Artykuł 31

1. Pula środków finansowych, o której mowa w art. 6 ust. 2 lit. a), obejmuje Europejski Fundusz na rzecz Zrównoważonego Rozwoju Plus (EFZR+) i gwarancję na działania zewnętrzne.

2. Celem EFZR+ jako zintegrowanego pakietu finansowego, zapewniającego zdolności finansowania w postaci dotacji, pomocy technicznej, instrumentów finansowych, gwarancji budżetowych i działań łączonych, o których mowa w art. 27 ust. 1 niniejszego rozporządzenia, jest wspieranie inwestycji oraz zwiększenie dostępu do finansowania jako środka przyczyniającego się do osiągnięcia celów i przestrzegania zasad ogólnych ustanowionych w art. 3 i 8 niniejszego rozporządzenia, oraz, w stosownych przypadkach, celów rozporządzenia IPA III, przy jednoczesnej maksymalizacji dodatkowości i wpływu na rozwój oraz dostarczaniu innowacyjnych produktów, w tym do MŚP.

W szczególności EFZR+ wspiera zrównoważony i sprzyjający włączeniu społecznemu rozwój gospodarczy, środowiskowy i społeczny, przejście do zrównoważonej gospodarki charakteryzującej się dużą wartością dodaną i stabilne otoczenie inwestycyjne. Promuje on społeczno-gospodarczą i środowiskową odporność krajów partnerskich, ze szczególnym naciskiem na eliminację ubóstwa. EFZR+ przyczynianie się zatem do zmniejszania nierówności społeczno-ekonomicznych, zrównoważony wzrost sprzyjający włączeniu społecznemu, przystosowanie do zmiany klimatu i łagodzenie zmiany klimatu, ochronę środowiska i ekozarządzanie, tworzenie godnych miejsc pracy odpowiadających podstawowym normom pracy MOP, możliwości gospodarcze, rozwijanie umiejętności i przedsiębiorczości, sektory społeczno-gospodarcze, w tym przedsiębiorstwa społeczne i spółdzielnie, MŚP, zrównoważoną konektywność, wsparcie dla słabszych grup społecznych, propagowanie praw człowieka, równouprawnienia płci i wzmocnienia pozycji kobiet i ludzi młodych, a także służy eliminowaniu konkretnych społeczno-ekonomicznych pierwotnych przyczyn migracji nieuregulowanej i pierwotnych przyczyn przymusowych wysiedleń, zgodnie z obszarami priorytetowymi określonymi w załączniku V i ze stosownymi indykatywnymi dokumentami programowymi.

Zwraca się szczególną uwagę na kraje wskazane jako doświadczające niestabilności lub konfliktu, kraje najsłabiej rozwinięte i głęboko zadłużone kraje ubogie, w tym poprzez udzielanie wsparcia na rzecz budowania zdolności administracyjnych, zarządzanie gospodarcze i pomoc techniczną.

3. W ramach gwarancji na działania zewnętrzne wspiera się operacje realizowane w ramach EFZR+ objęte gwarancjami budżetowymi zgodnie z art. 32–39 niniejszego rozporządzenia. W ramach gwarancji na działania zewnętrzne wspiera się również pomoc makrofinansową i pożyczki dla państw trzecich, o których mowa w art. 10 ust. 2 rozporządzenia (Euratom) 2021/948.

4. W ramach gwarancji na działania zewnętrzne Unia może udzielać gwarancji na operacje na mocy umów w sprawie gwarancji podpisanych między dniem 1 stycznia 2021 r. a dniem 31 grudnia 2027 r. do kwoty 53 449 000 000 EUR.

Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktu delegowanego zgodnie z art. 44 w celu zmiany tej maksymalnej kwoty gwarancji na działania zewnętrzne o maksymalnie 20 %.

5. Wskaźnik zasilenia rezerw wynosi od 9 % do 50 % w zależności od rodzaju operacji.

Do zasilenia gwarancji na działania zewnętrzne można wykorzystać maksymalną kwotę w wysokości 10 000 000 000 EUR z budżetu Unii. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 44 w celu zmiany tej maksymalnej kwoty z myślą o zapewnieniu, by kwota zasilenia rezerw odzwierciedlała tę kwotę i wskaźniki zasilenia rezerw na gwarancję na działania zewnętrzne, z uwzględnieniem rodzaju operacji objętych gwarancją.

Wskaźnik zasilenia rezerw na gwarancję na działania zewnętrzne wynosi 9 % w przypadku makrofinansowej pomocy unijnej oraz gwarancji budżetowych obejmujących ryzyko związane z niewypłacalnością państwa w związku z operacjami w dziedzinie udzielania pożyczek.

Wskaźniki zasilenia rezerw są poddawane przeglądowi nie rzadziej niż co trzy lata, począwszy od daty rozpoczęcia stosowania niniejszego rozporządzenia określonej w art. 51. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 44 w celu zmiany wskaźników zasilenia rezerw.

6. Gwarancję na działania zewnętrzne uznaje się za jedną gwarancję w ramach wspólnego funduszu rezerw utworzonego na podstawie art. 212 rozporządzenia finansowego.

7. EFZR+ i gwarancja na działania zewnętrzne mogą stanowić wsparcie dla operacji w zakresie finansowania i inwestycji prowadzonych w krajach partnerskich na obszarach geograficznych, o których mowa w art. 4 ust. 2. Tworzenie rezerw dotyczących gwarancji na działania zewnętrzne finansowane jest z budżetu przeznaczonego na stosowne programy geograficzne, ustanowionego w art. 6 ust. 2 lit. a), i jest przekazywane do wspólnego funduszu rezerw. EFZR+ i gwarancja dla działań zewnętrznych mogą również zapewniać wsparcie dla operacji realizowanych w krajach będących beneficjentami, wymienionych w odpowiednim załączniku rozporządzenia IPA III. Pula środków finansowych przeznaczonych na te operacje realizowane na mocy EFZR+ oraz na tworzenie rezerw dotyczących gwarancji na działania zewnętrzne finansowana jest na podstawie rozporządzenia IPA III. Tworzenie rezerw dotyczących gwarancji na działania zewnętrzne w odniesieniu do pożyczek dla państw trzecich, o którym mowa w art. 10 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2021/948, finansowane jest na podstawie tego rozporządzenia.

8. Tworzenie rezerw, o którym mowa w art. 211 ust. 2 rozporządzenia finansowego, odbywa się w oparciu o całkowite zobowiązania Unii zatwierdzone na mocy niniejszego rozporządzenia. Roczna kwota wymaganych rezerw może zostać utworzona w okresie nieprzekraczającym siedmiu lat. Tworzenie rezerw gwarancji zatwierdzonych na podstawie rozporządzenia (UE) 2017/1601 oraz gwarancji, pomocy finansowej i pożyczek Euratomu udzielanych państwom trzecim zatwierdzonych na podstawie aktów podstawowych, dla których to gwarancji, pomocy i pożyczek tworzenie takich rezerw reguluje rozporządzenie (WE, Euratom) nr 480/2009, w dalszym ciągu odbywa się zgodnie z przepisami tych rozporządzeń.

Na zasadzie odstępstwa od art. 214 ust. 6 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509 zasoby EFZR+ związane z tworzeniem rezerw na gwarancję budżetową wspieraną przez EFZR+, o których mowa w art. 214 ust. 4 akapit pierwszy lit. b) i d) rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509, wykorzystuje się na pokrycie płatności w kwocie powyżej 10 milionów EUR z tytułu uruchomienia gwarancji EFZR w latach 2025, 2026 i 2027.

9. Aktywa netto na dzień 31 lipca 2021 r. funduszu gwarancyjnego EFZR i Funduszu Gwarancyjnego dla działań zewnętrznych, ustanowionych, odpowiednio, w rozporządzeniu (UE) 2017/1601 oraz rozporządzeniu (WE, Euratom) nr 480/2009, według stanu na ostatni dzień miesiąca następującego po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia, zostają przeniesione do wspólnego funduszu rezerw w celu tworzenia rezerw gwarancji budżetowych zatwierdzonych na podstawie rozporządzenia (UE) 2017/1601 oraz gwarancji, pomocy finansowej i pożyczek Euratomu udzielanych państwom trzecim zatwierdzonych na podstawie aktów podstawowych, dla których to gwarancji, pomocy i pożyczek tworzenie takich rezerw reguluje rozporządzenie (WE, Euratom) nr 480/2009.