stabilności finansowej i konkurencji w dziedzinie usług rozrachunku i bankowych usług pomocniczych w Unii;

j) stosowania przepisów, o których mowa w art. 38, dotyczących ochrony papierów wartościowych uczestników i ich klientów, w szczególności przepisów przewidzianych w art. 38 ust. 5;

k) ocenę stosowania sankcji, w szczególności ocenę konieczności dalszej harmonizacji sankcji administracyjnych za naruszenie wymogów niniejszego rozporządzenia;

l) postępowania w przypadku powiadomień przekazanych zgodnie z art. 25 ust. 2a.

2. Sprawozdania, o których mowa w ust. 1, przekazuje się Komisji w następujący sposób:

a) raz na dwa lata, w przypadku sprawozdań, o których mowa w ust. 1 lit. a), aa), b), c), i) oraz l);

b) raz na trzy lata, w przypadku sprawozdań, o których mowa w ust. 1 lit. d) i f);

c) co najmniej raz na trzy lata, oraz w każdym razie w ciągu sześciu miesięcy od dokonania wzajemnej oceny przeprowadzonej zgodnie z art. 24, w przypadku sprawozdania, o którym mowa w ust. 1 lit. g);

d) na wniosek Komisji, w przypadku sprawozdań, o których mowa w ust. 1 lit. e), h), j) i k);

Sprawozdania, o których mowa w ust. 1, przekazuje się Komisji do dnia 30 kwietnia odpowiedniego roku ustalonego zgodnie z częstotliwością określoną w akapicie pierwszym niniejszego ustępu.

3. Do dnia 17 stycznia 2025 r., a następnie raz na dwa lata EUNGiPW, w ścisłej współpracy z członkami ESBC, przedłoży Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie na temat oceny dotyczącej ewentualnego skrócenia okresu, o którym mowa w art. 5 ust. 2 zdanie pierwsze (zwanego dalej „cyklem rozrachunku”). Sprawozdanie to zawiera wszystkie następujące elementy:

a) ocenę adekwatności skrócenia cyklu rozrachunku i potencjalnego wpływu takiego skrócenia na CDPW, systemy obrotu i innych uczestników rynku;

b) ocenę kosztów i korzyści skrócenia cyklu rozrachunku w Unii, w stosownych przypadkach w podziale na poszczególne instrumenty finansowe i kategorie transakcji;

c) szczegółowy opis przejścia na krótszy cykl rozrachunku, w stosownych przypadkach w podziale na poszczególne instrumenty finansowe i kategorie transakcji;

d) przegląd rozwoju sytuacji międzynarodowej w zakresie cykli rozrachunku i ich wpływu na rynki kapitałowe Unii.

4. Na wniosek Komisji EUNGiPW przeprowadza ocenę kosztów i korzyści dotyczącą wprowadzenia procesu obowiązkowego zakupu na otwartym rynku. Taka analiza kosztów i korzyści składa się z następujących elementów:

a) średni czas trwania przypadków nieprzeprowadzenia rozrachunku w odniesieniu do danych instrumentów finansowych lub kategorii transakcji na tych instrumentach, które mogłyby być objęte obowiązkowym zakupem na otwartym rynku;

b) wpływ wprowadzenia na rynku Unii procesu obowiązkowego zakupu na otwartym rynku, w tym ocena przyczyn przypadków nieprzeprowadzenia rozrachunku, które to przypadki mogłyby być objęte obowiązkowymi zakupami na otwartym rynku, oraz analiza skutków objęcia określonych instrumentów finansowych i kategorii transakcji obowiązkowym zakupem na otwartym rynku;

c) zastosowanie podobnego procesu obowiązkowego zakupu na otwartym rynku na porównywalnych rynkach państw trzecich oraz wpływ na konkurencyjność rynku Unii;

d) wszelkie wyraźne skutki dla stabilności finansowej w Unii wynikające z przypadków nieprzeprowadzenia rozrachunku;

e) wszelkie wyraźne skutki dla rozdrobnienia rynków kapitałowych Unii wynikające z rozbieżnych wskaźników efektywności rozrachunku, w tym przyczyny takich rozbieżności i odpowiednie środki mające na celu ich ograniczenie.

5. EUNB, we współpracy z członkami ESBC i EUNGiPW, publikuje roczne sprawozdanie dotyczące tych CDPW, które wyznaczają inne CDPW lub instytucje kredytowe na potrzeby świadczenia bankowych usług pomocniczych. W sprawozdaniu tym uwzględnia się ustalenia dotyczące monitorowania progu przez właściwe organy, o których to ustaleniach mowa w art. 54 ust. 5, oraz wpływ na ryzyko kredytowe i ryzyko utraty płynności dla CDPW świadczących bankowe usługi pomocnicze poniżej tego progu.

6. Do dnia 17 stycznia 2025 r. EUNGiPW, po przeprowadzeniu konsultacji z członkami ESBC, przedstawi Komisji sprawozdanie dotyczące adekwatności zastosowania dodatkowych narzędzi regulacyjnych w celu poprawy efektywności rozrachunku w Unii.

Sprawozdanie to obejmuje co najmniej kształtowanie wielkości transakcji, częściowy rozrachunek transakcji niepoddanych rozrachunkowi oraz korzystanie z programów samokredytowania/pożyczek.

Następnie EUNGiPW, po przeprowadzeniu konsultacji z członkami ESBC, co trzy lata przedstawia sprawozdanie na temat wszelkich potencjalnych dodatkowych narzędzi służących poprawie efektywności rozrachunku w Unii. W razie braku nowych narzędzi EUNGiPW informuje o tym Komisję i nie jest zobowiązany do przedstawienia sprawozdania.

7. Do dnia 17 stycznia 2026 r. EUNB, w ścisłej współpracy z członkami ESBC i EUNGiPW, przedłoży Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie na temat oceny rezydualnej straty kredytowej związanej z rezydualnymi ekspozycjami kredytowymi, o których mowa w art. 59 ust. 3 lit. g), oraz sposobów zaradzenia tej stracie. Sprawozdanie to zostaje udostępnione publicznie.